اسرائیل اعلام کرد که آزادی صدها زندانی فلسطینی را که قرار بود روز شنبه آزاد کند تا زمانی که حماس به نقض مکرر توافق آتشبس مانند برگزاری «مراسم تحقیرآمیز» آزادی گروگانها ادامه دهد، به تعویق میاندازد. حماس نحوه تحویل گروگانها را «نمایشی باوقار از وحدت فلسطینیان» توصیف کرد.
دفتر بنیامین نتانیاهو، نخستوزیر اسرائیل، صبح یکشنبه پنج اسفند در بیانیهای گفت تا زمانی که آزادی گروگانهای بعدی تضمین نشود و «مراسم تحقیرآمیز» حماس برای آزادی گروگانها ادامه داشته باشد، اسرائیل ۶۰۲ زندانی و بازداشتشده فلسطینی را آزاد نخواهد کرد.
این بیانیه در حالی منتشر شد که در بزرگترین موج آزادی زندانیان فلسطینی در مرحله نخست آتشبس غزه، صدها زندانی سوار اتوبوسها شده بودند تا زندان عوفر اسرائیل را ترک کنند.
بیانیه دفتر نتانیاهو اشاره به تحویلهای اخیر گروگانها از سوی حماس دارد که مقامهای سازمان ملل گفتهاند برخلاف قوانین بینالمللی بوده، زیرا با رعایت احترام انجام نشده است.
حماس مراسم عملکرد خود برای تحویل گروگانها را «نمایشی باوقار از وحدت فلسطینیان» توصیف کرد و انتقادها از آن را «دروغین و بهانه اسرائیل برای فرار از تعهداتش» خواند.
حماس پیش از تحویل گروگانها، آنها را در برابر جمعیت روی صحنه آورده و گاهی وادار به صحبت کرده است. همچنین تابوتهای حاوی بقایای گروگانها را از میان جمعیتی که آن را تشویق کرده و سوت میزنند، عبور داد.
در آخرین دور تبادل گروگانها در مرحله اول توافق آتشبس غزه، حماس شنبه چهار اسفند شش گروگان اسرائیلی به نامهای تال شوهام، اورا منگیستو، عمر شمطوف، الیا کوهن، عمر ونکرت و هشام السید را از سه منطقه در نوار غزه آزاد کرد.
قرار بود در مقابل صدها زندانی فلسطینی شامل ۶۰ زندانی با احکام طولانیمدت و ۵۰ زندانی محکوم به حبس ابد از زندانهای اسرائیل آزاد شوند.
قرار بود نزدیک به ۱۰۰ نفر از زندانیان هم پس از آزادی از اسرائیل و سرزمینهای فلسطینی اخراج و تبعید شوند.
بر اساس گزارشها، رییس سازمان زندانهای اسرائیل به نگهبانان دستور داده پیراهنهایی منقش به آیهای از مزامیر به زبان عربی، بر تن زندانیان فلسطینی کنند.
روی این لباس نوشته شده بود: «دشمنانم را تعقیب کردم و آنها را گرفتم و بازنگشتم تا نابودشان کردم.»
این زندانیان مجبور شدهاند دستبندهایی با نوشته «ملت ابدی فراموش نمیکند؛ دشمنانم را تعقیب کردم و آنها را گرفتم» بپوشند.
خشم عمومی در اسرائیل
با اینحال نحوه انتقال اجساد شیری بیباس و دو کودک خردسال ۹ ماهه و چهار سالهاش که در اسارت کشته شدند، موجی از خشم را در اسرائیل برانگیخت. انتشار ویدیویی تبلیغاتی که در آن حماس دو گروگان دیگر را به مراسم آزادی دیگر گروگانها برده بود، به این نارضایتی و خشم دامن زد.
در نهایت نتانیاهو در بیانیهای اعلام کرد: «با توجه به نقضهای مکرر توافق از سوی حماس، از جمله مراسمهایی که کرامت گروگانهای ما را خدشهدار میکند و سوءاستفاده تبلیغاتی از آنها، تصمیم گرفته شد که آزادی تروریستهایی که برای دیروز برنامهریزی شده بود را تا زمانی به تعویق بیاندازیم که آزادی گروگانهای بعدی بدون این مراسمهای تحقیرآمیز تضمین شود.»
بیانیه اسرائیل، آینده آتشبس غزه را در وضعیتی نامشخص قرار داد.
کمیسیون امور زندانیان تشکیلات خودگردان فلسطین نیز تایید کرد که این آزادیها «تا اطلاع ثانوی» به تعویق افتاده است.
حماس اسرائیل را به نقض توافق آتشبس متهم کرد و عبداللطیف القانوع، سخنگوی این گروه، گفت اقدام نتانیاهو «کارشکنی عامدانه» بود.
پس از ماهها رایزنیهای بینالمللی و با میانجیگری قطر، مصر و آمریکا، اسرائیل و حماس ۲۶ دی برای برقراری یک آتشبس سهمرحلهای در غزه به توافق دست یافتند.
مرحله نخست این توافق که قرار است شش هفته به طول بینجامد، از ۳۰ دی به اجرا درآمد و ۱۲ اسفند به پایان میرسد.
تاکنون ۲۵ گروگان زنده و چهار گروگان کشته شده اسرائیلی و پنج گروگان تایلندی از سوی حماس آزاد شدهاند و قرار بود در مجموع حدود دو هزار زندانی فلسطینی هم در این مرحله آزاد شوند.
مذاکرات برای مرحله دوم آتشبس هنوز آغاز نشده و اسرائیل میگوید که ممکن است به جای ادامه این مرحله، به جنگ در غزه بازگردد.
حماس اعلام کرده است که بدون آتشبس پایدار و خروج کامل اسرائیل از غزه، گروگانهای باقیمانده را آزاد نخواهد کرد. نتانیاهو با حمایت دولت ترامپ در آمریکا گفته که متعهد به نابودی ظرفیتهای نظامی و حکومتی حماس و بازگرداندن تمام گروگانهاست.
