• العربية
  • English
Brand
  • برنامه‌ها
  • تلویزیون
  • شنیداری
  • ایران
  • جهان
  • حقوق بشر
  • انقلاب ملی
  • جاویدنامان
  • گزارش ویژه
  • ورزش
  • بازار
  • برنامه‌ها
  • تلویزیون
  • شنیداری
  • ایران
  • جهان
  • حقوق بشر
  • انقلاب ملی
  • جاویدنامان
  • گزارش ویژه
  • ورزش
  • بازار
  • پوسته
  • زبان
    • العربية
    • English
  • برنامه‌ها
  • تلویزیون
  • شنیداری
  • ایران
  • جهان
  • حقوق بشر
  • انقلاب ملی
  • جاویدنامان
  • گزارش ویژه
  • ورزش
  • بازار
کلیه حقوق قانونی این سایت متعلق به ولانت‌مدیا است.
volant media logo

خیز اردوغان برای مصالحه میان اسرائیل و حماس؛ ترکیه این‌بار می‌تواند میانجی شود؟

۲۲ مهر ۱۴۰۲، ۲۲:۲۳ (‎+۱ گرینویچ)به‌روزرسانی: ۱۱:۴۶ (‎+۰ گرینویچ)

وزیر امور خارجه ترکیه روز جمعه ۲۱ مهر در سفری دو روزه به مصر رفت و به گمانه‌زنی‌ها درباره میانجی‌گری کشورش برای آرام کردن منطقه پس از حمله غافل‌گیرانه حماس به اسرائیل شدت بخشید. آیا رییس‌جمهوری ترکیه توانایی لازم را برای دعوت طرفین به مصالحه دارد یا این یک ماموریت غیرممکن است؟

خیز رجب طیب اردوغان برای بهبود روابط اسرائیل و حماس در حالی‌ است که او پیش‌تر تلاشی ناموفق در راستای میانجی‌گری میان روسیه و اوکراین داشت.

پولیتیکو در گزارشی به جایگاه و اثر ترکیه در تنش‌های منطقه‌ای پرداخت و نوشت رییس‌جمهوری ترکیه از تلاش برای میانجی‌گری در جنگ اوکراین ناامید شده و پس از کشتار تکان‌دهنده حماس در اسرائیل، به دنبال فرصتی دیگر برای ایفای نقش صلح‌طلبانه است.

قدرت‌های جهانی از جمله آمریکا و کشورهای خلیج فارس در پشت صحنه به دنبال جلوگیری از گسترش درگیری اسرائیل و حماس هستند. ترکیه هم درگیر دیپلماسی پیچیده خود است.

اردوغان پس از گفت‌وگو با آنتونیو گوترش، دبیرکل سازمان ملل متحد و ولادیمیر پوتین، رییس‌جمهوری روسیه اعلام کرد در حال مذاکره با رهبران منطقه در راستای تلاش برای چگونگی مصالحه و پایان جنگ است.

او همچنین با اسحاق هرتزوگ، رییس‌‌جمهوری اسرائیل، محمود عباس، رییس تشکیلات خودگردان فلسطین و رهبران مصر، لبنان و قطر صحبت کرد.

تلویزیون دولتی ترکیه شامگاه ۱۹ مهر اعلام کرد این کشور روند مذاکره برای آزادی گروگان‌های اسرائیلی را با حماس آغاز کرده است.

ماموریت غیرممکن رجب‌طیب اردوغان؟

دلایل مختلفی برای جدی گرفتن اقدامات رعد‌آسای دیپلماتیک از سوی اردوغان وجود دارد.

اردوغان مدت‌‌هاست با اقداماتی مانند ایجاد روابط اقتصادی در سراسر منطقه و اعزام نیروهای ترکیه به شمال سوریه، در تلاش است تا نام این کشور را به‌عنوان یک قدرت بزرگ در خاورمیانه مطرح کند.

او اخیرا روابط خود را با اسرائیل بهبود بخشیده است؛ مخصوصا با اولین ملاقات حضوری با بنیامین نتانیاهو، نخست‌وزیر اسرائیل که ماه گذشته در حاشیه مجمع عمومی سازمان ملل در نیویورک رخ داد.

اما آیا اردوغان واقعا برای انجام وظیفه سخت میانجی‌گری میان حماس متخاصم و اسرائیل انتقام‌جو، موقعیت مناسبی دارد؟

بر اساس گزارش پولیتیکو، بسیاری از ناظران معتقدند حمله حماس به اسرائیل هر گونه چشم‌‌انداز کوتاه‌‌مدت را برای ثبات در منطقه‌ از بین برد.

اردوغان نیز هشدار داد که این جنگ «در یک یا دو هفته» متوقف نخواهد شد.

یکی از مقامات بلندپایه ترکیه که خواست نامش فاش نشود به پولیتیکو گفت هر گونه نقش میانجی‌گری در این مرحله «یک ماموریت غیرممکن» است.

به گفته این مقام، پس از حمله تروریستی حماس که منجر به کشته شدن بیش از هزار نفر شد، احتمالا اسرائیل با هر گونه پیشنهاد برای مصالحه با طرف متخاصم مخالفت خواهد کرد.

در همین مورد سلین ناسی، عضو مدعو در موسسه اروپایی دانشکده اقتصاد لندن در گفت‌وگو با پولیتیکو به مانع دیگری اشاره کرد که در مسیر برقراری صلح میان طرفین وجود دارد: «هم‌دردی آنکارا با حماس.»

ترکیه حماس را تروریست نمی‌‌داند؛ حتی اگر آمریکا و اتحادیه اروپا آن را به‌عنوان سازمانی تروریستی معرفی کرده باشند.

ناسی گفت سوابق حزب حاکم عدالت و توسعه و اردوغان در فراهم کردن پناهگاه امن برای رهبران حماس، اعتماد اسرائیل را از بین برده است.

او همچنین مدعی شد آنکارا روابط گرم‌تری با حماس در غزه، نسبت به گروه فتح و محمود عباس حفظ کرده است که بر سرزمین‌های کمتر رادیکالیزه و اشغال شده کرانه باختری تسلط دارند.

ناسی ادامه داد: «در دو دهه گذشته، سیاست حزب عدالت و توسعه و دولت ترکیه، به حماس نزدیک‌‌تر شده یا از حماس نسبت به فتح، حمایت بیشتری می‌‌کند و همین امر انتقاد اسرائیل و آمریکا را در پی داشته است.»

رابطه ناپایدار ترکیه و اسرائیل

پس از به قدرت رسیدن حزب عدالت و توسعه در سال ۲۰۰۲، ترکیه به‌طور سنتی روابط سیاسی و نظامی نزدیکی با اسرائیل داشت اما روابط دو کشور در سال ۲۰۱۰ و پس از حمله نظامیان اسرائیلی به کشتی ماوی مرمره قطع شد.

با حمله اسرائیل به این کشتی ترکیه‌ای که قصد شکستن محاصره غزه را داشت، ۱۰ فعال تُرک کشته شدند.

پس از آن حادثه، اردوغان به سیاست ضد اسرائیلی روی آورد و تل‌آویو را قاتل خواند.

رجب‌طیب اردوغان در راست و اسحاق هرتزوگ در چپ
100%
رجب‌طیب اردوغان در راست و اسحاق هرتزوگ در چپ

پولیتیکو یادآور شد «آرمان فلسطین» برای ایدئولوژی اسلام‌گرای اردوغان که زیربنای حکومت دو دهه‌ای او در ترکیه است، عزیز شمرده می‌شود.

با وجود این در سال‌های اخیر آنکارا در تلاش برای بهبود روابطش با کشورهای منطقه از جمله اسرائیل بوده است.

قبل از اینکه حماس با حمله‌های هفته گذشته به اسرائیل منطقه را به‌ سوی بحران سوق دهد، رهبران دو کشور ترکیه و اسرائیل توافق کرده بودند در آینده نزدیک دیدارهای متقابلی ترتیب دهند.

در گزارش‌ها گفته شده بود اردوغان علاقه‌مند است به مناسبت صدمین سالگرد جمهوری ۲۹ اکتبر ترکیه، در مسجد الاقصی و بیت‌المقدس نماز بخواند.

سولی اوزل، تحلیل‌گر سیاسی کهنه‌کار دانشگاه کادیر هاس در استانبول خاطرنشان کرد دو کشور منافع مشترکی دارند و برای همین به نظر می‌رسد نتانیاهو و اردوغان «فراموش کرده‌اند چقدر از یکدیگر متنفرند». برای مثال هر دو کشور در مناقشه باکو و ایروان، از آذربایجان پشتیبانی کردند.

در جریان جنگ سال ۲۰۲۰ و قبل از تصرف برق‌آسای اخیر منطقه جدایی‌‌طلب قره‌باغ کوهستانی از سوی آذربایجان نیز هر دو کشور به باکو کمک کردند تا سرزمین‌‌های خود را از جدایی‌طلبان باز پس گیرد.

اوزل در گفت‌وگو با پولیتیکو افزود: «اشتراک منافع بین دو کشور، همان‌طور که همکاری مستقیم یا غیرمستقیم آن‌ها در قفقاز نشان می‌دهد، بر نفرت‌های شخصی غلبه می‌کند.»

به گفته او، از طرف دیگر جمهوری اسلامی رقیب مشترک ترکیه و اسرائیل است؛ اگرچه این دو کشور روش‌‌های متفاوتی برای مقابله با این چالش دارند.

او یادآور شد با افزایش هزینه‌های انسانی جنگ، اردوغان احتمالا موضع سخت‌تری در قبال اسرائیل اتخاذ خواهد کرد.

رییس‌جمهوری ترکیه روز ۲۰ مهر به انتقاد از محاصره غزه به دست اسرائیل و تصمیم آمریکا برای اعزام ناو هواپیمابر به آن پرداخت.

او گفت: «ما نمی‌‌خواهیم درگیری‌‌ها به منطقه ما سرایت کند. به جای حمایت کورکورانه از یک طرف، از بازیگران تاثیرگذار می‌‌خواهیم تا در جهت کاهش تنش‌ها قدم بردارند.»

اوزل درباره نفوذ احتمالی ترکیه بر حماس، به پولیتیکو گفت حماس با «سیگنال‌هایی که از تهران می‌‌آید» هماهنگ خواهد شد.

به گفته سلین ناسی، اسرائیل خواستار حمایت شفاف بین‌المللی در طول بحران کنونی‌اش است.

او گفت: «اسرائیل می‌‌خواهد ببیند متحدان و دشمنانش در کجا ایستاده‌‌اند؛ درست مانند دولت جورج بوش پس از حادثه ۱۱ سپتامبر.»

از این منظر، نقش و تاثیر ترکیه برای میانجی‌گری به این بستگی دارد که آیا اسرائیل دولت اردوغان را متحدی قابل اعتماد می‌‌بیند یا خیر؟

Banner
Banner
Banner

پربازدیدترین‌ها

هیات مذاکره‌کننده‌ پس از بروز اختلاف، با دستور ذوالقدر به تهران بازگشتند
۱
اختصاصی

هیات مذاکره‌کننده‌ پس از بروز اختلاف، با دستور ذوالقدر به تهران بازگشتند

۲
تحلیل

حرکت روی لبه تیغ؛ تلاش پکن برای ایستادن در میانه جنگ

۳

تشدید شکاف میان آمریکا و بریتانیا در قبال ایران؛ ترامپ استارمر را به «حفاری نفتی» فراخواند

۴

گاردین: تهران با نزدیک شدن به اروپا می‌کوشد فشار را بر آمریکا افزایش دهد

۵
تحلیل

چرا درآمد ۱۰۰ میلیارد دلاری عوارض تنگه هرمز یک افسانه است

Banner

انتخاب سردبیر

  • اعزام هزاران نیروی آمریکایی دیگر به منطقه برای تشدید فشار بر تهران

    اعزام هزاران نیروی آمریکایی دیگر به منطقه برای تشدید فشار بر تهران

  • وال‌استریت ژورنال: جمهوری اسلامی تندروتر شده است
    تحلیل

    وال‌استریت ژورنال: جمهوری اسلامی تندروتر شده است

  • فایننشال تایمز: تهران از ماهواره چینی برای هدف‌گیری پایگاه‌های آمریکا استفاده کرد

    فایننشال تایمز: تهران از ماهواره چینی برای هدف‌گیری پایگاه‌های آمریکا استفاده کرد

  • سایه سنگین جنگ بر نیمکت‌های خالی؛ بحران آموزش در عصر «اینترنت طبقاتی»
    روایت شما

    سایه سنگین جنگ بر نیمکت‌های خالی؛ بحران آموزش در عصر «اینترنت طبقاتی»

  • هیات مذاکره‌کننده‌ پس از بروز اختلاف، با دستور ذوالقدر به تهران بازگشتند
    اختصاصی

    هیات مذاکره‌کننده‌ پس از بروز اختلاف، با دستور ذوالقدر به تهران بازگشتند

  • پشت پرده مذاکرات اسلام‌آباد و تلاش‌ها برای از سرگیری گفت‌وگوها

    پشت پرده مذاکرات اسلام‌آباد و تلاش‌ها برای از سرگیری گفت‌وگوها

•
•
•

مطالب بیشتر

آشکار شدن رابطه رو به وخامت روسیه و اسرائیل به دنبال حمله حماس

۲۲ مهر ۱۴۰۲، ۲۰:۳۰ (‎+۱ گرینویچ)

دوستی دیرینه اسرائیل و روسیه تحت تاثیر حمله هفته گذشته حماس کم‌رنگ‌تر از پیش شد. ولادیمیر پوتین، رییس‌جمهوری روسیه به‌طور مستقیم گروه حماس را محکوم نکرد و در عوض، وضعیت کنونی غزه را به گردن «دیپلماسی شکست خورده آمریکا در خاورمیانه» انداخت.

گاردین در گزارشی به وضعیت رابطه اسرائیل و روسیه پس از حمله اخیر حماس پرداخت.

بنیامین نتانیاهو، نخست‌وزیر اسرائیل مدت‌هاست خود را دوست پوتین معرفی می‌کند.

او در خاطراتی که در طول جنگ روسیه علیه اوکراین منتشر شد، بارها رهبر روسیه را به خاطر عقل و به ویژه «نگرش دوستانه» نسبت به مردم یهود تحسین کرد.

پوتین هم در طول سال‌‌ها خود را متحد وفادار دولت اسرائیل دانسته و روابط فرهنگی و سفر بدون ویزا بین دو کشور را ترویج کرده است.

اما پس از مرگ‌بارترین حمله دهه‌های اخیر به اسرائیل، به نظر می‌‌رسد این دوستی که هر دو طرف تاکید بسیاری بر آن داشتند از بین رفته است.

با گذشت یک هفته از آغاز حمله غافلگیرانه حماس، پوتین هنوز با نتانیاهو تماس نگرفته و کرملین نیز هیچ‌گونه پیام تسلیتی برای این کشور منتشر نکرده است.

انتشار چنین پیامی یک ژست دیپلماتیک است که روسیه هم در موارد مشابه و پس از بروز حوادث مرگ‌بار در خاک یک کشور، به سایر رهبران جهان ارسال کرده است.

پوتین روز جمعه در سخنانی تنها درباره پیامدهای حمله زمینی احتمالی اسرائیل به غزه هشدار داد.

روز جمعه ۲۱ مهر مسکو پیش‌نویس قطعنامه‌ای را درباره درگیری‌های اسرائیل و حماس به شورای امنیت سازمان ملل پیشنهاد کرد و در این متن، خواستار آتش‌بس بشردوستانه و محکومیت خشونت علیه غیرنظامیان و تمامی اقدام‌های تروریستی شد.

رییس‌جمهوری روسیه پیش از آن و در روز ۱۸ مهر برای اولین بار درباره تهاجم حماس اظهارنظر کرد و گفت که انفجار خشونت بین اسرائیل و فلسطینی‌ها نشان می‌‌دهد سیاست آمریکا در خاورمیانه شکست خورده و نیازهای فلسطین در نظر نگرفته نشده است.

بر اساس گزارش گاردین، به نظر می‌رسد این تغییر لحن نشان‌دهنده شکاف بزرگ سیاسی در روابط دو کشور باشد که از زمان شروع جنگ در اوکراین ایجاد شده است.

جنگ اوکراین، آغاز تنش علنی بین مسکو و تل‌آویو

پوتین سال‌‌ها به دنبال ایجاد روابط قوی با اسرائیل بود و در عین حال از آرمان فلسطین حمایت می‌کرد. اتحادی که ریشه در دوران شوروی دارد.

اسرائیل نیز کوشیده تا در حمایت از اوکراینی‌ها و حمله نکردن به روسیه تعادل ایجاد کند.

گاردین در ادامه گزارش خود نوشت دیپلماسی ظریف روسیه با اسرائیل زمانی به ثمر نشست که این کشور از شرکت در تحریم‌های غرب علیه روسیه امتناع کرد.

این امر باعث ناراحتی کی‌یف شد و اسرائیل را به نادیده گرفتن رنج یهودیان اوکراینی متهم کرد در حالی که در پس پرده این روابط دوستانه، نشانه‌‌هایی مبنی بر بدتر شدن روابط روسیه و اسرائیل دیده می‌شود، چرا که پوتین مدعی مبارزه با «نئونازیسم» در اوکراین است اما کشورش را به سمت جمهوری اسلامی به‌عنوان دشمن سرسخت اسرائیل سوق می‌دهد.

پینچاس گلداشمیت به مدت تقریبا ۳۰ سال به‌عنوان خاخام ارشد مسکو خدمت کرد تا زمانی که به دلیل اعلام مخالفت با جنگ اوکراین مجبور به فرار از مسکو شد. او در تماسی تلفنی با گاردین از اسرائیل گفت: «روابط گرم میان روسیه و اسرائیل که سال‌‌ها در دوران پوتین شاهدش بودیم کاهش یافته است. ما اکنون در دنیای متفاوتی هستیم. اسرائیل همیشه مراقب بود که با توجه به جامعه بزرگ یهودی روسیه و نفوذش بر سوریه، رابطه خوبی با مسکو داشته باشد.»

گلداشمیت روز شنبه در مراسم تشییع جنازه یووال بن یاکوف، سرباز اسرائیلی کشته شده در جنگ شرکت کرد. یووال پسر یکی از خاخام‌های سابق مسکو بود.

او به گاردین گفت خیلی از اعضای جامعه یهودیان از سخنان پوتین بسیار ناراحت‌اند چون او برای توجیه حمله به اوکراین، دولت این کشور را با آلمان نازی مقایسه می‌‌کند.

گاردین در گزارش خود اضافه کرد تنش‌ها میان دو کشور از تابستان گذشته علنی شد؛ زمانی که مقامات روسیه، اسرائیل را به حمایت از «رژیم نئونازی» کی‌یف متهم کردند.

این دعوا پس از آن شعله‌ور شد که سرگئی لاوروف، وزیر امور خارجه روسیه نظریه توطئه یهودی‌ستیزانه را پیش کشید که ادعا می‌کرد آدولف هیتلر «خون یهودی دارد». اظهاراتی که اسرائیل آن را «نابخشودنی و ظالمانه» خواند.

100%

کرملین شعبه آژانس یهود یک موسسه خیریه خصوصی وابسته به دولت اسرائیل را که در روسیه فعال بود بست چرا که این آژانس به ده‌ها هزار یهودی روس پس از حمله روسیه به اوکراین برای مهاجرت به اسرائیل کمک کرد.

شاید نگران‌‌کننده‌‌ترین عامل برای اسرائیل، اتکای فزاینده مسکو به جمهوری اسلامی ایران باشد.

روسیه که از بازارهای غربی جدا شده، سرمایه‌‌گذاری زیادی برای خرید پهپاد‌های انتحاری ایران به منظور حمله به شهرهای اوکراین و زیرساخت‌‌های غیرنظامی انجام داده است.

پیش‌تر ایالات متحده هشدار داده بود جمهوری اسلامی به دنبال دست‌یابی به تعداد زیادی از هلی‌کوپترهای تهاجمی، هواپیماهای جنگی و سیستم‌‌های دفاع هوایی روسیه است.

در حالی که آمریکا متعهد شد در پی حمله حماس، کمک‌های نظامی خود را به اسرائیل ارسال کند، برخی مفسران طرفدار کرملین ابراز امیدواری کردند جنگ اسرائیل و حماس باعث خروج منابع غربی از اوکراین شود.

سرگئی مردان، مجری تلویزیونی وابسته به دولت روسیه نوشت: «این آشفتگی برای روسیه مفید است زیرا وزغ جهانی‌گرا از اوکراین منحرف و مشغول تلاش برای خاموش کردن آتش ابدی خاورمیانه می‌شود.»

به نظر می‌رسد مسکو از اشتباهات نظامی و اطلاعاتی اسرائیل که آن را به‌عنوان شاهدی بر ضعف غرب می‌داند، خوشحال است.

بوریس روژین، کارشناس نظامی نزدیک به نیروهای روسی در حال جنگ در اوکراین در تلگرام نوشت: «ظاهرا ارتش اسرائیل بر پیروزی‌‌های دیرینه تکیه می‌‌کند.»

آندری سولداتوف، کارشناس سرویس‌‌های امنیتی روسیه گفت: «چنین اظهاراتی آسیب روانی حاد ارتش روسیه پس از حمله فاجعه‌بارش علیه اوکراین در ماه‌‌های ابتدایی سال ۲۰۲۲ را آشکار می‌‌کند.»

سولداتوف گفت: «تحمل از دست دادن احترام جهانی برای ملتی با سنت نظامی افتخارآمیز بسیار سخت است. بنابراین، حمله حماس باعث فرو ریختن بهمن بر سرتان شد. به بی‌لیاقتی ما خندیدید؟ حالا نوبت ماست تا به شما بخندیم.»

در تلویزیون دولتی روسیه، مفسران ده‌‌ها هزار یهودی روس را که پس از حمله روسیه به اوکراین برای اجتناب از پیوستن به ارتش به اسرائیل رفتند، مسخره می‌کنند.

ویاچسلاو ولودین، رییس مجلس روسیه روز ۱۹ مهر در سخنرانی خود در پارلمان گفت روس‌هایی که از کشور فرار کردند تا طرف اوکراین را بگیرند باید به خیانت متهم و برای کار در معادن فرستاده شوند.

از سوی دیگر به نظر می‌‌رسد اوکراین نارضایتی‌‌های قبلی‌اش از اسرائیل را کنار گذاشته و مشتاق است خلاء دوستی تل‌آویو با مسکو را پر کند.

ولودیمیر زلنسکی، رییس‌جمهوری اوکراین در سخنرانی خود در کنار دبیرکل ناتو، حمله حماس به اسرائیل را به تهاجم روسیه به کشور خود تشبیه کرد.

او گفت مردمش در کنار اسرائیل ایستاده‌اند زیرا درک می‌کنند تحمل حملات تروریستی یعنی چه.

زلنسکی تاکید کرد: «تنها تفاوت این است که یک سازمان تروریستی به اسرائیل حمله کرده در حالی که اینجا یک دولت تروریستی اوکراین را هدف تهاجم قرار داده است.»

جنگ حماس و اسرائیل از روز ۱۵ مهر در نوار غزه آغاز شد و اکنون ابعاد گسترده‌تری یافته و به کرانه باختری و لبنان هم رسیده است.

در پی حملات متقابل، تاکنون هزاران نفر از هر دو سو کشته و هزاران تن دیگر زخمی شده‌اند.

بلینکن: آذربایجان ممکن است در هفته‌های آینده به ارمنستان حمله نظامی کند

۲۲ مهر ۱۴۰۲، ۱۷:۳۰ (‎+۱ گرینویچ)

آنتونی بلینکن، وزیر امور خارجه ایالات متحده گفت آذربایجان ممکن است در هفته‌های آینده به ارمنستان حمله نظامی کند. او تاکید کرد واشینگتن برای حل مناقشه باکو و ایروان، همچنان به دنبال راه‌حلی دیپلماتیک است.

پولیتیکو روز ۲۱ مهر نوشت بلینکن در تماسی تلفنی با گروهی از نمایندگان کنگره آمریکا ضمن ابراز نگرانی از گسترش تنش‌ها در منطقه قفقاز، اعلام کرد واشینگتن به دنبال پاسخگو کردن آذربایجان به دلیل اقداماتش در منطقه است.

به گفته بلینکن، آمریکا قصد ندارد معافیت طولانی‌مدتی را که به واشینگتن اجازه ارسال کمک‌های نظامی به باکو می‌داد، تمدید کند.

این معافیت که در ماه ژوئن سال جاری به پایان رسید از سال ۲۰۰۲ بدین سو، هر ساله از سوی واشینگتن تمدید شده بود.

وزیر امور خارجه آمریکا در عین حال نسبت به ادامه مذاکرات دیپلماتیک میان آذربایجان و ارمنستان ابزار اطمینان کرد.

نیکول پاشینیان، نخست‌وزیر ارمنستان، روز ۱۹ مهر گفت پس از کنترل منطقه مورد مناقشه قره‌باغ کوهستانی از سوی نیروهای آذربایجان در ماه گذشته، برنامه‌هایی برای ادامه دیدارهای مشترک با الهام علی‌اف، رییس جمهوری آذربایجان دارد.

به گفته پاشینیان، این دیدارها به منظور رسیدن به توافق صلح پایدار است.

وزارت امور خارجه آمریکا در پاسخ به پرسش پولیتیکو از اشاره به جزییات تماس‌ تلفنی بلینکن خودداری کرد و تنها گفت واشینگتن خود را به حاکمیت و تمامیت ارضی ارمنستان متعهد می‌داند و می‌کوشد این بحران از طریق مذاکرات مستقیم حل شود.

در این تماس تلفنی تعدادی از نمایندگان کنگره آمریکا از جمله نانسی پلوسی، آنا اشو و فرانک پالون حضور داشتند.

پالون روز چهارشنبه ۱۹ مهر در شبکه اجتماعی ایکس نوشت از وزارت امور خارجه آمریکا خواسته است علیه باکو دست به اقدامات عملی مانند اعمال تحریم بزند.

او گفت پس از اینکه حمله آذربایجان به قره‌باغ با عواقب چندانی روبه‌رو نشد، حکومت باکو نسبت به ادامه سیاست‌های خود «جسورتر» شده است.

تیگران بالایان، فرستاده ارمنستان در اتحادیه اروپا، روز ۱۱ مهر از این اتحادیه خواست آذربایجان را به دلیل حمله نظامی به قره‌باغ تحریم کند.

او همچنین هشدار داد اگر غرب اقداماتی قاطع انجام ندهد، باکو ممکن است به زودی به ارمنستان حمله کند.

حکمت حاجی‌اف، مشاور ارشد سیاست خارجی الهام علی‌اف روز ۱۹ مهر در مصاحبه‌ای گفت آذربایجان هیچ قصدی برای حمله به ارمنستان ندارد.

علی‌اف نیز روز ۱۶ مهر اعلام کرد در صورت موافقت ارمنستان، باکو آماده است فورا با این کشور بر سر میز مذاکره بنشیند.

جمهوری آذربایجان و ارمنستان سه سال پیش و پس از حدود سه دهه، بار دیگر بر سر حاکمیت قره‌باغ کوهستانی با یکدیگر درگیر شدند و پس از چندین هفته، آتش‌بسی تحت حمایت مسکو امضا شد. با این حال تنش‌ها بین باکو و ایروان پس از آن همچنان ادامه یافت و هر از گاهی به درگیری نظامی منجر شد.

قره‌باغ بر اساس قوانین بین‌المللی بخشی از جمهوری آذربایجان شناخته می‌شود اما اکثریت جمعیت در این منطقه را ۱۲۰ هزار ارمنی تشکیل می‌دادند که بسیاری از آن‌ها در پی مناقشه اخیر به ارمنستان گریخته‌اند.

این منطقه در جنگ اوایل دهه ۱۹۹۰ بین دو کشور از کنترل جمهوری آذربایجان خارج شده بود.

عفو بین‌الملل: دستور اسرائیل برای تخلیه شمال غزه هولناک است و باید فورا لغو شود

۲۲ مهر ۱۴۰۲، ۱۶:۰۰ (‎+۱ گرینویچ)

سازمان عفو بین‌الملل دستور اسرائیل را به ساکنان نوار غزه برای ترک شمال این منطقه به منظور در امان ماندن از حملات ارتش اسرائیل «هولناک» خواند و گفت این تصمیم باید فورا لغو شود.

عفو بین‌الملل روز ۲۱ مهر اعلام کرد دستور اسرائیل به مردم غزه برای عزیمت به جنوب این منطقه را می‌توان معادل «جابه‌جایی اجباری غیرنظامیان» دانست و تاکید کرد این مساله ناقض قوانین بشردوستانه بین‌المللی است.

این سازمان غیردولتی افزود ارتش اسرائیل نمی‌تواند شمال غزه را منطقه آزاد برای عملیات نظامی خود بداند و باید تمام اقدامات احتیاطی ممکن را برای به حداقل رساندن آسیب به غیرنظامیان در سراسر نوار غزه به کار گیرد.

دانیل هاگاری، سخنگوی ارشد ارتش اسرائیل روز شنبه ۲۲ مهر بار دیگر از فلسطینیان در شمال غزه خواست از این منطقه خارج شوند و گفت اسرائیل قصد دارد با نیروی بزرگی به نوار غزه حمله کند: «ما برای مراحل بعدی جنگ به شدت آماده هستیم».

ارتش اسرائیل همچنین اعلام کرد از ساعت ۱۰ صبح تا چهار بعدازظهر روز ۲۲ مهر، حملات خود را به نوار غزه متوقف خواهد کرد تا غیرنظامیان بتوانند از طریق دو راه امن به جنوب غزه سفر کنند.

انیس کالامار، دبیرکل سازمان عفو بین‌الملل، اسرائیل را به اتخاذ تدابیر «بی‌رحمانه» برای «مجازات جمعی» فلسطینیان متهم کرد و گفت هزاران فلسطینی از بیم حملات اسرائیل به نوار غزه بدون دسترسی به پناهگاه، شب‌ها در خیابان می‌خوابند.

کالامار همچنین از متحدان اسرائیل خواست در جهت اجرای قوانین بشردوستانه بین‌المللی و محافظت از جان غیرنظامیان اقدام کنند.

او تصریح کرد غیرنظامیان غزه نباید به عنوان «گروگان‌های سیاسی» مورد استفاده قرار گیرند و جان آن‌ها نباید بی‌ارزش قلمداد شود.

در تحولی تازه، قاهره و واشینگتن توافق کردند گذرگاه رفح به صورت موقت و تنها برای عبور افراد دارای تابعیت آمریکایی از ساعت ۱۲ تا ۱۷ به وقت محلی باز شود.

به گزارش هاآرتص، حدود ۵۰۰ تا ۶۰۰ فلسطینی با تابعیت آمریکایی در نوار غزه زندگی می‌کنند.

حماس با متهم کردن اسرائیل به ‌دروغ‌گویی و فریب‌کاری، اعلام کرد در حمله ارتش اسرائیل به غیرنظامیان فلسطینی که قصد عزیمت به جنوب غزه را داشتند، ۷۰ تن کشته و بیش از ۲۰۰ تن زخمی شده‌اند.

به گفته حماس، زنان و کودکان نیز در بین کشته‌شدگان این حمله دیده می‌شوند.

بر اساس گزارش‌ها، درگیری‌ها میان حماس و ارتش اسرائیل همچنان ادامه دارد.

بیم ‌آن می‌رود پیوستن حزب‌الله لبنان، از متحدان حماس و جمهوری اسلامی به این جنگ به بحران در خاورمیانه دامن بزند و آتش درگیری‌ها در این منطقه بیش از پیش شعله‌ورتر شود.

حسین امیرعبداللهیان، وزیر امور خارجه جمهوری اسلامی روز ۲۲ مهر در بیروت با اشاره به ادامه حملات اسرائیل به نوار غزه تاکید کرد گروه‌های مقاومت همه سناریوها را طراحی کرده‌اند و دست همه برای شلیک، روی ماشه است.

حمله رسانه‌های حکومتی به مولوی عبدالحمید و اظهاراتش درباره جنگ اسرائیل و حماس

۲۲ مهر ۱۴۰۲، ۱۴:۰۰ (‎+۱ گرینویچ)

پس از خطبه‌های عبدالحمید اسماعیل‌زهی در نماز جمعه روز ۲۱ مهر و اعلام مواضعش درباره جنگ اسرائیل و حماس، شماری از رسانه‌های وابسته به حکومت او را هدف حملات خود قرار دادند و او را «مامور اجاره‌ای موساد» خواندند. در مقابل برخی احزاب به حمایت از او پرداختند.

روزنامه کیهان که مدیرمسوول آن از سوی رهبر جمهوری اسلامی تعیین می‌شود، روز شنبه ۲۲ مهر در مطلبی با عنوان «عبدالحمید مفتی صهیونیست‌ها شده است؟» همچون یک سال گذشته با ادبیاتی تند،‌ به امام جمعه اهل سنت زاهدان حمله کرد.

این روزنامه مولوی عبدالحمید را «مفتی مذبذب» و «پادوی سرویس جاسوسی موساد» خواند و نوشت: «باید صراحتا از عبدالحمید پرسید که آیا مسلمان است یا یهودی صهیونیست یا مامور اجاره‌ای موساد؟»

عبدالحمید اسماعیل‌زهی در سخنان روز گذشته‌اش با انتقاد از حمله حماس گفت: «اگر مسلمان جایی زیاده‌روی کند و قوانین بین‌المللی را محترم نشمارد و به زنان تعرض کند و کودکان را بکشد، ما چشم‌بسته از آن حمایت نمی‌کنیم.»

او در خطبه‌هایش به شکلی تلویحی به موضع اخیر علی خامنه‌ای درباره «افتخار به حماس» واکنش نشان داد.

رهبر جمهوری اسلامی روز ۱۸ مهر گفته بود: «ما پیشانی و بازوی طراحان مدبر و هوشمند [این حمله] و جوانان فلسطینی را می‌بوسیم.»

امام جمعه اهل سنت زاهدان در یک سال گذشته چند بار دیگر هم برخلاف رویکرد مقام‌های جمهوری اسلامی، «کشور اسرائیل» را به رسمیت شناخت و خواهان صلح فلسطینی‌ها و اسرائیلی‌ها شد.

کیهان با اشاره به سخنان پیشین مولوی عبدالحمید نوشت دعوت او به صلح و سازش اسرائیل و فلسطین هم‌زمان با «پروژه آمریکایی-صهیونیستی اغتشاشات در ایران» آغاز شد.

ایران، روزنامه دولت جمهوری اسلامی نیز موضع‌گیری اخیر عبدالحمید اسماعیل‌زهی را «به نفع صهیونیست‌ها» و «مورد پسند دولت‌های متخاصم» خواند.

اشاره این روزنامه به بخش‌هایی از خطبه‌های اسماعیل‌زهی بود که در آن تاکید داشت «نابودی اسرائیل شدنی نیست» و وقتی مسلمانان «نمی‌توانند چنین کاری کنند، چرا این‌ همه زور می‌زنند؟»

خبرگزاری تسنیم، وابسته به سپاه پاسداران نیز در مطلبی با عنوان «طوفان الاقصی سیرت عبدالحمید را هم روشن کرد»، امام جمعه اهل سنت زاهدان را «گیج» و «حامی صهیونیست‌ها» خواند.

تسنیم در ادامه نوشت مولوی عبدالحمید در خطبه‌های انتقادی یک سال اخیرش «ریاکارانه» از موضع اهل سنت به جمهوری اسلامی «طعنه می‌زند» اما هیچ نسبتی با «اهل سنت واقعی» ندارد.

این خبرگزاری مواضع امام جمعه اهل سنت زاهدان را در برابر جنگ اسرائیل و حماس، به «درافتادن او با جمهوری اسلامی به نفع آمریکایی‌ها» و «صبح تا شب پرده‌دری» تشبیه کرد.

حملات هم‌زمان و کم‌سابقه رسانه‌های حکومتی به مولوی عبدالحمید به دلیل تاکید او بر داشتن «موضع منصفانه» در مواجهه با حوادث اخیر غزه است. او روز جمعه گفت دولت‌ها و ملت‌های جهان باید به‌جای پیوستن به صف‌آرایی در این درگیری، برای رفع اختلاف تلاش کنند.

عبدالحمید اسماعیل‌زهی بدون آنکه اسرائیل را با ادبیات شناخته‌شده مقام‌های جمهوری اسلامی خطاب قرار داده یا «جنایت‌کار» بخواند، کشتار رخ داده از سوی هر دو طرف درگیر را دل‌خراش خواند و تاکید کرد مسلمانان نباید از عرف بین‌المللی تعدی کنند.

در جبهه‌ای دیگر در مقابل این حملات، ناصر بلیده‌ای، دبیرکل حزب «مردم بلوچستان» در شبکه اجتماعی ایکس به حمایت از امام جمعه اهل سنت زاهدان پرداخت.

او سخنان مولوی عبدالحمید را صلح‌جویانه و منصفانه خواند و آن را نشان از تعقل و نگاه انسانی دانست.

به گفته بلیده‌ای، اسماعیل‌زهی با تحلیل‌های مبارزاتی خود در یک سال گذشته پیشبرد مقاومتی مدنی و بدون خشونت را «با موفقیت و تداوم رهبری کرده» و با وجود «فشارهای فراوان»، یک قدم از مواضعش عقب ننشسته است.

عبدالحمید اسماعیل‌زهی از روز هشتم مهر سال ۱۴۰۱ خطبه‌های انتقادی خود را خطاب به سران جمهوری اسلامی و از جمله شخص علی خامنه‌ای آغاز کرد.

او در یکی از نخستین خطبه‌های پس از جمعه خونین زاهدان، رهبر جمهوری اسلامی را به‌عنوان «فرمانده کل قوا» مسوول کشتار بیش از ۱۰۰ شهروند بلوچ با شلیک مستقیم نیروهای حکومتی دانست.

هم‌زمان با این خطبه‌ها، جمعه‌های اعتراضی مردم زاهدان نیز با راهپیمایی‌ها و شعارهای آنان علیه خامنه‌ای، بسیج و سپاه و با آرزوی سرنگونی جمهوری اسلامی شکل گرفت.

این خطبه‌های انتقادی و راهپیمایی‌های اعتراضی بعد از آن، با وجود تلاش حکومت برای خاموش کردن صدای معترضان تاکنون ادامه یافته است.

امیرعبداللهیان: گروه‌های مقاومت دستشان روی ماشه است

۲۲ مهر ۱۴۰۲، ۱۰:۱۱ (‎+۱ گرینویچ)

حسین امیرعبداللهیان، وزیر امور خارجه جمهوری اسلامی در نشستی مطبوعاتی در بیروت با اشاره به ادامه حملات اسرائیل به نوار غزه گفت که گروه‌های مقاومت همه سناریوها را طراحی کرده‌اند و دست همه برای شلیک، روی ماشه است.

امیرعبداللهیان در این نشست که روز شنبه ۲۲ مهر در سفارت جمهوری اسلامی در لبنان برگزار شد، خواستار توقف حملات اسرائیل به نوار غزه شد و تاکید کرد در صورت تعلل جامعه جهانی در جلوگیری از این حملات، «پاسخ در زمان مناسب از سوی محور مقاومت» داده خواهد شد.

او افزود احتمال «گشوده شدن جبهه‌های جدید» در مناقشه حماس و اسرائیل وجود دارد.

در سوی دیگر ناظران می‌گویند یک جنگ چندجانبه با اسرائیل از حمایت عمومی گسترده برخوردار نخواهد بود چون از نظر سیاسی برای دو طرف پرهزینه و از نظر اقتصادی برای کشورهای منطقه فاجعه‌بار است.

امیرعبداللهیان گفت آمریکا با حمایت همه‌جانبه از اسرائیل و ارسال سلاح به این کشور به صورت علنی «وارد جنگ با غیرنظامیان» شده است.

به گفته او، نتانیاهو و دولت اسرائیل پس از حمله حماس در روز ۱۵ مهر سقوط کردند.

ساعاتی پیش از این اظهارت، گیلعاد اردان، سفیر اسرائیل در سازمان ملل، در گفت‌وگو با ایران‌اینترنشنال با اشاره به حمایت حکومت ایران از گروه‌های تروریستی، از همه کشورهای جهان خواست جمهوری اسلامی را به طور جدی تهدید نظامی کنند.

وزیر امور خارجه جمهوری اسلامی عصر جمعه ۲۱ مهر نیز در دیدار با بشار اسد، رییس حکومت سوریه در دمشق گفت «مقاومت فلسطین» می‌تواند «تا مدت زمانی طولانی» در برابر حملات اسرائیل دوام بیاورد. او همچنین غرب را متهم کرد به دنبال مشروعیت بخشیدن به «جنایات اسرائیل در نوار غزه» است.

امیرعبداللهیان در این دیدار حملات اسرائیل به غیرنظامیان، هدف قرار دادن اماکن عمومی و درمانی و همچنین قطع آب و برق و سوخت در نوار غزه را «جنایت جنگی» خواند و ضمن تاکید بر حمایت مستمر جمهوری اسلامی و سوریه از «مقاومت ملت فلسطین»، بار دیگر گفت حملات مرگ‌بار حماس به اسرائیل «یک تصمیم، طراحی و اقدام کاملا فلسطینی» بود.

روز سه‌شنبه ۱۸ مهر، علی خامنه‌ای، رهبر جمهوری اسلامی هم با عقب‌نشینی از مواضع پیشین، نقش تهران در حملات مرگ‌بار شبه‌نظامیان حماس به اسرائیل را رد کرد و گفت کسانی که معتقدند حملات حماس «کار غیر‌فلسطینی‌ها است، دچار محاسبه غلط شده‌اند».

امیرعبداللهیان همچنین از مواضع واشینگتن در قبال مناقشه حماس و اسرائیل انتقاد کرد و گفت: «آمریکا نمی‌تواند از دیگران تقاضای خویشتنداری کند و در عین‌ حال از رژیم صهیونیستی حمایت تسلیحاتی نماید تا علیه شهروندان فلسطینی به‌کارگیری شود.»

این سخنان وزیر امور خارجه جمهوری اسلامی در حالی مطرح شد که درگیری‌ها میان شبه‌نظامیان حماس و ارتش اسرائیل همچنان ادامه دارد.

بشار اسد نیز در این دیدار دلیل حمایت کشورهای غربی از اسرائیل را ترس آن‌ها از «فروپاشی» این کشور دانست.

او حملات حماس به اسرائیل را یک «پیروزی» خواند و افزود اسرائیل و متحدانش قصد دارند تحولات اخیر را «به زمینه‌ای برای از بین بردن‌ مقاومت بدل کنند».

امیرعبداللهیان در سفر خود به دمشق با فیصل مقداد، همتای سوری خود نیز دیدار و گفت‌وگو کرد.

100%

خبرگزاری تسنیم، وابسته به سپاه پاسداران، به نقل از دبیر دوم سفارت جمهوری اسلامی در لبنان گزارش داد هدف اسرائیل از حمله به فرودگاه‌های دمشق و حلب در روز ۲۰ مهر، جلوگیری از سفر منطقه‌ای امیرعبداللهیان بوده است.

بنا بر این گزارش، وزیر امور خارجه جمهوری اسلامی از طریق مرز زمینی به سوریه سفر کرده است.

امیرعبداللهیان ۲۱ مهر ماه با حسن نصرالله، دبیرکل حزب‌الله لبنان دیدار کرد.

او گفت جمهوری اسلامی «با قدرت» به حمایت‌های «سیاسی، بین‌المللی و رسانه‌ای» از مقاومت فلسطین ادامه می‌دهد.

امیرعبداللهیان همچنین به احتمال ورود جریان‌ها و گروه‌های شبه‌نظامی دیگر به جنگ اسرائیل و حماس پرداخت و گفت: «در شرایط تداوم جنایات جنگی و محاصره انسانی غزه، هر اتفاق و تصمیمی از سوی دیگر جریان‌های مقاومت محتمل است.»

با ادامه درگیری‌های پراکنده در مرز اسرائیل و لبنان، نگرانی‌ها درباره پیوستن رسمی حزب‌الله به حماس و متحدان فلسطینی‌اش در جنگ با اسرائیل شدت گرفته است.