با آزادی طاهر قدیریان و سپیده کاشانی، دیگر هیچ یک از فعالان محیط زیست که در زمستان سال ۹۶ دستهجمعی بازداشت، شکنجه، محاکمه و به اتهام جاسوسی زندانی شدند، در زندان نیستند. از جمع بازداشتشدگان، کاووس سید امامی در دوران بازجویی به شکل مشکوکی در بازداشتگاه اوین جان باخت.
طاهر قدیریان و سپیده کاشانی روز سهشنبه ۲۱ فروردین از زندان اوین آزاد شدند.
آزادی این دو فعال محیط زیستی به دنبال آنچه «عفو مناسبتی» خوانده شده صورت گرفت.
از محکومیت زندان خانم کاشانی یک ماه بیشتر باقی نمانده بود.
این دو یک روز پس از آزادی نیلوفر بیانی و هومن جوکار، دو فعال محیط زیستی دیگر از زندان آزاد شدند که دلیل آزادی آنان نیز «عفو» به مناسبت عید فطر اعلام شد.
علی مطهری، نایب رییس پیشین مجلس شورای اسلامی روز سهشنبه در شبکه اجتماعی ایکس نوشت: «عفو چهار فعال محيط زيست كه چند سال پيش به جرم جاسوسی زندانی شدند در حالی صورت گرفت كه اولا مدت محكوميت آنها تقريبا تمام شده بود و ثانيا در همان زمان وزارت اطلاعات كه مرجع تخصصی تشخيص جاسوسی است بارها اعلام كرد كه اينها جاسوس نيستند.»
زمستان سال ۹۶، جمعی ۹ نفره از فعالان محیط زیست در ایران بازداشت و سپس به «جاسوسی» و «همکاری با دول متخاصم» متهم شدند.
کاووس سید امامی، یکی از این بازداشتیها، یک ماه پس از بازداشت در دوره بازجویی در بند دو-الف متعلق به سپاه پاسداران جان باخت که علت آن «خودکشی» اعلام شد.
مراد طاهباز و نیلوفر بیانی به ۱۰ سال زندان، هومن جوکار و طاهر قدیریان به هشت سال زندان، سام رجبی، سپیده کاشاندوست و امیرحسین خالقی حمید به شش سال حبس و عبدالرضا کوهپایه به چهار سال حبس محکوم شدند.
در گزارشهای متعدد آمده است برخی از این متهمان از جمله یکی از زنان، به قصد اخذ اعترافات اجباری در ایام بازجویی مورد بدرفتاری و آزار جنسی قرار گرفته است.
عبدالرضا کوهپایه، سام رجبی و امیرحسین خالقی با پایان دوران محکومیت خود از زندان آزاد شدند.
طاهباز که تابعیت بریتانیایی و آمریکایی هم دارد، شهریور سال گذشته در جریان یک مبادله زندانی با آمریکا آزاد شد.
روز یکشنبه، سازمان ملل متحد تاکید کرد همه این فعالان محیط زیست، زندگی خود را وقف حمایت از حیات وحش در ایران کردهاند.
بر اساس بیانیه برنامه محیط زیست سازمان ملل، نیلوفر بیانی بین سالهای ۲۰۱۲ و ۲۰۱۷، به عنوان مشاور در دفتر ژنو این برنامه کار میکرد و در سال ۲۰۱۷ به کشور خود بازگشت تا در تالش برای حفاظت از یوزپلنگ ایرانی یا آسیایی، یکی از در معرض خطرترین گونههای گربهسانان در جهان خدمت کند.
قوه قضاییه اتهام این افراد را «جاسوسی» و «همکاری با دولتهای خارجی» میدانست اما محمود علوی، وزیر اطلاعات وقت و عیسی کلانتری، رییس سازمان حفاظت محیط زیست در دولت حسن روحانی این اتهام را رد کردند.
در بیانیه سازمان ملل تاکید شده است: «مادامی که ما به دنبال حمایت از محیط زیست و تنها سیارهای هستیم که همه ما به آن وابسته هستیم، همه صداها باید شنیده شوند و از آنها حفاظت شود.»
ایران در سالهای اخیر با بحرانهای زیست محیطی مختلفی از جمله کمآبی شدید در مناطق مختلف، خشک شدن رودخانهها و دریاچهها، ورود فاضلاب به دریاها، فرونشست زمین، آلودگی هوا در شهرهای مختلف کشور، از بین رفتن گونههای نادر حیوانات و همچنین آبزیان در دریاها و آتشسوزیهای گسترده جنگلها روبهرو بوده است.
با این حال جمهوری اسلامی فشار علیه فعالان مدنی و صنفی از جمله فعالان محیط زیست را افزایش داده و آنان را با اتهامهای سیاسی دستگیر و تحت شرایط ناعادلانه محاکمه کرده است.
