یک کودک ۹ ساله با شلیک مستقیم نیروی انتظامی به یک خودرو در خوزستان کشته شد

حال‌وش و کمپین «فعالین بلوچ» که خبرها و مسایل مربوط به استان سیستان و بلوچستان را گزارش می‌دهند، خبر دادند روز جمعه نیروهای امنیتی و لباس شخصی به صورت گسترده اقدام به بازداشت شهروندان در مناطق مختلف زاهدان کردند.

این شهروندان عمدتا در خیابان مجیدیه منطقه شیرآباد، منطقه غدیر و فلکه‌های خیام و توحید بازداشت شده‌اند.

تا این لحظه تنها هویت شماری از بازداشت‌شدگان مشخص شده اما گزارش‌ها حاکی از آن است که عمده آن‌ها زیر ۱۸ سال داشته‌اند.

«علی زردکوهی»، «پرویز ریگی معروف به حامد»، «عبدالله خروت»، «ابراهیم گرگیج» و «سعید گرگیج» تعدادی از شهروندان بازداشت‌شده هستند که هویت آن‌ها تایید شده است.

همچنین چهار تن از انتظامات مسجد مکی به نام‌های «علی ریگی»، «روح‌الله شه‌بخش»، «حامد خارکوهی» و «یاسر توتازهی» بعد از اتمام نماز جمعه از سوی ماموران لباس شخصی بازداشت شدند.

کمپین فعالین بلوچ به نقل از یک منبع آگاه نوشت بعد از تمام شدن نماز جمعه این جوانان می‌خواستند با سرویس به منزل بروند که ماموران لباس شخصی آن‌ها را بازداشت کرده و با خود بردند.

به گفته این کمپین و نیز سایت حال‌وش، از علت بازداشت و مکانی که دستگیرشده‌ها به آن منتقل شده‌اند اطلاعی در دست نیست.

با تداوم خیزش انقلابی و اعتراضات خیابانی مردم علیه جمهوری اسلامی، دی ماه سال گذشته نیز موجی از بازداشت‌های محله به محله نوجوانان و جوانان بلوچ در زاهدان شکل گرفت.

همچنین برای هفته‌های متوالی در سال گذشته، فضایی امنیتی بر زاهدان حاکم بود، راه‌های ورودی و خروجی مسدود و تعداد ایست‌های بازرسی افزایش یافته بود.

علاوه بر زاهدان، روز گذشته نیروهای امنیتی ده‌ها نفر از خانواده‌های دادخواه شهرهای دهگلان، سنندج، دیواندره و سقز را هم که برای حضور بر مزار جان‌باختگان خیزش انقلابی مردم سقز و بوکان به این شهرها سفر کرده بودند، در ورودی شهر سقز بازداشت و به مکانی نامعلوم منتقل کردند.

طبق اطلاعات رسیده به ایران‌اینترنشنال، این جمع خانواده‌ها حدود ۴۰ نفر بودند که در دو مینی‌بوس راهی این سفر شده بودند.

به گزارش سازمان حقوق بشر هه‌نگاو، شش مادر دادخواه به نام‌های دایه شریفه میرزایی، کوهسار منبری، باران منبری، هانا منبری، کیا مرادی و یونا مرادی، از جمله بازداشت‌شدگان هستند.

بر اساس ویدیوهای رسیده به ایران‌اینترنشنال، ده‌ها تن از اعضای این خانواده‌ها پس از رسیدن به مزار کشته‌شدگان در بوکان، شعارهایی چون «قسم به خون یاران، ایستاده‌ایم تا پایان» و «ژن ژیان ئازادی» سر دادند.

طبق این گزارش، یک هیات دیپلماتیک جمهوری اسلامی که علی باقری کنی هم عضو آن بوده، همزمان با هماهنگ‌کننده خاورمیانه کاخ سفید (ماه گذشته) به عمان رفته بودند.

به گفته منابع اکسیوس، یکی از پیام‌های اصلی آمریکا به ایران در عمان بر بازدارندگی متمرکز بوده است. این منابع گفتند آمریکا به جمهوری اسلامی به صراحت اعلام کرده که اگر به سمت غنی‌سازی ۹۰ درصدی اورانیوم پیش برود، باید بهای سنگینی را بپردازد.

این منابع آگاه گفتند هدف این مذاکرات غیرمستقیم رسیدن به تفاهمی درباره راه‌های کاهش تنش‌ها در ارتباط با برنامه هسته‌ای ایران، رفتارهای منطقه‌ای جمهوری اسلامی و حمایت تسلیحاتی این کشور از روسیه در جریان جنگ اوکراین بوده است.

به گفته این منابع، مشخص نیست که دو طرف به چنین تفاهی رسیده‌اند یا نه.

پیش‌تر آکسیوس به نقل از مقام‌های آمریکایی، اسرائیلی و اروپایی گزارش داده بود که برت مک‌گرک، هماهنگ کننده شورای امنیت ملی آمریکا در امور خاورمیانه و شمال آفریقا، اوایل ماه می در سفر به عمان با مقام‌های این کشور درباره احتمال تماس دیپلماتیک با ایران در مورد برنامه هسته‌ای جمهوری اسلامی گفت‌وگو کرده است.

آکسیوس همچنین گزارش داده بود که دولت بایدن در ماه آوریل با شرکای اروپایی و اسرائیلی خود درباره پیشنهادی برای یک توقفق موقت با ایران تبادل نظر کرد. طبق این طرح، پیشنهاد شده بود که در ازای توقف برخی فعالیت‌های هسته‌ای ایران، برخی از تحریم‌های تهران کاهش یابد.

علاوه بر این گفت‌وگوهای غیرمستقیم، در دی ماه گذشته ایران‌اینترنشنال از دیدارهای رابرت مالی، نماینده ویژه آمریکا در امور ایران، با سعید ایروانی، سفیر جمهوری اسلامی در سازمان ملل پرده برداشت و رسانه‌های بین‌المللی مختلف نیز در هفته‌های اخیر از دیدار این دو مقام ایرانی و آمریکایی گفتند.

با وجود تلاش‌های دولت آمریکا برای حل‌وفصل مساله هسته‌ای ایران از طریق دیپلماسی، ۳۵ عضو کنگره آمریکا روز جمعه در نامه‌ای با اشاره به پایبند نبودن جمهوری اسلامی به برجام از سران بریتانیا، فرانسه و آلمان خواستند که مکانیسم ماشه را برای بازگرداندن خودکار تحریم‌های شورای امنیت علیه جمهوری اسلامی فعال کنند.

آن‌ها تاکید کردند «زمان برای متوقف کردن بلندپروازی‌های هسته‌ای» جمهوری اسلامی رو به پایان است.

سخنگوی شورای امنیت ملی کاخ سفید، با اشاره به اینکه حمایت نظامی ایران و روسیه از یکدیگر از هر دو طرف جریان دارد، گفت ایران به دنبال دریافت میلیاردها دلار تجهیزات نظامی از روسیه از جمله بالگرد و رادار است.

کربی خاطرنشان کرد که روسیه به ایران پیشنهاد همکاری‌های دفاعی بی‌سابقه‌ای از جمله در زمینه موشکی، الکترونیکی و پدافند هوایی داده است.

از سوی دیگر، همزمان با افزایش نگرانی‌های بین‌المللی از گسترش برنامه‌های پهپادی و موشکی ایران، جان مور، سخنگوی ستاد فرماندهی مرکزی ارتش آمریکا، در واکنش به اقدام اخیر ایران در رونمایی از موشک هایپرسونیک فتاح، به سمیرا قرایی، خبرنگار ایران‌اینترنشنال، گفت: «اقدام‌های تهاجمی ایران، از جمله تهدید ناشی از برنامه موشکی این کشور، در صدر نگرانی نیروهای آمریکا در منطقه است.»

سخنگوی سنتکام افزود: «به توانایی خود در مقابله با تمام تهدیدهای رژیم ایران اطمینان داریم و از تهران می‌خواهیم تنش‌های منطقه‌ای را کاهش دهد.»

اوایل خرداد ماه، ولودیمیر زلنسکی، رییس‌جمهوری اوکراین، با اشاره به ادامه حمله‌ پهپادهای ساخت ایران به غیرنظامیان در اوکراین، از همه مردم ایران خواست برای اینکه «هم‌دست» جنایت‌های روسیه نشده و در تاریخ «در سمت شر» قرار نگیرند، با واکنش خود بر تصمیم جمهوری اسلامی در ارائه پهپاد به روسیه تاثیر بگذارند.

آمریکا، بریتانیا، اتحادیه اروپا، استرالیا و نیوزیلند تا کنون جمهوری‌اسلامی را به دلیل ارائه پهپاد به روسیه در جنگ اوکراین، هدف چندیدن دور تحریم قرار داده‌اند.

با این حال مقام‌های جمهوری اسلامی کمک تسلیحاتی خود به روسیه در جنگ اوکراین را انکار می‌کنند.

از سوی دیگر، گزارش‌های مختلفی نیز درباره حضور مستشارهای نظامی ایران در کریمه برای آموزش کار با پهپاد به نیروهای روسیه در حمله به اوکراین و نیز تصمیم احتمالی جمهوری اسلامی برای ساخت خط تولید پهپاد در روسیه و نیز ارائه موشک بالستیک به مسکو حکایت دارد.

همچنین جمهوری اسلامی متهم است با حمایت از شبه‌نظامیان شیعه در عراق، در حملات پهپادی آنان به مواضع و نیروهای آمریکایی در عراق و همچنین با حمایت از حوثی‌های یمن، در حملات پهپادی آنان علیه عربستان سعودی نقش داشته است.

در اوایل خرداد ماه، نادری در شبکه‌های اجتماعی گفته بود در پی افت ناگهانی ضربان قلب و برخورد سرش به دیوار و جابه‌جایی مهره گردن، از گردن به پایین فلج شده است.

فیروز نادری، که ۷۷ سال داشت، بیش از سه دهه در ناسا فعالیت می‌کرد و قبل از بازنشستگی در زمستان ۲۰۱۶، سمت‌های مختلفی را در این سازمان به عهده داشت.

نادری در دو پروژه کاوشگرهای مریخ‌نورد «روح» و «فرصت» نقش فعالی داشت و با مدیریت او اطلاعات زیادی در ارتباط با شرایط این سیاره جمع‌آوری شد.

این دانشمند در جریان خیزش انقلابی مردم ایران تلاش‌های گسترده‌ای برای ارسال تجهیزات اینترنت ماهواره‌ای شرکت استارلینک برای معترضان در ایران انجام داد.

فیروز نادری اردیبهشت‌ماه در مصاحبه‌ای اختصاصی با ایران‌اینترنشنال، در پیامی به مردم ایران گفت: جمهوری اسلامی «تقریبا همه چیز را از شما گرفته است. چیزی که آنها نمی‌توانند از شما بگیرند، وجود خود شماست. ایران کشوری است که نسل جوان آن با استعداد، با خلاقیت و با سواد است. ثروت اصلی همین است و آنها نمی‌توانند این ثروت را از شما بگیرند.»

او افزود: «در آخر کار، شما سبب رفتن اینها و بازسازی ایران خواهید بود. همه مشکلاتی که هست با رفتن اینها و وجود شما قابل حل است.»

شاهزاده رضا پهلوی با ابراز تاسف از درگذشت فیروز نادری، دانشمند ایرانی، گفت: «تلاش‌های فیروز نادری برای رساندن اینترنت ماهواره‌ای به جوانان ایرانی در اوج انقلاب ملی ایران هرگز از یادها نمی‌رود. فقدان این دانشمند بنام را به ملت ایران و به‌ویژه خانواده و دوستدارانش تسلیت می‌گویم. یادش گرامی، و نامش همیشگی.»

شاهزاده پهلوی افزود: «دکتر نادری از مفاخر علمی ایران بود که خدمات شایانی به جهان دانش و تکنولوژی کرد. او ایران را دوست داشت و تا آخرین روزهای زندگی پربارش به دنبال راهی برای کمک به هم‌میهنانش بود.»

مسیح علینژاد با ابراز تاسف عمیق از درگذشت فیروز نادری گفت: «او انسانی برجسته بود که قلبش همیشه برای سرزمینش می‌تپید و نام آن را در جهان بلند می‌کرد. دکتر نادری در آرزوی دیدن آزادی و رفاه برای مردمش بود که اسیر حکومتی داعشی شده‌اند. امید که روزی در ایرانِ آزاد نامش گرامی داشته شود.»

نازنین بنیادی در گذشت فیروز نادری، دانشمند ایرانی، را «ضایعه‌ای مصیبت‌بار» برای جامعه ایرانی و فراتر از آن خواند و گفت: فیروز نادری «یکی از درخشان‌ترین ذهن‌ها در جامعه ایرانیان خارج کشور و مدافعی خستگی‌ناپذیر برای آزادی مردم ایران بود.»

حامد اسماعیلیون نیز در واکنش به درگذشت فیروز نادری در توییتی نوشت: «او زندگی خود را وقف انسان و علم کرد. هیچ‌گاه زادگاهش ایران و هموطنانش را فراموش نکرد و در تلاش برای رسیدن به آزادی و دموکراسی در سرزمین مادری‌اش، یار ایرانیان بود. بدرود دکتر فیروز نادری عزیز.»

برخی نمایندگان پارلمان بریتانیا درباره این افشاگری‌ها اظهار نگرانی عمیق کردند و سخنگوی دولت بریتانیا گفت که دولت این کشور همکاری‌هایی که امنیت ملی کشور را به خطر بیندازد، نمی‌پذیرد.

دست‌کم ۱۱ دانشگاه در بریتانیا از جمله دانشگاه کمبریج و ایمپریال کالج لندن، در تحقیقات مذکور مشارکت داشته‌اند.

صادرات نظامی و تکنولوژی «دومنظوره» از بریتانیا به ایران ممنوع است و این کشور اخیرا تحریم‌های جدیدی علیه افراد جمهوری اسلامی و سازمان‎‌هایی که پهپادهای انتحاری به روسیه می‌فرستند نیز اعمال کرده است.

وجود زرادخانه پهپاد و موشک جمهوری اسلامی، دولت بریتانیا را تحت فشار فزاینده قرار داده تا سپاه پاسداران انقلاب اسلامی را گروهی تروریستی اعلام کند.

نظر به تمامی این موارد، جوییش کرونیکل می‌تواند افشا کند در یکی از پروژه‌های مذکور، محققان در بریتانیا برای پیشرفت موتور بهبود اوج‌گیری، سرعت و دوربرد بودن پهپاد همکاری داشته‌اند. پروژه‌هایی که تامین مالی آنها با جمهوری اسلامی بوده است.

یک دانشگاه دیگر در بریتانیا هم با محققانی ساکن ایران برای امتحان کردن سیستم پیچیده کنترل جدید موتور جت به منظور افزایش قابلیت مانور و زمان پاسخ دادن آن در «کارکردهای نظامی» همکاری داشته است.

دیگر پژوهشگران ساکن بریتانیا هم برای استفاده از وسایل نقلیه هوایی بدون سرنشین با جمهوری اسلامی همکاری کرده‌اند.

نمایندگان مجلس بریتانیا خواستار بررسی این موضوع شده‌اند که چنین تحقیقاتی چطور در خاک این کشور و با وجود تحریم‌های سفت‌ و سخت بریتانیا علیه جمهوری اسلامی اتفاق افتاده است.

لرد پولاک، رییس افتخاری «دوستان محافظه‌کار اسرائیل» گفت: «روشن است که سپاه پاسداران برنامه پهپادی جمهوری اسلامی را کنترل می‌کند و روس‌ها در جنگی که [ولادیمیر] پوتین به راه انداخته، از این سلاح‌ها علیه اوکراین استفاده می‌کنند.»

پولاک گفت اینکه پای سپاه پاسداران به دانشگاه‌های بریتانیا رسیده مدرک دیگری دال بر این است - البته نه اینکه واقعا مدرکی لازم باشد - که سپاه پاسداران باید خیلی وقت پیش تروریستی اعلام می‌شد.

دیوید لمی، وزیر امور خارجه در سایه بریتانیا هم پژوهش جوییش کرونیکل را «عمیقا نگران‌کننده» خواند و خواستار تحقیقات فوری دولت بریتانیا درباره احتمال نقض تحریم‌ها در پروژه‌های مذکور شد.

دیوید دیویس، نماینده حزب محافظه‌کار پارلمان بریتانیا نیز در واکنش به یافته‌های جوییش کرونیکل گفت اعمال تحریم، اگر دولتی که تحریم می‌کند آن را به درستی اعمال و رصد نکند، فایده‌ای ندارد.

دیویس در ادامه گفت که نباید برای پژوهشگران در دانشگاه‌های بریتانیا مقدور باشد به رژیم جمهوری اسلامی در غنی‌سازی سیستم تسلیحاتی‌اش کمک کنند: «تسلیحاتی که ممکن است بر ضد متحدان ما و حتی سربازان خود ما به کار گرفته شود.»

100%

در میان دانشگاه‌هایی که با جمهوری اسلامی همکاری کرده‌اند دانشگاه کرنفیلد بریتانیا هم قرار دارد که یک موسسه تحقیقاتی متخصص در علوم هوافضا و مهندسی است و با نیروی هوایی پادشاهی بریتانیا همکاری تنگاتنگی دارد.

محققان کرنفیلد و دیگر دانشگاه‌های بریتانیا مقاله‌هایی پژوهشی را که خودشان اذعان دارند می‌توانند کاربرد نظامی هم داشته باشند، با همکاری پژوهشگران در دانشگاه‌های ایران نوشته‌اند. دانشگاه‌هایی که بریتانیا، آمریکا و اتحادیه اروپا آنها را تحریم کرده‌اند.

یکی از یافته‌های کلیدی جوییش کرونیکل، پژوهش مشترک احمد نجاران خیرآبادی، پژوهشگری در ایمپریال کالج لندن و محققان دانشگاه فنی شاهرود و دانشگاه فردوسی مشهد است.

این پژوهش به جزییات کارکرد موتور پهپاد از جمله پهپاد شاهد ۱۳۶ پرداخته که روسیه از آنها برای حمله به اهداف اوکراینی استفاده می‌کند.

در این تحقیق آمده است که در دنیای مدرن، وسایل نقلیه هوایی بدون سرنشین به خاطر فواید مهم و اساسی‌شان کاربرد گسترده‌ای دارند و نقش مهمی در امور نظامی بازی می‌کنند.

هزینه این پژوهش که در ماه مارس سال ۲۰۱۹ منتشر شد از سوی وزارت علوم، تحقیقات و فن‌آوری جمهوری اسلامی تامین شده است.

وزیر اسبق این وزارت‌خانه، کامران دانشجو و معاون فعلی آن محمد نوری، هر دو در لیست تحریم‌های بریتانیا قرار دارند.

فرزین ندیمی، پژوهشگر موسسه واشینگتن، گفت که پژوهش ایمپریال کالج می‌توانسته کاربردهای نظامی مهمی داشته باشد و موتوری که در آن تحقیق مورد بررسی قرار گرفته می‌تواند در پهپادهای کوچک‌تر هم استفاده شود.

یک تحقیق مهم دیگر هم پژوهشی مشترک بین دانشگاه کرنفیلد و دانشگاه علم و صنعت ایران است.

به‌رغم ارتباط تنگاتنگ با وزارت دفاع بریتانیا، دانشگاه کرنفیلد هم «کاربردهای نظامی» سیستم‌های پیشرفته نظامی تحت عنوان «سامانه کنترل فازی» را به همراه محققان ایرانی بررسی کرده است.

در پژوهش منتشر شده آنها در سال ۲۰۲۱ آمده است که این سامانه کنترل باعث می‌شود موتور قابلیت مانور بهتری داشته باشد و این وجه مهمی برای کاربردهای نظامی و وسایل نقلیه هوایی بدون سرنشین است.»

این پژوهش را سهیل جعفری، استاد مدیریت و کنترل توربین گاز در دانشگاه کرنفیلد و سید جلال محمد دولابی‌فرد، استادی ساکن تهران انجام داده‌اند.

دکتر جعفری هم پیش‌تر استاد دانشگاه صنعتی شریف بوده که این دانشگاه از سال ۲۰۱۲ و به دلیل ارتباط با برنامه هسته‌ای جمهوری اسلامی در لیست تحریم بریتانیا قرار دارد.

فرزین ندیمی گفت که دانشگاه‌های ایران از نیمه دهه ۸۰ میلادی، «نقش مهمی» در برنامه ساخت پهپاد جمهوری اسلامی بازی کرده‌اند.

100%

او گفت دانشکده‌های مهندسی پول خوبی برای تحقیقات پهپادی دریافت کرده‌اند و سپاه پاسداران هم سال‌هاست به پژوهش‌های مرتبط با پهپاد اولویت داده و تقریبا تمامی دانشگاه‌ها با سپاه و وزارت دفاع به منظور انجام تحقیقات نظامی مرتبط قراردادهایی امضا کرده‌اند.

قوانین مرتبط با تحریم در بریتانیا انتقال تکنولوژی نظامی و دومنظوره به ایران یا هر فرد مرتبط با آن را ممنوع کرده و هر کمکی به فن‌آوری در توسعه، تولید، مونتاژ و آزمایش فن‌آوری و هر خدمات فنی دیگر را هم ممنوع کرده است.

مجازات فراهم کردن این امکانات برای هر فرد یا نهادی در ایران یا مرتبط با جمهوری اسلامی به عنوان یک جرم، می‌تواند تا هفت سال زندان داشته باشد.

بر اساس تحلیل هزاران مقاله منتشر شده در ژورنال‌های علمی از سال ۲۰۱۷ تا کنون، جوییش کرونیکل به صدها پروژه دست پیدا کرده که در آن محققان در دانشگاه‌ها و موسسات بریتانیا با دانشگاه‌هایی در ایران که به علت ارتباطشان به برنامه هسته‌ای جمهوری اسلامی در لیست تحریم بوده‌اند، همکاری داشته‌اند.

بسیاری از این تحقیقات ربطی به امور نظامی ندارند اما حقوقدانان معتقدند همکاری با ایرانیان این دانشگاه‌ها، حتی در امور غیرمرتبط به مسایل هسته‌ای نیز ممکن است قوانین تحریم را نقض کرده باشد.

طبق این قوانین، شهروندان و ساکنان بریتانیا نباید در اعمالی درگیر شوند که منافع «مستقیم و یا غیرمستقیم» برای یک فرد یا نهاد در لیست رسمی تحریم‎‌ها داشته باشد. این ممنوعیت شامل «مالکیت فکری» نیز می‌شود.

یکی دیگر از تحقیقاتی که جوییش کرونیکل به آنها دست پیدا کرده یک پژوهش است که ابوالفضل آذرنیا، محققی در دانشگاه شریف در سال ۲۰۱۹ و در حوزه صنایع هوافضا نوشته است.

در بین کسانی که در نوشتن این مقاله با او همکاری داشته‌اند نام محققانی از دانشگاه ایمپریال کالج لندن و لیورپول هم به چشم می‌خورد.

صنعت هوافضای جمهوری اسلامی که هلیکوپترهای نظامی، هواپیماهای حمل‌ونقل و جت جنگی می‌سازد، از سال ۲۰۱۰ تحت تحریم‌های بریتانیا قرار گرفته است.

جوییش کرونیکل به بیش از ۲۰۰ مقاله دست پیدا کرده که محققان دانشگاه «شهید بهشتی» و پژوهشگران ساکن بریتانیا با یکدیگر نوشته‌اند. یکی از این مقالات در حوزه مخابرات و استراق سمع را چند محقق ساکن ایران در همکاری با ذبیح قاسم‌لویی، استاد دانشگاه نورث‌آمبریا که سردبیر ژورنال علم و صنعت کابردی بریتانیا نیز هست، نوشته‌اند.

دانشگاه «شهید بهشتی» ایران هم از ماه می سال ۲۰۱۱ در لیست تحریم‌های بریتانیا بوده است.

اینها همه در حالی است که صنعت تسلیحاتی جمهوری اسلامی از جمله موشک‌های بالیستیکی می‌سازد که ممکن است روزی علیه اسرائیل استفاده شود.