وکیل ماشاالله کرمی، پدر دادخواه محمدمهدی کرمی، از ابلاغ حکم شش سال حبس و ضبط اموال موکلش که از کمکهای مردمی تهیه شده خبر داد. این وکیل دادگستری تاکید کرد حکم صادر شده برای موکش ايرادات حقوقی دارد و به آن اعتراض خواهد کرد.
علی شریفزاده اردکانی، روز شنبه پنجم خرداد در شبکه اجتماعی ایکس خبر داد موکلش بابت اتهامات «اجتماع و تبانی به قصد ارتکاب جرم علیه امنیت ملی و فعالیت تبلیغی علیه نظام» به حبس و ضبط اموال محکوم شده است.
او با بیان اینکه پرونده ماشالله کرمی با دو عنوان اتهامی دیگر در دادگاه کیفری دو، در دست بررسی است گفت که با در نظر گرفتن این موضوع، دادگاه انقلاب صلاحیت صدور حکم ضبط اموال را ندارد.
آخرین جلسه رسیدگی به اتهامات کرمی پیش از صدور حکم حبس شش ساله، روز چهارم اردیبهشت در شعبه دوم دادگاه انقلاب کرج برگزار شد.
کرمی که اکنون در زندان مرکزی کرج به سر میبرد، به یکی از نمادهای دادخواهی پس از خیزش انقلابی ۱۴۰۱ در میان مردم بدل شده است.
او بعد از اعدام فرزندش تصاویری از حضور خود بر آرامگاه پسرش و محمد حسینی، دیگر معترض اعدام شده منتشر کرد و نوروز ۱۴۰۲ با خانواده مهسا ژینا امینی دیدار داشت.
از دیگر اقدامات این پدر دادخواه این بود که همراه با همسرش منیژه، هر پنجشنبه بستههای غذایی را با نام جانباختگان خیزش انقلابی در میان نیازمندان پخش میکرد. موضوعی که به صدور حکم مصادره اموال و مواجه شدن او با دو اتهام دیگر منجر شده است.
وکیلمدافع کرمی روز سهشنبه اول خرداد در رسانه اجتماعی ایکس نوشت که موکلش علاوه بر پرونده دادگاه انقلاب، پرونده دیگری با دو اتهام «پولشویی و تحصیل مال از طریق نامشروع» دارد.
به گفته او، این دو اتهام در دادگاه کیفری دو شهرستان نظرآباد در حال رسیدگی است و هنوز برای آن حکمی صادر نشده است.
ماشاالله کرمی ۳۱ مرداد ۱۴۰۲ با یورش نیروهای وزارت اطلاعات به خانهاش در کرج دستگیر و به بازداشتگاه اداره اطلاعات این شهر منتقل شد.
ماموران در زمان بازداشت کرمی شماری از لوازم الکترونیکی از جمله لپتاپ و تلفن همراه او و اعضای خانوادهاش را ضبط و کارتهای بانکیشان را مسدود کردند.
محمدمهدی کرمی جوان ۲۱ سالهای بود که در جریان مراسم چهلم حدیث نجفی و پارسا رضادوست، از کشتهشدگان جنبش مهسا، به اتهام کشتن یک نیروی بسیجی به نام روحالله عجمیان بازداشت شد.
صدای محمدمهدی کرمی که در تماسی با پدرش به او گفت «بابا حکمها رو دادن، حکم من اعدامه، به مامان چیزی نگو ...» در حافظه تاریخی بسیاری از ایرانیان ثبت شده است.
قوه قضاییه جمهوری اسلامی در این پرونده حکم به محکومیت ۱۶ نفر داد که از میان آنها، محمدمهدی کرمی و محمد حسینی روز ۱۷ دی ۱۴۰۱ اعدام شدند.
پیش از این گزارشهای متعددی درباره شکنجه کرمی و دیگر متهمان این پرونده برای گرفتن اعتراف اجباری از آنان منتشر شده بود.
جمهوری اسلامی علاوه بر کرمی و حسینی، هفت نفر دیگر را به نامهای محسن شکاری، مجیدرضا رهنورد، مجید کاظمی، سعید یعقوبی، صالح میرهاشمی، میلاد زهرهوند و محمد قبادلو، در ارتباط با خیزش انقلابی مردم ایران اعدام کرد و شماری دیگر نیز در خطر اعدام هستند.
رهبر جمهوری اسلامی روز شنبه پنجم خرداد در دو برنامه مرتبط با کشته شدن ابراهیم رئیسی و همراهانش شرکت کرد. علی خامنهای که پیشتر مرگ رئیسی را «درگذشت شهادتگونه» توصیف کرده بود، این بار او را «مرحوم شهید»، «انقلابی» و «خستگیناپذیر» خواند.
پیش از ظهر روز شنبه مراسمی با عنوان دیدار رهبر جمهوری اسلامی با خانواده کشتهشدگان سانحه سقوط بالگرد، در تهران برگزار شد.
کانال تلگرامی «اخبار رهبر انقلاب»، همراه با نشر صحبتهای رهبر جمهوری اسلامی در این دیدار، از هشتگ «رئیسی عزیز» استفاده کرد.
خامنهای در این برنامه، صفات «کار برای مردم، خدمت به مردم و مردمی بودن» را به کشتهشدگان منتسب کرد و گفت: «مرحوم شهید آقای رئیسی، خستگیناپذیر بود.»
دفتر خامنهای از روز دوشنبه تا کنون در ارسال پیامهایی برای مرگ ابراهیم رئیسی از واژه «شهید» برای او استفاده نکرده.
در پیامی که روز ۳۱ اردیبهشت برای اعلام عزای عمومی مرگ رئیسی منتشر شد، از ترکیب «درگذشت شهادتگونه» استفاده و از رییس دولت سیزدهم نه با عنوان «آیتالله» که با عبارت «حجتالاسلام و المسلمین» یاد شده بود.
خامنهای امروز به سلسله مراسم حکومتی تشییع رئیسی و همراهانش در شهرهای تبریز، قم، تهران، بیرجند و مشهد اشاره کرد و آن را «با شکوه» خواند.
او گفت: «حرکت و قیام مردم نشان داد که ملت ایران زنده است.»
رهبر جمهوری اسلامی با تاکید بر اینکه دنیا رئیسی را بهعنوان «رییسجمهور انقلاب» میشناخت، گفت: «این حادثه، در مقابل دیدگان جهانیان و در عمل ثابت کرد ملت ایران به رییسجمهور و کسانی که مظهر شعارهای انقلاب بودند چه دلبستگی و وفاداریای دارند.»
رهبر جمهوری اسلامی اضافه کرد: «وقتی مردم اینگونه با عظمت از این مرد حمایت و تجلیل میکنند، معنایش حمایت از شعارهای انقلاب است.»
این سخنان او در شرایطی است که پس از اعلام خبر سقوط بالگرد رئیسی و در حدود یک هفته اخیر، بسیاری از کاربران شبکههای اجتماعی به شادی و خوشحالی پرداختند.
در روزهای گذشته نیز خبرهایی از احضار، بازداشت و تشکیل پرونده قضایی برای کسانی منتشر شد که با مرگ رئیسی شوخی یا از آن اظهار شادمانی کرده بودند.
پیشتر دادستانی کل کشور کاربران رسانههای اجتماعی را تهدید کرده بود در صورت اقدام به «توهین» یا «مخدوش ساختن امنیت روانی جامعه و تشویش اذهان عمومی» در پی مرگ رئیسی و همراهانش، با آنان به شکل «سریع، موثر و بازدارنده» برخورد میشود.
تشکلهای صنفی و فعالان دانشجویی ۱۹ دانشگاه کشور، روز شنبه در بیانیهای مشترک، مرگ رئیسی و همراهانش را پدیدآورنده موج عظیم شادمانی در مردم به مثابه یک «جشن سراسری» دانستند.
این گروههای دانشجویی از سرنگونی بالگرد حامل رئیسی به عنوان چشماندازی برای سرنگونی جمهوری اسلامی یاد کردند و گفتند: «ما مردم خوشحال از هلاکت این جنایتکار، با وجود شرایط شدیدا امنیتی در شهرهای مختلف جشن شبانه و آتشبازی به راه انداخته و بساط رقص و میگساری و پخش شیرینی و شکلات بهپا کردهایم.»
آنان در بخشی دیگر از بیانیه خود به شادمانی ایرانیان خارج از کشور نیز اشاره کردند که در روزهای گذشته در شماری از شهرهای جهان و عمدتا مقابل ساختمان سفارت یا کنسولگریهای جمهوری اسلامی برپا شد.
در یک نمونه از این اظهار شادمانیها، شامگاه جمعه چهارم خرداد چند تن از حامیان حکومت با خشونت به تجمع مخالفان ایرانی که در حال اعتراض به برگزاری مراسم یادبود رئیسی در لندن بودند، حمله و شماری از معترضان را زخمی کردند.
برخی از فعالان سیاسی و چهرههای شاخص اپوزیسیون جمهوری اسلامی به این درگیری واکنش نشان دادند و خواهان محاکمه آمران و عاملان حکومتی این «حمله وحشیانه» شدند.
مراسم بزرگداشت خامنهای برای رئیسی و همراهانش
پیش از دیدار خامنهای با خانواده کشتهشدگان سقوط بالگرد، صبح روز شنبه مراسمی با عنوان بزرگداشت رئیسی و همراهانش با حضور رهبر جمهوری اسلامی در حسینیه خمینی تهران برگزار شد.
در اطلاعیه مربوط به مراسم آمده بود که «ورود عموم» برای شرکت در این مراسم آزاد است اما این رویداد مانند همه برنامههای مرتبط با رهبر جمهوری اسلامی با حضور افراد دستچینشده و منتخب برگزار شد.
در تصاویر منتشر شده از این مراسم، حسن روحانی، رییسجمهوی سابق و علی لاریجانی، رییس سابق مجلس شورای اسلامی نیز دیده شدند.
این دو که در روزهای گذشته نامشان بهعنوان کاندیداهای احتمالی انتخابات پیشروی ریاستجمهوری نیز مطرح شد، در مراسم تشییع رئیسی در دانشگاه تهران در روز دوم خرداد حضور نداشتند.
در آن مراسم علی خامنهای بر جنازه رئیسی و همراهانش نماز خواند.
در برنامه بزرگداشت روز شنبه، روحانی و لاریجانی در میان جمعیت حضور داشتند اما در سمت چپ خامنهای پدر محمدعلی آلهاشم، امام جمعه کشته شده تبریز و پس از آن احمد علمالهدی، امام جمعه مشهد و پدر همسر رئیسی نشسته بودند.
بسیاری از تصاویر منتشر شده از این مراسم، طوری قاببندی شدهاند که علمالهدی در آنها دیده نمیشود.
پیشتر ایرانوایر خبر داده بود نیروهای امنیتی اجازه برگزاری جلسه درس خارج فقه را در روز دوم خرداد به علمالهدی ندادهاند.
بر اساس این گزارش، نهادهای امنیتی به علمالهدی گفتهاند که باید دلیل لغو کلاس خارج فقه «وخامت حال» او عنوان شود.
در مراسم بزرگداشت رئیسی در روز شنبه شمار دیگری از مقامات نیز در کنار خامنهای حضور داشتند.
در سمت راست رهبر جمهوری اسلامی، به ترتیب ناصر رفیعی، خطیب مجالس خامنهای، صادق آملی لاریجانی، رییس مجمع تشخیص مصلحت نظام، غلامحسین محسنی اژهای، رییس قوه قضاییه، محمد باقر قالیباف، رییس مجلس، محمد مخبر، کفیل ریاستجمهوری و دیگر مقامات حکومتی نشسته بودند.
خامنهای در این مراسم سخنرانی نکرد و برنامهها شامل سخنرانی کوتاهی از رفیعی، مدیحهسرایی و روضهخوانی بود.
رفیعی در سخنرانی خود به انتخابات دوره چهاردهم ریاستجمهوری در هشتم تیر اشاره کرد و خطاب به نامزدهای احتمالی گفت: «آداب، اخلاق و همدلی را رعایت کنید. بگذارید این وفاق و دوستی حفظ شود و تخریب نکنیم و دشمنشاد نشویم.»
پس از مرگ ابراهیم رئیسی، گمانهزنیها درباره نامزدهای احتمالی انتخابات زودهنگام تیر ۱۴۰۳ خیلی زود داغ شد و نام دهها نامزد از جریانهای موسوم به اصلاحطلب و اصولگرا به میان آمد.
در بین نامزدهای احتمالی جریان اصولگرایی از چهرههایی مثل محمد مخبر، محمدباقر قالیباف، محمود احمدینژاد، سعید جلیلی، حسین دهقان، غلامعلی حداد عادل، علیرضا زاکانی و پرویز فتاح نام برده میشود.
در کنار سخنان رفیعی، نوحهخوانی محمود کریمی، مداح دفتر خامنهای در مراسم بزرگداشت رئیسی و همراهانش نیز با حاشیههایی همراه بود.
او در نوحهسرایی خود گفت: «ما انتظار داشتیم که خامنهای در نماز رئیسی بغض کند یا حالش منقلب شود، ولی او بدون بغض و لرزش صدا نماز را خواند و به دیدار مهمانان خارجی رفت.»
کریمی در ادامه گفت علی خامنهای «یک تنه کار را جمع کرد».
پیشتر اکونومیست در گزارشی به بررسی رفتارهای سرد علی خامنهای در مراسم تشییع ابراهیم رئیسی پرداخته و آن را با «هقهقهای غیر قابل کنترلش» بعد از کشته شدن قاسم سلیمانی مقایسه کرده بود.
شماری از فعالان سیاسی و چهرههای شاخص اپوزیسیون جمهوری اسلامی به حمله حامیان حکومت ایران به تجمع معترضان در لندن واکنش نشان دادند و خواهان محاکمه آمران و عاملان این «حمله وحشیانه» شدند.
شامگاه جمعه چهارم خرداد شماری از فعالان ایرانی در لندن ویدیوهایی منتشر کردند که نشان میدهند چند تن از حامیان حکومت با خشونت به تجمع مخالفان که در حال اعتراض به برگزاری مراسم یادبود ابراهیم رئیسی در لندن بودند، حمله و شماری از معترضان را زخمی کردند.
سخنگوی پلیس لندن به ایراناینترنشنال گفت در جریان این حمله چهار نفر مجروح و یک نفر بازداشت شد.
شاهزاده رضا پهلوی در واکنش به این حمله گفت: «معترضان در ایران مدتهاست که در مبارزه برای آزادی جان خود را به خطر انداختهاند. اکنون معترضان در غرب نیز با تهدیدهای مشابه و مداوم اوباش رژیم مواجهاند که اجازه یافتهاند در کشورهای آزاد مامن بگیرند.»
او با اشاره به اینکه معترضان ایرانی «هرگز مرعوب نمیشوند» تاکید کرد که این حملههای خشونتبار در لندن باید به بازداشت و محاکمه «حامیان جنایتکار» جمهوری اسلامی منجر شود.
شاهزاده رضا پهلوی در ادامه پیامش گفت: «زمانش رسیده که این پیام به جمهوری اسلامی داده شود که ارعاب، خشونت و تهدیدهای شبکه مراکز اسلامی افراطی این حکومت و وابستگانش تحمل نخواهد شد.»
نخستین گزارشها از درگیریها در منطقه آلپرتون لین در ناحیه ومبلی، ساعت حدود ششونیم عصر لندن برابر با ساعت ۹ شب تهران به پلیس رسید.
به گفته سخنگوی پلیس لندن، مراسمی به مناسبت درگذشت ابراهیم رئیسی با حضور حامیان حکومت ایران در حال برگزاری بود و معترضان مخالف جمهوری اسلامی در بیرون محل آن تجمع کرده بودند.
بر اساس این گزارش، یک مرد به ظن اختلالآفرینی خشونتآمیز دستگیر شده اما هماکنون تحقیقات بیشتری برای شناسایی تخلفات و افراد دخیل دیگر در جریان است.
مسیح علینژاد، روزنامهنگار و فعال سیاسی، در واکنش به این حمله از خشم عمومی درباره سهلانگاری دولت بریتانیا در ارتباط با جمهوری اسلامی گفت.
او تاکید کرد مردم ایران خواستار اتحادند و مطالبهشان این است که دولت و پلیس بریتانیا در اقدامی فوری و قاطع به این حملهها رسیدگی کنند.
نازنین بنیادی، هنرپیشه و فعال حقوق بشر نیز در واکنشی مشابه درباره این حمله به ایراناینترنشنال گفت: «حمله وحشیانه اخیر هواداران جمهوری اسلامی به مخالفان در بریتانیا نگرانکننده است. پلیس لندن باید فورا تحقیق کند و عاملان این حمله را به دست عدالت بسپارد.»
او اضافه کرد: «۴۵ سال ایجاد پناهگاه برای رژیم در بریتانیا، خطر را برای مخالفان آزادیخواه جمهوری اسلامی که اغلب شهروندان بریتانیایی هم هستند، افزایش داده است.»
پیشتر یک تشکل وابسته به جمهوری اسلامی در لندن به نام «جامعه اسلامی بریتانیا» اعلام کرده بود مجلس یادبودی را برای تجلیل از رئیسی و همراهانش در محل دیوانالکفیل این شهر بر پا میکند.
شماری از شهروندان ایرانی مخالف جمهوری اسلامی در مقابل مرکز «دیوانالکفیل» جمع شدند و با سر دادن شعارهایی علیه جمهوری اسلامی و علی خامنهای، رهبر آن، شادی خود را از کشته شدن رئیسی به نمایش گذاشتند.
با وجود حضور پلیس در این محل، حامیان جمهوری اسلامی با ترک ساختمان به تجمعکنندگان حمله کردند.
نازنین بنیادی بر ضرورت «قرار دادن نام سپاه پاسداران در فهرست گروههای تروریستی» تاکید کرد و گفت این اقدام به ایرانی-انگلیسیها نشان میدهد امنیتشان اهمیت دارد و در عین حال، امنیت همه شهروندان بریتانیایی نیز حفظ میشود و از دستگاه جمهوری اسلامی که مسئول جنایات داخلی و خارجی است، سلب قدرت میشود.
او با اشاره به حمله روز جمعه به مخالفان جمهوری اسلامی در لندن گفت: «محیط خصمانهای را که در دهه ۱۹۸۰ در تظاهرات مقابل سفارت تحت اشغال رژیم اسلامی در لندن وجود داشت، بهخوبی به یاد دارم.»
گابریل نورونها، مشاور امور ایران در وزارت امور خارجه آمریکا در دوران ریاستجمهوری دونالد ترامپ نیز در واکنش به این حمله به ایراناینترنشنال گفت که غرب یک مشکل جدی دارد.
او اضافه کرد: «به نظر من این واقعا ترسناک و زنگ خطری برای دولتهایی است که باید در مورد از بین بردن آزادیها در کشورشان و قدرت کنترل نشده دولتهایی مانند جمهوری اسلامی، جدیتر باشند.»
نورونها گفت نفوذ وفاداران حکومت استبدادی جمهوری اسلامی یک تهدید واقعی برای غرب است.
او ادامه داد: «اگر فعالیتهای سرکوبگرانه خارجی را مهار نکنید، آنها فقط در اینجا در خاک ما جسورتر و خشونتآمیزتر خواهند شد.»
به گفته نورونها، خشونتی که جمعه در خیابانهای لندن رخ داد، نشاندهنده موضوع بسیار گستردهتری از ایجاد شبکههای نفوذ ایران در جهان غرب است.
مقامهای دولت بریتانیا پیشتر تاکید کرده بودند که جمهوری اسلامی در ماههای اخیر به شکل قابل توجهی بر میزان اقدامات خشونتبار خود در خاک بریتانیا افزوده است.
سه مهاجم در دهم فروردین ماه امسال به پوریا زراعتی، مجری تلویزیون ایراناینترنشنال حمله کردند.
پیش از آن نیز دولت بریتانیا از خنثی کردن طرح حمله به فرداد فرحزاد و سیما ثابت، مجریهای کنونی و سابق تلویزیون ایراناینترنشنال خبر داده بود.
ایراناینترنشنال در ۲۹ بهمن سال ۱۴۰۱، پس از تهدیدهای تروریستی مجبور شد پخش تلویزیونی خود را موقتا از دفتر لندن (به شکل کامل) به واشینگتن منتقل کند.
پخش برنامههای ایراناینترنشنال از لندن، از سوم مهر سال گذشته از سرگرفته شد.
نورونها در همین زمینه گفت: «جمهوری اسلامی منابع مالی و فشارها و برنامهریزیهای بیحد و حصری را برای شبکهسازی در کشورهای خارجی با هدف پیشبرد منافع خود صرف کرده است. چیزهایی که ما میبینیم فقط در معرض دید عموم است. پشت آنها شبکههایی گسترش یافتهاند.»
مشاور پیشین امور ایران در وزارت امور خارجه آمریکا با اشاره به حمله روز جمعه در لندن گفت: «این عوامل قاتلانی هستند که میتوانند منتقدان رژیم را بکشند یا حداقل قلدری کنند. آنها میخواهند منتقدان را چه به معنای واقعی و چه مجازی، ساکت کنند.»
به گفته او، این امر محدود به بریتانیا نیست بلکه در بقیه اروپا، کانادا و آمریکا نیز مشاهده میشود.
علاوه بر لندن، مراسم تجلیلی هم برای ابراهیم رئیسی در ایالت میشیگان آمریکا برگزار شد.
امیلی شریف، فعال ایرانی-آمریکایی در همین زمینه به ایراناینترنشنال گفت که از دیدن این رویداد در خاک آمریکا منزجر شده است: «دیدن سوگواری شهروندان آمریکایی برای مرگ رئیسی، ناامید و متعجبم کرد.»
او گفت کسانی که در مراسم تجلیل رئیسی در آمریکا شرکت داشتند همان افرادی هستند که در کشتار مردم ایران سکوت کردند یا حتی کشته شدن ایرانیان بیگناه از سوی جمهوری اسلامی را جشن گرفتند.
بر اساس جدول اعلام شده برنامه جلسات مجمع عمومی سازمان ملل، قرار است در هفتاد و هشتمین مجمع عمومی این سازمان، مجلس یادبودی برای رئیسی در روز ۱۰ خرداد برگزار شود.
شیرین عبادی، حقوقدان و برنده نوبل صلح از سازمان ملل خواست این جلسه را لغو کند و نهادهای زیردست خود را به مسخره نگیرد.
ارسال پیامهای تسلیت از سوی رهبران برخی کشورهای غربی به مناسبت کشته شدن رئیسی و امیرعبداللهیان نیز از همان ابتدا با واکنشهایی منفی و انتقادهایی تند مواجه شد.
روز ۳۱ اردیبهشت در نشست شورای امنیت سازمان ملل متحد برای مرگ رئیسی و همراهانش در ایران یک دقیقه سکوت اعلام شد و پرچم سازمان ملل در مقر آن واقع در نیویورک، نیمهافراشته شد.
مخالفان این برنامهها از ابراهیم رئیسی با عنوان «قصاب تهران»، «جلاد ایران»، «قاضی مرگ» و «آیتالله اعدام» نام میبرند که به دلیل نقش او در کشتار هزاران زندانی سیاسی تابستان سال ۱۳۶۷ است.
تشکلهای صنفی و فعالان دانشجویی ۱۹ دانشگاه کشور به تازگی در بیانیهای مشترک مرگ رئیسی و همراهانش را پدیدآورنده موج عظیم شادمانی در مردم به مثابه یک «جشن سراسری» دانستند.
این گروههای دانشجویی از سرنگونی بالگرد حامل رئیسی به عنوان چشماندازی برای سرنگونی جمهوری اسلامی یاد کردند.
هشدارها درباره گستردگی فرونشست زمین در ایران و تبعات آن ادامه دارد. محمد درویش، کارشناس برجسته محیط زیست، روز شنبه پنجم خرداد گفت که اکنون فرونشست ناشی از برداشت بیرویه از آبخوانها به گستردهای به وسعت دستکم ۵۷ هزار کیلومتر مربع رسیده است.
درویش در گفتوگو با خبرگزاری ایلنا، بزرگترین دلیل فرونشست در ایران را «ناترازی آبخوانها» دانست که اکنون به بیش از ۱۵۰ میلیارد متر مکعب رسیده است.
به گفته او، ایرانیان دهها میلیارد متر مکعب بیشتر از آنچه در طول سه دهه اخیر وارد آبخوانها شده از آن برداشت کردهاند که این، باعث فرونشست زمین با میانگین یک سانتیمتر در سال شده است.
اوایل اردیبهشت امسال مرکز تحقیقات وزارت راه و شهرسازی هشدار داد ۴٩ درصد جمعیت ایران روی گسترههای فرونشست و مجاور آن سکونت دارد و به زودی «زونهای مجاور» نیز به پهنه اصلی فرونشست تبدیل خواهند شد.
همان زمان شرکت مدیریت منابع آب ایران اعلام کرد میزان ذخایر آبی در سه استان صنعتی تهران، خراسان رضوی و اصفهان به مرز هشدار رسیده است.
درویش در مصاحبه خود با ایلنا هشدار داد مناطق دچار فرونشست عملا کارایی خود را از دست دادهاند.
او اضافه کرد: «تا زمانی که ناترازی آبخوانها و مصرف آب در بخش کشاورزی و صنعت کنترل نشود، هرگز نباید به مهار بحران و خطر فرونشست امیدوار بود.»
درویش تاکید کرد بر اساس سند امنیت غذایی کشور مصوب دولت جمهوری اسلامی، هر سال باید سه میلیارد متر مکعب آب در بخش کشاورزی کاهش یافته و پنج میلیارد متر مکعب از ناترازی آب کم شود.
فرونشست زمین پدیدهای پیچیده، چندوجهی و غیرقابل برگشت است که به گفته کارشناسان، تاثیر دائمی آن شامل مواردی از جمله از دست رفتن منابع آبی، کاهش تولیدات کشاورزی، تبدیل دشتها به کویر و ایجاد شکافهای عمیق در سطح زمین میشود.
شماری از کارشناسان و سیاستمداران در ماههای اخیر درباره خطر افزایش فرونشست در اصفهان هشدار دادند و گفتند این بحران به اندازهای جدی است که اگر تا چند سال آینده فکری برای آن نشود، همه باید اصفهان را ترک کنند.
نرخ فرونشست در اصفهان بین سالهای ۱۴۰۰ تا ۱۴۰۱ تقریبا ۴۰ برابر نرخ جهانی اعلام شده است.
به جز اصفهان، تعدادی دیگر از شهرهای بزرگ ایران نیز به دلیل فرونشست در مرز بحران قرار دارند.
درویش در همین زمینه به ایلنا گفت بر اساس ناترازی آبخوانها، بدترین وضعیت را خراسان رضوی دارد که میزان ناترازی آن به ۳۳ میلیارد متر مکعب رسیده و بعد از آن استانهای کرمان، فارس و اصفهان قرار دارند.
به گفته این کارشناس محیط زیست، تهران نیز «وضعیت بسیار نامطلوبی» دارد: «در واقع به جز گیلان، در هر ۳۰ استان کشور رگههایی از فرونشست دیده میشود.»
کارشناسان هشدار دادهاند عواملی چون خشکسالیهای پی در پی و بهرهبرداری بیرویه از منابع آب زیرزمینی بدون مدیریت مسئولانه، تمامی کشور را در مرحله فوق بحرانی قرار داده و اکنون پدیده فرونشست، تبدیل به «تهدیدی سرزمینی برای ایران» شده است.
در صورت بروز زمینلرزه، فرونشست ۳۸۰ شهر و ۹ هزار و ۲۰۰ روستا را در سراسر ایران در معرض خطر قرار میدهد.
ایراناینترنشنال در اردیبهشت ۱۴۰۲ در گزارشی خبر داد همزمان با بحرانیتر شدن فرونشستها در کشور، جمهوری اسلامی به عمد اطلاعات در این زمینه را از دید مردم پنهان کرده است.
تشکلهای صنفی و فعالان دانشجویی ۱۹ دانشگاه کشور در بیانیهای مشترک مرگ ابراهیم رئیسی و همراهانش را پدیدآورنده موج عظیم شادمانی در مردم به مثابه یک «جشن سراسری» دانستند. این گروههای دانشجویی از سرنگونی بالگرد حامل رئیسی به عنوان چشماندازی برای سرنگونی جمهوری اسلامی یاد کردند.
امضاکنندگان این بیانیه با بیان اینکه «ما مردم "خوشحال از هلاکت این جنایتکار"، با وجود شرایط شدیدا امنیتی در شهرهای مختلف، جشن شبانه و آتشبازی به راه انداخته و بساط رقص و میگساری و پخش شیرینی و شکلات بهپا کردهایم»، تاکید کردند که شرایط در روزهای گذشته «همراه با شادی آمیخته با تمسخر رئیسی» بوده است.
آنها با اشاره به اینکه افراد این اتفاق فرخنده را به هم تبریک میگویند و شبکههای اجتماعی را از فضایی آمیخته به طنز و شادمانی بر سر حکومت خراب کردهاند، به شادمانی ایرانیان خارج از کشور نیز اشاره کردند و نوشتند: «هزاران کیلومتر آنطرفتر، خیابانهای شهرهای مختلف دنیا توسط ایرانیان آزادیخواه به محل جشنهای نمادین رقص بر گور رئیسی و جمهوری اسلامی بدل شده است.»
رییس دولت سیزدهم در جمهوری اسلامی روز یکشنبه ۳۰ اردیبهشت در اثر سقوط بالگرد در ارتفاعات شمال غرب ایران کشته شد.
به دنبال انتشار خبر کشته شدن او و حسین امیرعبداللهیان، وزیر امور خارجهاش، بسیاری از کاربران شبکههای اجتماعی به دلیل نقش این دو در سرکوبها و نقض حقوق بشر در ایران، به شادی و خوشحالی پرداختند و آن را پیامد سرکوبهای شدید در دوران مسئولیتهای آنان در چهار دهه اخیر دانستند.
تشکلهای دانشجویی در بخش دیگری از بیانیه خود با بیان اینکه «همبستگی سراسری مردم و شادی بیحد و حصر ما فراتر از واکنش قلبی یک جامعه به مرگ ظالمان است»، تاکید کردند: «این صدای هلهله مادران دادخواهی است که از خاوران تا آبان و "زن، زندگی، آزادی" به رقص آمدند.»
آنها این شادی را برآمده از «صدای مادر هومن عبدالهی، از کشتهشدگان اعتراضات در سنندج، زنانی که زندگی روزمرهشان خط مقدم جنگ با حکومت اسلامی شده، جوانانی که با هر صدای اذان صبح منزجر میشوند، اعتراض به فقر، فلاکت، تبعیض، بیحقوقی و جشن عرض اندام قدرتمند انقلاب "زن، زندگی، آزادی"» دانستند که این بار «با سلاح جوک، خنده، رقص و میگساری و انتشار تصاویر عریان برابر حکومت ایستاده است.
ایراناینترنشنال روز ۳۱ اردیبهشت در گزارشی نوشت کشتهشدن رئیسی و همراهانش، شادی خانوادههای دادخواه قربانیان جمهوری اسلامی را به همراه داشت و آنها با نوشتن پیامهایی، شادی خود را از شنیدن خبر مرگ او اعلام کردند.
سرنگونی بالگرد رئیسی، چشمانداز سرنگونی جمهوری اسلامی
تشکلهای صنفی و فعالان دانشجویی امضاکننده این بیانیه «به هلاکت رسیدن ابراهیم رئیسی و همراهان جنایتکارش» را واقعهای نویدبخش خواندند و نوشتند سرنگون شدن بالگرد حامل رئیسی چشماندازی برای سرنگونی جمهوری اسلامی است.
این بیانیه با اشاره به اینکه حکومت در یک ماه ادعای نابودی اسرائیل را داشت و از سوی دیگر در خیابانها برای زنان شمشیر از رو بست و دست به اعدامهای افسارگسیخته زد، تاکید کرد که جمهوری اسلامی حالا «به دریوزگی افتاده» و به مدد دولتهای خارجی، به دنبال پیدا کردن قطعه انگشتری از رئیس دولتش و جسدگردانی او در شهرها است.
در پایان این بیانیه از فعالان، تشکلها، سازمانها و رسانهها خواسته شده است روحیه بالای مردم و همبستگی سراسری را که در این جشن سراسری به وجود آمده، به نیرویی برای برداشتن گامهای بعدی رو به پیروزی انقلاب تبدیل کنند و توان و ابزارهای خود را برای تسریع حرکت عمومی جامعه به سوی اعتراضات و اعتصابات سراسری متمرکز کنند.
این بیانیه به امضای گروهها و تشکلهای دانشجویی شامل تشکل دانشجویان پیشرو، نهاد آزادیخواهان دانشگاه تهران شمال، تشکل آزاد اندیشان جندیشاپور، نهاد آزادیخواهان بهشتی، نهاد دانشجویان دانشگاه آزاد اصفهان، نهاد صدای آزاد دانشگاه (دانشگاه هنر اصفهان)، کمیته سراسری دانشجویان کردستان، خبرنامه خواجه نصیر، اتحاد دانشگاه صنعتی اصفهان و اتحاد دانشجویان دانشگاه الزهرا رسیده است.
جمعی از دانشجویان و فعالان دانشجویی دانشگاههای اصفهان، خوارزمی کرج، کردستان، شیراز، علوم پزشکی اصفهان، علوم پزشکی ارومیه، آزاد شهرقدس، فنی دخترانه سنندج و فنی یزدانپناه از دیگر امضاکنندگان این بیانیه هستند.
این بیانیه در حالی منتشر شده که فشارهای امنیتی و قضایی بر شهروندان شادمان از شنیدن خبر مرگ رئیسی و کسانی که به مرگ او و دیگر همراهانش واکنش نشان دادهاند، ادامه دارد.
گروهی از تشکلها و فعالان حقوق الجیبیتی پلاس در بیانیهای تسلیتهای برخی دولتها برای مرگ ابراهیم رئیسی را «ننگی بر پیکره جامعه جهانی و حقوق بشر» و «یک دهنکجی آشکار» به همه زنان، جامعه کوییر و معترضان ایران دانستند.
در این بیانیه تاکید شده است که کشورهای جهان به جای تسلیت مرگ رئیسی، باید به مماشات با جمهوری اسلامی پایان دهند، سپاه را در فهرست تروریسم بگنجانند و در کنار مردم ایران بایستند.
در این بیانیه که به امضای سازمان آزاد کوییر، شبکه کوییرهای ایرانی هلند و حامیان، تشکل رنگینکمانان ایرانی، سازمان کوییرهای ایرانی سیمرغ، شبکه ششرنگ و کالکتیو کوییرها و فمینیستها برای آزادی ایران رسیده، به سوابق ابراهیم رئیسی در نقض گسترده حقوق بشر و اعدام و شکنجه زندانیان اشاره شده و رئیسی را یکی از «پایههای ثابت ماشین اعدام و سرکوب» جمهوری اسلامی خوانده است.
در این بیانیه گفته شده است که رئیسی «دشمنی خود با کوییرها و زنان ایران را بارها صراحتا اعلام کرده بود و از تریبونهای مختلف داخلی و بینالمللی، به نفرتپراکنی و ترویج هموفوبیا و کوییرستیزی میپرداخت و صحبتهای او عمق ضدیت حکومت اسلامی با رنگینکمانیها و زنان را به روشنی به جهانیان نشان میداد.»
امضاکنندگان این بیانیه با ابراز تاسف از تسلیتها برای مرگ رئیسی، خطاب به کشورهای ارسالکننده این پیامها گفتند: «این اقدام شما ننگی است بر پیکره جامعه جهانی و حقوق بشر و همچنین یک دهنکجی آشکار به همه زنان، رنگینکمانیها و مردمی است که برای سرنگون کردن جمهوری اسلامی با پرچم زن، زندگی، آزادی به پاخاستهاند؛ مردمی که امثال ابراهیم رئیسی را جزو قاتلین، شکنجهگران و متجاوزین به عزیزان خود میدانند.»
این بیانیه خطاب به همه دولتها، سازمانها و نهادهای بینالمللی گفت: «اگر قلبتان با مردم ایران و مبارزاتشان برای ریشهکن کردن تبعیض و بیعدالتی میتپد، اگر قصد دارید به مردم دنیا نشان دهید که هنوز حقوق بشر برایتان محلی از معنا دارد، اگر میخواهید در تاریخ نامتان در لیست حامیان دیکتاتورها و جلادان نباشد، به صدای انقلاب و مطالبات مردم ایران گوش دهید.»