پیامهای دریافتی از مخاطبان ایراناینترنشنال از انفجارهای شدید در مشهد، شیراز و شهریار در ساعات پایانی چهارشنبه پنجم فروردین و بامداد پنجشنبه ششم فروردین حکایت دارد.
شهروندان از مشهد نوشتهاند از ۹:۱۵ دقیقه تا حدود ساعت ۱۰ شب چهارشنبه، این شهر چندین بار هدف حمله قرار گرفت. یکی از پیامها به «اصابت موشک به انبار مهمات و حضور گسترده نیروهای آتشنشانی» اشاره کرده است.
شهروندان از شیراز نوشتهاند که ساعت ۱ بامداد پنجشنبه چند جنگنده «در نزدیکی بلوار نصر» اقدام به شلیک موشک کردند. همچنین گزارش شده است که جنگندهها در ارتفاع پایین بر فراش شهر پرواز میکردند و همزمان چندین انفحار پیاپی در «حوالی چهارراه ادبیات» شنیده شد.
یک شهروند از شهریار نیز خبر داد که حوالی یک بامداد صدای یک انفجار را شنیده است.







رولان لسکور، وزیر دارایی فرانسه، چهارشنبه پنجم فروردین گفت که بین ۳۰ تا ۴۰ درصد از درصد از ظرفیت پالایشگاهی منطقه خلیج فارس در پی حملات تلافیجویانه ایران آسیب دیده یا از بین رفته است و اکنون جهان با کمبود روزانه ۱۱ میلیون بشکه نفت در بازارهای جهانی روبهروست.
به گزارش فرانس ۲۴، او هشدار داد که بازسازی تاسیسات آسیبدیده ممکن است تا سه سال زمان ببرد و راهاندازی مجدد واحدهایی که بهطور اضطراری تعطیل شدهاند نیز چندین ماه طول خواهد کشید.
این اظهارات در حالی بیان شد که مقامهای کشورهای اتحادیه اروپا در تلاش برای حل بحران انرژیاند. جورجیا ملونی، نخستوزیر ایتالیا، اکنون برای مذاکرات اضطراری انرژی به الجزایر سفر کرده تا در شرایطی که این کشور در تلاش برای جبران کاهش واردات گاز مایع از قطر است، تامین گاز بیشتری را تضمین کند.
بریتانیا و آلمان نیز روز چهارشنبه اعلام کردند که این بحران انرژی روند گذار آنها به انرژیهای سبز را تسریع کرده است.
همزمان، کریستین لاگارد، رییس بانک مرکزی اروپا، اطمینان داد که این نهاد ابزارهای مختلفی برای مقابله با شوک تورمی ناشی از جنگ جاری در خاورمیان در اختیار دارد و تاکید کرد سیاستگذاران «دچار فلج ناشی از تردید» نخواهند شد.
یوسف العتیبه، سفیر امارات در واشینگتن، گفت جنگ اخیر نشان داد تهدید جمهوری اسلامی فراتر از برنامه هستهای است و از موشکها، پهپادها و نیروهای نیابتی تا امنیت انرژی و تنگه هرمز را در بر میگیرد؛ تهدیدی که به گفته او نیازمند پاسخ هماهنگ بینالمللی است.
سفیر امارات متحده عربی در واشینگتن در یادداشتی در وال استریت ژورنال با اشاره به جنگ در خاورمیانه تاکید کرد: «یک آتشبس ساده کافی نیست» و «ما به یک نتیجه قطعی نیاز داریم.»
العتیبه در این یادداشت که چهارشنبه پنجم فروردین منتشر شد، افزود: «ما به یک نتیجه قطعی نیاز داریم که طیف کاملی از تهدیدهای [حکومت] ایران را در بر بگیرد: توانایی هستهای، موشکها، پهپادها، گروههای نیابتی تروریستی و محاصره خطوط دریایی بینالمللی.»
العتیبه نوشت ابوظبی نمیتواند اجازه دهد که جمهوری اسلامی، «ایالات متحده، امارات متحده عربی و اقتصاد جهانی را گروگان بگیرد.»
او با اشاره به اینکه بیش از سه هفته از جنگ گذشته، اضافه کرد این جنگ «آنچه ما نزدیک به ۵۰سال است میدانیم، تایید کرده است؛ انقلاب ایران تهدیدی برای امنیت جهانی و ثبات اقتصادی است.»
العتیبه با تاکید بر اینکه امارات متحده عربی در فاصله «۴۰ مایلی در خط مقدم این درگیری ایستاده است» نوشت: «ایران بیش از ۲۱۸۰ موشک و پهپاد به امارات شلیک کرده است، که بسیار بیشتر از هر کشور دیگر است. ما یکی از مؤثرترین سپرهای دفاعی جهان را داریم و بیش از ۹۵ درصد از این حملات را خنثی میکنیم.»
او اشاره کرد که جمهوری اسلامی ایران «در خارج از مرزهای ما، فرودگاهها، بنادر و زیرساختهای انرژی را هدف قرار میدهد» و اضافه کرد منطقه برای بازگشایی تنگه استراتژیک هرمز و بازگرداندن عرضه انرژی به مصرفکنندگان جهانی به «یک تلاش هماهنگ» نیاز دارد.
العتیبه تاکید کرد: «این جنگی نیست که ما میخواستیم. تا ساعاتی قبل از اولین حمله، مقامات اماراتی تلاشهای دیپلماتیک فشردهای را از تهران تا واشینگتن انجام دادند. ما برای ایرانیها روشن کردیم که در صورت جنگ، از خاک و حریم هوایی امارات برای حمله به ایران استفاده نخواهد شد. ما میدانستیم که اولین انتخاب [حکومت] ایران برای هدفگیری خواهیم بود.»
او در بخش دیگری از یادداشت خود با اشاره به اینکه «قابلیتهای هستهای ایران» و «نیروهای نیابتی آن تضعیف شدهاند» در عین حال خواستار آن شد که «برای از بین بردن تهدیدات موشکی و پهپادی باید اقدامات بیشتری انجام شود و ما آمادهایم تا به یک ابتکار بینالمللی برای بازگشایی تنگه و باز نگه داشتن آن بپیوندیم.»
العتیبه اشاره کرد: «ما از ایالات متحده نمیخواهیم که تمام بار را به دوش بکشد. ما از مردم خود دفاع میکنیم، از ثبات منطقهای و رفاه جهانی محافظت میکنیم و نشان میدهیم که اتحادهای واقعی بر اساس همکاری و مشارکت ساخته میشوند، نه وابستگی.»
او در پایان یادداشت خود تاکید کرد: «ما ایران را به عنوان یک همسایه عادی میخواهیم. این کشور میتواند منزوی و حتی ناخوشایند باشد، اما نمیتواند به همسایگان خود حمله کند، آبهای بینالمللی را مسدود کند یا افراطگرایی را صادر کند. کشیدن حصار دور مشکل و آرزوی از بین رفتن آن، راه حل نیست. این کار به سادگی بحران بعدی را به تعویق میاندازد.»
شش کشور عربی دوباره حملات مستقیم جمهوری اسلامی و گروههای نیابتی تهران در منطقه را محکوم کردند
قطر، کویت، امارات متحده عربی، بحرین، عربستان سعودی و اردن چهارشنبه دوباره «حملات آشکار ایران را که نقض آشکار حاکمیت، تمامیت ارضی، حقوق بینالملل، حقوق بشردوستانه بینالمللی و منشور سازمان ملل متحد است، چه به طور مستقیم و چه از طریق گروههای نیابتی و گروههای شبهنظامی مورد حمایت آنها در منطقه» به شدت محکوم کردند.
در بیانیهای که از سوی وزارت خارجه قطر در شبکه اجتماعی ایکس منتشر شد، آمده است: «ما به ویژه بر حملات انجام شده توسط گروههای مسلح وفادار به [حکومت] ایران از عراق علیه تعدادی از کشورهای منطقه و همچنین تاسیسات و زیرساختهای آنها تاکید میکنیم.»
این شش کشور عربی نوشتند: «این اقدامات ناقض قوانین و کنوانسیونهای بینالمللی و ناقض آشکار قطعنامه شماره ۲۸۱۷ شورای امنیت سازمان ملل متحد است که به صراحت از [حکومت] ایران میخواهد هرگونه حمله یا تهدید علیه کشورهای همسایه، از جمله از طریق استفاده از نیروهای نیابتی، را فوراً و بدون قید و شرط متوقف کند.»
کشورهای امضاکننده بیانیه افزودند: «در شرایطی که ما برای روابط برادرانه خود با عراق ارزش قائلیم، از دولت عراق میخواهیم که اقدامات لازم را برای توقف فوری حملات جناحها، شبهنظامیان و گروههای مسلح از خاک عراق به سمت کشورهای همسایه انجام دهد تا روابط برادرانه حفظ شود و از تشدید بیشتر تنشها جلوگیری شود.»
آنها اضافه کردند: «ما همچنین بر حق کامل و ذاتی خود برای دفاع از خود در برابر این حملات جنایتکارانه مطابق با ماده ۵۱ منشور سازمان ملل متحد، که حق کشورها را برای دفاع از خود، به صورت فردی و جمعی، در صورت تجاوز، و حق ما را برای انجام تمام اقدامات لازم برای حفاظت از حاکمیت، امنیت و ثبات خود تضمین میکند، تاکید میکنیم.»
قطر، کویت، امارات متحده عربی، بحرین، عربستان سعودی و اردن اشاره کردند که اقدامات و فعالیتهای «بیثباتکننده را که امنیت و ثبات کشورهای منطقه را هدف قرار میدهند و توسط هستههای خفته وفادار به [حکومت] ایران و سازمانهای تروریستی مرتبط با حزبالله برنامهریزی میشوند»، محکوم کردند.
وزارت کشور بحرین: شهروندان برای هر گونه شرایط اضطراری آماده باشند
وزارت کشور بحرین خواستار پر کردن باک سوخت خودروها و شارژ تلفنها برای آمادگی در برابر هرگونه شرایط اضطراری شد.
این وزارتخانه در پیامی ویدیویی، از همه شهروندان و ساکنان بحرین خواست تا در بحبوبه آنچه «شرایط استثنایی بیسابقه» توصیف کرد، به مجموعهای از اقدامات و رویههای احتیاطی پایبند باشند، و بر اهمیت آمادگی لازم برای مقابله با هرگونه شرایط اضطراری احتمالی تاکید کرد.
وزارت کشور بحرین در این ارتباط خواستار آن شد که مردم باک سوخت وسایل نقلیه خود تا حد امکان پر نگه دارند و تلفنهای همراه خود را برای تسهیل عملیات ارتباطی و دریافت بهروزرسانیها و دستورالعملها شارژ کنند.
این وزارتخانه همچنین بر لزوم تهیه و آماده نگه داشتن یک «کیف اضطراری» تاکید کرد و توضیح داد که این کیف باید حاوی لوازم ضروری حیاتی باشد، از جمله: مقادیر کافی آب و غذا، یک جعبه کمکهای اولیه کامل، چراغ قوه و باتریهای یدکی.
در همین حال، گارد ملی کویت در پیامی به شهروندان و ساکنان این کشور اطمینان خاطر داد که «در صورت هرگونه نشت رادیواکتیو از کشورهای همسایه، جای نگرانی نیست.»
پیشتر محمدباقر قالیباف، رییس مجلس شورای اسلامی، در ایکس نوشته بود: «بر اساس برخی دادهها، دشمنان ایران با پشتیبانی یکی از کشورهای منطقه در حال تدارک عملیات اشغال یکی از جزایر ایرانی هستند.»
او تاکید کرده بود: «تمام تحرکات تحت اشراف نیروهای مسلح قرار دارد» و هشدار داد اگر «قدم از قدم بردارند»، تمام زیرساختهای حیاتی آن کشور منطقهای «بدون محدودیت» هدف حملات بیامان قرار خواهد گرفت.
یوسف العُتَیبه، سفیر امارات متحده عربی در آمریکا، در مقالهای در والاستریت ژورنال با تاکید بر اینکه یک آتشبس ساده با جمهوری اسلامی «کافی» نیست، خواستار پایان قاطع درگیری با حکومت ایران شد و از همراستایی ابوظبی با تلاشهای آمریکا برای مهار تهران خبر داد.
او نوشت که «نمیتوان اجازه داد ایران ایالات متحده، امارات و اقتصاد جهانی را به گروگان بگیرد» و تاکید کرد که «یک آتشبس ساده کافی نیست»، بلکه باید نتیجهای حاصل شود که تمامی ابعاد تهدید جمهوری اسلامی، از برنامه هستهای تا موشکها، پهپادها و نیروهای نیابتیاش را در بر بگیرد.
العتیبه با اشاره به تضعیف توانمندیهای هستهای و شبکههای نیابتی جمهوری اسلامی، تاکید کرد که «هنوز کارهای بیشتری باید انجام شود» و از آمادگی امارات برای پیوستن به ابتکارهای بینالمللی، از جمله تلاشها برای باز نگه داشتن تنگه هرمز، خبر داد.
او همچنین بر نقش امارات در کنار آمریکا تاکید کرد و گفت ابوظبی نمیخواهد واشینگتن «تمام بار» این رویارویی را بهتنهایی به دوش بکشد؛ موضعی که نشاندهنده حمایت سیاسی و راهبردی امارات از اقدامات آمریکا در قبال ایران است.
سفیر امارات در ادامه، چشمانداز مطلوب کشورش برای آینده ایران را نیز ترسیم کرد و گفت ابوظبی خواهان «یک ایران عادی» بهعنوان همسایه است، ایرانی که به حمله به همسایگان، انسداد مسیرهای بینالمللی یا «صادر کردن افراطگرایی» ادامه ندهد.
العتیبه همچنین به تلاشهای دیپلماتیک کشورش پیش از آغاز جنگ اشاره کرد و گفت که امارات به تهران اعلام کرده بود که خاک و حریم هواییاش برای حمله به ایران استفاده نخواهد شد، اما با این حال انتظار داشته اولین هدف حملات جمهوری اسلامی باشد.
او در بخشی دیگر از این مقاله، حکومت ایران را به ایجاد اختلال در زنجیرههای انرژی و تامین جهانی از طریق شبکههای نیابتی متهم کرد و هشدار داد که مهار این تهدیدها برای ثبات منطقه و اقتصاد جهانی ضروری است.
برد کوپر، رییس فرماندهی مرکزی ارتش ایالات متحده، سنتکام، در تازهترین گزارش این نهاد از وضعیت حملات به مواضع جمهوری اسلامی، گفت که ارتش آمریکا از آغاز جنگ تاکنون بیش از ۱۰ هزار هدف را در ایران مورد حمله قرار داده و دو سوم تاسیسات تولید نظامی حکومت ایران را نابود کرده است.
او در این پیام ویدیویی که شامگاه چهارشنبه پنجم فروردین منتشر شد، افزود: «تنها چند ساعت پیش، هزارمین هدف را مورد اصابت قرار دادیم و اگر دستاوردهای خودمان را با موفقیت متحد اسرائیلیمان جمع بزنیم، در مجموع هزاران هدف دیگر را هم زدهایم. این بهروشنی نشان میدهد وقتی در کنار هم هستیم، قدرتمندتریم.»
کوپر نابودی این اهداف را حاوی «آثاری ملموس» عنوان کرد و افزود که با نابودی ۹۲ درصد از بزرگترین شناورهای نیروی دریایی ایران، دوران تهدید کشتیرانی جهانی از سوی ناوهای جنگی [حکومت] ایران پایان یافته است.
کوپر با اشاره به اینکه از ابتدای جنگ حملات موشکی و پهپادی جمهوری اسلامی علیه کشورهای دیگر ۹۰ درصد کاهش یافته، افزود که توانایی جمهوری اسلامی برای بازسازی تواناییهای موشکی و پهپادی نیز تضعیف شده است.
او در بخشی از این ویدیو به آسیبدیدگی یا نابودی بیش از دوسوم تاسیسات تولید موشک و پهپاد، صنایع کشتیسازی و تجهیزات دریایی اشاره و تاکید کرد که ارتش آمریکا در مسیر «نابودی کامل» زیرساخت گسترده تولیدات نظامی حکومت ایران قرار دارد.
در حالی که تنشها میان ایالات متحده و حکومت ایران در حال تشدید است، نشانههایی از احتمال بررسی یا حتی برنامهریزی برای عملیات زمینی آمریکا در ایران، نگرانی برخی قانونگذاران را در واشینگتن افزایش داده است.
بر اساس گزارشها، برخی از قانونگذاران آمریکایی پس از جلسات توجیهی محرمانه، نسبت به احتمال اعزام نیروهای زمینی هشدار دادهاند. نانسی میس، نماینده جمهوریخواه کنگره، اعلام کرده که «بههیچوجه از حضور نیروهای آمریکایی در خاک ایران حمایت نخواهد کرد»، موضعی که نشاندهنده شکاف در میان جمهوریخواهان نیز است.
در همین حال، ریچارد بلومنتال، سناتور دموکرات، گفته است که بیش از گذشته نگران حرکت به سمت یک عملیات زمینی است و تاکید کرده که تحقق اهداف اعلامشده آمریکا بدون «حضور فیزیکی» در ایران دشوار خواهد بود.
پیش از این گزارشهایی منتشر شده بود که از بررسی سناریوهایی مانند کنترل جزیره خارک - مرکز اصلی صادرات نفت ایران- حکایت داشت که در عمل به نوعی حضور زمینی یا شبهزمینی نیاز دارد.
گزارشهای رسانهای و اظهارات برخی نمایندگان حاکی از آن است که دستکم چند تن از رهبران کنگره، از جمله روسای کمیتههای نظامی، احتمال برنامهریزی برای عملیات زمینی را مطرح کردهاند. با این حال، کاخ سفید بهطور رسمی اعلام کرده که در حال حاضر برنامهای برای اعزام نیروهای زمینی ندارد، هرچند دونالد ترامپ این گزینه را بهطور کامل رد نکرده است.
در تازهترین موضعگیری، کارولین لیویت، سخنگوی کاخ سفید، با اشاره به فرصت پنج روزه ترامپ به جمهوری اسلامی برای توافق، اعلام کرد که «بقایای رژیم ایران» یک فرصت دیگر برای همکاری با دونالد ترامپ دارند. به گفته او، این فرصت به معنای کنار گذاشتن کامل برنامه هستهای و توقف تهدید علیه آمریکا و متحدانش است.
لیویت تاکید کرد که ترجیح رییسجمهوری آمریکا «صلح» است، اما هشدار داد در صورت نپذیرفتن این شرایط، روند حملات ادامه خواهد یافت و «ضربات بسیار شدیدتری» وارد خواهد شد. او همچنین گفت ترامپ «بلوف نمیزند» و آماده واکنش سختتر است.
سخنگوی کاخ سفید تاکید کرد که جمهوری اسلامی در نتیجه محاسبات نادرست، بخشی از توان نظامی خود از جمله فرماندهان ارشد، نیروی دریایی، نیروی هوایی و سامانههای پدافند را از دست داده و ادامه تنشها ناشی از نپذیرفتن این وضعیت است.
هفته گذشته، ترامپ با انتشار پیامی به جمهوری اسلامی ۴۸ ساعت فرصت داده بود تا تنگه هرمز را به طور کامل بازگشایی کند و تهدید کرده بود که در صورت عدم تحقق این موضوع، نیروگاههای ایران را هدف حملات نظامی قرار خواهد داد. ساعاتی پیش از فرا رسیدن این مهلت، رییسجمهوری آمریکا با انتشار پیام دیگری خبر از مذاکراتی با جمهوری اسلامی داد که به گفته او فرصت تازهای برای حکومت ایران است تا به توافق با آمریکا برسد. او برای رسیدن به توافق پنج روز فرصت تعیین کرد.
در کنار این مواضع، در روزهای اخیر گزارشها از افزایش حضور نظامی آمریکا در منطقه حکایت دارد. هزاران نیروی نظامی، از جمله تفنگداران دریایی و نیروهای هوابرد، در حال استقرار در خاورمیانه هستند.
اگرچه این استقرارها رسماً برای «افزایش آمادگی» توصیف شدهاند، اما تحلیلگران آن را زیرساخت لازم برای هرگونه عملیات زمینی احتمالی میدانند.
در سطح افکار عمومی، نظرسنجیها نشان میدهد اگرچه اکثریت آمریکاییها اعزام نیرو را محتمل میدانند، اما تنها درصد کمی از اعزام گسترده نیروهای زمینی حمایت میکنند و ترجیح بیشتری به عملیات محدود و هدفمند وجود دارد.
در کنار این مباحث، گزارشها از بررسی گزینههای نظامی دیگر از جمله فشار بر حکومت ایران از طریق کنترل مسیرهای صادرات نفت یا بازگشایی تنگه هرمز حکایت دارد. تحلیلگران میگویند هرگونه ورود نیروهای زمینی به خاک ایران، نقطه عطفی در این درگیری خواهد بود و میتواند آن را به سطحی بیسابقه از تنش نظامی تبدیل کند.
اگرچه هنوز تصمیمی رسمی برای عملیات زمینی اعلام نشده، اما افزایش این گمانهزنیها و اختلافنظرها در واشینگتن نشان میدهد که این گزینه بیش از گذشته وارد محاسبات استراتژیک آمریکا شده است.