به گزارش خبرگزاری آسوشیتدپرس، مقامهای دولت ونزوئلا طرحی محرمانه را برای خروج تدریجی نیکلاس مادورو از قدرت به دولت آمریکا پیشنهاد دادهاند، اما واشینگتن این پیشنهاد را رد کرده است. این طرح در حالی مطرح شده که نگرانی از اقدام نظامی ایالات متحده علیه کاراکاس افزایش یافته است.
به نوشته آسوشیتدپرس، یک مقام پیشین دولت ترامپ که در جریان جزئیات این طرح بوده، گفته است پیشنهاد ونزوئلا شامل خروج مادورو از قدرت طی سه سال آینده و انتقال مسئولیت ریاستجمهوری به دلسی رودریگز، معاون او، بوده است تا باقیمانده دوره ششساله کنونی دولت را تا ژانویه ۲۰۳۱ اداره کند.
طبق این طرح، رودریگز اجازه نامزدی در انتخابات بعدی را نداشت و هدف از آن، کاهش فشارهای فزاینده آمریکا بر دولت مادورو عنوان شده بود. با این حال، کاخ سفید این پیشنهاد را رد کرده و تاکید کرده است که مشروعیت مادورو را به رسمیت نمیشناسد و او را «رهبر یک دولت نارکوتروریستی» میداند.
نگرانی از اقدام نظامی آمریکا
افشای این طرح در زمانی صورت گرفته که در کاراکاس نگرانیها از احتمال دستور حمله نظامی از سوی دونالد ترامپ برای برکناری مادورو شدت گرفته است. روزنامه میامی هرالد نخستین بار بخشهایی از این طرح را منتشر کرد، اما کاخ سفید از اظهارنظر رسمی در این باره خودداری کرده است.
در واکنش به این گزارش، مادورو در یک برنامه تلویزیونی طرح یادشده را «تلاشی برای تفرقهافکنی در میان مردم» خواند و با لحنی تمسخرآمیز گفت: «آیا کسی باور میکند سیا در ۶۰ سال گذشته در ونزوئلا فعالیتی نداشته است؟»
دلسی رودریگز، معاون رئیسجمهوری نیز در پیامی در تلگرام، این گزارش را «اخبار جعلی» توصیف کرد و نوشت: «دروغ! رسانههایی که به زبالهدان جنگ روانی علیه مردم ونزوئلا میپیوندند.» او تاکید کرد که رهبری کشور کاملاً متحد است.
افزایش عملیات نظامی آمریکا در دریای کارائیب
همزمان با این تحولات، ارتش آمریکا از اوایل سپتامبر چندین حمله دریایی علیه قایقهای مظنون به قاچاق مواد مخدر در دریای کارائیب انجام داده است؛ حملاتی که به گفته منابع آمریکایی، دستکم چهار مورد آن شامل قایقهایی بوده که از سواحل ونزوئلا به راه افتادهاند.
این حملات پس از استقرار سه ناوشکن موشکهدایتشونده ایجیس در آبهای اطراف ونزوئلا انجام شد. دولت ترامپ این اقدام را بخشی از تلاش برای مقابله با «تهدید کارتلهای مواد مخدر آمریکای لاتین» معرفی کرده است.
اما در اقدامی بیسابقه، ترامپ شخصاً تایید کرد که به سازمان سیا مجوز عملیات مخفی در خاک ونزوئلا داده است. او همچنین گفت دولتش در حال بررسی گزینههای جدید برای انجام حملات بیشتر در منطقه است، اما مشخص نکرد که آیا مجوزی برای اقدام مستقیم علیه مادورو صادر شده یا خیر.
به نوشته آسوشیتدپرس، این اظهارات تنش میان واشینگتن و کاراکاس را بهطور چشمگیری افزایش داده است.
«عملیات روانی» برای شکاف در حاکمیت مادورو
برایان فونسکا، پژوهشگر دانشگاه بینالمللی فلوریدا، در گفتوگو با آسوشیتدپرس گفته است سخنان ترامپ بخشی از عملیات روانی است. او میگوید هدف از این اقدامات «افزایش فشار بر رژیم مادورو و ایجاد شکاف میان نخبگان سیاسی و نظامی کشور برای کنار زدن او از قدرت» است.
به گفته واندا فلاب-براون، کارشناس مؤسسه بروکینگز، فشارهای نظامی و سیاسی واشینگتن بهروشنی نشان میدهد که «هدف نهایی دولت ترامپ، فروپاشی حکومت مادورو است.» او گفته است: «اقدامات در دریای کارائیب در واقع برای وادار کردن ارتش ونزوئلا به ترک حمایت از رئیسجمهوری انجام میشود.»
اتهامات گسترده علیه مادورو
نیکلاس مادورو که در ژانویه سال جاری برای سومین دوره ششساله سوگند یاد کرد، به گفته مخالفان، انتخابات سال گذشته را با تقلب به نفع خود تمام کرد. در دوران اول ریاستجمهوری ترامپ، دادگاههای فدرال آمریکا او را به تروریسم و قاچاق مواد مخدر متهم کردند.
وزارت دادگستری آمریکا نیز امسال جایزه اطلاعات منجر به بازداشت او را به ۵۰ میلیون دلار افزایش داد و او را «یکی از بزرگترین قاچاقچیان مواد مخدر در جهان» نامید.
در همین حال، تام کاتن، رئیس کمیته اطلاعاتی سنای آمریکا، در بیانیهای تاکید کرد: «سیاست دولتهای ترامپ و بایدن تغییر نکرده و مادورو همچنان رهبر قانونی ونزوئلا شناخته نمیشود.»
فشار فزاینده برای تغییر در کاراکاس
آسوشیتدپرس در پایان گزارش خود مینویسد کمپین فشار دولت ترامپ بر ونزوئلا بهگونهای طراحی شده است تا ارتش و نزدیکان مادورو را از او جدا و او را وادار به استعفا کند. به گفته کارشناسان، اعلام عمومی عملیات سیا بخشی از همین راهبرد است تا احساس ناامنی و تزلزل در اطراف مادورو افزایش یابد.
اما با وجود این فشارها، دولت کاراکاس نشانهای از عقبنشینی نشان نداده و همچنان بر مشروعیت و انسجام داخلی خود تاکید میکند — موضوعی که نشان میدهد بحران ونزوئلا و تقابل آن با واشینگتن، در مسیر تشدید قرار گرفته است.
این مقام که نخواست نامش فاش شود، در گفتوگو با خبرگزاری رویترز گفت جزئیات حادثه هنوز محرمانه است و گزارش رسمی از سوی پنتاگون منتشر نشده است. وزارت دفاع آمریکا نیز در پاسخ به درخواست رسانهها برای توضیح درباره این رویداد، تا لحظه انتشار این گزارش اظهار نظری نکرده است.
به گفته منابع آگاه، این عملیات بخشی از مجموعه حملات دریایی ایالات متحده علیه شناورهای مشکوک به قاچاق مواد مخدر در نزدیکی سواحل ونزوئلا بوده است — عملیاتی که در ماههای اخیر شدت گرفته و تاکنون دستکم ۲۷ نفر کشته برجای گذاشته است.
با وجود انتقادات گسترده از سوی برخی حقوقدانان و قانونگذاران حزب دموکرات، که این حملات را خارج از چارچوب قوانین بینالمللی جنگی میدانند، دولت دونالد ترامپ همچنان بر مشروعیت اقدامات خود پافشاری میکند. کاخ سفید میگوید ایالات متحده درگیر «جنگی با گروههای نارکوتروریستی» است که از خاک ونزوئلا فعالیت میکنند و هدف از این عملیاتها مبارزه با تهدیدات فراملی مواد مخدر و تروریسم است.
در حملات پیشین، شناورهای هدف معمولاً بهطور کامل منهدم میشدند و هیچ گزارشی از بازماندگان وجود نداشت. اما در حمله تازه، بنا بر گزارش منابع نظامی، چند نفر از خدمه قایق زنده ماندهاند — رخدادی که در نوع خود بیسابقه است. هنوز مشخص نیست این افراد در بازداشت هستند یا به مراکز درمانی منتقل شدهاند.
افزایش حضور نظامی آمریکا در کارائیب
حمله روز پنجشنبه در بحبوحه افزایش چشمگیر حضور نظامی آمریکا در دریای کارائیب انجام شد. به گزارش مقامهای دفاعی، ایالات متحده در هفتههای اخیر چندین ناوشکن موشکهدایتشونده، جنگندههای اف-۳۵، یک زیردریایی هستهای و حدود ۶۵۰۰ نیروی نظامی را به منطقه اعزام کرده است.
دولت ترامپ این اقدامات را بخشی از راهبرد جدید واشینگتن برای افزایش فشار نظامی و اطلاعاتی بر ونزوئلا عنوان کرده است؛ اقدامی که به گفته تحلیلگران، احتمالاً با هدف بیثباتسازی دولت نیکلاس مادورو انجام میشود.
عملیات مخفی سیا در ونزوئلا
در همین حال، یک روز پیش از این حمله دریایی، ترامپ در واشینگتن اعلام کرد که به آژانس اطلاعات مرکزی آمریکا (سیا) مجوز انجام عملیات مخفی در خاک ونزوئلا را داده است. این اظهارات موجب گمانهزنیهای گسترده در کاراکاس شده است مبنی بر اینکه واشینگتن در پی سرنگونی دولت مادورو است.
مقامات ونزوئلا تاکنون واکنشی رسمی به خبر حمله جدید نشان ندادهاند، اما وزارت خارجه این کشور پیشتر هشدار داده بود که هرگونه تجاوز نظامی آمریکا نقض آشکار حاکمیت ملی ونزوئلا محسوب میشود.
برخی ناظران معتقدند افزایش حملات در کارائیب میتواند زمینهساز درگیری مستقیم میان نیروهای آمریکایی و واحدهای دریایی ونزوئلا شود. کارشناسان حقوق بینالملل نیز خواستار شفافسازی درباره اهداف این عملیاتها و وضعیت بازماندگان شدهاند.
بولتون که در دوران نخست ریاستجمهوری دونالد ترامپ در کاخ سفید خدمت میکرد، پس از برکناری از سمت خود به یکی از منتقدان سرسخت رئیسجمهوری تبدیل شد. صدور این کیفرخواست تازهترین اقدام قضایی دولت علیه چهرههای سیاسی منتقد محسوب میشود.
نقش هکرهای وابسته به حکومت ایران در ماجرا
در متن کیفرخواست آمده است که حدود ۶ ژوئیه ۲۰۲۱ یکی از نمایندگان بولتون با افبیآی تماس گرفته و اطلاع داده است: «ظاهراً کسی به حساب ایمیل شخصی سفیر بولتون نفوذ کرده و به نظر میرسد این فرد در ایران باشد.»
بر اساس مدارک ارائهشده، فرد یا گروه هکر در یکی از ایمیلها بولتون را تهدید کرده و نوشته بود: «این میتواند بزرگترین رسوایی بعد از افشای ایمیلهای هیلاری کلینتون باشد — اما این بار در سمت جمهوریخواهان! قبل از اینکه دیر شود با من تماس بگیر.»
چند هفته بعد، در ۵ اوت ۲۰۲۱، هکرها ایمیل دیگری برای بولتون ارسال کردند و هشدار دادند که در صورت عدم تماس، «بخشهای سانسورشده از کتاب او را با استناد به ایمیلهای درزکرده منتشر خواهند کرد.»
دادستانها اعلام کردند بولتون در واکنش به این تهدیدها، افبیآی را از احتمال وجود اطلاعات طبقهبندیشده در ایمیلهای هکشده مطلع نکرده است.
انتقادهای بولتون از جمهوری اسلامی
جان بولتون یکی از منتقدان سرسخت حکومت ایران محسوب میشود. او در دوره ریاستجمهوری جرج دبلیو بوش سفیر ایالات متحده در سازمان ملل بود و همواره از رویکردی تهاجمی و فشار حداکثری علیه تهران حمایت کرده است.
بولتون از حامیان اصلی خروج آمریکا از توافق هستهای (برجام) بود و در دوران حضورش در شورای امنیت ملی کاخ سفید، به دنبال اعمال تحریمهای شدیدتر و حتی گزینههای نظامی علیه حکومت ایران بود. او همچنین در سخنرانیها و نوشتههایش جمهوری اسلامی را «اصلیترین تهدید برای امنیت جهانی» توصیف کرده است.
در سالهای اخیر، رسانههای حکومتی ایران بارها از بولتون به عنوان یکی از «معماران سیاست خصمانه واشینگتن» یاد کردهاند.
واکنش ترامپ به پرونده بولتون
زمانی که خبرنگاران در کاخ سفید از دونالد ترامپ درباره کیفرخواست بولتون پرسیدند، او در پاسخ کوتاه گفت: «او آدم بدی است… همین است که هست.»
ترامپ و بولتون از زمان جداییشان از کاخ سفید روابطی به شدت خصمانه داشتهاند. بولتون در کتاب خود با عنوان اتاقی که در آن اتفاق افتاد، ترامپ را بیاطلاع از سیاست خارجی و فاقد صلاحیت برای رهبری کشور توصیف کرده بود — کتابی که خود یکی از عوامل آغاز تحقیقات قضایی درباره او به شمار میرود.
وزارت دادگستری ایالات متحده چهارشنبه برای نخستینبار در تاریخ، اتهامات تروریستی را علیه دو نفر از حامیان جنبش چپگرای ضد فاشیستی «آنتیفا» مطرح کرد. رئیس افبیآی، کاش پاتل، اعلام کرد این اتهامات بخشی از اجرای فرمان اخیر رئیسجمهوری آمریکا، دونالد ترامپ، برای طبقهبندی آنتیفا بهعنوان «سازمان تروریستی» است.
دو متهم این پرونده، کمرون آرنولد از دالاس و زکری اوِتس از واکساهچی در تگزاس، متهماند در تیراندازی به یک افسر پلیس در مرکز بازداشت مهاجران «پریلند» در روز ۴ ژوئیه (روز استقلال آمریکا) نقش داشتهاند. هر دو در ماه ژوئیه به همراه هشت نفر دیگر بازداشت شده و پیشتر با اتهامات «اقدام به قتل» و «حمل غیرقانونی سلاح» روبهرو بودند.
اسناد دادگاه نشان میدهد هیچیک از متهمان هنوز در دادگاه تفهیم اتهام رسمی نشدهاند، اما قرار است آرنولد و اوِتس در جلسهای در ۲۲ اکتبر پاسخ خود را ارائه دهند. وکلای آنان تاکنون از اظهار نظر خودداری کردهاند.
کاش پاتل در بیانیهای در شبکههای اجتماعی نوشت: «برای نخستین بار، افبیآی آنارشیستهای خشونتطلب وابسته به آنتیفا را بازداشت و اتهامات تروریسم را در ارتباط با حمله ۴ ژوئیه به مرکز مهاجران در تگزاس مطرح کرده است.»
با وجود این، اتهام متهمان «حمایت از تروریستها» عنوان شده و نه «حمایت از سازمان تروریستی»، که از نظر حقوقی تفاوت دارد.
دادستانها در کیفرخواست تازه خود مدعیاند این دو نفر بخشی از یک «هسته آنتیفا» بودهاند که در حمله روز ۴ ژوئیه به مرکز بازداشت اداره مهاجرت و گمرک آمریکا در شهر الوارادو شرکت داشته است. آنها میگویند مهاجمان در این حمله با شلیک مواد آتشبازی و تخریب خودروها، در نهایت موجب تیراندازی یکی از همدستانشان شدند که به مجروح شدن یک افسر پلیس از ناحیه گردن انجامید.
در کیفرخواستهای اولیه هیچ اشارهای به آنتیفا نشده بود، اما اکنون پرونده بخشی از رویکرد سختگیرانه دولت ترامپ علیه گروههای چپگرای منتقد دولت تلقی میشود.
ترامپ و متحدان جمهوریخواهش از ماه سپتامبر، پس از ترور فعال محافظهکار «چارلی کرک»، بارها اعضای آنتیفا را متهم کردهاند که در بروز خشونتهای سیاسی و اعتراضها علیه نهادهای مهاجرتی فدرال نقش داشتهاند.
تحلیلگران حقوقی اما میگویند این پرونده میتواند نخستین آزمون جدی برای فرمان جنجالی ترامپ درباره تروریستیخواندن آنتیفا باشد؛ چراکه این جنبش ساختار سازمانی و رهبری مشخصی ندارد.
رئیسجمهوری ایالات متحده اعلام کرد هزینههای مربوط به لقاح مصنوعی در آمریکا بسیار بالاست و «هر چرخه درمان میتواند ۲۵ هزار دلار یا بیشتر هزینه داشته باشد»، آنهم در حالی که بسیاری از زوجها برای بارداری به چندین چرخه نیاز دارند.
لقاح مصنوعی یکی از روشهای کمکباروری است که در آن تخمک و اسپرم در محیط آزمایشگاه لقاح داده میشوند و سپس جنین به رحم مادر منتقل میشود. این روش برای درمان ناباروری استفاده میشود و شامل مراحلی مانند تحریک تخمدان، بازیابی تخمک، لقاح، رشد جنین در آزمایشگاه و انتقال آن به رحم است.
به گزارش شبکه خبری سیبیاس، بیشتر کارفرمایان در آمریکا هزینه درمانهای باروری را بیمه نمیکنند.
ترامپ در سخنرانی خود در کاخ سفید گفت دولتش موفق شده هزینه داروهای اصلی مورد استفاده در لقاح مصنوعی را برای مصرفکنندگان آمریکایی «حدود ۷۳ درصد کاهش دهد» و افزود: «این کاهش در ماههای آینده بیشتر هم خواهد شد.»
به گفته او، بخش بزرگی از هزینههای بالای لقاح مصنوعی به دلیل «قیمتهای گزاف داروهای باروری» است. گزارشها نشان میدهد گرانترین داروی مورد استفاده در آمریکا تا ۷۰۰ درصد گرانتر از کشورهای دیگر است.
ترامپ اعلام کرد شرکت داروسازی «ایامدی سرونو» پذیرفته است «تخفیفهای قابل توجهی» برای داروهای باروری ارائه دهد. او به داروی «گونال اف» اشاره کرد که برای تحریک تخمکها نقشی حیاتی دارد.
شرکت ایامدی سرونو نیز در بیانیهای تایید کرد بیماران میتوانند داروهای باروری این شرکت را مستقیماً با تخفیف ۸۴ درصدی خریداری کنند.
ترامپ این اقدام را «پیروزی تاریخی برای زنان، مادران و خانوادههای آمریکایی» خواند و گفت دولتش تلاش میکند شرکتها را به ارائه بیمه تکمیلی باروری ترغیب کند.
با این حال، به نوشته سیبیاس، این اقدام در مقایسه با وعده ترامپ در تابستان گذشته برای پوشش کامل لقاح مصنوعی توسط بیمه یا دولت فدرال، گامی محدودتر است.
ترامپ پیشتر در فوریه سال جاری با صدور فرمانی اجرایی، کاخ سفید را موظف کرده بود راههای افزایش دسترسی به درمانهای باروری را بررسی کند.
کارشناسان میگویند هنوز روشن نیست کاهش قیمت داروها تا چه اندازه هزینه کل یک چرخه لقاح مصنوعی را کاهش میدهد، زیرا مصرف دارو در بیماران متفاوت است و هزینههای دیگر مانند سونوگرافی، بیهوشی و آزمایشهای تخصصی همچنان بخش عمدهای از هزینه درمان را تشکیل میدهد.
بر اساس آمار سیبیاس، هر چرخه درمان لقاح مصنوعی در آمریکا بین ۱۲ تا ۲۵ هزار دلار هزینه دارد و اغلب زوجها مجبورند چندین بار آن را تکرار کنند. تنها در معدودی از ایالتها شرکتهای بیمه موظف به پوشش این درمان هستند، بنابراین بیشتر زوجها هزینه را شخصاً پرداخت میکنند. همچنین ذخیرهسازی جنینهای منجمد نیز هزینهای جداگانه دارد که ممکن است بیش از هزار دلار در سال باشد.
