پس از مرگبارترین عملیات پلیسی در تاریخ ریو دوژانیرو، فولکر تورک، کمیسر عالی حقوق بشر سازمان ملل، خواستار اصلاح فوری، جامع و مؤثر در ساختار و روشهای پلیسی برزیل شد و هشدار داد که تداوم خشونت و تبعیض نژادی در اجرای قانون باید فوراً متوقف شود.
به گزارش دفتر حقوق بشر سازمان ملل در ژنو، فولکر تورک چهارشنبه در واکنش به عملیات خونین پلیس برزیل در ریو دوژانیرو اعلام کرد که کشور باید «چرخه خشونت افراطی» در اجرای قانون را بشکند. سهشنبه، نیروهای پلیس برزیل در محلات «کمپلکسو دو آلمائو» و «کمپلکسو دا پنیا» عملیاتی گسترده انجام دادند که به گفته مقامهای رسمی، برای اجرای نزدیک به ۱۰۰ حکم قضایی علیه اعضای گروههای جنایتکار سازمانیافته صورت گرفت. در این عملیات دستکم ۱۲۱ نفر از جمله چهار افسر پلیس کشته و ۸۱ نفر بازداشت شدند.
تورک گفت: «من درک میکنم که مقابله با گروههای خشنی مانند کوماندو ورملهو دشوار است، اما تکرار عملیاتهایی با تلفات سنگین – بهویژه در میان شهروندان آفریقاییتبار – نشان میدهد که باید در روشهای اجرای قانون بازنگری جدی صورت گیرد.» او افزود که مرگومیر بالا در عملیاتهای پلیسی، بهویژه در ریو دوژانیرو، به پدیدهای عادی تبدیل شده است و برزیل باید اطمینان دهد که نیروهای امنیتی در چارچوب استانداردهای بینالمللی از زور استفاده میکنند.
کمیسر عالی سازمان ملل خواستار انجام تحقیقات فوری، مستقل و مؤثر درباره وقایع اخیر و اجرای اصلاحات بنیادین در نیروهای پلیس شد. او همچنین تاکید کرد که باید سازوکارهای مستقلی برای حمایت از خانوادهها و جوامع آسیبدیده ایجاد شود تا بتوانند به عدالت و جبران خسارت دست یابند.
تورک از دولت برزیل خواست یک راهبرد ملی پلیسی مبتنی بر اصول حقوق بشر تدوین کند و یادآور شد که استفاده از زور کشنده تنها در شرایطی مجاز است که برای حفظ جان یا جلوگیری از آسیب جدی ناشی از تهدیدی قریبالوقوع «کاملاً ضروری» باشد.
او با اشاره به یافتههای «سازوکار بینالمللی مستقل برای پیشبرد عدالت نژادی در اجرای قانون» گفت: «کشتار شهروندان آفریقاییتبار توسط پلیس در برزیل نهتنها گسترده بلکه نظاممند است.» بر اساس این گزارش، سالانه حدود ۵ هزار نفر آفریقاییتبار در اثر عملیات پلیس کشته میشوند که بیشتر آنها مردان جوان ساکن مناطق فقیرنشین هستند.
تورک در پایان تاکید کرد: «زمان آن رسیده است که نظامی که نژادپرستی، تبعیض و بیعدالتی را تداوم میبخشد، متوقف شود. اصلاحات فوری ضروری است تا این فجایع تکرار نشوند. نقضها نباید بدون پاسخ بمانند و روندهای پاسخگویی باید به حقیقت، عدالت و پایان مصونیت منجر شوند.»
آل ثانی چهارشنبه هفت آبان در نشست شورای روابط خارجی در نیویورک به سوالی درباره حمله جمهوری اسلامی به پایگاه آمریکا در قطر و تغییر نقش تعیینکننده تهران در آینده منطقه پس از هدف قرار گرفتن تاسیسات هستهای خود در جریان جنگ ۱۲ روزه پاسخ داد.
او با اشاره به همسایگی قطر و ایران و و شراکت دو کشور در بزرگترین میدان گازی جهان، گفت: «برای من ثبات ایران نه موضوعی تجملی، که امری بسیار حیاتی است. برای رسیدن به ثبات، باید به شیوهای دیپلماتیک در مورد چگونگی دستیابی به راهحلی از مسیر مذاکره فکر کنیم.»
نخستوزیر قطر افزود: «در عینحال باید اطمینان حاصل کنیم که منطقه ما منطقهای عاری از سلاح هستهای باقی بماند... برای ما نگرانکننده است که گاهی اظهارات تندی را از اسرائیل یا ایران در مورد تشدید تنشها میشنویم.»
دونالد ترامپ، رییسجمهوری آمریکا، شش آبان گفت اگر در جنگ ۱۲ روزه به ایران حمله نمیشد، جمهوری اسلامی در مدتی کوتاه خود را به سلاح هستهای مجهز میکرد.
جمهوری اسلامی همواره تلاش برای ساخت سلاح اتمی را رد کرده است اما رافائل گروسی، مدیرکل آژانس بینالمللی انرژی اتمی، ۳۰ مهر هشدار داد ایران اگر فراتر برود، مواد کافی برای ساخت حدود ۱۰ بمب هستهای در اختیار خواهد داشت.
نخستوزیر قطر در سخنرانی خود گفت این کشور میکوشد ما با آمریکا و جمهوری اسلامی در تعامل باشد تا مذاکرات میان دو کشور دوباره به مسیر خود بازگردد.
پیشاز این چند منبع آگاه به ایراناینترنشنال گفته بودند که علی خامنهای رهبر جمهوری اسلامی از مسعود پزشکیان، رییس دولت، خواسته است از امیر قطر برای میانجیگری با غرب کمک بگیرد.
نخستوزیر قطر افزود: «باور دارم وقتی گفتوگوهای جدی میان ایران و آمریکا آغاز شود، میتوانیم به توافقی دست یابیم که برای همه، یعنی برای ما در منطقه، برای ایران و برای آمریکا، بهتر باشد.»
عباس عراقچی، وزیر امور خارجه جمهوری اسلامی، سوم آبان در مصاحبهای، مشکل حکومت ایران و آمریکا را «حلناشدنی» خوانده بود.
پیش از جنگ ۱۲ روزه، پنج دور مذاکرات هستهای میان تهران و واشینگتن برگزار شد، اما با تاکید مقامهای جمهوری اسلامی بر ادامه غنیسازی در خاک ایران، گفتوگوها به بنبست رسید.
مجید تختروانچی، معاون سیاسی وزارت امور خارجه جمهوری اسلامی، پنجم آبان اعلام کرد ترامپ در نامهای به علی خامنهای، به او هشدار داد اگر مذاکرات به نتیجه نرسد، «جنگ خواهد شد».
اسماعیل بقایی، سخنگوی این وزارتخانه، یک روز بعد به شکل تلویحی این موضوع را تکذیب کرد و گفت «احتمال تعرض نظامی» آمریکا همیشه وجود داشته اما تهران حین مذاکرات انتظار وقوع جنگ را نداشت.
