شاهزاده رضا پهلوی: اسلام رادیکال ریشه در جمهوری اسلامی دارد

پالیو گفت: «من انتظار دارم حکومت ایران مسیر خود را تغییر دهد و از آزار و اذیت مردم در ایران و این‌جا در کانادا دست بردارد.»

او سه‌شنبه ۱۹ تیر در نشستی مطبوعاتی با حضور رسانه‌های کانادایی، جمهوری اسلامی را «رژیمی شرور» خواند و تاکید کرد کانادا «در هر مرحله‌ای» با حکومت ایران مقابله خواهد کرد.

پزشکیان، نامزد مورد حمایت اصلاح‌طلبان جمعه ۱۵ تیر در دور دوم انتخابات ریاست‌جمهوری با کسب ۱۶ میلیون و ۳۸۴ هزار رای، معادل ۵۳.۶ درصد آرا به عنوان رییس دولت معرفی شد.

دور نخست انتخابات برای مشخص شدن جانشین ابراهیم رئیسی هشتم تیر برگزار شد و هیچ یک از نامزدهای مورد تایید شورای نگهبان نتوانستند حائز اکثریت آرا شوند.

بیش از ۵۰ درصد شهروندان واجد شرایط در دور دوم و بیش از ۶۰ درصد آنان در دور نخست انتخابات ریاست‌جمهوری شرکت نکردند.

100%

پالیو در نشست خبری خود افزود قصد دارد از آژانس خدمات مرزی کانادا و مقام‌های اداره مهاجرت این کشور بخواهد تا «غیرشهروندانی را که با رژیم ایران مرتبط هستند»، اخراج کنند.

کانادا ۱۲ تیر از آغاز روند اخراج پنج تن از مقامات پیشین جمهوری اسلامی خبر داد. اداره مرزبانی کانادا در همین رابطه به ایران‌اینرنشنال گفت دولت این کشور اقداماتی را انجام داده تا اعضای ارشد حکومت ایران را «از جست‌وجو یا یافتن پناهگاه امن در کانادا» محروم کند.

پیش‌تر و در آذر ۱۴۰۲، آژانس خدمات مرزی کانادا اعلام کرد از ورود ده‌ها مقام ارشد جمهوری اسلامی به این کشور جلوگیری کرده است.

جاستین ترودو، نخست‌وزیر کانادا، مهرماه ۱۴۰۱ خبر داد با اعمال تحریم علیه بیش از ۱۰ هزار نفر از نیروهای سپاه و مقام‌های ارشد جمهوری اسلامی، ورود آن‌ها به کانادا برای همیشه ممنوع شد.

پالیو در آذر سال گذشته با استناد به گزارش رسانه گلوبال نیوز گفت ۷۰۰ عامل سپاه پاسداران در کانادا با پول دزدی و در مصونیت، در حال وحشت‌آفرینی در جامعه ایرانی و یهودی این کشور هستند.

گلوبال نیوز در آن مقطع زمانی همچنین گزارش داده بود که اف‌بی‌آی به مسیح علی‌نژاد، فعال حقوق زنان و فعال مخالف جمهوری اسلامی توصیه کرده با توجه به نفوذ عوامل حکومت ایران در کانادا، از سفر به این کشور خودداری کند.

100%

پالیو به عنوان رهبر اپوزیسیون کانادا تاکید کرد سیاستی در پیش خواهد گرفت تا شهروندان کانادایی‌ مجبور نباشند مقام‌های حکومت ایران را «در سالن‌های ورزشی و رستوران‌های کانادا ببینند».

به گفته او، عوامل جمهوری اسلامی با پولی که از مردم ایران دزدیده‌اند، در حال لذت بردن از خانه‌های خود در کانادا هستند و باید جلوی این موضوع گرفته شود.

سه سال پیش، انتشار ویدیویی از مرتضی طلایی، رییس پلیس پیشین تهران در حال ورزش در یک باشگاه ورزشی در تورنتو جنجالی شده بود.

کانادا در دسامبر ۲۰۲۲، طلایی را که از فرمانده‌های پیشین سپاه است و در زمان کشته شدن زهرا کاظمی، خبرنگار و عکاس ایرانی-کانادایی در سال ۱۳۸۲ در تهران، رییس پلیس پایتخت ایران بود، تحریم کرد.

100%

دومینیک لوبلان، وزیر امنیت عمومی کانادا ۳۰ خرداد اعلام کرد این کشور رسما سپاه پاسداران انقلاب اسلامی را در فهرست گروه‌های تروریستی خود قرار داده است.

علاوه بر حزب محافظه‌کار کانادا که می‌گوید شش سال برای عملی شدن این موضوع تلاش کرده است، جامعه ایرانیان کانادا، به‌ویژه خانواده‌های قربانیان پرواز اوکراینی بارها در سال‌های اخیر بر ضرورت تروریستی اعلام کردن سپاه برای مقابله با تهدیدات جمهوری اسلامی تاکید کرده بودند.

سپاه پاسداران در ۱۸ دی ۱۳۹۸ با شلیک عامدانه دو موشک به پرواز شماره ۷۵۲ هواپیمایی اوکراین، آن را سرنگون کرد که در نتیجه آن، تمامی ۱۷۶ سرنشین پرواز جان خود ار از دست دادند.

بر اساس قانون ضد تروریسم سال ۲۰۰۱ کانادا، ارائه اموال و خدمات مالی به یک گروه تروریستی جرم محسوب می‌شود و در نتیجه، افرادی که به صورت مادی یا مالی از سپاه حمایت می‌کنند، تحت پیگرد قرار خواهند گرفت.

مسدود کردن اموال یا اخراج از کانادا در صورت اثبات وقوع جرم از دیگر مجازات‌هایی است که برای حمایت از گروه‌های تروریستی مانند سپاه در نظر گرفته می‌شود.

ملیسا لانتسمن، معاون رهبر حزب محافظه‌کار کانادا اخیرا در مصاحبه با پادکست ایران‌اینترنشنال، دولت لیبرال کانادا را متهم کرد که تعمدا طرح خود را برای تروریستی اعلام کردن سپاه در اختیار رسانه‌ها قرار داده است.

پالیو در نشست خبری روز سه‌شنبه خود گفت تلاش خواهد کرد که تحریم‌ها علیه سپاه پاسداران «واقعا به اجرا گذاشته شوند» و اگر به قدرت برسد «ویران‌گرترین تحریم‌ها» را علیه حکومت ایران اعمال خواهد کرد.

پالیو افزود: «این رژیم شرور است. شهروندان خود را هدف قرار می‌دهد. باعث آزار شهروندان ما در این کشور [کانادا] می‌شود. من معتقدم رژیم ایران پشت حمله هفتم اکتبر بود. ما می‌دانیم که رژیم ایران ۵۵ شهروند کانادا و ۳۰ فرد دارای اقامت دائم کانادا را در حمله به پرواز ۷۵۲ [هوایپمایی اوکراین] به قتل رساند. در این رابطه ما باید آن‌ها را در دیوان کیفری بین‌المللی پاسخگو کنیم.»

اعضای حماس، یکی از گروه‎‌های مورد حمایت جمهوری اسلامی در منطقه، ۱۵ مهر سال گذشته (هفتم اکتبر) با حمله به جنوب اسرائیل حدود هزار و ۲۰۰ نفر را کُشتند و بیش از ۲۵۰ تن را به گروگان گرفتند.

بر اساس این گزارش، قرارداد اخیر تهران و دهلی‌ نو در خصوص توسعه بندر چابهار با چالش‌هایی از جمله تحریم‌های آمریکا، ضعف زیرساخت‌ها در ایران، و مخالفت احتمالی چین روبه‌رو است.

مهرداد بذرپاش، وزیر راه جمهوری اسلامی و سارباناندا سونوال، وزیر بنادر، کشتی‌رانی و آبراهه‌های هند روز ۲۴ اردیبهشت قرارداد تجهیز و بهره‌برداری از پایانه بهشتی بندر چابهار را به امضا رساندند.

بر اساس این قرارداد ۱۰ ساله، هند ۱۲۰ میلیون دلار برای توسعه زیرساخت‌های پایانه بهشتی سرمایه‌گذاری می‌کند و ۲۵۰ میلیون دلار نیز برای زیرساخت‌های حمل و نقلی بندر چابهار در اختیار ایران قرار خواهد داد.

اندیشکده استیمسون نوشت هند با سرمایه‌گذاری در بندر چابهار به دنبال افزایش تجارت با افغانستان و کشورهای آسیای میانه است. دور زدن چین و رقابت با بندر گوادر پاکستان از دیگر اهداف دهلی‌ نو از مشارکت در این پروژه به شمار می‌روند.

100%

با این حال، به نظر نمی‌رسد اجرایی شدن این قرارداد با توجه به شرایط موجود امری ساده باشد.

تحریم‌های آمریکا علیه جمهوری اسلامی، قرار داشتن نام ایران در لیست سیاه گروه ویژه اقدام مالی (اف‌ای‌تی‌اف)، و عدم اتصال این کشور به شبکه بانکی بین‌المللی سوییفت تنها بخشی از چالش‌های پیش روی این پروژه هستند.

ساعاتی پس از امضای قرارداد توسعه بندر چابهار، ودانت پاتل، معاون سخنگوی وزارت خارجه آمریکا، به مقام‌های هند هشدار داد: «هر کسی که قصد انجام مراودات تجاری با ایران را دارد، باید از خطر احتمالی تحریم‌ها آگاه باشد.»

برخی مشکلات لجستیکی، از جمله تاخیر ایران در تکمیل دو خط راه‌آهن چابهار-زاهدان و رشت-آستارا از دیگر موانع موجود بر سر راه اجرای قرارداد بندر چابهارند.

این دو خط ریلی در جابه‌جایی محموله‌ها از بندر چابهار و همچنین اتصال آن به «دالان حمل و نقل بین‌المللی شمال-جنوب»، موسوم به INSTC، نقشی مهم بر عهده دارند و نبود آن‌ها اجرای قرارداد ۱۰ ساله تهران و دهلی نو را با مشکل روبه‌رو خواهد کرد.

دالان حمل و نقل بین‌المللی شمال-جنوب یک طرح راهبردی روسی-هندی-ایرانی است که می‌کوشد دریای خزر را به خلیج فارس و اقیانوس هند متصل کند.

این پروژه رقیبی برای «ابتکار کمربند و جاده» چین به شمار می‌رود و به همین دلیل سرمایه‌گذاری هند در بندر چابهار و تلاش برای اتصال آن به دالان حمل و نقل بین‌المللی شمال-جنوب چندان به مذاق پکن خوش نخواهد آمد.

چین و ایران در سال ۲۰۲۱ یک قرارداد مشارکت ۲۵ ساله‌ به ارزش ۴۰۰ میلیارد دلار امضا کردند. با این وجود، روابط جمهوری اسلامی و چین اخیرا با چالش‌هایی همراه بوده و در ایران نیز شهروندان انتقادهای زیادی به این قرارداد کرده‌اند.

چین در خرداد سال جاری در بیانیه‌ای مشترک با امارات متحده عربی، از تلاش‌های این کشور برای دست‌یابی به یک «راه‌حل مسالمت‌آمیز» در خصوص حاکمیت تنب کوچک، تنب بزرگ و ابوموسی حمایت کرد.

وزارت امور خارجه جمهوری اسلامی روز ۱۳ خرداد سفیر چین در تهران را در اعتراض به «حمایت مکرر» پکن از «ادعاهای بی‌اساس» امارات احضار کرد.

با وجود اعتراض تهران، مائو نینگ، سخنگوی وزارت خارجه چین تاکید کرد: «موضع پکن در مورد این سه جزیره ثابت است.»

همچنین برخلاف انتظار مقام‌های حکومت ایران، چین سرمایه‌گذاری قابل توجهی در این کشور انجام نداده و حجم مبادلات تجاری میان پکن و تهران در مقایسه با سایر کشورهای منطقه بسیار پایین است.

به نوشته اندیشکده استیمسون، از سال ۲۰۱۸ تا ۲۰۲۲، میزان سرمایه‌گذاری چین در پروژه‌های ایران تنها ۶۱۸ میلیون دلار بوده است.

در سوی مقابل، چین ۲۲.۵ میلیارد دلار در عربستان سعودی، ۱۹.۳ میلیارد دلار در امارات متحده عربی، ۱۳ میلیارد دلار در عراق، ۴.۶ میلیارد دلار در کویت، ۲.۵ میلیارد دلار در عمان و ۱.۸ میلیارد دلار در قطر سرمایه‌گذاری کرده است.

100%

سرمایه‌گذاری چین حتی در کشور کوچک بحرین نیز دو برابر بیشتر از ایران بوده است.

بندر چابهار به صورت بالقوه رقیبی برای بندر گوادر پاکستان به شمار می‌رود. از آنجا که چین سرمایه‌گذاری انبوهی در بندر گوادر انجام داده، توسعه بندر رقیب برای پکن خوشایند نخواهد بود.

با این حال، با توجه به چالش‌های موجود، بندر چابهار راهی طولانی را در مسیر توسعه پیش روی خود می‌بیند. چین متعهد است که ۶۲ میلیارد دلار در بندر گوادر سرمایه‌گذاری کند؛ این در حالی است که سرمایه‎‌گذاری هند در بندر چابهار از ۵۰۰ میلیارد دلار فراتر نخواهد رفت.

ظرفیت دو بندر نیز اختلاف فاحشی با یکدیگر دارند. پیش‌بینی می‌شود تا سال ۲۰۲۳، بندر گوادر سالانه تا ۴۰۰ میلیون تُن بار را جابه‌جا کند که در مقایسه با ظرفیت ۱۰ تا ۱۲ میلیون تُنی بندر چابهار، عددی قابل توجه به نظر می‌رسد.

چین برای تحقق ابتکار کمربند و جاده که مجله فارِن اِفِرز آن را «جاه‌طلبانه‌‎ترین پروژه توسعه زیرساخت در تاریخ بشر» خوانده، یک تریلیون دلار در اختیار بیش از ۱۰۰ کشور جهان قرار داده است.

این عدد از میزان سرمایه‌گذاری غرب در کشورهای در حال توسعه فراتر می‌رود و به همین دلیل، نگرانی‌هایی را در خصوص افزایش قدرت و نفوذ جهانی چین در پی داشته است.

برخی ناظران اقدام پکن را در اعطای به سایر کشورها در چارچوب ابتکار کمربند و جاده، «دیپلماسی تله بدهی» توصیف کرده و گفته‌اند چین از طریق این اهرم فشار مالی می‌کوشد دامنه نفوذ خود را در جهان گسترش دهد و حتی زیرساخت‌ها و منابع سایر کشورها را تصرف کند.

مسعود پزشکیان، رییس جمهور منتخب در جمهوری اسلامی، در کارزار انتخاباتی خود بارها بر ضرورت مذاکره با غرب و رفع تحریم‌ها علیه تهران تاکید کرد. با این وجود، به گفته اندیشکده استیمسون، تردیدهای فراوانی در خصوص تحقق‌پذیری این وعده‌‎ها وجود دارد.

رفع تحریم‌های آمریکا می‌تواند زمینه‌ اجرایی شدن قرارداد جمهوری اسلامی و هند را برای توسعه بندر چابهار فراهم آورد و واشینگتن نیز احتمالا از هر اقدامی که باعث کاهش نفوذ پکن در منطقه شود، استقبال خواهد کرد.

موسوی در پست اینستاگرامی خود با اشاره به سابقه اخراج قبلی خود در اواخر دهه هشتاد شمسی نوشته در هر دو بار اخراجش، نهادهای امنیتی نقش اصلی را ایفا کرده‌اند.

بر اساس تصویر نامه اخراج که زهرا موسوی در اینستاگرامش منتشر کرده، وزارت علوم با تبدیل وضعیت او از رسمی قطعی به رسمی آزمایشی مخالفت کرده و به همکاری او خاتمه داده شده است.

نکته قابل توجه در نامه اخراج موسوی این است که نامه‌های وزارت علوم در مخالفت با تبدیل وضعیت استخدامی او مربوط به آبان ۹۹ و آذر ۱۴۰۲ است، اما نامه قطع همکاری با او بی‌ارتباط با آن نامه‌ها و تنها ۶ روز پس از اطلاع‌رسانی زهرا موسوی از عدم شرکت پدر و مادرش در انتخابات برای تعیین جانشین رئيسی، به او ابلاغ شده است.

از نخستین روزهای پس از تائید صلاحیت نامزدهای موردنظام جمهوری اسلامی و پیش از برگزاری دور اول و دوم رای‌گیری، فشار‌ها بر خانواده میرحسین موسوی برای شرکت در انتخابات ۱۴۰۳ افزایش یافته بود.

در نهایت، میرحسین موسوی و زهرا رهنورد حاضر به مشارکت در انتخابات ریاست جمهوری ۱۴۰۳ نشدند و پیشنهاد اخذ رای از درون حصر را نیز رد کردند.

زهرا موسوی در پست اینستاگرامی خود در شرح آن‌چه بر سر او رفته نوشته برخلاف قانون و همزمان با گرفتن رتبه استادیاری، در مورد او استثنا قائل شده‌اند و اجازه نداده‌اند وضعیت استخدامی او قطعی شود و در سال ۱۳۹۹ هم درخواست او برای تبدیل وضعیت استخدامی با مخالفت سه ارگان اطلاعاتی بی‌نتیجه مانده است.

زهرا موسوی نوشته مقامات وزارت علوم به او گفته‌اند دلیل عدم جذب او به عنوان استخدام قطعی، دستور «وتوی» وزارت اطلاعات در سه دولت گذشته است و او در این شرایط پذیرفته که به عنوان نیروی پیمانی دائم در عضویت هیات علمی دانشگاه بماند، که با ابلاغ حکم قطع همکرای این امکان هم از او سلب شده است.

دفاع از پوشش دانشجویان

در پست اینستاگرامی موسوی تصاویری از چند حکم اداری دیده می‌شود که یکی از آنها رای هیات بدوی تخلفات انتظامی اعضای هیات علمی دانشگاه الزهرا است. در این رای شاکی رییس اداره حراست دانشگاه الزهرا است.

بر اساس گزارش مشروح پرونده که نماینده این هیات تهیه کرده، موسوی چندین مرتبه برای دفاع از حق پوشش دانشجویان در مقابل نیروهای حراست مقاومت کرده و هر بار پس از برخورد تند با نیروهای حراست، دانشجویانی که به دلیل نداشتن حجاب و پوشش مدنشر دانشگاه،اجازه ورود به دانشگاه نداشتند را ، با خود وارد دانشگاه کرده است.

این هیات در نهایت «موسوی، استادیار دانشگاه الزهرا را به اخطار کتبی با درج در پرونده» محکوم کرده است.

موسوی همچنین به رفتار‌هایی که در ابتدای حصر پدر و مادرش، در اتاق حراست دانشگاه با او شده، اشاره کرده است: «هنگام ورود مرا در اتاق حراست نگه داشته و فشار آورده بودند که نام دانشجویانم را بگویم که نگفته بودم، گفتند که دیگر حتی در خیابان‌های اطراف دانشگاه تهران و نیز ونک رد هم نشوم.»

زهرا موسوی نوشته وقتی در دهه ۹۰ شمسی، «همراه با بسیاری از همکاران اخراجی و‌ تعلیقی» به کار بر گشت، اثری از «اسناد کاری و تحصیلی» او وجود نداشت و با «وجود اخذ مدرک دکترا» گویی «دیپلمه‌ای بدون سابقه کار» بود.

اخراج اساتید

یک روز پیش از برگزاری دور دوم انتخابات ریاست جمهوری ۱۴۰۳ رسانه‌ها از ادامه اخراج و بازنشستگی اجباری برخی استادان دانشگاه‌ها خبر دادند.

از نیمه دوم ۱۴۰۱ موج گسترده حذف استادان غیر همسو با دولت ابراهیم رئیسی آغاز شد و صدها استاد که در حمایت از دانشجویان معترض به کشته شدن مهسا ژینا امینی کلاس‌های درس خود را تعطیل کردند، بیانیه‌ نوشتند و هشدار دادند؛ با تبعات انتقادات خود مواجه شدند.

تعلیق از تدریس، قطع شدن حقوق ماهانه، حذف شدن از فهرست مدرسان دانشگاه، حذف شدن کد استادی، دریافت حکم بازنشستگی اجباری و پیش از موعد قانونی و ده‌ها مورد مشابه نمونه‌هایی از فشار بر استادان معترض در جمهوری اسلامی است.

شهردار تهران در واکنش به کارزار شهروندان تهرانی برای برکنار کردن او گفت که تعجب می‌کند از اینکه این کارزارها از کجا می‌آید.

زاکانی گفت: «نمی‌دانم این کارزارها از کجا در می‌آید اما محکم‌تر به کار خود ادامه می‌دهم.»

او با انتقاد از این کارزارها گفت جمع کردن امضا برای عزل شهردار، مثل این است که بعد از شرکتِ مردم در انتخابات، یک عده برای پس گرفتنِ آن آرا، امضا جمع کنند.

علی‌رغم این مقایسه، شهردار را مردم انتخاب نمی‌کنند و او به واسطه رای اعضای شورای شهر انتخاب می‌شود.

پس از کناره‌گیری زاکانی به نفع ائتلاف اصولگرایان و شکست سعید جلیلی در انتخابات ریاست‌جمهوری ۱۴۰۳، احتمال برکناری او از سوی شورای شهر تهران افزایش یافته است.

بیش از ۱۱۷ هزار شهروند در کارزاری سراسری مخالفتشان را با تصمیمات شهردار فعلی تهران ابراز کرده‌اند.

روز سه‌شنبه ۱۹ تیر مهدی اقراریان، رییس کمیته نظارت شورای شهر گفت: «شهردار در شورا موافقین و مخالفین جدی دارد و بنده صراحتا می‌گویم که منتقد ایشان هستم.»

به گفته اقراریان، در همین دوره مدیریتی، عزل شهردار در شهر‌های دیگر اتفاق افتاده و این امر عجیب نیست.

او با اشاره به «زمان کم باقی‌مانده تا پایان دوره مدیریت شهری» گفت که عزل شهردار ممکن است «تبعاتی» داشته باشد و اگر قرار بر تغییر باشد، باید «مراتب آن سنجیده شود».

۱۴ رای کافی‌ست!

اقراریان با بیان اینکه نمی‌توان نسبت به دغدغه هزاران هم‌وطن در مورد شهردار تهران بی‌تفاوت بود، گفت که انتخاب و عزل شهردار بر عهده شورای شهر است و مطابق قانون برای «عزل زاکانی به ۱۴ رای» نیاز است.

روز یک‌شنبه ۱۷ تیر، مهدی چمران، رییس شورای شهر تهران در واکنش به کارزار مردمی برکناری زاکانی از شهرداری تهران، ضمن رد این کارزار گفت: «۵۲ هزار نفر یا ۱۵۰ هزار نفر این کارزار را امضا کنند؛ دلیلی برای تغییر شهردار نیست.»

هم‌زمان، اقراریان با اشاره به رفتار‌های شهردار تهران در عرصه‌های گوناگون گفت که به زاکانی در خصوص رفتار‌هایش «تذکر» داده می‌شود.

کارزارها علیه زاکانی

در حال حاضر دو کارزار جدی علیه زاکانی در جریان است. کارزار اول از ۲۲ اسفند ۱۴۰۲ آغاز شده و تا ۳۰ مهر ماه ادامه دارد. در این کارزار تاکنون بیش از ۱۵۶ هزار نفر خطاب به سران قوه قضاییه و مجریه و رییس دیوان عدالت اداری، خواستار جلوگیری از تخریب پارک قیطریه شده‌اند.

در کارزار دیگری که از فروردین سال جاری آغاز شده و تا ۳۱ شهریور ادامه دارد، بیش از ۱۱۷ هزار نفر (تاکنون) از شورای شهر تهران خواسته‌اند تا زاکانی را از مقام شهرداری پایتخت برکنار کند.

امضاکنندگان این کارزار با اشاره به اقدام‌های شهرداری در تغییر کاربری پارک‌ها و فضاهای سبز تهران به مسجد، هتل و سایر پروژه‌های اداری و تجاری و کسب درآمد از آن‌ها تاکید کردند سمت شهرداری نیازمند فردی توانمند و با‌تجربه است و «زاکانی ثابت کرده که از عهده این مسئولیت برنمی‌آید».

از روز دوشنبه ۱۸ تیر و با شدت گرفتن احتمال عزل زاکانی، کارزاری نیز در حمایت از او به راه افتاد.

در این کارزار خطاب به شورای شهر تهران آمده است: «خواهشمند است تحت تاثیر القائات و فشارهای گروه‌ها و افراد با گرایش خاص سیاسی جهت تغییر ایشان قرار نگیرید و ملاک انتخاب مسئولیت در راس شهرداری تهران را فقط و فقط تخصص و توانمندی و کارآمدی و ایمان و انقلابی‌گری قرار بدهید.»

سپردن سمت شهرداری تهران به زاکانی با جنجال و حاشیه‌های زیادی همراه بود.

یکی از انتقادهای جدی به زاکانی نداشتن تخصص و سابقه در این زمینه است؛ به گونه‌ای که سازمان بازرسی کل کشور نیز تایید کرد او سابقه و مدرک مرتبط را برای داشتن سمت شهرداری تهران ندارد.

زاکانی که پیش‌تر رییس سازمان بسیج دانشجویی بوده، از جمله کسانی است که در جریان اعتراضات «زن، زندگی، آزادی» از سوی بریتانیا تحریم شد.

پایتخت ایران از مشکلات متعددی از جمله آلودگی هوا، ترافیک سنگین، فرونشست زمین، کمبود آب، گرانی مسکن و کهنگی و ناکافی بودن ناوگان حمل و نقل عمومی رنج ‌می‌برد.

فعالیت‌های انتخاباتی و رقابت‌های سیاسی زاکانی در سال‌های اخیر، نگرانی‌ها را از نحوه مدیریت ابرشهر تهران افزایش داده است.

بر اساس اعلام بهرام عین‌اللهی، وزیر بهداشت، تعداد مبتلایان به تب دنگی از ۷۵ مورد در سال گذشته به ۱۴۹ نفر در امسال رسیده که از این تعداد، ۱۳۰ نفر سابقه سفر به امارات متحده عربی داشته‌اند.

روز چهارشنبه ۲۰ تیر شهنام عرشی، رییس مرکز مدیریت بیماری‌های واگیر وزارت بهداشت با اعلام خبر ابتلای ۱۴۹ نفر به بیماری تب دنگی در کشور گفت: «۱۱ مورد این افراد بر اثر گزش پشه آلوده در داخل کشور، در شهرستان بندر لنگه بیمار شده‌اند.»

موارد ابتلا به بیماری تب دنگی در ایران به شکلی چشم‌گیر افزایش یافته است.

روز سه‌شنبه ۱۹ تیر موارد ابتلا به این بیماری در ایران ۶۳ نفر اعلام شده بود.

عرشی با تاکید بر اینکه تاکنون تنها در شهرستان بندر لنگه پشه‌های آلوده به این ویروس گزارش شده‌اند، گفت: «نگرانیم که سایر شهرستان‌ها به تدریج در هفته‌ها و ماه‌های آینده آلوده شوند.»

به گفته عرشی، اکنون در چهار استان جنوبی کشور این پشه وجود دارد اما پشه آلوده «فعلا تنها در بندر لنگه» گزارش شده است.

عرشی از فوت یک زن بالای ۸۰ سال خبر داد که در امارات متحده عربی مبتلا شده و به کشور بازگشته بود.

او گفت:‌ «تاکنون از بین کسانی که در داخل کشور مبتلا شدند، فوتی نداشتیم.»

این مقام وزارت بهداشت با اشاره به گسترش تب دنگی در کشور‌های مختلف اذعان کرد پیشگیری کامل از این بیماری عملی نیست.

عرشی گفت: «ما تلاش خود را می‌کنیم اگر اپیدمی صورت گرفت، در حدی باشد که بتوان کنترل کرد.»

روز سه‌شنبه سعید کریمی، معاون وزیر بهداشت، درمان و آموزش پزشکی با تاکید بر اینکه عمده مبتلایان، مسافرانی از کشورهای حاشیه خلیج فارس هستند، گفت: «هم‌اکنون هفت استان بوشهر، خوزستان، سیستان‌ و بلوچستان (به ویژه شهر چابهار)، گلستان، گیلان، مازندران و هرمزگان، درگیر این بیماری‌اند.»

به گفته کریمی، پشه آئدس که عامل انتقال این بیماری‌است «در استان‌های گلستان و مازندران صید نشده» اما این دو استان در معرض خطر قرار دارند.

۱۲ تیر ماه، وزارت بهداشت از شناسایی ۱۳۸ مورد ابتلا به تب دنگی طی دو ماه در ایران خبر داد و اعلام کرد که در شهریور و مهر سال جاری کشور شاهد همه‌گیری این بیماری خواهد بود.

پشه آئدس

آئدس (Aedes) گونه‌ای از پشه‌ است که به دلیل نقش مهم آن در انتقال بیماری‌های خطرناک، شناخته می‌شود. این پشه عمدتا ساکن مناطق گرمسیری و نیمه‌گرمسیری است اما با گرمایش زمین، تغییرات اقلیمی و جهانی شدن، به دیگر مناطق گسترش یافته است.

این پشه‌ در آب‌های راکد کوچک مانند ظروف گلدان‌ها، تایرهای قدیمی و مکان‌های مشابه تخم‌گذاری می‌کند.

تخم‌های این پشه می‌توانند در شرایط خشک و نامساعد نیز زنده بمانند و با اولین باران مناسب، به کرمینه یا لارو (نوزاد جانورانی که دگردیسی کامل دارند) تبدیل شوند.

عبدالرضا میر‌اولیایی، کارشناس اداره کنترل بیماری‌های منتقله توسط ناقلین وزارت بهداشت نیز بر اهمیت کنترل پشه آئدس برای مقابله با بیماری‌های مختلف تاکید کرد و گفت که این پشه می‌تواند بیماری‌های دیگری مانند چیکونگونیا، زیکا و تب زرد را نیز منتقل کند.

علائم بیماری دنگی

تب دنگی با علائم شدیدی همچون تب بالای ۴۰ درجه، سردرد، کمردرد، حساسیت‌های پوستی مشابه سرخک، درد مفاصل و ماهیچه، درد پشت چشم، جوش و خونریزی از لثه همراه است.

تب دنگی چهار نوع متفاوت دارد که اگر فردی به یک نوع از این بیماری مبتلا شود، فقط به نسبت به همان نوع ایمن شده و امکان دارد که به سه نوع دیگر نیز مبتلا شود.

این بیماری که به تب استخوان‌شکن نیز معروف است، بیشتر در مناطق گرمسیری و استوایی مشاهده می‌شود. گاهی علائم این بیماری با بیماری‌های تنفسی مانند کرونا و آنفولانزا مشابهت دارد که تشخیص آن را دشوار می‌کند.

به گفته کریمی ۳۰ درصد از افرادی که با علائم استخوان درد شدید و تب بالا به مراکز درمانی مراجعه کرده‌اند، به این بیماری مبتلا بوده‌اند.

کریمی به مردم توصیه کرد آب‌های راکد اطراف محل سکونت خود را جمع‌آوری کرده و از اسپری‌های دور کننده پشه استفاده کنند.

درمان تب دنگی

به گفته عرشی بیماری تب دنگی داروی خاصی ندارد، واکسن این بیماری به صورت محدود و برای موارد خاصی تزریق می‌شود و در همه کشور‌ها در دسترس نیست.

او بهترین محافظت از خود در برابر این بیماری را «جلوگیری از گزیده شدن توسط پشه در شهرستان‌هایی آلوده» عنوان کرد.

در دوره بیماری باید از مصرف ژلوفن، بروفن و آسپرین جلوگیری کرد، اما با مصرف مایعات، سرم درمانی و استامینوفن می‌توان این بیماری را تا حدی درمان و کنترل کرد.

احتمال مرگ و میر در این بیماری تنها یک درصد است.

تب دنگی و ابتلای سالانه ۴۰۰ میلیون نفر در ۱۲۸ کشور

به گفته شهنام عرشی، رییس مرکز مدیریت بیماری‌های واگیر وزارت بهداشت، در سال ۱۹۶۰ تنها در ۱۰ کشور ابتلا به تب دنگی گزارش شده است اما حالا ۱۲۸ کشور درگیر این بیماری‌اند و سالانه ۴۰۰ میلیون نفر به آن مبتلا می‌شوند.

به طور متوسط، سالانه حدود ۳۶ هزار نفر به دلیل تب دنگی جان خود را از دست می‌دهند. این آمار متغیر است و به عواملی مانند شرایط زیر‌ساختی، تدابیر بهداشتی، وضعیت طبیعی و سایر عوامل بستگی دارد.

ابتلا به این بیماری علاوه بر کشور‌های آمریکای جنوبی، چین، استرالیا، پاکستان، امارات، اندونزی، بنگلادش، هندوستان، تایلند و سنگاپور به کشور‌های حاشیه خلیج فارس هم رسیده است.

۴۰ تا ۵۰ درصد جمعیت کره زمین با این نوع پشه مواجه هستند و این رقم سال به سال به دلیل تغییرات آب و هوایی، افزایش میانگین دما و آمار سفرها افزایش می‌یابد.