چین ساخت بزرگترین سد جهان را آغاز کرد؛ نگرانی همسایگان از امنیت آبی
با تشدید بحران آب در جهان و رقابت بر سر کنترل منابع آبی، کشورهای بزرگ به دنبال تسلط بیشتر بر این منبع حیاتی هستند.
با تشدید بحران آب در جهان و رقابت بر سر کنترل منابع آبی، کشورهای بزرگ به دنبال تسلط بیشتر بر این منبع حیاتی هستند.
به گزارش رویترز، چین ساخت بزرگترین پروژه برق-آبی جهان را با بودجه ۱۷۰ میلیارد دلار آغاز کرد که قادر است سالانه برق معادل نیاز کل بریتانیا را تولید کند.
این پروژه عظیم که از سد «سه دره» چین نیز بزرگتر است، نگرانیهای جدی درباره امنیت آبی در هند و بنگلادش برانگیخته است.
جزئیات پروژه
این پروژه عظیم شامل احداث پنج سد در مسیر ۵۰ کیلومتری از رودخانه «یارلونگ زانگبو» است، در نقطهای که رودخانه از ارتفاعات دو هزار متری فلات تبت به سرعت پایین میریزد و پتانسیل برق-آبی عظیمی را فراهم میکند.
جزئیات فنی و اجرایی این طرح که قرار است از اوایل تا اواسط دهه ۲۰۳۰ به مرحله بهرهبرداری برسد، هنوز آن در هالهای از ابهام قرار دارد.
لی کیانگ، نخستوزیر چین، هفته گذشته به طور رسمی از آغاز این طرح خبر داد.
نگرانیهای منطقهای
کمبود شفافیت اطلاعات، نگرانیها در مورد امنیت آبی در هند و بنگلادش را تشدید کرده است. این دو کشور برای آبیاری، تولید برق و آب شرب به رودخانه «براهماپوترا »که همان رودخانه یارلونگ زانگبو پس از ورود به خاک آنهاست، وابستهاند.
وزیر ارشد ایالت آروناچال پرادش هند که با چین مرز مشترک دارد، پیشتر هشدار داد این سد میتواند ۸۰ درصد از آب رودخانهای که از این ایالت هندی میگذرد خشک کند و مناطق پایین دست مانند ایالت «آسام» را دچار سیل کند.
تنشهای تاریخی و نگرانیهای امنیتی
هند و چین در دهه ۱۹۶۰ در این منطقه درگیر جنگ مرزی شدند و کمبود شفافیت پکن باعث شده تا گمانهزنیهایی مطرح شود که چین ممکن است در صورت وقوع درگیری دیگر، از این سد برای قطع آب استفاده کند.
به گفته سایانانگشو مودک، کارشناس روابط آبی هند و چین در دانشگاه آریزونا، ساخت پروژه برق-آبی یارلونگ زانگبو امری در حوزه اختیارات حاکمیتی چین است.
وزارت خارجه چین سهشنبه ۳۱ تیر در واکنش به نگرانیهای مطرح شده اعلام کرد این سد علاوه بر تولید انرژی پاک، نقش مهمی در پیشگیری از وقوع سیل خواهد داشت.
مقامات پکن تاکید کردند که با کشورهای منطقه در زمینه تبادل اطلاعات آب و هوایی، مدیریت سیلاب و کاهش خسارات طبیعی همکاری داشتهاند.
تاثیر محدود بر جریان آب
مودک توضیح داد که تاثیر این سد بر جریان آب پایین دست بزرگنمایی شده است، زیرا بخش عمده آب رودخانه براهماپوترا از بارشهای موسمی جنوب هیمالیا تامین میشود، نه از چین.
او افزود طرحهای چین برای نیروگاه برق-آبی از نوع «جریان رودخانهای» است که به معنای تداوم جریان طبیعی آب در مسیر معمول براهماپوترا خواهد بود.
هند نیز پیشنهاد احداث دو سد روی رودخانه سیانگ (نام محلی یارلونگ زانگبو) را در دستور کار دارد که در صورت ساخت، بزرگترین سد هند خواهد بود.
احداث این سدها تا حدودی برای تاکید بر حقآبه هند از رودخانه و تقویت موضع این کشور در برابر احتمال انحراف آب از سوی چین پیشنهاد شدهاند.
این سد در منطقهای زلزله خیز ساخته خواهد شد که مستعد رانش زمین، سیلاب ناشی از دریاچههای یخی و طوفان نیز است. موج سد سازی در این منطقه پس از زلزله ویرانگر تبت در اوایل سال جاری، نگرانی کارشناسان درباره ایمنی را افزایش داده است.
کاخ سفید سهشنبه ۳۱ تیر خروج آمریکا از یونسکو را تایید و اعلام کرد ادامه حضور واشینگتن در این نهاد فرهنگی و آموزشی سازمان ملل در راستای منافع ملی ایالات متحده نیست.
دولت آمریکا علت این اقدام را مواردی مانند مواضع یونسکو علیه اسرائیل، حمایتش از «مسائل بیدارگرایانه» (woke)، ترویج اهداف تفرقهبرانگیز و تضاد «دستورکار جهانیگرایانه و ایدئولوژیک» این نهاد با سیاست خارجی دولت ترامپ عنوان کرده است.
مایک والتز، گزینه ترامپ برای نمایندگی آمریکا در سازمان ملل، اخیرا در اظهاراتی با اشاره به ضرورت اصلاحات در این نهاد، ابراز امیدواری کرده بود که «بتوانیم سازمان ملل را دوباره بزرگ کنیم».
امانوئل مکرون، رییسجمهوری فرانسه، در واکنش به این خبر، در پیامی در شبکه ایکس، حمایت «تزلزلناپذیر» خود را از یونسکو بهعنوان «نگهبان جهانی میراث بشری» اعلام کرد.
او گفت این تصمیم ایالات متحده، تعهد فرانسه به یونسکو را تضعیف نخواهد کرد.
یونسکو که مقر آن در پاریس است، پس از جنگ جهانی دوم با هدف ترویج صلح از طریق همکاریهای بینالمللی در حوزه آموزش، علم و فرهنگ تاسیس شد.
مقامهای یونسکو اعلام کردند که خروج آمریکا تنها تاثیر محدودی بر برنامههای تامینشده از سوی ایالات متحده خواهد داشت.
آمریکا در حال حاضر حدود هشت درصد از بودجه کل یونسکو را تامین میکند؛ رقمی که در زمان اولین خروج آمریکا در دوره ترامپ حدود ۲۰ درصد بود.
تاکید یونسکو بر مبارزه با یهودستیزی
اسرائیل از تصمیم آمریکا برای خروج از یونسکو استقبال کرد.
دنی دانون، سفیر اسرائیل در سازمان ملل، یونسکو را به «سوگیری مزمن و اشتباه ضد اسرائیلی» متهم کرد.
گیدئون ساعر، وزیر امور خارجه اسرائیل، نیز در پیامی در شبکه ایکس، از واشینگتن بهخاطر «حمایت اخلاقی و رهبری» آن تشکر کرد.
او نوشت: «تکروی علیه اسرائیل و سیاسیکاری کشورهای عضو باید در این نهاد و همه نهادهای تخصصی سازمان ملل پایان یابد.»
در مقابل، سناتور دموکرات جین شاهین، که عضو ارشد کمیته روابط خارجی سنا است، تصمیم ترامپ را «کوتاهنگرانه و به سود چین» دانست.
او گفت پس از خروج ترامپ از یونسکو در دوره اول ریاست جمهوری خود، چین به بزرگترین تامینکننده مالی این نهاد تبدیل شد.
یونسکو اعلام کرد در هشت سال گذشته، تمامی بیانیههای مربوط به این نهاد با هماهنگی کامل با اسرائیل و فلسطینیها صادر شده است.
آدری آزوله، مدیرکل یونسکو، گفت: «آمریکا همان دلایلی را برای خروج ارائه کرده که هفت سال پیش گفته بود، در حالی که شرایط کاملا تغییر کرده، تنشهای سیاسی کاهش یافته و یونسکو امروز یکی از معدود محافل چندجانبهای است که بر اجماع و اقدام عملی تاکید دارد.»
او گفت: «این ادعاها با واقعیت تلاشهای یونسکو، بهویژه در حوزه آموزش درباره هولوکاست و مبارزه با یهودستیزی، در تضاد است.»
روابط آمریکا با یونسکو در طول دههها پرتنش بوده است.
این سومین بار به صورت کلی و دومینبار در دولت تحت کنترل ترامپ است که آمریکا از یونسکو خارج میشود.
یونسکو بیشتر بهدلیل تعیین و ثبت میراث جهانی شناخته میشود. این فهرست شامل هزار و ۲۴۸ مکان در سراسر جهان است که دارای «ارزش جهانی برجسته» هستند.
تخت جمشید، چغازنبیل، تخت سلیمان، بازار سرپوشیده تبریز و بیستون از جمله آثار تاریخی و فرهنگی ایران هستند که در فهرست میراث جهانی یونسکو ثبت شدهاند.
دولت نخست ترامپ در سال ۲۰۱۷ اعلام کرد که بهدلیل «سوگیری ضد اسرائیلی» یونسکو از آن خارج میشود؛ در آن زمان، واشینگتن ۵۴۲ میلیون دلار بدهی معوق به این نهاد داشت.
رییسجمهوری کنونی ایالات متحده، سهشنبه ۳۱ خرداد در نشستی در اتاق بیضی کاخسفید، با تکرار صحبتهای تولسی گابارد، مدیر اطلاعات ملی آمریکا، برخی مقامات دولت اوباما را به «تلاش برای دزدیدن انتخابات و ایجاد ابهام در انتخابات» متهم کرد و گفت: «مدک آن موجود است، اوباما گناهکار است. کار آنها یک خیانت بود.»
سخنگوی اوباما بلافاصله این ادعاها را رد کرد و گفت: «این اتهاماتِ خیالی و ساختگی، تلاشی ضعیف برای منحرف کردن افکار عمومی هستند.»
پس از آن، دفتر اوباما در بیانیهای اعلام کرد: «هیچچیز در سندی که هفته گذشته منتشر شد، نتیجهگیری رایج مبنی بر اینکه روسیه برای تاثیرگذاری بر انتخابات ریاستجمهوری ۲۰۱۶ تلاش کرده اما موفق به دستکاری آراء نشده را تضعیف نمیکند.»
تولسی گابارد، جمعه اسنادی را از طبقهبندی خارج و آنها را حاوی اطلاعاتی عنوان کرد که نشان میدهد مقامات ارشد دولت اوباما در سال ۲۰۱۶ مرتکب «توطئهای خیانتآمیز» با هدف تضعیف ترامپ شدهاند.
او همچنین تهدید کرده بود که این افراد را بهدلیل ارزیابی اطلاعاتی درباره دخالت روسیه در انتخابات سال ۲۰۱۶ برای پیگرد قانونی به وزارت دادگستری معرفی خواهد کرد.
جامعه اطلاعاتی ایالات متحده متشکل از ۱۸ نهاد اطلاعاتی و امنیتی این کشور در ژانویه ۲۰۱۷، پس از آغاز نخستین دوره ریاستجمهوری ترامپ در گزارشی نتیجه گرفت که روسیه از طریق انتشار اطلاعات نادرست در شبکههای اجتماعی، هککردن و استفاده از مزرعههای ربات روسی، تلاش کرده به کارزار انتخاباتی هیلاری کلینتون، نامزد دموکرات، آسیب برساند و به ترامپ کمک کند.
در این ارزیابی آمده بود که تاثیر واقعی این مداخله احتمالا محدود بوده و هیچ مدرکی حاکی از تغییر نتایج انتخابات بهدنبال این تلاشها در دست نیست.
همین نتیجه در یک گزارش فراجناحی از سوی کمیته اطلاعاتی سنا تکرار شد. این گزارش که سال ۲۰۲۰ منتشر شد نتیجه گرفته بود که روسیه از طریق پل مانافورت، فعال سیاسی جمهوریخواه و رییس مستعفی کمپین انتخاباتی دونالد ترامپ در سال ۲۰۱۶، وبسایت ویکیلیکس و منابع دیگر تلاش کرده بود تا به نفع ترامپ بر انتخابات ۲۰۱۶ تاثیر بگذارد.
اتهام گابارد مبنی بر اینکه اوباما از طریق جعل اطلاعات درباره دخالت روسیه علیه ترامپ توطئه کرده، با نتیجه ارزیابی سیا و اسناد از طبقهبندی خارجشدهای که خود گابارد هفته گذشته منتشر کرد، در تضاد است.
این اسناد نشان میدهند که گابارد دو یافته جداگانه اطلاعاتی را با یکدیگر ترکیب کرده تا مدعی شود که اوباما و مشاوران امنیت ملیاش ارزیابی اطلاعاتی را تغییر دادهاند.
پیشروی غیرمنتظره ترامپ در حمله به سیاستمداران
طغیان علیه ساختارهای مستقر و سنتی سیاسی و انتقاد تند و تیز از نمایندگان این ساختارها مرکز ثقل هر سه کارزار انتخاباتی دونالد ترامپ در سه انتخابات اخیر آمریکا بود.
ترامپ با اتکا به این رویکرد بهطور مستقیم علیه سیاستمداران ورزیده آمریکا، بهویژه سیاستمداران دموکرات، میتاخت. او سال ۲۰۱۱ اوباما را متهم کرد که درباره محل تولدش دروغ گفته است. این ادعا سبب شد اوباما نسخهای از گواهی تولدش را منتشر کند.
با این حال بسیاری از ناظران معتقدند رییسجمهوری ایالات متحده تا کنون در متهم کردن دموکراتها به ارتکاب جرم تا این حد پیش نرفته بود.
او در روزهای گذشته ویدیویی ساختگی را در شبکه اجتماعی خودش، تروثسوشال، بازنشر کرد که نشان میداد اوباما با دستبند در اتاق بیضی کاخ سفید بازداشت شده است.
ترامپ در حال حاضر تحت فشار حامیان محافظهکار خود قرار گرفته تا اطلاعات بیشتری درباره پرونده جفری اپستین منتشر کند.
اپستین در چندین پرونده مرتبط با قاچاق جنسی و کلاهبرداری متهم بود و سرانجام سال ۲۰۱۹ پیش از اینکه محاکمه شود، خودکشی کرد. نام ترامپ در کنار بسیاری دیگر از سیاستمداران آمریکا و جهان در پروندههای اپستین تکرار شده است.
طرفداران تئوریهای توطئه پیرامون اپستین از ترامپ خواستهاند که اسناد تحقیقاتی مربوط به این پرونده را منتشر کند.
ترامپ وقتی در اتاق بیضی کاخ سفید با پرسشی درباره اپستین روبهرو شد، در پاسخ به اوباما و کلینتون حمله کرد و موضوع دست داشتن اوباما در تحقیقات مرتبط با انتخابات سال ۲۰۱۶ را پیش کشید.
او گفت: «زمان آن رسیده که بعد از آنچه آنها با من کردند، چه درست باشد و چه غلط، پیگیری را شروع کنیم. اوباما بهطور مستقیم گرفتار شده است.»
