تجمع و تشکیل زنجیره انسانی در ۷۰ شهر جهان برای محکوم کردن حملات شیمیایی به مدارس در ایران

عبدالله مهتدی گفت در جامعه کرد ایران واکنش‌های مثبت و منفی نسبت به این منشور مطرح شده، اما بیشتر این واکنش‌ها مثبت بوده‌اند.

او افزود: در منشور مهسا خطوطی از نظام آینده ترسیم شده و سازوکاری برای تعیین آزادانه و دموکراتیک نظام حاکمیت آینده ایران پیش‌بینی شده است.

عبدالله مهتدی گفت: منشور مهسا دموکراسی-محور، شهروند-محور و کثرت‌گرا است و منافع آن به همه جامعه، از جمله جامعه کرد می‌رسد. این منشور به صراحت از به رسمیت شناختن جایگاه قومیت‌ها و زبان‌های مادری و پرهیز از تمرکزگرایی صحبت کرده است.

این عضو مجموعه همبستگی برای دموکراسی و آزادی در ایران خاطرنشان کرد: در منشور مهسا، توافق چنین جمع متکثری از نیروهای سیاسی ایران برای پذیرش اصول همکاری مشترک بی‌سابقه است.

گزارشگر این شبکه در سفر به شهرهای مختلف ترکیه، روایت پناهجویان مختلف ایرانی را درباره توطئه‌های جمهوری اسلامی علیه آنها ثبت کرده است.

یک عضو سابق نیروی دریایی ایران به نام «امیر» که به ترکیه گریخته، به آی‌تی‌وی گفت که ماموران جمهوری اسلامی یک بار تلاش کردند تا او را در نزدیکی خانه‌اش بربایند و پلیس ترکیه در این ارتباط ۱۱ نفر را بازداشت کرده است.

امیر گفت جمهوری اسلامی از کشتی‌های نیروی دریایی برای ارسال سلاح به سوریه استفاده می‌کرد و کشتی‌ای که او در آن کار می‌کرد ماهانه ۲۰ کانتینر سلاح به سوریه می‌فرستاد.

این عضو پیشین نیروی دریایی که به دلیل مخالفت خود با کشتار مردم سوریه با این سلاح‌ها، از ایران گریخته، خاطرنشان کرد نیروی دریایی از سال ۲۰۱۹ هر ماه برای سوریه سلاح می‌فرستاد.

سامان، معترضی که پس از شلیک نیروهای سرکوبگر در ماه اکتبر بینایی یک چشم خود را از دست داد و به ترکیه پناهنده شد، نیز از دریافت پیام‌های تهدید به مرگ از سوی عوامل جمهوری اسلامی خبر داد.

این معترض پناهجو با اشاره به اینکه عوامل جمهوری اسلامی در پیام‌هایشان او را به قتل تهدید کرده‌اند، گفت در این مدت در ترکیه به صورت مخفیانه زندگی می‌کند و تماسش را با دنیای بیرون، به جز چند نفر، قطع کرده است.

سامان به آی‌تی‌وی گفت باید فورا از ترکیه به کشور دیگری برود، زیرا برای جمهوری اسلامی ربودن و کشتن مخالفان در ترکیه به کار بسیار راحتی تبدیل شده است.

مهری، کنشگر و پناهجوی دیگر ایرانی، نیز به آی‌تی‌وی گفت در ترکیه از طریق یک صفحه اینستاگرامی به یک برنامه کوهنوردی دعوت شده بود، اما در این برنامه به او یک نوشیدنی انرژی‌زا حاوی مواد بی‌هوش کننده داده شد.

مهری گفت شوهرش که این نوشیدنی را نخورده بود، متوجه این توطئه شد و او را از محل نجات داد. او خاطرنشان کرد تاکنون هیچ‌کس در ارتباط با این توطئه در ترکیه بازداشت نشده است.

احسان کارآموز، موسیقی‌دان و کنشگر ایرانی، که به کنشگران در خروج از ایران کمک می‌کند، به آی‌تی‌وی گفت عوامل جمهوری اسلامی در ترکیه برای به دام انداختن مخالفان، خود را به عنوان پناهجو یا رهبران مذهبی جا می‌زنند و در برخی موارد برای اغوای مردان و ربودن آنها از ماموران زن استفاده می‌کنند.

در بهمن ماه ۱۴۰۰، سازمان اطلاعات ترکیه، میت، اعلام کرد که ۱۷ نفر را به ظن همدستی با دستگاه اطلاعاتی ایران برای ربایش یک مخالف حکومت جمهوری اسلامی بازداشت کرده است.

بنابر گزارش رسانه‌های ترکیه، تیمی که نقشه این آدم‌ربایی را سازماندهی کرده بود شامل یک دادستان، مالک یک شرکت تجاری صنایع دفاعی، یک سرهنگ بازنشسته و چند افسر بودند.

پیش‌تر نیز در ۲۳ آبان ۱۳۹۸، مسعود مولوی وردنجانی، مدیر کانال تلگرامی جعبه سیاه که در ترکیه ساکن بود، توسط عوامل وزارت اطلاعات جمهوری اسلامی در این کشور ترور شد و جان باخت. محمودرضا ناصرزاده، کارمند کنسولگری ایران در استانبول یکی از متهمان ترور مولوی است.

وزارت امور خارجه جمهوری آذربایجان اعلام کرد این هواپیمای نظامی روز شنبه «از ساعت ۹:۴۴ تا ۱۰:۲۶ پروازی بی‌وقفه در فاصله سه تا پنج کیلومتری مرز آذربایجان-ایران» انجام داده است.

جمهوری آذربایجان این اقدام را «تحریک‌آمیز و غیردوستانه» خواند.

در این بیانیه تاکید شد که جمهوری اسلامی سال گذشته نیز «رزمایش نظامی گسترده‌ای در امتداد رود ارس و در نزدیکی مرزهای جمهوری آذربایجان» انجام داده است.

روابط دو کشور پس از حمله به سفارت جمهوری آذربایجان در تهران در روز هفتم بهمن دچار تنش شدید شده است. جمهوری آذربایجان این حمله را عمدی دانسته و روز یک‌شنبه نهم بهمن، کارکنان سفارت خود در تهران را همراه خانواده‌هایشان از ایران خارج کرد.

روابط تهران و باکو اما پیش از این حمله نیز به دلیل خشم جمهوری اسلامی از روابط آذربایجان با اسرائیل پر‌تنش بود و دو کشور بارها از دستگیری جاسوسان یکدیگر در خاک خود خبر داده‌اند.

در همین حال روزنامه اسرائیلی هاآرتص از وعده باکو به اسرائیل برای استفاده از فرودگاه‌های جمهوری آذربایجان در صورت حمله احتمالی اسرائیل علیه تاسیسات اتمی در ایران خبر داد.

در این گزارش آمده است که اسناد آرشیو اتمی ایران که موساد از تهران ربود، از طریق جمهوری آذربایجان به اسرائیل منتقل شد.

با این حال مختار ممدوف، سفیر جدید جمهوری آذربایجان در اسرائیل، به جروزلم پست گفت در صورتی که اسرائیل بخواهد به ایران حمله کند، جمهوری آذربایجان به ارتش اسرائیل اجازه نخواهد داد از خاک این کشور به عنوان پایگاه سوخت‌گیری استفاده کند.

سال گذشته نیز تنش‌های میان تهران و باکو پس از بازداشت دو راننده کامیون ایرانی به اتهام ورود غیرقانونی به منطقه خان‌کندی قره‌باغ افزایش یافت.

پس از آن گزارش‌هایی از اعزام تجهیزات جنگی از سوی سپاه پاسداران به مناطق مرزی ایران و آذربایجان منتشر شد.

الهام علی‌اف، ریيس‌جمهوری آذربایجان از برگزاری رزمایش نظامی ایران در نزدیکی رود ارس در مرز دو کشور ابراز تعجب کرد و گفت: «چنین اقدامی در دوران ۳۰ ساله استقلال آذربایجان رخ نداده بود.»

در مقابل وزارت امور خارجه جمهوری اسلامی انتقاد علی‌اف را از این رزمایش «‌مایه تعجب» خواند.

مورد عجیب در مسموم‌سازی دانش‌آموزان دختر در ایران، برخی افراد هستند که حتی درباره وقوع چنین حملاتی ابراز تردید می‌کنند و سرچشمه بد حالی ناشی از حمله شیمیایی به دختران دانش‌آموز را روانی می‌دانند.

البته که چنین ابراز نظراتی درباره «هیستریای جمعی» یا اصطلاحاتی دیگر از این دست، بی‌سابقه نیست.

در بررسی موارد مشکوک مسمومیت دختران دانش‌آموز در افغانستان از سال ۲۰۱۲ تا سال ۲۰۱۶، سازمان ملل متحد، ناتوان در یافتن سرنخی برای اثبات مسمومیت با گاز یا سم، نتیجه گرفت منشأ مسمومیت دختران به احتمال بسیار روانی است!

اما واقعیت این است که مواد مسمومیت‌زا مخصوصا دی‌اکسید نیتروژن، می‌توانند به سرعت تجزیه شوند و ردی از آن‌ها باقی نماند.

این مورد اما به جز روایت شاهدانی است که می‌گویند پرتاب اجسامی به داخل حیاط مدارس دخترانه را به چشم دیده‌اند.

تحصیل دختران، لگدکوب تهدیدهای جهانی

برای درک بهتر این که چرا چنین حملاتی روی می‌دهد باید به پیشینه این‌ دست حملات در قالب و قابی جهانی نگاه کرد.

یک دلیل برای این که گزارش‌ها از حملات شیمیایی به محصلان دختر در ایران باورکردنی است این است که وقوع چنین حملاتی به‎‌هیچ‌وجه غیرمعمول نیست و دختران دانش‌آموز در سراسر جهان غالبا هدف چنین حملاتی قرار می‌گیرند.

بنا بر گزارش پیشین «ائتلاف جهانی برای حفاظت از آموزش در برابر حمله»، از سال ۲۰۱۴ تا سال ۲۰۱۸، حملاتی علیه دختران دانش‌آموز و معلمان زن در ۱۸ کشور قربانی درگیری و بی‌ثباتی در جهان، افغانستان، کامرون، جمهوری آفریقای مرکزی، کلمبیا، جمهوری دموکراتیک کنگو، مصر، هند، عراق، لیبی، مالی، میانمار، نیجریه، پاکستان، فیلیپین، سودان جنوبی، سوریه، ونزوئلا و یمن به ثبت رسیده است.

100%

چنین حملاتی گسترده و متنوع هستند و از ربودن دانش‌آموزان دختر تا بمباران مدارس دخترانه را در برمی‌گیرد.

دختران در راه مدرسه یا هنگام حضور در مدرسه هدف حمله قرار می‌گیرند و گزارش‌هایی از اعمال خشونت جنسی و ازدواج اجباری هم درباره دختران دانش‌آموز و هم معلمان زن آن‌ها وجود دارد.

مورد ملاله یوسف‌زی در پاکستان از مثال‌های بارز چنین خشونت‌هایی است اما موارد غیرمستقیمی هم وجود دارد. از جمله: تغییر کاربری یا بستن مدارس دخترانه با بهانه‌هایی از این دست که تحصیل پسران بر دختران اولویت دارد تا دختران را از تحصیل بازدارند.

تحمیل و اعمال مقررات سخت‌گیرانه درباره پوشش در مدارس دخترانه هم از همین دست راه‌های غیرمستقیم برای سنگ‌اندازی در راه تحصیل آنان است.

حملات به مدارس در دنیا طی دهه‌های اخیر سیر صعودی داشته، به ویژه که حمله‌های شدید اغلب متوجه مدارس دخترانه بوده و در اکثر موارد، مهاجمان از مصونیت برخوردار بوده‌اند و مجازات نشده‌اند.

تاثیر حملات بر تحصیل دختران

حتی بر فرض که حملات شیمیایی به مدارس دخترانه در ایران تاثیر جدی بر سلامت جسمی آنان نگذارد اما باز هم چنین حملاتی اثرات دیر‌پای روانی دارد و پیامدهای آن‌ها بر جسم و سلامت هم معلوم نیست.

100%

گذشته از این که تحصیل، حق همگان و لازمه توسعه شخصیت انسانی است، حملات علیه تحصیل و مدرسه، تاثیری عمیق و پایدار بر دختران دارد.

دخترانی که از حق تحصیل محروم می‌شوند در برابر ازدواج اجباری یا کودک‌همسری آسیب‌پذیرترند که این دو معمولا به خودکفایی کمتر آن‌ها درحوزه جنسی و باروری منجر می‌شود.

چنین دخترانی همچنین بیشتر در معرض خطرات خشونت خانگی و زیستن در فقر قرار دارند.

حملات علیه تحصیل دختران همچنین در پیوستن و به‌کار‌گیری آن‌ها در گروه‌های مسلحانه هم نقش دارد و آنان را بیشتر در معرض خطرات قاچاق انسان و قاچاق (استثمار) جنسی قرار می‌دهد.

به طور کلی نقض حق آموزش و تبعیض سیستماتیک جنسیتی موجب می‌شود زنان فرصت‌های کمتری برای مشارکت معنادار در حوزه‌های اجتماعی، فرهنگی و سیاسی داشته باشند و این محرومیت تنها دامنگیر خود زنان و دختران نمی‌شود بلکه دود آن به چشم تمام اجتماع می‌رود.

به همین دلیل حفاظت از حق تحصیل دختران باید پیش‌درآمد هر تلاشی در راه دست‌یابی به برابری جنسیتی باشد.

حملات شیمیایی آشکار و وحشتناک به مدارس دخترانه در ایران، زنگ هشدار برای ایجاد تحولی فوری است.

وزارت داخله (کشور) طالبان اعلام کرد در انفجار روز شنبه ۲۰ اسفند در مرکز فرهنگی تبیان در ناحیه دوم امنیتی شهر مزار شریف، یک نفر کشته و هشت تن زخمی شده‌اند.

این گروه تایید کرد که سه کودک نیز در میان زخمی شده‌ها هستند.

عبدالنافع تکور، سخنگوی وزارت داخله طالبان اعلام کرد که فرد کشته شده محافظ مرکز فرهنگی تبیان بوده است.

مرکز فرهنگی تبیان از نهادهای تحت حمایت جمهوری اسلامی ایران در مزار شریف افغاستان است.

یک منبع به افغانستان اینترنشنال گفته که این انفجار همزمان با برگزاری مراسم «روز ملی خبرنگاران» در این مرکز رخ داده است.

طلوع‌نیوز، تلویزیون شمشاد و خبرگزاری پژواک به طور جداگانه اعلام کرده‌اند خبرنگارانشان در این انفجار زخمی شده‌اند.

نهاد حامی رسانه‌های آزاد افغانستان با ابراز نگرانی شدید خود اعلام کرد که خبرنگاران در افغانستان مصونیت جانی ندارند و «نهادهای ذی‌ربط توجه لازم را در این زمینه نمی‌کنند».

هنوز هیچ فرد یا گروهی مسوولیت این انفجار را به عهده نگرفته است.