کارشناسان سازمان ملل و سازمانهای مستقل جامعه مدنی، از جمله شرکای «کنسرسیوم اتحاد علیه شکنجه»، در حال بررسی شواهد معتبری هستند که نشان میدهد نیروهای امنیتی جمهوری اسلامی در جریان اعتراضات اخیر از اقداماتی بیرحمانه استفاده کردهاند که حق حیات را نقض کرده و احتمالاً به شکنجه و سایر بدرفتاریها منجر شده است.
به گزارش سایت کنسرسیوم اتحاد علیه شکنجه، در حالی که قطعی اینترنت در ایران مانع تلاشها برای مستندسازی و تأیید نقضهای جدی حقوق بشر شده است، گزارشهای معتبر از رسانهها و سازمانهای جامعه مدنی نشان میدهد که هزاران معترض از جمله کودکان به طور غیرقانونی کشته، بازداشت یا به شدت مجروح شدهاند.
بر اساس این گزارش، شواهد به اشتراک گذاشته شده با گروه متخصص پزشکی قانونی مستقل شورای بینالمللی توانبخشی قربانیان شکنجه، نشان میدهد که معترضان توسط نیروهای امنیتی کشته و به شدت مجروح شدهاند.
پیش از این شورای سردبیری ایراناینترنشنال دربیانیهای اعلام کرد که دستکم ۱۲ هزار نفر در جریان انقلاب ملی ایرانیان کشته شدهاند.
سایت کنسرسیوم اتحاد علیه شکنجه نوشت: «تجزیه و تحلیل الگوهای آسیبدیدگی نشان میدهد که بسیاری از قربانیان در حین فرار یا با پشت به زمین مورد اصابت گلوله قرار گرفتهاند. این موضوع نشان میدهد در زمان استفاده از زور علیه آنها هیچ تهدید قریبالوقوعی وجود نداشته است.»
بر اساس این گزارش، شدت جراحات، با وجود اینکه معترضان لباسهای ضخیم زمستانی پوشیده بودند، نگرانیهای جدی را در مورد استفاده از مهمات جنگی ایجاد میکند.
طبق قوانین بینالمللی، از جمله میثاق بینالمللی حقوق مدنی و سیاسی سازمان ملل متحد و کنوانسیون سازمان ملل متحد علیه شکنجه، ایران در نظارت بر تجمعات، کاملاً به اصول قانونی بودن، ضرورت و تناسب پایبند است. اصول اساسی سازمان ملل متحد در مورد استفاده از زور و سلاح گرم توسط مأموران اجرای قانون، تصریح میکند که سلاح گرم فقط میتواند به عنوان آخرین راه حل برای محافظت از جان در برابر تهدید قریبالوقوع مرگ یا جراحت جدی مورد استفاده قرار گیرد.
همچنین راهنمای حقوق بشر سازمان ملل متحد میگوید: «استفاده از سلاح گرم برای متفرق کردن یک تجمع همیشه غیرقانونی است.»
این گزارش تاکید میکند که همه ایرانیان حق دارند با عزت و امنیت زندگی کنند و بدون ترس از خشونت، ارعاب یا سرکوب توسط دولت، به طور مسالمتآمیز اعتراض کنند.
کنسرسیوم متحد علیه شکنجه از جمهوری اسلامی خواست که از هرگونه استفاده غیرضروری یا نامتناسب از زور خودداری کند، فوراً استفاده از سلاحهای کشنده علیه معترضان را متوقف کند، به حق تجمع مسالمتآمیز و آزادی بیان احترام بگذارد، بدون قید و شرط همه افرادی را که به دلیل اعمال این حقوق خودسرانه بازداشت شدهاند، آزاد کند و پاسخگویی در قبال استفاده از زور را تضمین کند.
این کنسرسیوم همچنین از کشورهای عضو شورای حقوق بشر خواست که ماموریت هیات حقیقتیاب بینالمللی مستقل در مورد جمهوری اسلامی ایران را تمدید کنند و اطمینان یابند که این هیات از منابع کافی برای حمایت از تلاشهای پاسخگویی در آینده و دسترسی قربانیان به عدالت برخوردار است.
این فیلم به صورت مشترک توسط ایران، فرانسه و لوکزامبورگ تهیه شده، نخستینبار در بخش مسابقه اصلی هفتاد و هشتمین جشنواره فیلم کن در بهار امسال به نمایش درآمد و موفق به کسب نخل طلا شد.
«یک تصادف ساده» بدون مجوز رسمی، بدون رعایت حجاب اجباری، و بهشکل زیرزمینی در داخل ایران ساخته شده است. بر اساس نقدهای منتشرشده، این اثر یکی از جسورانهترین فیلمهای پناهی است که در آن با صراحت از جمهوری اسلامی انتقاد میکند.
همچنین این فیلم در شهریور امسال از سوی شرکت توزیع ممنتو در فرانسه بهصورت عمومی اکران شد.
در هشتاد و سومین مراسم گلدن گلوب، «یک تصادف ساده» اولین فیلم ایرانی بود که نامزد دریافت جایزه بهترین فیلم درام، بهترین کارگردانی و بهترین فیلمنامه گردید؛ همچنین نامزد دریافت جایزه گلدن گلوب بهترین فیلم خارجیزبان نیز شد.
این فیلم به عنوان نماینده فرانسه در شاخهٔ بهترین فیلم بینالمللی برای حضور در نود و هشتمین دوره جوایز اسکار انتخاب شده است.
مراسم اهدای جوایز اسکار ۱۵ مارس در لسآنجلس برگزار خواهد شد.
در شاخه بهترین فیلم «غیرانگلیسیزبان» (بینالمللی)، علاوه بر «یک تصادف ساده»، فیلمهای «مامور مخفی»، «ارزش احساسی» و «صدای هند رجب» نیز در فهرست نامزدها قرار دارند.
همچنین در بخش بهترین فیلمنامه اوریجینال، آثاری از جمله «ماه آبی» و «گناهکاران» با فیلم پناهی رقابت میکنند.
واشینگتنپست ۱۲ آبان با اشاره به احتمال موفقیت پناهی در اسکار نوشت: «برای یک فیلمساز منتقد حکومت، جایزه اسکار شاید بزرگترین سپر حمایتی ممکن باشد؛ نوعی واکنش بینالمللی در برابر سانسور حکومتی.»
پناهی که تاکنون جایزه خرس طلایی برلین را برای فیلم «تاکسی» و شیر طلایی ونیز را برای فیلم «دایره» دریافت کرده است، پس از کسب نخل طلای جشنواره کن، به یکی از معدود فیلمسازانی تبدیل شد که موفق به کسب این سهگانه معتبر سینمایی شدهاند.
او طی سالهای گذشته با وجود ممنوعالخروجی و محدودیتهای متعدد، چندین فیلم خود را در سکوت و بهصورت غیررسمی تولید کرده و آثارش در جشنوارههای بینالمللی مورد تقدیر قرار گرفتهاند.
حمایت از انقلاب ملی ایرانیان
پناهی در هفتههای اخیر از انقلاب ملی ایرانیان نیز حمایت کرده است.
او سرکوب اعتراضات سراسری در سه هفته گذشته را نشانه «اعلام جنگ حکومت علیه جامعه» دانست و گفت جمهوری اسلامی نه با منطق حکمرانی، بلکه مانند «نیروی اشغالگر» با مردم رفتار میکند.
پناهی، دوشنبه ۲۹ دی در گفتوگو با نشریه لیبراسیون فرانسه، گفت تشدید خشونت علیه معترضان برای او غافلگیرکننده نبوده، زیرا به باورش حکومت ایران «هرگز وجود یک جامعه مستقل و خودمختار را نپذیرفته» است.
او افزود هر زمان که جامعه ایران خواستهای جمعی را مطرح کرده، پاسخ حکومت همواره «خشونت عریان» بوده است.
مای ساتو، گزارشگر ویژه سازمان ملل در امور حقوق بشر ایران، اوایل هفته جاری گفت برآوردها نشان میدهد شمار غیرنظامیانی که در جریان سرکوب اعتراضات جان خود را از دست دادهاند، دستکم پنج هزار نفر است. او با استناد به گزارشهای دریافتی از پزشکان داخل ایران افزود این رقم میتواند «حداقل ۲۰ هزار نفر» باشد.
بر اساس گزارش پنجشنبه دوم بهمن خبرگزاری بلومبرگ، سازمان حقوق بشری هرانا، مستقر در آمریکا، اعلام کرد تا کنون مرگ چهار هزار و ۹۰۲ نفر در جریان اعتراضاتی را راستیآزمایی کرده است که از اواخر آذر آغاز شد.
هرانا افزود بررسی دستکم ۹ هزار و ۳۸۷ مورد دیگر همچنان ادامه دارد و تاکنون بیش از ۲۶ هزار نفر نیز در ارتباط با این اعتراضات بازداشت شدهاند.
موانع راستیآزمایی در ارائه آمار دقیق جانباختگان
بلومبرگ در ادامه گزارش خود نوشت تلاش نهادهای حقوق بشری برای برآورد دقیق تلفات انقلاب ملی ایرانیان، که بزرگترین تظاهرات از زمان انقلاب اسلامی ۱۳۵۷ به شمار میرود، به دلیل محدودیتهای شدید دسترسی به اینترنت و اختلال گسترده در ارتباطات مخابراتی در ایران با موانع جدی روبهرو شده است.
به نوشته این خبرگزاری، اعتراضات ابتدا در تهران و در پی سقوط ارزش پول ملی آغاز شد و سپس به سرعت به شهرهای مختلف کشور گسترش یافت و با شعارهایی علیه حکومت و شخص علی خامنهای، دیکتاتور تهران، همراه شد.
مقامهای جمهوری اسلامی دو هفته پس از بزرگترین کشتار مردم ایران در تاریخ معاصر، در شرایطی که با قطع اینترنت و تلفن تلاش کردند مانع از انعکاس حقیقت شوند، چهارشنبه اول بهمن برای نخستین بار آماری رسمی از تلفات ارائه کردند.
بر این اساس شورای عالی امنیت کشور اعلام کرد سه هزار و ۱۱۷ نفر در جریان ناآرامیها جان باختهاند و مدعی شد تنها ۶۹۰ نفر از آنها معترضان بودهاند و دو هزار و ۴۲۷ نفر دیگر، از جمله نیروهای امنیتی، به دست معترضان «شهید» شدهاند. این آمار بدون ارائه جزییات مستقل منتشر شد.
این در حالی است که شورای سردبیری ایراناینترنشنال در بیانیهای به تاریخ ۲۳ دی اعلام کرد در جریان سرکوب انقلاب ملی ایرانیان، دستکم ۱۲ هزار نفر عمدتا در دو شب پیاپی پنجشنبه و جمعه ۱۸ و ۱۹ دیماه به دست نیروی سرکوب جمهوری اسلامی کشته شدند. کشتاری که به نوشته این شورا، از نظر گستره جغرافیایی، شدت خشونت و شمار جانباختگان، در تاریخ معاصر ایران بیسابقه است.
همچنین در روزهای اخیر، ایراناینترنشنال با انتشار گزارشهای متعدد به نقل از روایتهای شهروندان خبر داد خانوادههای جانباختگان با فشار نهادهای امنیتی روبهرو شدهاند تا عزیزان خود را بهعنوان عضو بسیج یا کشتهشده به دست «تروریستها» معرفی کنند.
ساتو همچنین تاکید کرد هیات بینالمللی حقیقتیاب که پس از اعتراضات ضدحکومتی سال ۱۴۰۱ تشکیل شد، باید بررسی جرایم احتمالی دولت ایران در اعتراضات اخیر را نیز در دستور کار قرار دهد.
دونالد ترامپ، رییسجمهوری آمریکا، که پیشتر از احتمال مداخله در حمایت از معترضان سخن گفته بود، بعدا از این موضع عقبنشینی کرد. او پنجشنبه در حاشیه نشست مجمع جهانی اقتصاد در داووس گفت تهران مایل به گفتوگو است و افزود: «ایران میخواهد مذاکره کند و مذاکره خواهیم کرد.»
در همین حال گروهی از ایرانیان چهارشنبه با تجمع مقابل محل برگزاری مجمع جهانی اقتصاد در داووس سوییس، خوستار حمایت جهانی از انقلاب ملی مردم ایران شدند.
