جیدی ونس، معاون رییسجمهوری آمریکا، اعلام کرد دولت واشینگتن هیچ مهلت مشخصی برای خلع سلاح حماس تعیین نکرده است و هشدار داد در صورت نقض توافق از سوی این گروه «اتفاقات بسیار بدی» رخ خواهد داد.
ونس در نشست خبری در مرکز هماهنگی آمریکا و اسرائیل برای آتشبس غزه گفت که در حال حاضر تمرکز واشینگتن بر تامین امنیت برای اسرائیلیها و فلسطینیهاست و نه تعیین شکل حکومت آینده غزه.
ونس که پس از حملات هوایی اخیر اسرائیل به غزه به این کشور سفر کرده است، تاکید کرد که سفر او ارتباطی با بحران اخیر ندارد و «ماههاست که برنامهریزی شده بود».
در پاسخ به پرسشی درباره ساختار سیاسی آینده غزه، ونس گفت: «من پاسخ دقیقی برای این سوال ندارم. ما در حال ایجاد ساختاری هستیم که بتواند با شرایط آینده و تغییرات میدانی سازگار شود.»
او افزود: «وقتی به نقطهای برسیم که مردم غزه و دوستان اسرائیلیمان هر دو احساس امنیت کنند، آنوقت درباره حکومت درازمدت غزه صحبت خواهیم کرد. اکنون باید بر امنیت، بازسازی، و رساندن غذا و دارو تمرکز کنیم. اگر روزی بحث بر سر ساختار حکمرانی غزه باشد، یعنی به مرحلهای رسیدهایم که میتوانیم به خودمان افتخار کنیم.»







به گزارش تایمز اسرائیل، یک دیپلمات ارشد عربی گزارش منتشرشده از سوی شبکه کان اسرائیل مبنی بر اینکه جنبش حماس نیمی از اعضای کمیته فنی اداره غزه پس از جنگ را انتخاب کرده است، رد کرد.
این مقام گفت: «چنین ادعایی کاملا نادرست است. هنوز ترکیب نهایی کمیته مشخص نشده و هیچ تصمیم قطعی در اینباره گرفته نشده است.»
به گفته او، دولت آمریکا در حال حاضر تمرکز خود را بر ایجاد «نیروی بینالمللی تثبیتکننده» گذاشته که قرار است نقش نیروهای حافظ صلح را در غزه پس از پایان درگیریها ایفا کند.
وی افزود: «آنهایی که در حال تشکیل کمیته فنی هستند میدانند گنجاندن افرادی که حماس بهشدت با آنها مخالف است میتواند باعث شود این گروه نقش مخرب ایفا کند، اما این که حماس بتواند اعضا را خودش انتخاب کند، کاملا بیاساس است.»
میلاد تقوی، رییس فدراسیون والیبال ایران، در گفتوگو با صداوسیما، درباره جزئیات حادثه پیشآمده برای صابر کاظمی، لژیونر والیبال ایران در قطر، گفت که کاظمی به حاضران در استخر گفته که دچار برقگرفتگی شده است.
تقوی دراینباره گفت: «کسانی که همراه کاظمی بودند، به زبان او تعریف میکنند وقتی او پایش را به آب زد و زمین خورد، وقتی بالای سرش رفتهاند، [کاظمی] گفت برق بدی من را گرفت و بعد از آن دچار ایست قلبی شد.»
تقوی همچنین گفت: «چیزی هم که سفیر به من گفت، این بود که استخر دومین باری بوده که مورد استفاده قرار میگرفته و درواقع تازه افتتاح شده و چون در منزل بوده، در روز اول هم شاید مورد استفاده قرار نگرفته است اما اینها حدس و گمان است و آزمایشات لازم انجام گرفته و مدارک استخر و آپارتمان و رفتوآمدها جمعآوری شده البته یک دوربینی که نظارت کامل روی استخر داشته، فیلم را ضبط نکرده اما از زاویه دیگری که آقای کاظمی در آن قابل مشاهده بوده، کار میکرده است.»
رییس فدراسیون والیبال همچنین گفت: «با خانوادهاش در ارتباطیم. با پلیس همکاریهای لازم انجام میگیرد. باید ببینیم تصمیم خانواده ایشان درباره ادامه پیگیری قضایی و جمعآوری مدارک چه خواهد بود.»
دولت بریتانیا نام «جبهه النصره» را که با عنوان «هیئت تحریر الشام» نیز شناخته میشود، از فهرست سازمانهای تروریستی خارجی خارج کرد.
این گروه رهبری نیروهای مسلح اسلامگرا را برعهده داشت که حکومت بشار اسد سرنگون کردند.
هیئت تحریر الشام، که در گذشته وابسته به گروه تروریستی القاعده بود، در سال ۲۰۱۷میلادی در فهرست گروههای تروریستی بریتانیا قرار گرفته بود. لندن در آن هنگام، حمایت یا پیوستن به هیئت تحریر الشام را غیرقانونی دانسته بود.
پت مکفادن، وزیر کابینه در دفتر نخستوزیری بریتانیا، دوشنبه ۲۸ مهر اعلام کرده بود که دولت این کشور در قرار دادن هیئت تحریر الشام در فهرست گروههای تروریستی تجدیدنظر خواهد کرد و این نشاندهنده احتمال تغییر موضع رسمی بریتانیا در قبال این سازمان است.
او در دسامبر سال گذشته میلادی وعده داده بود که «تصمیم نسبتاً سریعی» در مورد وضعیت این گروه وابسته سابق القاعده، اتخاذ خواهد شد.
قبل از آن، بریتانیا ۱۴ تیر سال جاری روابط دیپلماتیک خود را با سوریه پس از ۱۴ سال، از سر گرفته بود.
امیدواری دمشق برای لغو کامل تحریمهای ایالات متحده
محمد نضال الشعار، وزیر اقتصاد سوریه، سهشنبه ۲۹ مهر گفت که دمشق امیدوار است تحریمهای ایالات متحده در ماههای آینده به طور کامل لغو شوند و روند بازسازی میلیاردها دلار بدهی انباشته شده در دوران حکومت بشار اسد را آغاز کرده است.
دونالد ترامپ، رییسجمهوری ایالات متحده، پس از دیدار با احمد الشرع، رییسجمهوری سوریه در دوره انتقال قدرت، در ریاض، پایتخت عربستان سعودی، در ماه مه سال جاری دستور لغو اکثر تحریمهای ایالات متحده علیه سوریه را صادر کرد. با این همه، «قانون قیصر» علیه سوریه مصوب سال ۲۰۱۹که این تحریمها را مجاز میکند، همچنان برقرار است.
الشعار در کنفرانسی در لندن به رویترز گفت: «ما باید برای ادامه این راه که در مسیر درستی آغاز شده است، کمی فشار وارد کنیم و لابیگری کنیم.»
او ابراز امیدواری کرد تا پایان سال ۲۰۲۵، قانون قیصر توسط ترامپ لغو شود.
الشعار گفت: «هنگامی که این اتفاق بیفتد، ما از تحریمها رهایی خواهیم یافت.»
پیشتر دولت ترامپ ۱۷ تیر ماه نام هیئت تحریر الشام را از فهرست گروههای تروریستی خارجی خارج کرده بود.
به گزارش خبرگزاری رویترز، این اقدام در راستای تلاشهای واشینگتن برای کاهش تحریمها علیه سوریه انجام شد.
تصمیم به خارج کردن نام جبهه النصره از لیست گروههای تروریستی خارجی از سوی مارکو روبیو، وزیر خارجه ایالات متحده، اتخاذ شد و پیشنویس آن پیش از انتشار رسمی در ۱۷ تیر، در نشریه رسمی دولت آمریکا (فدرال رجیستر) انتشار یافت.
به نوشته رویترز، این اقدام تنها یک هفته پس از آن صورت گرفت که ترامپ یک فرمان اجرایی را امضا کرد که طی آن، بخشی از برنامه تحریمهای ایالات متحده علیه سوریه پایان یافت.
هدف از خارج کردن نام جبهه النصره از لیست گروههای تروریستی خارجی، کمک به پایان دادن به انزوای سوریه از نظام مالی جهانی و تحقق وعده واشینگتن برای یاری رساندن به بازسازی این کشور پس از جنگ داخلی ویرانگر بود.
خبرگزاری رویترز در گزارشی نوشت که با بازگشت تحریمهای سازمان ملل، ایران با خطر فروپاشی اقتصادی روبهرو است. کارشناسان هشدار میدهند ممکن است اقتصاد کشور ممکن است همزمان وارد ابر تورم و رکود شدید شود؛ بحرانی که نه تنها سفره مردم بلکه ثبات سیاسی جمهوری اسلامی را نیز تهدید میکند.
سه مقام ارشد جمهوری اسلامی که نخواستند نامشان فاش شود، به رویترز گفتند که تهران معتقد است ایالات متحده، متحدان غربی آن و اسرائیل با تشدید تحریمها در پی دامن زدن به ناآرامیهای داخلی و به خطر انداختن موجودیت نظام هستند.
بهنوشته پریسا حافظی، نویسنده این گزارش، پس از فعال شدن مکانیسم ماشه و بازگشت خودکار تحریمهای سازمان ملل در ۲۸ سپتامبر، نشستهای متعددی در تهران برای پیشگیری از فروپاشی اقتصادی، دور زدن تحریمها و مهار خشم عمومی برگزار شده است.
یکی از مقامات جمهوری اسلامی به رویترز گفت: «حاکمیت میداند که اعتراضها اجتنابناپذیرند، فقط مسئله زمان مطرح است. مشکل در حال بزرگتر شدن است، در حالی که گزینههای ما روزبهروز کمتر میشوند.»
اقتصاد مقاومتی و اتکای محدود به چین و روسیه
در حالی که رهبران جمهوری اسلامی همچنان بر سیاست «اقتصاد مقاومتی» تکیه دارند، کارشناسان هشدار میدهند که تکیه بر چین، روسیه و چند کشور منطقه برای تجارت و بقا نمیتواند جلو فروپاشی اقتصادی کشوری با جمعیت ۹۲ میلیون نفر را بگیرد.
امید شکری، استراتژیست انرژی و پژوهشگر مهمان در دانشگاه جرج میسون آمریکا، به رویترز گفت: «تاثیر تحریمهای شورای امنیت شدید و چندوجهی خواهد بود و آسیبهای ساختاری و مالی دیرینه ایران را عمیقتر میکند. نظام بانکی، تجارت و صادرات نفت مختل شدهاند و فشار اجتماعی و اقتصادی در حال افزایش است.»
وابستگی نفتی در معرض تهدید
اگرچه جمهوری اسلامی از زمان خروج ترامپ از توافق هستهای در سال ۲۰۱۸ توانست با فروش نفت ایران به چین از فروپاشی کامل جلوگیری کند، اما بازگشت تحریمهای سازمان ملل اقتصاد را دوباره در سراشیبی تندی قرار داده است.
طبق برآورد بانک جهانی، اقتصاد ایران در سال ۲۰۲۵ حدود ۱.۷ درصد و در سال ۲۰۲۶ حدود ۲.۸ درصد کوچکتر خواهد شد، رقمی که بسیار بدتر از پیشبینی رشد ۰.۷ درصدی در گزارش آوریل است.
یکی از مقامات جمهوری اسلامی به رویترز گفت: «تحریمهای جدید میتواند جریان فروش نفت به چین را نیز متوقف کند. اگر پکن بخواهد تنشها با دولت ترامپ را کاهش دهد، احتمالاً خرید نفت از ایران را کم یا متوقف میکند. هر دلار کاهش قیمت نفت، حدود نیم میلیارد دلار از درآمد سالانه ایران میکاهد.»
ریزش ارزش ریال و انفجار قیمتها
ارزش ریال ایران به ۱,۱۱۵,۰۰۰ تومان در برابر هر دلار سقوط کرده است (در مقایسه با ۹۲۰,۰۰۰ ریال در مرداد)، و نرخ تورم رسمی حدود ۴۰ درصد اعلام میشود، هرچند منابع مستقل رقم واقعی را بالای ۵۰ درصد میدانند. بنا بر آمار رسمی، قیمت ده کالای اساسی مانند گوشت، برنج و مرغ طی یک سال ۵۱ درصد افزایش یافته و هزینه مسکن و خدمات شهری نیز بهشدت بالا رفته است. قیمت گوشت قرمز اکنون حدود ۱۲ دلار به ازای هر کیلوگرم است، مبلغی که پرداخت آن از توان بسیاری از خانوادهها خارج است.
روایت مردم: هر روز فقیرتر میشویم
علیرضا، کارمند ۴۳ ساله دولت در تهران، به رویترز گفت: «من ماهی حدود ۳۴ میلیون تومان (۳۰۰ دلار) حقوق میگیرم. همسرم بیکار است، شرکتش تعطیل شد. با دو بچه، نه اجاره میتوانیم بدهیم نه خرج مدرسهشان را. دیگر نمیدانیم چه کنیم.»
سیما، کارگر ۳۲ ساله کارخانه در شیراز، نیز گفت: «هر روز قیمتها بالا میرود. یک ماه است که نتوانستهایم برای بچهها گوشت بخریم. تحریمهای جدید یعنی اوضاع از این هم بدتر میشود.»
ترس از شورشهای جدید یک مقام دیگر جمهوری اسلامی هم به رویترز گفت که نخبگان حاکم بیش از هر زمان دیگر از تکرار اعتراضات گسترده مشابه جنبشهای ۱۳۹۶، ۱۳۹۸ و ۱۴۰۱ بیم دارند.
در حالی که دولت بر تکیه بر خودکفایی تاکید میکند، فساد ساختاری، شکاف طبقاتی و سوءمدیریت اعتماد عمومی را از بین برده است. بازار، طبقه متوسط و حتی کارمندان دولتی به یک اندازه زیر بار فشار خرد میشوند.
یک تاجر صادرکننده میوه گفت: «با این تحریمها و ترس از حملههای اسرائیل، نمیدانم ماه بعد اصلاً میتوانم صادرات کنم یا نه. چطور قرار است کارم را ادامه بدهم؟»
چشمانداز: بحران همزمان تورم و رکود
کارشناسان اقتصادی هشدار میدهند که ایران در حال ورود به مرحلهای است که در آن رکود اقتصادی و تورم افسارگسیخته همزمان رخ میدهند، وضعیتی که میتواند به فروپاشی پول ملی، تعطیلی صنایع و بیثباتی سیاسی گسترده بینجامد.
به گفته شکری، اگر ایالات متحده و اروپا در اجرای تحریمها هماهنگ شوند، تاثیر اقتصادی فلجکنندهای در انتظار تهران خواهد بود. اما در صورت سستی واشینگتن، حکومت ایران ممکن است دوباره زمان بخرد و تحریمها را دور بزند.
تساحی هنگبی، مشاور امنیت ملی اسرائیل با انتشار بیانیهای اعلام کرد که بنیامین نتانیاهو تصمیم گرفته است او را با فرد دیگری در ریاست شورای امنیت ملی جایگزین کند.
هنگبی در بیانیه خود نوشت: «از نخستوزیر برای این امتیاز که در سالهای دشوار در شکلدهی به سیاست خارجی و امنیتی اسرائیل شریک بودم سپاسگزارم؛ همچنین برای فرصت ابراز دیدگاه مستقل در مباحث حساس و گفتوگوی حرفهای حتی در زمان اختلافنظرها.»
رسانههای اسرائیل گزارش دادهاند که اختلاف میان نتانیاهو و هنگبی بر سر دو موضوع کلیدی بالا گرفته بود: نخست، دستور حمله به اهدافی در خاک قطر در پی تنشهای ماه گذشته، و دوم، نحوه اجرای عملیات «ارابههای گدعون ۲» ارتش اسرائیل در نوار غزه.
هنگبی که از چهرههای قدیمی حزب لیکود و از نزدیکان سیاسی نتانیاهو محسوب میشود، در بخش دیگری از بیانیه خود با اشاره به حمله ۷ اکتبر ۲۰۲۳ گفت: «من نیز در آن مسئولیت دارم. این شکست فاجعهبار باید بهطور کامل بررسی شود تا درسهای لازم گرفته و اعتماد از دسترفته بازسازی شود.»