لاوروف: متهم کردن روسیه به «صدور قحطی» بی‌اساس است

مقام‌های اوکراین روز شنبه اول مردادماه با اعلام خبر حمله روسیه به بندر اودسا گفتند که این اقدام ولادیمیر پوتین «تف کردن به صورت سازمان ملل و ترکیه» است.

مقام‌های اوکراین می‌گویند این حملات خسارت گسترده‌ای در پی نداشته است.

اودسا یکی از سه بندر توافق‌شده با روسیه برای انتقال غلات اوکراین به ترکیه و سپس دیگر کشورهای جهان است.

بر اساس توافق انتقال غلات اوکراین که روز جمعه طی مراسمی در استانبول بین روسیه و اوکراین امضا شد و دبیرکل سازمان ملل متحد و رییس‌جمهور ترکیه نیز در آن حضور داشتند، روسیه تعهد داد که به بند اودسا و سه بندر دیگر تعیین‌شده برای انتقال غلات حمله نکند.

در حال حاضر به دلیل اختلال در روند صادرات غلات اوکراین به جهان، نگرانی‌های وسیعی از بحران مواد غذایی وجود دارد و همچنین قیمت غلات و مواد غذایی در کشورهای مختلف جهان تحت تاثیر قرار گرفته است.

همچنین توافق استانبول اشاره می‌کند که اوکراین بنادر معین‌شده را از مین‌های دریایی پاکسازی کند.

رجب طیب اردوغان، رییس‌جمهور ترکیه گفته بود که این توافق به کاهش تورم مواد غذایی در جهان کمک خواهد کرد.

آنتونیو گوترش، دبیرکل سازمان ملل متحد هم این توافق را «فانوس دریایی (چراغ امید) در دریای سیاه» خواند و گفت که این طرح برای حمل غلات اوکراین باید به طور کامل اجرا شود.

در پی این توافق ترکیه ابراز امیدواری کرده بود بتواند با ادامه روند میانجی‌گری روند صلح میان روسیه و اوکراین را پیش ببرد.

واکنش اوکراین، سازمان ملل و آمریکا

ولودیمیر زلنسکی،‌ رییس‌جمهور اوکراین در واکنش به این حمله گفت:‌ «حمله موشکی به بندر اودسا نشان می‌دهد که روسیه بدون توجه به وعده خود راه‌هایی برای اجرای نکردن توافق انتقال امن غلات اوکراین پیدا خواهد کرد.»

از سوی دیگر این حمله با واکنش سازمان ملل متحد مواجه شد.

سخنگوی سازمان ملل اعلام کرد که آنتونیو گوترش، دبیرکل این سازمان، حمله به بندر اودسا را بی چون و چرا محکوم و تاکید می‌کند که اجرای کامل توافق روز جمعه بین روسیه و اوکراین برای انتقال امن غلات ضروری است.

همچنین سفیر آمریکا در اوکراین گفت که روسیه باید به دلیل شلیک موشک به بندر اودسا پس از توافق در ترکیه، پاسخگو باشد.

بر اساس این طرح، یک کریدور امن از سه بندر اودسا، چرنومورسک و یوشنی در اوکراین برای انتقال غلات این کشور ایجاد می‌شود. روسیه باید متعهد شود به این بنادر حمله نکند و کشتی‌ها با هدایت هواپیماهای اوکراینی از مناطق مین‌گذاری شده به وسیله اوکراین عبور خواهند کرد.

گوترش این توافق را «فانوس امید» در دریای سیاه خواند و اردوغان ابراز امیدواری کرد که این توافق باعث کاهش تورم مواد غذایی شود.

دبیر کل سازمان ملل متحد تأکید کرد که این طرح باید به صورت کامل اجرا شود و سازمان ملل تمام تلاش خود را برای اجرای موفق آن انجام می‌دهد.

اردوغان همچنین گفت که در این طرح درباره همه جزییات از جمله خروج و حرکت ایمن کشتی‌ها تا رسیدن آن‌ها به بندر مقصد توافق حاصل شد.

او اعلام کرد تردد کشتی‌ها برای انتقال غلات اوکراین از روزهای آینده آغاز خواهد شد.

این توافق در حالی امضا شده که اوکراین پیش از این ترکیه را متهم کرده بود به روسیه اجازه می‌دهد غلات «دزدیده شده» از این کشور را بفروشد.

پیش از این، وزیران امور خارجه آمریکا و آلمان، روسیه را متهم کرده بودند با جلوگیری از انتقال غلات اوکراین از دریای سیاه و دامن زدن به بحران غذایی، از گرسنگی به عنوان سلاح جنگی استفاده می‌کند.

بر اساس آمارهای سازمان ملل متحد، روسیه و اوکراین معمولا حدود ۴۰ درصد گندم مورد نیاز آفریقا را تأمین می‌کنند.

قیمت غلات در سال گذشته در این قاره ۲۳ درصد افزایش یافته است.

به گفته کاخ سفید، اولنا زلنسکا و جیل بایدن، درباره حمایت مستمر ایالات متحده از دولت اوکراین و مردم آن در دفاع از دموکراسی خود و مقابله با تاثیرات انسانی جنگ روسیه که برای سال‌های آینده احساس خواهد شد، گفت‌گو کردند.

زلنسکا این هفته در واشنگتن به سر می‌برد تا بر هزینه‌های انسانی که جنگی روسیه علیه اوکراین آغاز کرده، تاکید کند.

بانوی اول اوکراین همچنین روز گذشته با آنتونی بلینکن، وزیر امور خارجه ایالات متحده دیدار کرد و قرار است صبح چهارشنبه نیز در کنگره آمریکا درباره آخرین تحولات جنگ اوکراین برای اعضای کنگره سخنرانی کند.

ولودیمیر زلنسکی، ریس‌جمهوری اوکراین، در یک پیام ویدیویی گفت که نتایج مهمی را از دیدارهای همسرش در واشینگتن، انتظار می‌کشد.

زلنسکی همچنین افزود: سخنرانی بانوی اول اوکراین، در کنگره آمریکا بسیار مهم است و امیدوارم این سخنرانی از سوی افرادی که در آمریکا تصمیم گیرنده هستند، شنیده شود.

زلنسکی خبر برکناری ایرینا وندیکتووا، دادستان کل، و ایوان باکانوف رییس دستگاه امنیتی (اس‌بی‌یو)، را روز یکشنبه در فرمان‌های اجرایی و همچنین در پیام ویدیویی هر روزه خود اعلام کرد.

او همچنین گفت تحقیقاتی درباره ۶۵۱ مورد احتمال «خیانت» نیروهای اوکراینی یا «همکاری» احتمالی آنان با نیروهای روسیه در دست انجام است.

به گفته او، ۶۰ تن از این افراد نیروهایی هستند که در مناطقی که روسیه اشغال کرده باقی ماندند و مشغول اقدام علیه کشور خود هستند.

زلنسکی گفت: «این میزان جرم علیه نهادهای امنیت ملی و ارتباط ضابطان اوکراینی با سرویس‌های ویژه روسیه سوالاتی جدی را درباره روسای نهادهای مرتبط پیش می‌کشد؛ و تک‌تک این سوالات پاسخ داده خواهد شد.»

از ایوان باکانوف به عنوان دوست دوران کودکی زلنسکی یاد می‌شود و ایرینا وندیکتووا نیز مدیریت تلاش‌ها برای ثبت جنایات جنگی روسیه، به ویژه در شهر بوچا، را برعهده داشت.

از حمله روسیه به اوکراین حدود پنج ماه می‌گذرد.

هفته گذشته، هیأت‌های نظامی از ترکیه، روسیه و اوکراین با نظارت سازمان ملل متحد برای رفع مشکل صادرات غلات از بنادر اوکراین، تشکیل جلسه دادند.

پس از برگزاری این نشست چهار جانبه، خلوصی آکار، وزیر دفاع ملی ترکیه اعلام کرد هیأت‌هایی از روسیه و اوکراین دوباره به استانبول خواهند رفت و انتظار می‌رود قراردادهای صادرات غلات اوکراین به بازارهای جهانی را امضا کنند.

سازمان ملل هم از «پیشرفت‌ها» در این مذاکرات استقبال کرد.

نشست چهار جانبه مورد اشاره روز چهارشنبه ۲۲ تیر درباره صادرات غلات اوکراین و ایجاد یک مرکز هماهنگی در این زمینه، در استانبول برگزار شد.

پس از برگزاری این نشست، آنتونیو گوترش، دبیرکل سازمان ملل متحد از آن استقبال کرد و گفت «پیشرفت‌هایی» در این نشست حاصل شده است.

در صورت امضای سند توافق نشست استانبول، گام مهمی در جهت حل بحران کنونی غذایی در جهان خبرداشته خواهد شد.

آکار پس از برگزاری این نشست گفت: «در نشست چهار جانبه درباره تخلیه غلات اوکراین، مقرر شد یک مرکز هماهنگی در استانبول که نمایندگان طرفین در آن مستقر شوند، راه‌اندازی شود.»

به گفته آکار، در این نشست بر سر مسائل فنی از جمله کنترل مشترک در مبادی خروجی و ورودی بنادر و تأمین امنیت ناوبری در مسیرهای انتقال، توافق حاصل شده است.

قرار است هیأت‌های اوکراین و روسیه در روزهای آینده باز هم در ترکیه دیدار و کلیه جزییات و توافقات صورت گرفته را بازبینی و امضا کنند.

پس از برگزاری نشست استانبول، خبرگزاری فرانسه نوشت در این نشست، کارشناسان نظامی روسیه و اوکراین حضور داشتند و درباره «کنترل مشترک» در بنادر و ابزارهای «تضمین امنیت مسیرهای انتقال» به توافق رسیدند.

در حالی که اوکراین از صادرکنندگان عمده غلات در جهان محسوب می‌شود، تهاجم روسیه به این کشور و ممانعت از صادرات غله آن به کشورهای دیگر، جهان را با بحران غذایی کم‌سابقه‌ای مواجه کرده است.

از سوی دیگر دولت اوکراین، روسیه را به دزدیدن غلات این کشور و فروش آن به دیگر کشورها متهم کرده است.

پیشتر مقام دست‌نشانده روسیه در منطقه اشغالی زاپوریژیای اوکراین از فروش غلات این منطقه به ایران، عراق و عربستان سعودی خبر داده و گفته بود: «قراردادی برای عرضه ۱۵۰ هزار تن غلات به ایران حاصل شده است.»

کی‌یف ایندیپندنت هم گزارش داده بود تصاویر ماهواره‌ای نشان می‌دهند روسیه، غلات اکراین را به طور منظم از طریق شبه‌جزیره کریمه به ترکیه صادر می‌کند.

با این حال، حدود ۱۵ روز پیش و پس از آن که اوکراین از ترکیه خواست یک کشتی با پرچم روسیه را توقیف کند که حامل چهار و نیم تُن غلات دزدیده شده از مناطق اشغالی شرق اوکراین بود، سفیر اوکراین در آنکارا خبر داد کشتی باری ژیبک‌ژولی در آب‌های ترکیه توقیف شده است