مسعود پزشکیان، رییس دولت چهاردهم، روز جمعه ۲۰ مهر ماه در عشقآباد، پایتخت ترکمنستان در دیدار با ولادیمیر پوتین، رییسجمهوری روسیه، مواضع جمهوری اسلامی و روسیه را در دنیا، خیلی نزدیکتر از دیگران به یکدیگر توصیف کرد.
پزشکیان در این دیدار با اشاره به «روابط صمیمانه و راهبردی» جمهوری اسلامی و روسیه، خواستار تسریع امضای سند راهبردی میان دو کشور شد.
خرداد ماه گذشته و پس از مرگ ابراهیم رئیسی، رییس دولت سیزدهم، وزارت امور خارجه روسیه اعلام کرد کار بر روی توافق همکاری همهجانبه موقتا به حالت تعلیق درآمده اما مقامهای جمهوری اسلامی گفتند هیچ وقفهای در آمادهسازی پیمان جدید وجود ندارد.
ضمیر کابلوف، رییس اداره دوم آسیایی وزارت امور خارجه روسیه، مشخصا در این باره گفت علت تعلیق در پیشبرد قرارداد همکاری همهجانبه با ایران «مشغلههای انتخاباتی» علی خامنهای، رهبر جمهوری اسلامی است.
روزنامه هممیهن روز سهشنبه ۲۲ خرداد، خبری منتشر و سپس حذف کرد که در آن گفته شده بود روسیه همزمان با کاندیداتوری مسعود پزشکیان در انتخابات ۱۴۰۳، در اقدامی مغایر با عرف دیپلماتیک، توافق جامع ایران و روسیه را تعلیق کرده است.
همان روز، سرگئی لاوروف، وزیر امور خارجه روسیه و کابلوف، در اظهاراتی جداگانه از توقف کار بر روی توافقنامه مشترک ایران و روسیه خبر دادند و دلیل آن را «برخی مشکلات اداری از طرف ایران» عنوان کردند.
دیدار پوتین و پزشکیان در حالی انجام شد که تهران مشغول تامین تسلیحات برای جنگ مسکو در اوکراین است و نگرانیها نسبت به تشدید حملات اسرائیل و جمهوری اسلامی و گروههای مسلح متحد آن که از آنها با عنوان «محور مقاومت» و «نیابتی»ها یاد میشود، افزایش یافته است.
به گزارش خبرگزاری رویترز، پس از حمله پوتین به اوکراین در سال ۲۰۲۲، مسکو و تهران قراردادی ۱/۷ میلیارد دلاری برای صادرات هواپیماهای بدون سرنشین به روسیه امضا کردند.
وزارت امور خارجه اوکراین روز ۲۴ شهریور، در حساب کاربری خود در ایکس اعلام کرد روسیه از زمان حمله به این کشور، بیش از هشت هزار و ۶۰ پهپاد شاهد ساخت ایران را به خاک اوکراین پرتاب کرده است و همکاری جمهوری اسلامی با روسیه در این جنگ منجر به از دست رفتن جانها و خانههای بسیاری شده است.
علاوه بر این، سخنگوی پنتاگون در ۲۰ شهریور گفت آمریکا تایید میکند جمهوری اسلامی محمولههایی از موشکهای بالستیک کوتاهبرد فتاح ۳۶۰ را به روسیه منتقل کرده است.
بر اساس برآوردها، این موشکها میتوانند ظرف چند ماه آینده علیه اوکراین به کار گرفته شوند.
تهران و مسکو این هفته از سوی کن مک کالوم، رییس آژانس اطلاعات داخلی بریتانیا (امآی۵)، متهم به افزایش بیسابقه تلاش برای ترور، خرابکاری و سایر جنایات در خاک بریتانیا شدند.
مک کالوم گفت که ماموران پلیس این کشور از سال ۲۰۲۲ با ۲۰ توطئه «بالقوه کشنده» مورد حمایت تهران مقابله کردهاند.
او هشدار داد در صورت تعمیق درگیریها در خاورمیانه، جمهوری اسلامی ممکن است اهداف خود را در بریتانیا گسترش دهد.
به گزارش خبرگزاری دولتی روسیه (تاس)، پوتین در پایان این دیدار که در حاشیه همایش بینالمللی «ارتباط متقابل زمانها و تمدنها-مبنای صلح و توسعه» در ترکمنستان برگزار شد، از پزشکیان برای سفر به روسیه دعوت کرد.
