بنیامین نتانیاهو، نخستوزیر اسرائیل، با رد گزارشها درباره دخالت واشینگتن در توقف حملات اسرائیل علیه جمهوری اسلامی، تاکید کرد تصمیم پایان جنگ ۱۲روزه پس از تحقق «اهداف دقیق و از پیش تعیینشده» تلآویو گرفته شد، نه بر اساس فشارهای آمریکا.
نتانیاهو، در گفتوگویی مفصل با ارین مولان، خبرنگار استرالیایی که پنجشنبه ۲۲ آبان در پادکستی به نام این خبرنگار پخش شد، ادعاهای مطرحشده درباره نقش آمریکا در توقف حملات اسرائیل علیه جمهوری اسلامی را «کاملا نادرست» خواند.
او با اشاره به «اهداف دقیق و از پیش تعیینشده» اسرائیل در این جنگ، گفت: «ما میخواستیم تاسیسات هستهای، مراکز تولید موشک و چند هدف دیگر را بزنیم. وقتی این کار انجام شد، جنگ پایان یافت.»
نتانیاهو در ادامه وجود نقشهای برای یک «حمله احتمالی دیگر» را تایید کرد، با این حال توضیح داد که «مانعی از سوی آمریکا برای اجرای این طرح احتمالی وجود نداشت. ما طبق برنامه خود حرکت کردیم.»
اسرائیل همچنان در حال نظارهگری
به گفته نخستوزیر اسرائیل، این کشور همراه با آمریکا «همچنان تلاشهای ایران برای بازسازی تاسیسات تخریبشده» را رصد میکند.
او در بخش دیگری از صحبتهایش، حملات گسترده به فرماندهان نظامی جمهوری اسلامی، دانشمندان هستهای، مراکز غنیسازی اورانیوم و پروژه موشکی را «ضروری» دانست و گفت این کار برای جلوگیری از «برنامه علنی ایران با هدف نابودی اسرائیل» انجام شد.
آینده غزه
بخشی از این گفتوگو، به وضعیت کنونی و آینده غزه اختصاص داشت. نخستوزیر اسرائیل درباره آینده غزه گفت: «ما امنیت خود را به هیچکس واگذار نمیکنیم، نه در غزه و نه در هیچ جبهه دیگری. اسرائیل در زمینه امنیت ملی ابتکار عمل را همچنان در دست خواهد داشد.»
این اظهارات در شرایطی مطرح شد که آمریکا پیشنویس قطعنامهای را به اعضای شورای امنیت ارائه داده که تمرکز اصلی آن ایجاد «نیروی بینالمللی ثبات» در غزه است. بنا بر اخبار منتشر شده درباره نسخه اولیه این پیشنویس، نیروی بینالمللی ثبات مسئولیت خلع سلاح حماس را بر عهده خواهد داشت.
داوری درباره الشرع بر اساس عمل، نه حرف
نتانیاهو در بخشی از این گفتوگو تاکید کرد که حتی پس از دیدار احمد الشرع، رییسجمهوری سوریه، با دونالد ترامپ در واشینگتن، رهبر کنونی سوریه را بر اساس «اتفاقات روی زمین» قضاوت خواهد کرد.
او با طرح مجموعه پرسشهایی مانند «آیا سوریه به کشور صلحطلب تبدیل میشود؟ آیا الشرع افراطگرایان را از ارتش خود حذف میکند؟ آیا برای ایجاد منطقه غیرنظامی در جنوب غرب سوریه که به جولان میرسد با ما همکاری خواهد کرد؟» گفت از روی عملکرد الشرع میتوان به پاسخ این پرسشها رسید.
او با اشاره به سرنوشت دروزیهای سوریه گفت: «باید تضمینی دائمی برای حفاظت از دروزیها که به شکلی فجیع هدف حمله قرار گرفتند، وجود داشته باشد.»
سپس افزود: «در صورت ایجاد یک منطقه غیرنظامی و تضمین امنیت دروزیها میتوانیم پیش برویم.»
محاکمهای که از نظر نتانیاهو «پوچ» است
نخستوزیر اسرائیل در برابر پرسشی درباره پروندههای فسادی که علیه او در جریان است، فرآیند دادگاه را «پوچ» خواند و گفت: «سه روز در هفته در دادگاه هستم. تصور کنید هم باید جنگ را مدیریت کنم و هم صلح را پیش ببرم.»
او گفت پروندههایش «به منافع آمریکا و اسرائیل آسیب میزند» و بار دیگر تاکید کرد که هرگز برای دریافت عفو، گناه را نخواهد پذیرفت: «این اتفاق نخواهد افتاد. هیچکس چنین چیزی را پیشنهاد نکرده و من قطعا چنین کاری نمیکنم.»
نخستوزیر اسرائیل که در سه پرونده حقوقی با اتهام رشوه، تقلب و سوءاستفاده از اعتماد عمومی روبهروست، همه اتهامها را «ساختگی» و نتیجه «کودتای سیاسی» توصیف کرد.
او همچنین در پاسخ به اینکه قصد دارد دوباره در انتخابات شرکت کند، گفت: «پاسخ من مثبت است، اما تصمیم نهایی را مردم میگیرند.»
بر اساس گزارش این روزنامه، این گروه از ساکنان غزه عصر چهارشنبه اسرائیل را ترک کرد و پس از توقف در نایروبی پایتخت کنیا با یک هواپیمای چارتر راهی آفریقای جنوبی شد. اما سرنشینان هواپیما چند ساعت نتوانستند از هواپیما پیاده شوند، زیرا مقامات آفریقای جنوبی اجازه خروج از هواپیما را به آنها ندادند.
ارتش اسرائیل به این روزنامه گفت که در جریان روند خروج ساکنان غزه، معمولا پیش از ورود به کشور دیگر، از سوی مقامات اسرائیلی هماهنگیهایی صورت میگیرد.
در ویدیوهایی که در شبکههای اجتماعی منتشر شده، مسافران از شرایط سخت داخل هواپیما شکایت کردهاند؛ هواپیمایی که پس از سفری بیش از ۲۴ ساعته از زمانی که آنها خانههای خود را در غزه ترک کردند، به مدت پنج ساعت بر روی باند فرودگاه ژوهانسبورگ متوقف مانده بود.
بر اساس اطلاعاتی که روزنامه هاآرتص به دست آورده، این گروه که شامل خانوادههایی با کودکان خردسال نیز بود، پس از گذراندن بازرسیهای امنیتی از سوی نیروهای اسرائیلی در گذرگاه کرم شالوم، با اتوبوس به فرودگاه رامون نزدیک ایلات منتقل شدند.
این مسافران زخمی، بیمار یا دارای تابعیت دوگانه نبودند.
این گروه دومین گروه از ساکنان غزه است که در دو هفته گذشته به آفریقای جنوبی سفر کردهاند.
گروه قبلی از همان مسیر عبور کرد و بدون هیچ مشکلی وارد ژوهانسبورگ شد.
مقامات اسرائیلی به هاآرتص گفتند که خروج ساکنان غزه معمولا از سوی مقامات اسرائیلی یا مستقیما با کشورهای پذیرنده در مورد افرادی که دارای تابعیت دوگانه یا ویزای تحصیلی هستند، یا از طریق سازمان جهانی بهداشت که مسئول نظارت بر انتقال مجروحان و بیماران به کشورهای دیگر است، هماهنگ میشود.
آنان افزودند که در موارد نادر، هماهنگی از طریق سازمانهای ثالث دیگر انجام میشود، اما اسرائیل همیشه از قبل اطمینان حاصل میکند که کشور مقصد با پذیرش هر یک از ساکنان غزه موافقت کرده است.
پیش از آنکه آتشبس در غزه برقرار شود، یک منبع امنیتی به هاآرتص گفته بود که پس از اعلام برنامه دونالد ترامپ، رییسجمهوری آمریکا، برای انتقال ساکنان غزه به خارج از این منطقه، دولت اسرائیل تصمیم گرفت محدودیتهای خروج از غزه را کاهش دهد و اکنون، معیارهای امنیتی برای خروج از غزه بهطور قابل توجهی کاهش یافتهاند.
طبق گفته این منبع، در حال حاضر دستکم ۹۵ درصد از درخواستهای خروج تایید میشوند، در حالی که پیش از تصمیم دولت اسرائیل، این میزان بسیار پایینتر بود.
بر اساس گزارش هاآرتص، تا کنون، حدود ۳۷ هزار نفر از ساکنان غزه زمینی به اردن رفتهاند، یا از طریق فرودگاه رامون به خارج سفر کردهاند، یا از طریق گذرگاه رفح به مصر رفتهاند.
واینت نوشت علی خامنهای با این دوراهی روبهروست که آیا به سمت مذاکره با ایالات متحده برود یا توان نظامی کشور را بازسازی و قدرت بازدارندگی در برابر اسرائیل را احیا کند.
این گزارش به نقل از مقامهای اسرائیل اضافه کرد این کشور نشانهای از ازسرگیری برنامه تسلیحات هستهای جمهوری اسلامی مشاهده نکردهاند، اما همزمان درباره خطر خطای محاسباتی هشدار میدهد.
این سایت در مورد وضعیت جاری در ایران نوشت که از یک طرف، صداهایی در داخل ایران خواستار گفتوگو با واشینگتن برای متوقف کردن برنامههای هستهای و موشکهای بالستیک هستند تا مشکلات شدید اقتصادی، بهویژه کمبود شدید آب که «بقای رژیم را تهدید میکند»، حل شود.
به نوشته واینت، اما از طرف دیگر، محافظهکاران سختگیر خواهان گرفتن انتقام به خاطر «تحقیر» جمهوری اسلامی در جنگ ۱۲ روزه هستند و خامنهای را به آغاز بازسازی سریع توان نظامی ترغیب میکنند تا تهران بار دیگر بتواند اسرائیل را تهدید کند.
بر اساس این گزارش، هم میانهروها و هم تندروها نگران هستند که اسرائیل از این واقعیت که بیشتر سامانههای دفاع هوایی مهم جمهوری اسلامی در جنگ ۱۲ روزه نابود شدهاند، سوء استفاده کند.
همچنین هر دو جناح نگران هستند که «اسرائیل برای سرنگونی رژیم تلاش کند»؛ اقدامی که دونالد ترامپ، رییسجمهوری ایالات متحده، در روزهای پایانی جنگ ۱۲ روزه مانع آن شد.
واینت اشاره کرد که در حال حاضر، به نظر میرسد که خامنهای به سوی مسیر سختگیرانه تحت رهبری سپاه پاسداران تمایل دارد، و اضافه کرد: «او بهرغم تلاشهای گسترده دولت ترامپ، چه به صورت مخفی و چه آشکار، برای آغاز مذاکرات با جمهوری اسلامی درباره مسائل هستهای و موشکهای بالستیک، حاضر نیست نمایندگانی را برای مذاکرات، حتی به کشورهای میانجی مانند عمان و قطر و یا کشورهای اروپایی اعزام کند.»
این سایت در مورد سیاستهای واشینگتن در قبال تهران که «تاکنون مؤثر نبوده است» نوشت: «خامنهای آشکارا میگوید که پس از حمله مشترک آمریکا و اسرائیل به تأسیسات فردو، اعتماد خود به ایالات متحده را از دست داده است و وارد مذاکرات نخواهد شد.»
بر اساس این گزارش، برخی مقامهای اسرائیلی بر این باورند که بدون مذاکرات و توافق دیپلماتیک بلندمدت برای جلوگیری از دستیابی جمهوری اسلامی به سلاحهای هستهای و موشکهای پیشرفته، دور دیگری از جنگ اجتنابناپذیر خواهد بود.
یک مقام ارشد امنیتی اسرائیل به واینت گفت: «آنچه در ایران اتفاق میافتد را بسیار دقیق رصد میکنیم. هر روز بررسی میکنیم که آیا ایرانیها از خط قرمزها عبور میکنند یا اقدامی انجام میدهند که میتواند وضعیت را تشدید کند یا نه.»
او تاکید کرد: «اگر آنها از خطوط قرمز مشخص شده توسط خود ما عبور کنند، بدون تردید عمل خواهیم کرد تا تهدید را متوقف کنیم.»
در این میان، به نوشته واینت، در حال حاضر، نه واشنگتن و نه اورشلیم باور ندارند که اقدام نظامی در آینده نزدیک «ضروری» خواهد بود و آنها برنامههای مشخصی از سوی جمهوری اسلامی برای حمله به اسرائیل در پاسخ به تحقیری که در جنگ ۱۲ روزه متحمل شد، نمیبینند.
این سایت به گزارشهای رسانهای در ایالات متحده و کشورهای عربی استناد کرد که جمهوری اسلامی غنیسازی اورانیوم را از سر نگرفته است.
در این گزارش با اشاره به این موضوع که جمهوری اسلامی حدود ۴۰۰ کیلوگرم اورانیوم با غنای ۶۰ درصد و چند صد کیلوگرم دیگر با غنای ۲۰ درصد در اختیار دارد، آمده است: «نیروی هوایی اسرائیل این انبارها را بمباران یا نابود نکرد، زیرا آنها عمیقاً زیر زمین دفن شده بودند و اسرائیل میخواست از ایجاد یک حادثه هستهای یا آلودگی رادیواکتیو در حین حمله به تأسیسات هستهای ایران اجتناب کند.»
در این ارتباط، آژانس بینالمللی انرژی اتمی چهارشنبه ۲۱ آبان در گزارشی محرمانه اعلام کرد از زمان حملات آمریکا و اسرائیل به تاسیسات هستهای ایران در جریان جنگ ۱۲ روزه، امکان راستیآزمایی ذخایر اورانیوم با غنای نزدیک به سطح تسلیحاتی را از دست داده است.
آسوشیتدپرس نوشت آژانس در این گزارش که نسخهای از آن در اختیار کشورهای عضو قرار گرفته، تاکید کرده است که تداوم این وضعیت، مانع ارزیابی صلحآمیز بودن برنامه هستهای ایران میشود و بازسازی تصویر کامل از وضعیت ذخایر اورانیوم ایران، فرآیندی طولانی و دشوار خواهد بود.
واینت در گزارش خود نوشت ایران میتواند این انبارها را برداشت کرده و بهصورت نظری حدود پنج بمب هستهای بسازد، اگرچه کارشناسان میگویند این همچنان فرضی است، و به نقل از کارشناسان، از جمله یوسی کوهن، افزود: «بیشتر تأسیسات غنیسازی برای مدت طولانی از مدار خارج شدهاند.»
این سایت اسرائیلی در همین ارتباط اشاره کرد اینکه هیچ نشانهای وجود ندارد که جمهوری اسلامی در تلاش برای توسعه یک سلاح هستهای واقعی با استفاده از اورانیوم غنیشده باشد، خبر خوبی برای اسرائیل است.
در مقابل، جمهوری اسلامی درصدد دستیابی به سیستمهای دفاع هوایی دوربرد و استراتژیک است که میتوانند سپر حفاظتیاش را بازسازی کنند.
واینت اشاره کرد که تهران به دنبال خرید سیستمهای دفاع هوایی از چین، روسیه، کره شمالی و هر فروشندهای است که مایل به فروش اینگونه سیستمها باشد، و تاکید کرد اما مسکو به سیستمهای خود برای استفاده داخلی نیاز دارد و پکن هم تمایلی به نقض قطعنامه شورای امنیت سازمان ملل که تامین سلاح به ایران را ممنوع میکند، ندارد.
بر اساس این گزارش، مسیر دیگری که جمهوری اسلامی پیش گرفته، تولید داخلی سیستمهای دفاع هوایی بر اساس سیستمهای روسی اس-۳۰۰ و اس-۴۰۰ است، اما با کمبود قطعات، لوازم یدکی و مواد اولیه تحریم شده از سوی غرب مواجه است.
این سایت در مورد تلاشهای جمهوری اسلامی برای بازسازی زرادخانه موشکهای بالستیک و رونمایی از موشکهای دوربرد جدیدش نیز نوشت: «به نظر میرسد که ایران هنوز قادر به تولید موشکهای بالستیک، موشکهای کروز و پهپادها به مقیاسی که قبل از جنگ انجام میداد، نیست.»
ادامه حمایت تسلیحاتی و مالی جمهوری اسلامی از حزبالله لبنان
واینت در بخش دیگری از گزارش خود با اشاره به اینکه جمهوری اسلامی، حزبالله لبنان، گروه نیابتی خود را ترک نکرده است، تاکید کرد که تهران همچنان آن را از نظر تسلیحاتی و مالی تامین میکند.
روزنامه اسرائیلهیوم نیز پنجشنبه ۲۲ آبان در گزارشی نوشت که حزبالله در حال بازسازی تواناییهای نظامی خود و جذب هزاران نیروی جدید با کمک جمهوری اسلامی است.
در این ارتباط، جان هرلی، معاون وزارت خزانهداری آمریکا در امور تروریسم و اطلاعات مالی، ۱۸ آبان به خبرگزاری رویترز گفت جمهوری اسلامی امسال با وجود تحریمها، حدود یک میلیارد دلار برای حزبالله ارسال کرده است.
او همچنین ۱۹ آبان از مقامهای لبنان خواست به نفوذ «مخرب» جمهوری اسلامی در این کشور از طریق حزبالله پایان دهند.
واینت نوشت که سقوط رژیم بشار اسد در سوریه در زمستان سال گذشته و ممنوعیت پروازهای ایرانی به لبنان در فوریه ۲۰۲۵ مسیرهای زمینی و هوایی ایران برای انتقال سلاح، فناوری و پول را مختل کرد. اما جمهوری اسلامی و حزبالله به دنبال راههای جایگزین از جمله قاچاق از طریق ترکیه و عراق، بنادر دریایی و شبکههای انتقال پول رفتهاند. آنها همچنان به مسیرهای قاچاق در طول مرز سوریه و لبنان علیرغم اقدامات مقابلهای سوریه و اسرائیل، متکی هستند.
احمد الشرع، رییس جمهوری موقت سوریه، چهارشنبه ۲۱ آبان به روزنامه واشینگتنپست گفت: «ما نظامیان جمهوری اسلامی را از سوریه بیرون کردهایم.»
تام باراک، فرستاده ویژه آمریکا در امور سوریه، هم پنجشنبه ۲۲ آبان اعلام کرد دمشق از این پس در مقابله با بقایای داعش، سپاه پاسداران، حماس، حزبالله و دیگر «شبکههای تروریستی»، فعالانه با آمریکا همکاری خواهد کرد و شریک متعهدی در تلاش جهانی برای تامین صلح خواهد بود.
واینت در ارتباط با تلاشهای اخیر جمهوری اسلامی و حزبالله لبنان اشاره کرد که این موضوع و هشدار سرویس اطلاعاتی اسرائیل باعث شده است که اورشلیم به سرعت چندین میلیارد شِکل در سیستمهای هشداردهی جدید، تواناییهای اطلاعاتی، دفاعهای هوایی و سلاحهای هجومی که برای دور بعدی مواجهه با ایران لازم خواهد بود، سرمایهگذاری کند.
رسانههای اسرائیلی سهشنبه ۲۰ آبان نیز خبر دادند که وزارت دفاع اسرائیل برای سال آینده بودجهای به ارزش ۱۴۴ میلیارد شکل (معادل ۴۴.۵ میلیارد دلار) درخواست کرده است؛ از این میزان، حدود ۷ میلیارد شکل (معادل ۲.۱۷ میلیارد دلار) بهمنظور افزایش آمادگی در برابر تهدیدهای فزاینده، از جمله جمهوری اسلامی، درخواست شده است.
در مقابل، وزارت دارایی اسرائیل اعلام کرده که تنها ۹۳ میلیارد شکل برای بودجه دفاعی سال ۲۰۲۶ اختصاص داده است و افزود پذیرش درخواستهای ارتش «میتواند به افزایش مالیاتها برای جبران هزینهها منجر شود.»
وزارت دارایی در بیانیهای تاکید کرد که از تلاشهای نظامی اسرائیل در دو سال گذشته حمایت کرده است و «برای تضمین پاسخگویی به چالشهای امنیتی» همچنان از همکاری با وزارت دفاع استقبال میکند، اما تا زمان «تنظیم مجدد سازوکارهای مالی و اولویتبندی بودجهها»، امضای قراردادهای جدیدی که پشتوانه مالی ندارند، متوقف خواهد ماند.
