مسکو: موضع روسیه درباره صلح با اوکراین بر اساس پیشرویهای میدانی تغییر کرده است
ماریا زاخارووا، سخنگوی وزارت خارجه روسیه، پنجشنبه ۲۵ اردیبهشت اعلام کرد موضع مسکو درباره توافق صلح با اوکراین با توجه به تحولات اخیر در میدان نبرد تغییر کرده است.
این نخستینبار است که روسیه رسما تایید میکند خواستههایش نسبت به دورههای پیشین گفتوگوها سختگیرانهتر شده است.
زاخارووا در پاسخ به پرسش خبرنگار رویترز درباره اینکه آیا خواستههای روسیه از زمان سخنان پوتین در ژوئن ۲۰۲۴ تغییری کرده، گفت: «بله، در مواضع روسیه تغییراتی ایجاد شده و این تغییرات بازتاب شرایط جدید در میدان نبرد است.»
در ژوئن سال گذشته، ولادیمیر پوتین خواستار عقبنشینی کامل نیروهای اوکراینی از چهار منطقهای شد که روسیه ادعای مالکیت آنها را دارد و همچنین خواستار انصراف رسمی اوکراین از پیوستن به ناتو شده بود.
به گفته زاخارووا، سرگئی لاوروف، وزیر خارجه روسیه نیز در سال ۲۰۲۴ گفته بود: «هر بار که اوکراین از میز مذاکره عقبنشینی کرد، از قلمرو خود کاسته شد.»
در حال حاضر، روسیه تقریبا یکپنجم خاک اوکراین را تحت کنترل دارد؛ از جمله بخش اعظم مناطق لوهانسک، دونتسک، زاپوریژیا، خرسون و بخش کوچکی از منطقه خارکیف. همچنین مسکو همچنان الحاق رسمی این سرزمینها به خاک روسیه را مطرح میکند، موضعی که از سوی کییف و کشورهای غربی به رسمیت شناخته نمیشود.
زاخارووا با اشاره به گفتوگوهای احتمالی در استانبول گفت: «مسئله این است که طرف اوکراینی چقدر آماده است؟ برای چه چیزی آماده است؟ فکر میکنم پاسخ این پرسشها امروز در استانبول مشخص خواهد شد.»
او همچنین از تلاشهای سیاسی و دیپلماتیک چین و برزیل برای دستیابی به راهحل مسالمتآمیز قدردانی کرد.
در مقابل، اوکراین بارها اعلام کرده است که هرگز کنترل روسیه بر مناطق اشغالی را به رسمیت نخواهد شناخت و کنار گذاشتن تمایل به عضویت در ناتو، خط قرمزی است که از آن عبور نخواهد کرد.
دونالد ترامپ، رییسجمهور آمریکا، پنجشنبه ۲۵ اردیبهشت در سومین روز از سفر خود به خاورمیانه از پایگاه نظامی العدید قطر بازدید کرد و این پایگاه را یکی از شگفتانگیزترین پایگاهها در جهان خواند.
ترامپ با تاکید بر اینکه سربازان آمریکا مظهر قدرت این کشور و قویترین سربازان جهان هستند و ارتش آمریکا غرور را برای مردم این کشور به ارمغان میآورد، از افزایش قابلتوجه حقوق نیروهای نظامی خبر داد و گفت: «بودجه نظامی فعلی آمریکا بیشترین میزان در طول تاریخ این کشور است.»
رییسجمهور آمریکا در بخش دیگری از صحبتهای خود با اشاره به اینکه در میانه یک سفر تاریخی است و روز فوقالعادهای را با امیر قطر سپری کرده است، گفت: «قطر از آمریکا تجهیزات نظامی پیشرفته از جمله پهپاد خریداری کرده و قرارداد خرید ۴۲ میلیارد دلار تجهیزات نظامی از آمریکا را امضا کرده است.»
او اعلام کرد که قطر در سالهای آینده ۱۰ میلیارد دلار در پایگاه هوایی العدید سرمایهگذاری خواهد کرد.
ترامپ در ادامه صحبتهای خود با اشاره به اینکه اولویتش پایان دادن به درگیریها است، هشدار داد که ایالات متحده دشمنان خود و متحدانش را «بدون حتی لحظهای فکر کردن» با قدرتی «ویرانگر» هدف قرار خواهد داد.
او در ادامه جمهوری اسلامی را کشوری ورشکسته نامید که نمیتواند حماس یا هیچ گروه دیگری را تامین مالی کند.
رییسجمهور آمریکا در ادامه با بیان اینکه کشورش پایگاه هوایی بگرام در افغانستان را حفظ خواهد کرد، گفت نیروی هوایی آمریکا به زودی جنگنده «اف۴۷» را در اختیار خواهد داشت.
این جنگنده نسل ششم که هنوز در مرحله توسعه توسط شرکت بوئینگ قرار دارد. انتظار میرود این جنگنده توانایی پرواز با سرعتی حدود «ماخ ۲» (حدود دو برابر سرعت صوت) و قابلیت عملیات همزمان با گروهی از پهپادها را داشته باشد.
ترامپ همچنین از نیروهای نظامی آمریکا بهخاطر حمایتشان در سه کارزار انتخاباتیاش قدردانی کرد و گفت که در سه انتخابات پیروز شده و باید به انتخابات چهارم فکر کند.
دونالد ترامپ، رییسجمهوری آمریکا، روز پنجشنبه ۲۵ اردیبهشتماه، در پیامی هشدار داد که ایالات متحده دشمنان خود را «بدون حتی لحظهای فکر کردن» با قدرتی «ویرانگر» هدف قرار خواهد داد.
او در پایگاه هوایی العدید در قطر، بزرگترین پایگاه نظامی ایالات متحده در خاورمیانه، سخنرانی میکرد، از نیروهای نظامی آمریکا بهخاطر حمایتشان در سه کارزار انتخاباتیاش قدردانی کرد.
ترامپ گفت: «هیچکس مثل ارتش از ما حمایت نکرده است. بنابراین فقط میخواهم از همه شما تشکر کنم.»
ترامپ همچنین اعلام کرد که نیروی هوایی ایالات متحده بهزودی جنگنده «اف۴۷» را در اختیار خواهد داشت. این جنگنده نسل ششم که هنوز در مرحله توسعه توسط شرکت بوئینگ قرار دارد. انتظار میرود این جنگنده توانایی پرواز با سرعتی حدود ماخ ۲ (حدود دو برابر سرعت صوت) و قابلیت عملیات همزمان با گروهی از پهپادها را داشته باشد.
او همچنین از افزایش قابلتوجه حقوق نیروهای نظامی خبر داد.
ولودیمیر زلنسکی، رییسجمهوری اوکراین ظهر پنجشنبه ۲۵ اردیبهشت پس از ورود به آنکارا هیات اعزامی روسیه به مذاکرات را «نمایشی» خواند و اعلام کرد درباره گامهای بعدی در مذاکرات پس از دیدار با رجب طیب اردوغان، رییسجمهوری ترکیه تصمیمگیری خواهد کرد.
زلنسکی افزود: «باید بدانیم این هیات روسی چه اختیاراتی دارد و آیا واقعا قدرت تصمیمگیری دارد یا نه.»
او تاکید کرد که کشورش همچنان در تماس مستمر با هیاتهای آمریکایی درباره این گفتوگوهاست.
وبسایت خبری اکسیوس به نقل از یک مقام آمریکایی و دو منبع آگاه گزارش داد که دولت دونالد ترامپ در جریان دور چهارم مذاکرات هستهای در عمان، پیشنهادی رسمی برای توافق هستهای با جمهوری اسلامی ارائه کرده است.
این پیشنهاد یکشنبه ۲۱ اردیبهشت از سوی استیو ویتکاف، نماینده ویژه ترامپ در امور خاورمیانه و مسئول هیات مذاکرهکننده واشینگتن با تهران، به عباس عراقچی، وزیر امور خارجه جمهوری اسلامی تحویل داده شده و عراقچی این پیشنهاد را برای بررسی و مشورت با علی خامنهای، رهبر جمهوری اسلامی و سایر مقامات عالیرتبه، به تهران منتقل کرده است.
به گزارش اکسیوس، ویتکاف هفته گذشته در نشست شورای امنیت سازمان ملل نیز این پیشنهاد را مطرح کرده و آن را «زیبا» و «بسیار بزرگ» توصیف کرده اما با این حال تاکید کرده است که مذاکرات همچنان «نیازمند پیشرفت» است.
از زمان آغاز مذاکرات با تهران، این نخستین بار است که آمریکا بهصورت مکتوب پیشنهادی به جمهوری اسلامی ارائه میدهد.
پیش از این، علی شمخانی، دبیر پیشین شورای عالی امنیت ملی جمهوری اسلامی و مشاور رهبر جمهوری اسلامی، به انبیسی نیوز گفت تهران آماده است «مشروط به برخی شرایط و در ازای لغو تحریمهای اقتصادی» با رییسجمهوری آمریکا توافق هستهای امضا کند.
در گزارش منتشر شده به نقل از شمخانی آمده است که تهران در توافق هستهای با ترامپ، از اورانیوم با غنای بالا صرفنظر خواهد کرد.
بر اساس این گزارش، او گفته است که جمهوری اسلامی «متعهد خواهد شد در ازای لغو فوری تمام تحریمهای اقتصادی، هرگز سلاح هستهای نسازد، ذخایر اورانیوم با غنای بالای خود را که قابلیت استفاده نظامی دارد کنار بگذارد، تنها تا سطح پایین مورد نیاز برای مصارف غیرنظامی غنیسازی انجام دهد و به بازرسان بینالمللی اجازه نظارت بر این فرآیند را بدهد».
ترامپ در شبکه تروثسوشال گزارشی که این گفتههای شمخانی در آن منعکس شده، بازنشر کرده است.
به گفته منابع آگاه اکسیوس، در دور نخست مذاکرات، عراقچی سندی حاوی پیشنهادهای حکومت ایران را به ویتکاف ارائه داده اما با پاسخ سرد او مواجه شده.
ویتکاف در واکنش به این بسته پیشنهادی گفته بود که هنوز برای چنین پیشنهاداتی زود است و ابتدا باید فضای اعتمادسازی شکل بگیرد.
در دور سوم مذاکرات، عراقچی نسخهای بهروزشده از ایدههای ایران را ارائه داد که این بار ویتکاف آن را پذیرفت.
بر اساس این گزارش، کارشناسان آمریکایی این سند را بررسی کرده و فهرستی از پرسشها و درخواستهای شفافسازی را به جمهوری اسلامی ارائه کردند و مقامهای ایرانی نیز پاسخ دادند و پرسشهایی را نیز از جانب خود مطرح کردند
در پی این تبادل، هیات آمریکایی پیشنهادی را تنظیم کرد که چارچوب دولت ترامپ را برای برنامه هستهای غیرنظامی جمهوری اسلامی و الزامات نظارت و راستیآزمایی آن مشخص میکند.
از سوی دیگر رییسجمهوری آمریکا در سفر خود به خاورمیانه در گفتوگو با خبرنگاران در پاسخ به پرسشی درباره احتمال اقدام دولتش برای افزایش فشارها بر جمهوری اسلامی گفت که باید دید در هفته آینده چه رخ خواهد داد.
ترامپ این اظهارات را ۲۴ اردیبهشت در گفتوگو با خبرنگاران حاضر در هواپیمای ریاستجمهوری «ایر فورس وان» و در مسیر سفر به دوحه بیان کرد.
او پس از رسیدن به قطر و دیدار چند ساعته با تمیم بن حمد آل ثانی، امیر این کشور، گفت که طی این دیدار درباره موضوعات مختلفی از جمله ایران گفتوگو کرده است: «درباره ایران صحبت کردیم؛ جایی که واقعا وضعیت جالبی وجود دارد. احساس میکنم که این مساله حل خواهد شد. فکر میکنم قرار است درست شود. بهنحوی باید حل شود و میدانیم که حل خواهد شد.»
رییسجمهوری ایالات متحده پیش از این و در ۲۳ اردیبهشت در مجمع سرمایهگذاری آمریکا و عربستان سعودی در ریاض با بیان اینکه میخواهد ایران کشوری موفق، عالی، امن و دوستداشتنی باشد، تاکید کرد جمهوری اسلامی نباید سلاح هستهای داشته باشد.
او با اشاره به اینکه پیشنهادش به تهران برای همیشه روی میز باقی نخواهد ماند، به مقامات در تهران هشدار داد اتفاقات با سرعتی بسیار بالا در حال رخ دادن هستند، وقت زیادی برای صبر ندارد و آنها باید زودتر تصمیم بگیرند.
