گزارشگر ویژه حقوق بشر سازمان ملل: مجازات اعدام از ابزارهای القای ترس در جمهوری اسلامی است
مای ساتو، گزارشگر ویژه سازمان ملل متحد در امور حقوق بشر در ایران گفت: «حکم اعدام حاتم اوزدمیر، شهروند ترکیهای کردتبار، پس از رد سومین درخواست اعاده دادرسی، در آستانه اجرا قرار دارد. او از سال ۲۰۲۲ به اتهام بغی، یعنی شورش مسلحانه علیه مبانی جمهوری اسلامی، در صف اعدام قرار دارد.»
ساتو تاکید کرد: «با وجود آنکه دیوان عالی پیشتر به دلیل نبود شواهد کافی، از جمله نبود مشارکت یا قصد مشارکت در فعالیت مسلحانه، حکم اعدام را نقض کرده بود، دادگاه بدوی در رسیدگی مجدد با استناد به شهادتهای جدید متناقض، بار دیگر حکم اعدام را صادر کرد.
گزارشگر ویژه سازمان ملل متحد همچنین گفت: «گزارشها درباره احتمال استفاده از مجازات اعدام علیه معترضان را با دقت دنبال میکنیم. مجازات اعدام یکی از ابزارهای القای ترس از سوی مقامهای حکومتی است.»
ویدیوهای رسیده به ایراناینترنشنال که مربوط به غسالخانه کرمان در روز ۲۱ دی است، تشییع پیکرهای جاویدنامان کشتهشده در روزهای ۱۸ و ۱۹ دی این شهر را نشان میدهد.
وزارت خارجه ایالات متحده در بیانیهای تاکید کرد پزشکان ایرانی سوگند یاد میکنند که منافع بیماران را در اولویت قرار دهند، به کسی آسیب نرسانند و بالاترین استانداردهای اخلاقی را رعایت کنند، اما حکومت جمهوری اسلامی کادر درمان را دقیقا بهخاطر انجام همین وظیفه، هدف مجازات قرار میدهد.
در ادامه این بیانیه آمده است: «دکتر علیرضا گلچینی نمونه بارز بیعدالتی جمهوری اسلامی است که تنها بهدلیل پایبندی به سوگند پزشکی خود و درمان معترضان زخمی، به اعدام محکوم شده است.»
وزارت خارجه آمریکا با محکوم کردن این رویکرد اعلام کرد حکومت ایران با هدف قرار دادن پزشکان و درمانگرانی که به سوگند خود وفادار ماندهاند، «بیاعتنایی کامل خود را نهتنها به اخلاق پزشکی، بلکه به ابتداییترین اصول انسانیت» نشان میدهد و افزود: «جنایتانگاری همدلی و تبدیل درمانگران به دشمن، خیانتی عمیق به تمدن و تاییدی بر بربریت است.»
در این بیانیه همچنین به موضع دونالد ترامپ، رییسجمهوری آمریکا، اشاره شده و آمده است او «بهصراحت اعلام کرده که نباید هیچ اعدامی در ایران صورت گیرد» و هشدار داده است در صورت ادامه این روند، «پیامدهایی» در انتظار جمهوری اسلامی خواهد بود.
ویدیوهای رسیده به ایراناینترنشنال صحنههایی را از شلیک مستقیم ماموران مسلح سرکوب به مردم معترض در مشهد را نشان میدهد. تاریخ این ویدیوها از سوی شهروند ارسالکننده آن ۱۸ دیماه ذکر شده است.
سیودومین روز از انقلاب ملی ایرانیان بهطور جدی تحت تاثیر تحولات منطقهای، بهویژه حمله احتمالی آمریکا به جمهوری اسلامی، قرار داشت و در این زمینه گمانهزنیهای فراوانی مطرح شد.
دونالد ترامپ، رییسجمهوری ایالات متحده، هشتم بهمن با انتشار پیامی در شبکه اجتماعی تروث سوشال هشدار داد اگر جمهوری اسلامی حاضر به مذاکره و دستیابی به توافق نباشد، حمله بعدی به ایران «بسیار بدتر» خواهد بود.
او بر لزوم جلوگیری از رسیدن جمهوری اسلامی به سلاح هستهای تاکید کرد و افزود: «قبلا یک بار به ایران گفتم: توافق کنید! آنها این کار را نکردند و نتیجه آن عملیات چکش نیمهشب بود؛ تخریب گسترده ایران. حمله بعدی بسیار بدتر خواهد بود! نگذارید دوباره چنین اتفاقی بیفتد.»
در سوی مقابل، مقامهای حکومت ایران به تهدید آمریکا روی آوردند. حبیبالله سیاری، رییس ستاد و معاون هماهنگکننده ارتش جمهوری اسلامی، کوشید تقویت حضور نظامی واشینگتن در منطقه را کماهمیت جلوه دهد و گفت اگر اتفاقی به وقوع بپیوندد، ناوهای آمریکا «آسیب زیادی خواهند دید».
احمد وحیدی، جانشین فرمانده کل سپاه پاسداران، از «افزایش توان دفاعی» جمهوری اسلامی خبر داد و افزود این موضوع باعث شده هرگونه اقدام نظامی علیه حکومت برای طرفهای مقابل «پرریسکتر» شود.
عباس عراقچی، وزیر امور خارجه جمهوری اسلامی، نیز اعلام کرد در روزهای اخیر تماسی میان تهران و استیو ویتکاف، نماینده ویژه آمریکا، برقرار نشده و درخواستی برای مذاکره مطرح نبوده است.
رایزنیها و تحولات منطقهای
هاکان فیدان، وزیر امور خارجه ترکیه، حمله احتمالی ایالات متحده به ایران را «اشتباه» دانست و خواستار حل اختلافات بهصورت «دیپلماتیک و تدریجی» شد.
به گفته فیدان، آنکارا همواره به واشینگتن توصیه کرده اختلافات با جمهوری اسلامی را «یکبهیک» حلوفصل کند و «همه چیز را در قالب یک بسته نبیند».
در تحولی دیگر، خبرگزاری دولتی آناتولی ترکیه از بازداشت شش نفر در این کشور به اتهام جاسوسی برای جمهوری اسلامی خبر داد.
بازداشتشدگان که به جمعآوری اطلاعات درباره پایگاههای نظامی و دیگر اماکن حساس در ترکیه متهم هستند، با برخی اعضای سپاه پاسداران انقلاب اسلامی در تماس بودهاند.
وزارت امور خارجه مصر نیز از تماس تلفنی جداگانه وزیر امور خارجه این کشور با عراقچی و ویتکاف خبر داد.
پیامدهای اقتصادی
در همین حال، قیمت هر سکه طلای طرح جدید، موسوم به «امامی»، از ۲۰۰ میلیون تومان و نرخ دلار در بازار آزاد از ۱۵۵ هزار تومان فراتر رفت.
رییس اتحادیه کسبوکارهای مجازی گفت در پی قطعی اینترنت، میزان فروش بسیاری از کسبوکارهای آنلاین تا ۸۰ درصد سقوط کرده است.
پیام شاهزاده رضا پهلوی به خانوادههای جاویدنامان
شاهزاده رضا پهلوی در پیامی ویدیویی خطاب به خانوادههای جانباختگان انقلاب ملی ایرانیان تاکید کرد سرنگونی حکومت جمهوری اسلامی و اجرای عدالت بهزودی محقق خواهد شد.
او افزود: «بدانید که آزادی و عدالت در راه است. ما بهزودی از شر این رژیم جنایتکار خلاص خواهیم شد و آینده و آزادی خودمان را با هم جشن خواهیم گرفت.»
تلاش برای زنده نگه داشتن یاد جانباختگان
هرچند شهروندان همچنان از اختلال گسترده در اینترنت خبر میدهند، شماری از مخاطبان ایراناینترنشنال موفق شدند با عبور از دیوار سانسور، ویدیوها و تصاویر خود را از جانباختگان انقلاب ملی ایرانیان، مراسم خاکسپاری آنان و دیگر رویدادهای مرتبط ارسال کنند.
در پی این روند، نامهای بیشتری از جاویدنامان و همچنین جزییات کشتار آنان به دست نیروهای سرکوب حکومت به ایراناینترنشنال رسید و منتشر شد.
همزمان، گزارشها از تداوم بازداشت شهروندان از سوی نهادهای امنیتی جمهوری اسلامی خبر میدهند.
فروشگاههای زنجیرهای «ساعدینیا» در پی اعلام حمایت از انقلاب ملی ایرانیان، بهدست ماموران حکومتی پلمب شد.
بر اساس پیامهای مخاطبان، همزمان با سرکوب اعتراضات ۱۸ و ۱۹ دی، کادر درمان در چندین شهر با وجود فشارهای امنیتی، با مقاومت مقابل فشارهای امنیتی نقش تعیینکنندهای در نجات جان مجروحان ایفا کردهاند.
یک شهروند از شرق تهران (تهرانپارس) گفت شب ۱۹ دی از ناحیه چشم مجروح شده و با کمک پزشکان و پرستاران، تقریبا بدون دریافت هزینه تحت عمل جراحی قرار گرفته است.
او از «همراهی کامل کادر درمان» قدردانی کرده است.
مخاطب دیگری از کرج گفت مادر ۷۱ سالهاش در ۱۸ دی با ساچمه به سر مجروح شد، اما در بیمارستان قائم کرج بهدلیل ازدحام شدید پذیرفته نشد؛ در همان محل، مرگ یک پسر ۱۶ ساله را شاهد بوده و به گفته او «کادر بیمارستان گریه میکردند».
در اطراف منطقه اندرزگو در تهران نیز گزارش شده یک پزشکِ مجروح، با وجود جراحت، به کمک سایر مجروحان ادامه داده است.
همزمان، یک پزشک در خرمآباد خبر داده که بیمارستان محل کارش بهطور کامل محاصره بوده، نیروهای مسلح بالای سر کادر درمان ایستاده و تلاش میکردند مجروحان را بربایند؛ کادر درمان سه روز قرنطینه شده، ارتباطشان قطع و تلفنهایشان ضبط شده است.
به گفته او، همه پیکرهای منتقلشده به سردخانه با اصابت گلوله از سینه به بالا جان باخته بودند.
