وبسایت ژئواستراتژیک مدیا، منتشرکننده تحلیلهای سیاسی و امنیتی، در تحلیلی نوشت که جنگ ۱۲ روزه و حملات اسرائیل نشان داد که اتحاد کشورهای غیرغربی، از جمله روسیه، چین، ایران، کره شمالی و کوبا، همچنان شکننده و فاقد انسجام عملی است.
این تحلیل اشاره کرد حمله اسرائیل به تاسیسات نظامی و هستهای ایران، که از حریم هوایی اردن و عراق انجام شد، ضعف این ائتلاف را آشکار کرد.
در بخشی از این تحلیل نوشته شد نزدیکترین شریک ایران، یعنی روسیه، درگیر جنگ اوکراین است و هیچ هشدار یا کمکی پیش از حمله در اختیار تهران نگذاشت. نویسنده تحلیل پرسید: «چرا روسیه برای تسریع برنامه هستهای ایران کمکی نکرد؟ چرا هیچ هماهنگی اطلاعاتی وجود نداشت؟»
ژئواستراتژیک مدیا اضافه کرد: «چین نیز بهرغم توان نظامی بالا، حمایت محدودی از ایران نشان داده است. پروژه راهآهن مشترک تهران–پکن نشانه رشد روابط اقتصادی است، اما همکاری امنیتی و دفاعی همچنان غایب است.»
علی شمخانی، عضو شورای دفاع و گوینده جمله «حرامزادهها من هنوز زندهام»، در واکنش به انتقادات از فیلم عروسی دخترش، در سخنانی جدید بدون اشاره مستقیم به نقد شهروندان به سبک زندگی، ثروت و ارتباطات مالی فرزندانش، دوباره تلاش کرد این انتقادها را «حمله دشمن به جمهوری اسلامی» تصویر کند.
شمخانی در سخنانی تازه که چهارشنبه ۳۰ مهر منتشر شد، با تکرار تلویحی موضع قبلی مبنی بر اینکه تلاش برای پرسشگری از او و انتقادات به زندگی خود و فرزندانش «حمله به حکومت و زیر سوال بردن اصل جمهوری اسلامی» است، گفت به جریانات داخلی توصیه میکند «تحت ولایت» رهبر جمهوری اسلامی، متحد باشند.
کار، کار دشمن است
شمخانی در ادامه گفت: «دشمن به دنبال آن است که تکتک ما را گیر بیاورد و اساس کشور را دچار اختلال کند.»
مسعود کاظمی، خبرنگار حوزه سیاسی ساکن آلمان، در این زمینه به ایراناینترنشنال گفت شمخانی بار دیگر با فرار رو به جلو، از پاسخگویی به سوالات و انتقاد شهروندان سر باز زد و نشان داد حق پرسشگری مردم را به رسمیت نمیشناسد.
این روزنامهنگار اظهارات جدید شمخانی را نشانه سعی او برای پنهان شدن پشت حمایت حکومت و رهبر جمهوری اسلامی دانست و گفت این چهره بسیار نزدیک به علی خامنهای میخواهد چنین القا کند که هر کسی به او انتقاد کند «آب به آسیاب دشمن ریخته است».
شمخانی ۲۸ مهر و پس از دو روز زیر ضرب بودن، در واکنش به حواشی ویدیوی مراسم عروسی دخترش به خبرگزاری فارس، وابسته به سپاه پاسداران، گفت: «پاسخم به حواشی اخیر همان محتوای قبل است؛ حرامزادهها، من هنوز زندهام.»
او پیشتر در یک گفتوگو، این عبارت را خطاب به اسرائیل به کار برده بود.
شمخانی این جمله را به فارسی و عبری نیز در حساب ایکس خود منتشر کرد. اقدامی که به نظر میرسد حکایت از تلاشش برای سوار شدن بر روایت گروهی از رسانهها و چهرههای حکومتی دارد که افشای فیلم عروسی دخترش را تلاش اسرائیل و موساد برای «ترور شخصیت» شمخانی بعد از ناموفق بودن حمله اسرائیل در حملات خردادماه دانستهاند.
استفاده از لفظ حرامزاده که ناسزایی با بار مذهبی و از دید فعالان حقوق زنان کلامی جنسیتزده و زنستیزانه است، نتیجه عکس داد. بسیاری از کاربران در رسانههای اجتماعی این کلام و پست را نشانه «وقاحت» شمخانی و توهین به شهروندانی دانستند که او آنان را در ردیف «دشمن» قرار میدهد و از پاسخگویی درباره سبک زندگی غربی، ثروت سرشار و حتی سخنانش درباره نحوه ترور شدنش در حمله اسرائیل در خردادماه، شانه خالی میکند.
با این حال، به نظر میرسد این موضع مشاور خامنهای و نماینده او در شورای دفاع، مورد قبول حلقه اصلی قدرت قرار گرفته و بازتاب داده میشود.
روزنامه کیهان که زیر نظر نماینده خامنهای اداره میشود، ۲۹ مهر در یادداشتی با حمایت همهجانبه از شمخانی، انتشار فیلم عروسی دخترش را «عملیات روانی» دانست با این هدف که: «این پیغام را بدهد که هر کس پای دفاع از کشور بایستد، هدف ترور شخصیت و پردهدری قرار خواهد گرفت.»
موج افشاگری علیه شمخانی
زیر فشار رفتن شمخانی پس از انتشار ویدیوی عروسی دخترش نتیجه دیگری هم داشت و موجی از افشاگری را علیه او به راه انداخت که هنوز در برابر آن سکوت کرده است.
مهرزاد بروجردی، رییس دانشکده علوم انسانی در دانشگاه میزوری با اشاره به ویدیوی عروسی دختر شمخانی، در اینستاگرام نوشت: «با دخترتان کاری ندارم، سخنم با شماست. شما همان کسی هستید که در دی ۱۳۵۷ در اهواز، همراه شریک جرمتان محسن رضایی، پدر من، ملکمحمد بروجردی را ترور کردید.»
او ادامه داد: «بعد از آن ترور و دیگر جنایتها، پلههای قدرت را یکییکی بالا رفتید؛ از فرماندهی سپاه تا وزارت، از دبیری شورای عالی امنیت ملی تا عضویت در مجمع تشخیص مصلحت نظام.»
بروجردی در مصاحبه با ایراناینترنشنال تاکید کرد که «گروه تروریستی منصورون» با عضویت شمخانی، در خوزستان قتلهایی انجام دادند که پدر او هم در بینشان بود و ترور همزمان او و یک مهندس آمریکایی در دوم دیماه سال ۱۳۵۷، موجب شد کارکنان خارجی، شرکت نفت ایران را ترک کنند؛ در نتیجه تولید نفت به شدت پایین آمد و انقلابیون برای فلج کردن اقتصاد، ضربه بزرگی به حکومت پهلوی زدند.
مصطفی آلاحمد، نویسنده و فیلمساز ایرانی هم در پستی در صفحه اینستاگرام خود به سوابق شمخانی در سرکوب خونین اعتراضات دی ماه ۹۶، مرداد ۹۷، آبان ۹۸، اعتراضات متروپل و خیزش شهریور ۱۴۰۱ در مقام دبیر شورای عالی امنیت ملی اشاره کرد.
او در همین زمینه گفت: «تا آن جا که من تحقیق کردم با دستور شورای عالی امنیت ملی در زمان دبیری شمخانی در تیرماه ۱۴۰۱ بود که من و محمد رسولاف (کارگردان مطرح سینمای ایران) دستگیر شدیم؛ آن هم بهخاطر بیانیهای که در حمایت از مردم آبادان و در انزجار از حادثه متروپل بود.»
این هنرمند معترض افزود بعدا معلوم شد که موعود شمخانی، برادرزاده علی شمخانی، با شرکت حسین عبدالباقی که ساختمان متروپل را ساخته، در ارتباط بوده است.
آلاحمد نوشت: «موعود شمخانی ۲۷ ساله، متهم فسادهای مختلف در منطقه اروند بوده و خب ما درباره چیزی نظر داده بودیم که برای حضرات گران بود.»
گروهی از تحلیلگران معتقدند شمخانی بهعنوان یکی از چهرههای بسیار نزدیک به خامنهای و از اعضای اصلی حلقه نزدیک به او، از مخمصه و شایعات دیگری که متوجه فساد اقتصادی مربوط به او و خانوادهاش بوده، گذر کرده و بیرون راندن او از حلقه حاکمیت با انتشار این ویدیو و افشاگریهای موجود - هر چند بسیار بر افکار عمومی تاثیرگذار است - کار سادهای نیست.
یک روزنامهنگار ساکن ایران که نخواست نامش فاش شود به ایراناینترنشنال گفت شمخانی به عنوان کسی که نام خود و فرزندانش در پروندههای قاچاق نفت، اسلحه و کشتیرانی به شکل جدی وجود دارد و از تحریمها سود سرشار برده و به عنوان یکی از عوامل اصلی وضع نابسامان سیاسی و اقتصادی موجود کشور، باید پاسخگوی عملکردش باشد.
جیدی ونس، معاون دونالد ترامپ، در دیدار با بنیامین نتانیاهو، نخستوزیر اسرائیل، تاکید کرد آمریکا به خلع سلاح حماس متعهد است و افزود: «ما در تلاشیم تا اطمینان حاصل کنیم که حماس دیگر هرگز تهدیدی ایجاد نمیکند.»
معاون ترامپروزهای کنونی را «سرنوشتساز» خواند و تکمیل توافق آتشبس غزه را فرصتی برای برقراری صلح در منطقه توصیف کرد.
او افزود توافق غزه امکان گسترش توافقنامههای ابراهیم میان اسرائیل با دیگر کشورهای خاورمیانه را فراهم میکند.
ونس یادآور شد: «ماموریت بسیار دشواری پیشِ رو داریم: خلع سلاح حماس و در عین حال بازسازی غزه، بهبود زندگی مردم غزه و نیز اطمینان از اینکه حماس دیگر تهدیدی برای دوستان ما در اسرائیل نباشد.»
رسانههای اسرائیلی گزارش دادند پس از هشدار دونالد ترامپ مبنی بر نابودی حماس در صورت ادامه کشتار فلسطینیها، این گروه وعده داده این اقدام را متوقف کند. وبسایت واینت گزارش داد که حماس وعده داده اجرای اعدامهای عمومی علیه افراد متهم به همکاری با اسرائیل را متوقف کند.
در ساعات پس از آغاز آتشبس، اعضای حماس چند تن از ساکنان غزه را در ملا عام اعدام کردند. حماس اعلام کرد قربانیان اعضای طوایف رقیب یا مظنونان به همکاری با اسرائیل بودهاند.
میانجیها تاکید کردند که توقف اعدامهای عمومی شرطی برای حفظ آتشبس است و هر گونه ادامه خشونت یا نقض آتشبس میتواند به سرعت منجر به ازسرگیری درگیریها شود.
روزنامه عربی «الشرق الاوسط» گزارش داد که به گفته منابع فلسطینی از جمله مقامهای حماس، حملات هوایی اخیر اسرائیل در سراسر نوار غزه تصادفی نبوده است.
بر اساس این گزارش، در این حملات پنج فرمانده میدانی ارشد از شاخه نظامی حماس، گردانهای عزالدین قسام، کشته و یکی دیگر بهشدت زخمی شده است.
منابع نزدیک به حماس گفتهاند این گروه نگران است که اسرائیل قصد داشته باشد «سناریوی لبنان» را تکرار کند؛ یعنی ادامه کشتن نیروهای حماس حتی پس از آتشبس، همانگونه که اسرائیل در لبنان اعضای حزبالله را هدف قرار میدهد.
