بایدن در دیدار با نتانیاهو: داعش در مقایسه با حماس منطقی‌تر به نظر می‌رسد

رهبران جهان از خطر تبدیل درگیری‌های میان اسرائیل و حماس به جنگی همه‌جانبه و در بیش از یک جبهه نگران‌اند.

تل‌آویو می‌‌گوید هدفش «درهم شکستن و نابودی» حماس است.

چگونگی و زمان پایان درگیری به چندین متغیر بستگی دارد؛ از جمله اینکه نیروهای زمینی ارتش اسرائیل هنگام ورود به غزه با چه چیزی روبه‌رو شوند.

نابودی کامل حماس

تلگراف در گزارش خود نوشت ممکن است هدف اسرائیل یک تهاجم برق‌آسا به غزه باشد که در آن تقریبا تمام اعضای حماس کشته شوند و به دنبالش نیروهای اسرائیلی به سرعت عقب‌‌نشینی کنند.

تهاجم زمینی اسرائیل به غزه و پیروزی نظامی به معنی کشته شدن یا دستگیری تمام ۳۰ تا ۴۰ هزار عضو گروه حماس و تخریب زیرساخت‌های نظامی‌اش مانند سایت‌های پرتاب موشک است.

این هدف نیازمند حذف واحد کماندوهای نخبه حماس و کشته شدن یا دستگیری اعضای رهبری سیاسی این گروه است؛ هر چند رهبران سیاسی حماس در قطر مستقر هستند.

در صدر فهرست حذف رهبران حماس از سوی اسرائیل، یحیی سنوار، رهبر سیاسی این گروه در غزه و محمد ضیف، فرمانده نظامی آن قرار دارند.

اخطار اسرائیل به فلسطینی‌‌ها برای فرار از جنوب وادی غزه نشان می‌‌دهد در حال حاضر آن‌ها در تلاش هستند نوار غزه را به دو نیم کنند: نیمه شمالی که بیشتر درگیری‌‌ها با حماس در آن رخ می‌‌دهد و نیمه جنوبی که غیر‌نظامیان فلسطینی در آن نگهداری می‌‌شوند.

اسرائیل می‌گوید برای تامین امنیت خود فلسطینی‌ها، از آن‌ها خواسته خانه‌هایشان را تخلیه کنند و آن‌ها می‌توانند «پس از اعلام اجازه مجدد از سوی ارتش اسرائیل» به خانه‌های خود بازگردند.

اگر حمله نظامی اسرائیل موفق شود، غزه به دولت جدید نیاز خواهد داشت. چیزی که اسرائیلی‌‌ها به شدت خواهان کنترلش هستند.

به گفته تلگراف، یکی از گزینه‌های رهبری جدید در غزه می‌تواند تشکیلات خودگردان فلسطین باشد که از سوی جنبش فتح در کرانه باختری رهبری می‌شود.

چنین احتمالی نتیجه جنگ داخلی غزه در سال ۲۰۰۷ را معکوس می‌کند که طی آن، گروه فتح پس از شکست در انتخابات در برابر حماس مجبور به ترک این منطقه شد.

اینکه آیا محمود عباس، رییس تشکیلات خود گردان فلسطین تمایلی به این موضوع دارد یا خیر، مشخص نیست. تشکیلات خودگردان فلسطین در زمینه امنیتی همکاری نزدیکی با اسرائیل دارد و به همین دلیل از سوی فلسطینی‌ها با اتهاماتی سنگین مواجه است.

دکتر جولی نورمن، کارشناس خاورمیانه از دانشگاه کالج لندن به تلگراف گفت: «اسرائیل ترجیح می‌دهد پس از حماس، رهبری غزه با یک گروه فلسطینی باشد. امری که مورد تایید آمریکا نیز هست. به احتمال زیاد تشکیلات خودگردان فلسطین بهترین گزینه خواهد بود.»

با وجود این، به گفته او «متاسفانه تشکیلات خودگردان در کرانه باختری به شدت ضعیف و فاقد مشروعیت لازم در غزه است» و این نقصی است که راه را برای خلاء قدرت بالقوه در آینده باز می‌‌کند.

تقسیم غزه

اسرائیل ممکن است تصمیم بگیرد اشغال نظامی غزه را همانند کرانه باختری تا چندین دهه ادامه دهد. تصمیمی که مستلزم ماندن تعداد زیادی از نیروهای اسرائیلی در این نوار برای مدتی طولانی است.

چنین اشغالی به جای ماه‌‌ها، سال‌‌ها یا به طور بالقوه دهه‌‌ها ادامه خواهد داشت و می‌تواند نوار غزه را به بخش‌های مجزا تقسیم کند.

به نظر می‌رسد تلاش آشکار اسرائیل برای تقسیم غزه به بخش شبه‌‌نظامیان در شمال و غیرنظامیان در جنوب، هم‌اکنون در حال انجام است.

از طرفی اسحاق هرتزوگ، رییس‌جمهوری اسرائیل قبلا این سناریو را رد کرده و به شبکه سی‌ان‌ان گفته بود: «ما هیچ تمایلی به اشغال مجدد غزه نداریم. ما نمی‌خواهیم بر زندگی بیش از دو میلیون فلسطینی حکومت کنیم.»

100%

جو بایدن، رییس‌‌جمهوری آمریکا نیز از اسرائیل خواست از این اقدام خودداری کند و آن را «اشتباهی بزرگ» خواند.

گفته می‌شود محمود عباس هم به شدت با اشغال طولانی مدت نوار غزه مخالف است.

در حالی که تشکیلات خودگردان نفوذ بسیار کمی بر اسرائیل دارد، موقعیت حال حاضر گروه فتح به عنوان دولت جدید بالقوه در غزه ممکن است به اهرمی برای نفوذ بیشتر این جبهه تبدیل شود.

اشغال کامل

به گزارش تلگراف، از روز ۱۷ مهر حدود نیمی از جمعیت دو میلیون نفری غزه به دستور ارتش اسرائیل از شمال به جنوب فرار کردند.

در نتیجه این دستور، فلسطینی‌ها به سمت منطقه مرزی مشترک با مصر، گذرگاه رفح، رانده شدند. اگر این گذرگاه از سوی مقام‌های مصری باز شود، آن‌ها می‌توانند وارد این کشور شوند.

برخی گزارش‌ها حاکی از آن است که احتمالا بسیاری از فلسطینی‌ها از نوار غزه فرار نمی‌کنند.

فلسطینی‌ها از «نکبت دوم» (به معنی «فاجعه» در زبان عربی) می‌ترسند. فرار از غزه برای آن‌ها یادآور ۱۴ می ‌سال ۱۹۴۸ است؛ روزی که اسرائیل استقلال خود را اعلام کرد و متعاقبا ۷۵۰ هزار فلسطینی از خانه‌های خود گریختند یا از آن اخراج شدند.

نگرانی اصلی این است که حتی اگر فلسطینی‌ها به‌طور موقت به منطقه سینا در همسایگی خود در مصر فرار کنند، ممکن است هرگز اجازه بازگشت به غزه به آن‌ها داده نشود.

در هر صورت مصر تاکنون هیچ تمایلی به باز کردن گذرگاه رفح نشان نداده است؛ اقدامی که باعث ورود صدها هزار پناهنده فلسطینی به این کشور خواهد شد.

عبدالفتاح السیسی، رییس‌جمهوری مصر آشکارا اعلام کرد امیدوار است به دلایل سیاسی داخلی، از جمله هزینه‌های اداری و مالی از انجام این سناریو اجتناب شود.

نگرانی اصلی او ورود اعضای حماس تحت پوشش مهاجرین غیر نظامی به مصر است. اتفاقی که می‌تواند در آینده، کشورش را به سمت ناآرامی سوق دهد.

اگرچه دولت سیسی بین اسرائیل و حماس میانجی‌گری می‌کند اما طرفدار ایدئولوژی اسلام‌گرای این گروه نیست.

هیو لوات، تحلیل‌گر ارشد خاورمیانه در شورای روابط خارجی اروپا به تلگراف گفت: «آوارگی دسته‌جمعی البته می‌تواند به نفع راست‌گرایانی در اسرائیل باشد که مدت‌هاست از تل‌آویو می‌خواهند شهرک‌سازی در غزه را از سر بگیرد.»

او ادامه داد: «با تشدید خشونت در غزه، فرصتی برای بیرون راندن بخش قابل توجهی از جمعیت غزه به مصر و جلوگیری از بازگشت مجدد آن‌ها در آینده فراهم می‌شود. اتفاقی که بسیاری از فلسطینی‌ها از آن می‌‌ترسند. آن‌ها از وقوع نکبتی دیگر وحشت دارند.»

تلگراف در ادامه نوشت این اقدام یک پاک‌سازی قومی خواهد بود. امری که به گفته سازمان ملل متحد نه تنها به عنوان جنایت علیه بشریت طبقه‌بندی می‌شود بلکه نقض بالقوه کنوانسیون‌های بین‌المللی است.

جنبش شهرک‌نشینان اسرائیل که هنوز هم نفوذ زیادی بر رهبران این کشور دارد، در مورد اجبار به خروج از غزه در سال ۲۰۰۵ به شدت ناراحت‌اند. در آن ماجرا، ۲۱ شهرک اسرائیلی‌نشین در غزه تخلیه شدند.

تهاجم زمینی ناموفق

حمله اسرائیل با تلفات نظامی و غیرنظامی بالا که منجر به واکنش‌‌های شدید در داخل و خارج از اسرائیل می‌شود، به یک باتلاق تبدیل خواهد شد. در نتیجه تل‌آویو مجبور به مبادله زندانیان خواهد بود زیرا هر گونه نبرد با حماس برای اسرائیل طولانی، سخت و پرهزینه است.

این گروه اسلام‌گرا حداقل ۳۰ هزار جنگجوی مسلح و آموزش‌دیده با مزیت دفاع از سرزمینی دارد که به خوبی آن را می‌شناسند.

شکست امنیتی «عظیم» که به صدها تروریست حماس اجازه نفوذ به جنوب اسرائیل داد، سوال‌هایی جدی در مورد شایستگی روسای سازمان‌های اطلاعاتی و ارتش اسرائیل ایجاد کرده است.

بازماندگان این قتل‌عام‌ از تاخیر طولانی در رسیدن نیروهای اسرائیلی به این مناطق شکایت کردند.

کشته شدن سرهنگ روی لوی، یکی از فرماندهان یگان نیروهای دفاعی اسرائیل در نبرد با تروریست‌های حماس نشان داد این گروه آموزش و تاکتیک‌های نظامی خود را اصلاح کرده است.

به عبارت دیگر، اسرائیل هرگز با آزمایش نظامی این‌چنینی روبه‌رو نشده بود.

اگر تهاجم زمینی به غزه شکست بخورد و تعداد تلفات نیروهای اسرائیلی زیاد شود، ممکن است نتانیاهو برای محدود کردن دامنه حمله یا خاتمه آن، تحت فشار افکار عمومی قرار گیرد و سپس مجبور به مذاکره برای تبادل گروگان‌‌ها شود.

100%

در حال حاضر دست‌کم ۲۰۰ گروگان اسرائیلی در داخل غزه وجود دارند و مذاکرات محرمانه با تمرکز بر نجات زنان و کودکان در حال انجام است.

قطر، ترکیه و مصر در این مذاکرات میانجی‌گری می‌کنند اما به نظر می‌رسد تاکنون پیشرفت کمی حاصل شده است.

توافق بلندپروازانه‌تر شامل مبادله تمام ۲۰۰ اسرائیلی که در غزه نگهداری می‌شوند با حدود پنج هزار زندانی امنیتی فلسطینی است که در اسرائیل هستند. برخی از مقامات حماس مدعی‌اند دست‌یابی به این نتیجه، هدف نهایی کشتار هفتم اکتبر بوده است.

در مورد مبادله اسیر معروف اسرائیلی در سال ۲۰۱۱ یک سرباز اسرائیلی به نام گیلاد شالیت با حدود هزار زندانی فلسطینی مبادله شد.

گرشون باسکین، یکی از مذاکره‌‌کنندگان ارشد که در تبادل شالیت حضور داشت گفت که ممکن است تبادل اسرا جایگزینی برای تهاجم زمینی باشد.

او ضمن تاکید بر اینکه حماس مناسب حکومت کردن نیست، در ستون تایمز اسرائیل نوشت هدف اسرائیل از نابودی کامل حماس فقط یک «شعار» است.

باسکین در ادامه ایده خودش را مطرح کرد: «حماس گروگان‌‌ها را آزاد کند، حاکمیت نوار غزه را به سازمان ملل منتقل کند و در ازای آن از غزه برود.»

هر چند باسکین در ادامه تصدیق کرد بسیار بعید است که این ایده عملی باشد.

درگیری منطقه‌ای

تلگراف در گزارش خود نوشت ممکن است متحدان جمهوری اسلامی مانند حزب‌الله و سوریه به یک درگیری منطقه‌ای گسترده‌تر با اسرائیل کشیده شوند.

رژیم ایران و گروه اصلی نیابتی‌اش حزب‌الله تهدید کرده‌اند در صورت وقوع تهاجم زمینی به غزه وارد جنگ با اسرائیل شوند.

از طرف دیگر برخی نیروهای نیابتی طرفدار رژیم ایران در عراق، در سال جاری اسرائیل را تهدید به حمله کرده‌‌اند.

شورشیان حوثی‌‌ در یمن که گمان می‌‌رود موشک‌‌های میان‌‌برد در اختیار دارند و می‌‌توانند اسرائیل را هدف قرار دهند نیز نماینده رژیم ایران در نظر گرفته می‌‌شوند.

در نتیجه خطر جنگ در «چند جبهه» وجود دارد؛ رویدادی که سال‌‌هاست اسرائیلی‌‌ها در موردش هشدار می‌‌دهند: «موشک‌‌هایی که هم‌زمان از عراق، سوریه، لبنان و شاید حتی یمن، اسرائیل را هدف قرار خواهند داد.»

ممانعت از بروز «جنگ در چند جبهه» ممکن است به خوبی تاخیر آشکار اسرائیل در آغاز تهاجم زمینی را توضیح دهد.

جنگ با گروه‌‌های نیابتی جمهوری اسلامی حتی از جنگ علیه حماس پرهزینه‌‌تر خواهد بود؛ به ‌ویژه که حزب‌‌الله تسلیحات بسیار قوی‌‌تری دارد.

دکتر نورمن گفت: «چشم‌انداز تشدید تنش منطقه‌ای به وضوح یک نگرانی جهانی است.»

به گفته او، ایالات متحده با شرکای عرب خود در تلاش برای مهار بروز چنین درگیری‌ای در منطقه‌ هستند.

نورمن یادآور شد: «اما خطر اصلی جمهوری اسلامی خواهد بود زیرا ممکن است حزب‌‌الله را برای گشودن جبهه شمالی علیه اسرائیل تحریک کند. البته اکنون با چنین فرضی فاصله داریم. ایالات متحده، اسرائیل و شرکای منطقه‌ای به دنبال جلوگیری از بروز چنین اقدامی از سوی جمهوری اسلامی هستند.»

جنگ جهانی

تگراف نوشت اگر جمهوری اسلامی وارد جنگ شود، آمریکا و بریتانیا مجبور به دفاع نظامی از اسرائیل و حمله به دشمنان آن خواهند شد.

چنین احتمالی، افراطی‌ترین سناریو است و هیچ رهبر عاقلی نمی‌خواهد شاهد بروز چنین جنگی باشد.

تلگراف در ادامه تاکید کرد اگر حزب‌الله و جمهوری اسلامی به جنگ بپیوندند، آمریکا با فشاری قاطع برای حمله مستقیم به هر دو مواجه خواهد شد.

واشینگتن جت‌های بمب‌افکن اف-۱۵ را در اردن مستقر و دو ناو هواپیمابر را به منطقه اعزام کرده است. بریتانیا نیز کشتی‌‌های نیروی دریایی سلطنتی خود را به دریای مدیترانه فرستاده است.

این بحران خطر جنگ مستقیم آمریکا و ایران را ایجاد می‌کند.

به احتمال زیاد با حملات مشترک اسرائیل و ایالات متحده زیرساخت‌های هسته‌ای ایران نابود خواهند شد و قوی‌ترین ابزار جمهوری اسلامی برای فشار بر غرب در هم خواهند شکست.

به نظر می‌رسد رهبران جمهوری اسلامی هنگام صحبت در مورد احتمال پیوستن به جنگ، این موضوع را در نظر گرفته‌اند.

روسیه، متحد کلیدی رژیم ایران نیز ممکن است تصمیم بگیرد درگیر جنگ شود.

در ماه‌‌های اخیر جمهوری اسلامی به‌عنوان متحد نظامی رو به رشد، به تامین‌‌کننده اصلی پهپاد و موشک‌ برای مسکو تبدیل شده است.

تلگراف در پایان گزارش خود با اشاره به احتمال ورود روسیه به این جنگ نوشت که اگر چنین شود، سایر احتمالات از بین خواهند رفت و دیگر نمی‌‌توان خطر جنگ جهانی را رد کرد؛ اگرچه این کابوس‌ در حال حاضر دور از انتظارترین سناریو است.

در حالی‌ که ارتش اسرائیل این حمله را به شلیک اشتباه راکت از سوی گروه جهاد اسلامی فلسطین نسبت داده، جهاد اسلامی در پیامی این ادعای اسرائیل را رد کرده است.

پس از انتشار خبر این انفجار، جمعیت گسترده‌ای از فلسطینی‌ها در کرانه‌ باختری در خشم ناشی از این حمله به خیابان آمدند و با نیروهای امنیتی تشکیلات خودگردان فلسطین درگیر شدند و علیه محمود عباس شعار دادند.

وزیر بهداشت غزه نیز در محوطه این بیمارستان نشست خبری خود را در میان اجساد غیرنظامیان کشته شده برگزار کرد.

فرمانده دفاع مدنی فلسطین در مصاحبه با تلویزیون الجزیره تعداد کشته‌های این حمله را ۳۰۰ نفر اعلام کرده است هر چند که انتظار می‌رود تعداد نهایی کشته‌شدگان به مراتب بیشتر باشد.

در همین حال جو بایدن، رییس جمهوری آمریکا برای دیدار با مقام‌های اسرائیلی و بازماندگان حمله حماس به این کشور، راهی اسرائیل شد. جان کربی، سخنگوی شورای امنیت ملی کاخ سفید، گفت بایدن در این سفر به عنوان «دوست» اسرائیل، «پرسش‌های سختی» را با مقام‌های این کشور مطرح خواهد کرد.

کربی خاطرنشان کرد آمریکا در حال رسیدن به چارچوب توافقی برای انتقال کمک‌های انسان‌دوستانه از مصر به غزه است. او همچنین گفت تعداد آمریکایی‌های کشته شده در حمله‌های حماس به اسرائیل به ۳۱ نفر رسیده است.

بایدن پیش‌تر در بیانیه‌ای با ابراز خشم از حمله به این بیمارستان، اعلام کرد به تیم امنیت ملی کاخ سفید دستور داده تا درباره علت دقیق این حمله تحقیق کند.

در همین حال کاخ سفید اعلام کرد بایدن درباره حمله به این بیمارستان، با نخست‌وزیر اسرائیل و پادشاه اردن گفت‌وگو کرده است.

پیش‌تر محمود عباس، رییس تشکیلات خودگردان فلسطین، در واکنش به حمله هوایی به این بیمارستان، سه روز عزای عمومی اعلام کرده و دیدار برنامه‌ریزی شده خود با رییس‌جمهوری آمریکا را لغو کرده بود.

آنتونیو گوترش، دبیرکل سازمان ملل، با ابراز «وحشت» از حمله به بیمارستانی در غزه، تاکید کرد: «بیمارستان‌ها و کادر درمانی تحت محافظت قوانین بین‌المللی هستند.»

پزشکان بدون مرز با ابراز «وحشت» از حمله به این بیمارستان، این اقدام را «کشتار جمعی» و «مطلقا غیرقابل پذیرش» خواند و گفت: «هیچ چیز این حمله تکان‌دهنده به بیمارستانی که بیماران، کادر درمانی و آوارگان جنگ در آن بودند، توجیه نمی‌کند. این خونریزی باید متوقف شود.»

دیدبان حقوق بشر این حمله را «وحشت‌آور و فراتر از حد بیان» خواند و از رهبران جهان خواست برای جلوگیری از این بی‌رحمی‌های گسترده و از بین رفتن جان انسان‌ها اقدام کنند.

طرفداران فلسطین در کشورهای مختلف در اعتراض به این حمله تجمع‌‌های گسترده‌ای برگزار کردند. معترضان در پایتخت اردن مقابل سفارت اسرائیل تجمعی بزرگ ترتیب دادند.

در استانبول نیز تجمع بزرگی مقابل کنسولگری اسرائیل شکل گرفت.

در بیروت جمعیت گسترده‌ای از معترضان مقابل سفارت آمریکا جمع شدند و در تهران جمعیتی که خود را حامی فلسطین می‌خواندند مقابل سفارت‌های بریتانیا و فرانسه و در میدان فلسطین تجمع کردند.

در مادرید اسپانیا جمعی از طرفداران فلسطین مقابل وزارت امور خارجه اسپانیا در مادرید تجمع کردند.

گروه حزب‌الله در واکنش به حمله به این بیمارستان و سفر بایدن به اسرائیل، روز چهارشنبه ۲۶ مهر ماه را روز «‌خشم بی‌سابقه» علیه اسرائیل خواند.

با این حال بنیامین نتانیاهو، نخست‌وزیر اسرائیل گفت: «تمام دنیا می‌دانند تروریست‌های وحشی در غزه کسانی بودند که به بیمارستان غزه حمله کردند نه ارتش اسرائیل. او که بچه‌های ما را وحشیانه کشت، بچه‌های خود را هم می‌کشد.»

وزیر دفاع اسرائیل هم در پیامی که در شبکه اجتماعی ایکس منتشر کرد حماس و جهاد اسلامی را عامل این حمله دانست.

رییس‌جمهوری اسرائیل با تاکید بر اینکه جهاد اسلامی مسوول حمله به بیمارستانی در غزه بوده، از رسانه‌هایی که «دروغ‌های سطحی» حماس و جهاد اسلامی را باور می‌کنند، به شدت انتقاد کرد.

سفیر اسرائیل در سازمان ملل هم با مسوول دانستن جهاد اسلامی در حمله به بیمارستان غزه گفت: «این تروریست‌های داعشی را باور نکنید. تنها کسانی که موشک‌های بی‌رویه به سوی غیرنظامیان شلیک می‌کنند، فلسطینی‌ها هستند که سال‌هاست این کار را انجام می‌دهند.»

موج گسترده محکومیت‌های جهانی

عربستان سعودی، مصر، اردن، قطر و امارات متحده عربی در بیانیه‌هایی جداگانه، مسوولیت این حمله را متوجه اسرائیل دانستند و آن را به شدت محکوم کردند.

رجب‌ طیب اردوغان، رییس‌جمهوری ترکیه در واکنش خود این حمله را به اسرائیل منتسب کرد و آن را تازه‌ترین نمونه از حمله‌های اسرائیل خواند که عاری‌ از بدیهی‌ترین ارزش‌های انسانی است.

ابراهیم رئیسی در پیامی حمله به بیمارستان را «‌جنایت جنگی» اسرائیل خواند و روز چهارشنبه را در ایران عزای عمومی اعلام کرد.

جوزپ بورل، مسوول سیاست خارجی اتحادیه اروپا، تاکید کرد کسانی که مسوول حمله به بیمارستانی در غزه هستند، باید محاکمه شوند.

مصر هم در بیانیه‌ای حمله هوایی به این بیمارستان را به شدت محکوم کرد و از جامعه جهانی خواست برای توقف خشونت، مداخله فوری کند.

آژانس آوارگان فلسطینی سازمان ملل متحد روز سه‌شنبه اعلام کرد حمله هوایی اسرائیل به یکی از مدارس این سازمان که به عنوان پناهگاهی برای آوارگان عمل می‌کرد، دست‌کم شش کشته بر جای گذاشته است.

ادامه درگیری‌ها میان حماس، اسرائیل و حزب‌الله

ارتش اسرائیل از شلیک گلوله‌های ضد تانک از سمت لبنان به شمال اسرائیل خبر داد و گفت به این حمله با آتش توپخانه‌ پاسخ داده است.

رسانه‌های اسرائیلی خبر دادند ارتش این کشور مانع ورود چهار شبه‌نظامی مسلح از خاک لبنان شده است.

بنا بر این گزارش، این چهار نفر قصد داشتند بمبی را در نزدیکی حصار مرزی اسرائیل جاسازی کنند.

زاخی هانگبی، مشاور امنیت ملی اسرائیل پیش‌بینی کرد در صورت گسترش دامنه‌ درگیری‌ها و پیوستن جمهوری اسلامی و حزب‌الله به مناقشه اسرائیل و حماس، آمریکا نیز در آن دخالت کند.

در همین حال وزارت دفاع آمریکا با اعلام خبر آماده‌باش دو هزار نیرو اعلام کرد هنوز تصمیمی برای اعزام آن‌ها به منطقه گرفته نشده است.

وزارت بهداشت غزه اعلام کرد از زمان آغاز جنگ حماس و اسرائیل، سه هزار نفر در نوار غزه کشته و ۱۲ هزار و ۵۰۰ نفر مجروح شده‌اند.

هاآرتص نوشت سه نفر از اعضای خانواده اسماعیل هنیه، رییس دفتر سیاسی حماس در حملات اسرائیل به غزه جان باختند.

ریچارد هکت، سخنگوی بین‌المللی ارتش اسرائیل گفت مرحله بعدی عملیات نظامی این کشور علیه حماس ممکن است چیزی متفاوت از حمله زمینی قریب‌الوقوع به نوار غزه باشد.

او تاکید کرد اسرائیل خود را برای مراحل بعدی جنگ آماده کرده است.

ارتش اسرائیل اعلام کرد حمله‌های هوایی خود را به نوار غزه همچنان ادامه خواهد داد. بنا بر گزارش‌ها، در طول ۲۴ ساعت گذشته ۲۰۰ مکان در نوار غزه از سوی اسرائیل هدف قرار گرفتند.

واکنش‌های بین‌المللی به درگیری‌ها در منطقه

شورای امنیت سازمان ملل روز چهارشنبه ۲۶ مهر درباره قطعنامه پیشنهادی برزیل در مورد جنگ اسرائیل و حماس رای‌گیری می‌کند. پیش‌نویس این قطعنامه خواستار توقف انسان‌دوستانه درگیری‌ها و امکان ایجاد دسترسی انسان‌دوستانه به نوار غزه شده است.

پیش‌تر قطعنامه پیشنهادی روسیه برای محکوم کردن درگیری‌ها به دلیل مخالفت آمریکا با محکوم نشدن حماس در این پیش‌نویس به تصویب شورای امنیت نرسید.

خبرگزاری رویترز نوشت با توجه به وخامت اوضاع انسانی در نوار غزه، دبیرکل سازمان ملل متحد روز چهارشنبه ۲۶ مهر به مصر سفر خواهد کرد.

آژانس امدادرسانی و کاریابی برای آوارگان فلسطینی سازمان ملل (اونروا) هشدار داد تنها ۲۴ ساعت تا پایان ذخیره سوخت همه بیمارستان‌های غزه زمان باقی است.

علی خامنه‌ای، رهبر جمهوری اسلامی با اشاره به کشتار غیرنظامیان اسرائیلی از سوی شبه‌نظامیان حماس، آن را «خلاف واقع» دانست و گفت شهرک‌نشینان اسرائیلی «غیر نظامی نیستند بلکه همه مسلح هستند».

خامنه‌ای افزود: «بر فرض هم که غیرنظامی باشند، حالا [مگر] چه تعداد غیر‌نظامی کشته شدند؟»

طرفداران فلسطین در کشورهای مختلف در اعتراض به این حمله تجمع‌‌های گسترده‌ای برگزار کردند. معترضان در پایتخت اردن مقابل سفارت اسرائیل تجمعی بزرگ برگزار کردند. در استانبول نیز تجمعی بزرگ مقابل کنسولگری اسرائیل برگزار شد.

در بیروت نیز جمعیت گسترده‌ای از معترضان مقابل سفارت آمریکا جمع شدند و در تهران نیز جمعیتی که خود را حامی فلسطین می‌خواندند مقابل سفارت‌های بریتانیا و فرانسه و در میدان فلسطین تجمع کردند.

در مادرید نیز جمعی از طرفداران فلسطین مقابل وزارت خارجه اسپانیا در مادرید تجمع کردند.

آنتونیو گوترش، دبیرکل سازمان ملل، با ابراز «وحشت» از حمله به بیمارستانی در غزه، تاکید کرد: «بیمارستان‌ها و کادر درمانی تحت محافظت قوانین بین‌المللی هستند.»

جو بایدن نیز در بیانیه‌ای با ابراز خشم از حمله به این بیمارستان، اعلام کرد به تیم امنیت ملی کاخ سفید دستور داده تا درباره علت دقیق این حمله تحقیق کند.

در آستانه سفر جو بایدن به اسرائیل و اردن برای نشست با سران فلسطین و مصر در شهر امان در روز چهارشنبه ۲۶ مهر، وزارت خارجه اردن از لغو این نشست خبر داد و گفت اکنون صحبت کردن هیچ فایده‌ای ندارد، مگر اینکه برای توقف جنگ باشد.

در همین حال، کاخ سفید اعلام کرد جو بایدن درباره حمله به بیمارستانی در غزه، با نخست‌وزیر اسرائیل و پادشاه اردن گفت‌وگو کرده است.

پیش‌تر محمود عباس، رییس تشکیلات خودگردان فلسطین، در واکنش به حمله هوایی به بیمارستانی در غزه سه روز عزای عمومی اعلام کرده و دیدار برنامه‌ریزی شده خود با جو بایدن رییس‌جمهوری آمریکا را لغو کرد.

پس از انتشار خبر این انفجار، جمعیت گسترده‌ای از فلسطینی‌ها در کرانه‌ باختری در خشم ناشی از این حمله به خیابان آمدند و با نیروهای امنیتی تشکیلات خودگردان فلسطین درگیر شدند و علیه محمود عباس شعار دادند.

در مقابل، ارتش اسرائیل با رد کردن نقش خود در این حمله، مسئولیت آن را متوجه گروه جهاد اسلامی و پرتاب راکت ناموفق این گروه دانست.

بنیامین نتانیاهو با متهم کردن گروه‌های فلسطینی به این حمله، گفت: «تمام دنیا می‌دانند تروریست‌های وحشی در غزه کسانی بودند که به بیمارستان غزه حمله کردند نه ارتش اسرائیل. او که بچه‌های ما را وحشیانه کشت، بچه‌های خود را هم می‌کشد.»

رییس‌جمهوری اسرائیل نیز با تاکید بر اینکه جهاد اسلامی مسئول حمله به بیمارستانی در غزه بوده، از رسانه‌هایی که «دروغ‌های سطحی» حماس و جهاد اسلامی را باور می‌کنند، به شدت انتقاد کرد.

واکنش کشورهای منطقه

عربستان سعودی، مصر، اردن و قطر و امارات متحده عربی در بیانیه‌ای جداگانه، مسئولیت این حمله را متوجه اسرائیل دانستند و آن را به شدت محکوم کردند.

رجب‌طیب اردوغان رییس‌جمهوری ترکیه هم در واکنش خود این حمله را به اسرائیل منتسب گفت و آن را تازه‌ترین نمونه از حمله‌های اسرائیل خواند که عاری‌ از بدیهی‌ترین ارزش‌های انسانی است.

ابراهیم رئیسی در واکنش به حمله به بیمارستانی در غزه، با اعلام عزای عمومی در ایران در روز چهارشنبه ۲۶ مهر، گفت: «شعله‌ آتش بمب‌های آمریکایی-اسرائیلی»، به‌زودی اسرائیل را «خواهد بلعید.»

گروه حزب‌الله لبنان نیز روز چهارشنبه ۲۶ مهرماه را روز «‌خشم بی‌سابقه» علیه اسرائیل خواند.

مصر هم در بیانیه‌ای حمله به این بیمارستانی را به شدت محکوم کرد و از جامعه جهانی خواست برای توقف خشونت، مداخله فوری کند.

عبدالفتاح سیسی رییس‌جمهوری مصر، نیز گفت حمله اسرائیل به بیمارستان غزه را محکوم می‌کنم. این اقدام نقض فاحش قواعد بین‌المللی بود.

سایر واکنش‌های بین‌المللی

امانوئل مکرون، رییس‌جمهوری فرانسه، گفت هیچ چیزی حمله به بیمارستانی در غزه و هدف قرار دادن غیرنظامیان را توجیه نمی‌کند.

او افزود: فرانسه ضمن محکوم کردن این حمله، یاد فلسطینان کشته شده را گرامی می‌دارد. ابعاد این موضوع باید روشن شود.

نخست‌وزیر استرالیا در یک نشست خبری در واکنش به حمله به بیمارستانی در غزه، هر گونه هدف قرار دادن زیرساخت‌های غیرنظامی از جمله بیمارستان‌ها را محکوم کرد و خواستار رعایت قوانین بین‌المللی و حفاظت از جان غیرنظامیان شد.

وزیر امور خارجه نیوزیلند تلفات غیرنظامی گسترده در حمله به بیمارستانی در غزه را «غیرقابل توجیه» خواند و گفت: حفاظت از غیرنظامیان باید یک اولویت حیاتی باقی بماند.

پزشکان بدون مرز با ابراز «وحشت» از حمله به این بیمارستان، این اقدام را «کشتار جمعی» و «مطلقا غیرقابل پذیرش» خواند و گفت: هیچ چیز این حمله تکان‌دهنده به بیمارستانی را که بیماران، کادر درمانی و آوارگان جنگ در آن بودند، توجیه نمی‌کند. این خونریزی باید متوقف شود.

دیدبان حقوق بشر حمله به بیمارستانی در غزه را «وحشت‌آور و فراتر از حد بیان» خواند و از رهبران جهان خواست برای جلوگیری از چنین بی‌رحمی‌های گسترده و از بین رفتن جان انسان‌ها اقدام کنند.

جوزپ بورل، مسئول سیاست خارجی اتحادیه اروپا، تاکید کرد: کسانی که مسئول حمله به بیمارستانی در غزه هستند، باید محاکمه شوند.

شارل میشل، رییس شورای اروپا، در واکنش به حمله منتسب به اسرائیل به بیمارستانی در غزه گفت که حملات به زیرساخت‌های غیرنظامی مخالف قوانین بین‌المللی است.

جاستین ترودو نخست‌وزیر کانادا در واکنش‌ به گزارش‌ها درباره حمله مرگبار به بیمارستانی در غزه گفت: «اخباری که از غزه می‌آید ویرانگر، وحشتناک و غیرقابل قبول است.»

پاشینیان روز سه‌شنبه ۲۵ مهر در سخنرانی خود در پارلمان اروپا در استراسبورگ با انتقاد تلویحی از مواضع مسکو در قبال بحران قره‌باغ اعلام کرد شرکای امنیتی ایروان نه تنها در این موضوع کمکی نکردند بلکه به دنبال سرنگونی دولت قانونی ارمنستان بوده‌اند.

نخست‌وزیر ارمنستان روز دوم مهر هم با انتقاد از روسیه تاکید کرده بود ارمنستان در سیاست خارجی خود تجدیدنظر خواهد کرد.

او توافق‌نامه‌های امنیتی میان ایروان و مسکو را ناکارآمد خواند و گفت این توافق‌نامه‌ها نتوانسته‌‌اند منافع ملی و امنیت ارمنستان را تامین کنند.

نخست‌وزیر ارمنستان در سخنرانی خود در پارلمان اروپا تصمیم باکو در زمینه حمله به قره‌باغ را در راستای سیاست دیرینه آذربایجان برای «پاک‌سازی قومی» دانست.

به گزارش پولیتیکو در روز ۲۱ مهر، آنتونی بلینکن، وزیر امور خارجه آمریکا ضمن ابراز نگرانی از حمله احتمالی آذربایجان به ارمنستان گفت واشینگتن برای حل مناقشه باکو و ایروان، همچنان به دنبال راه‌حلی دیپلماتیک است.

پاشینیان در سخنرانی خود ضمن دفاع از اصول دموکراتیک اضافه کرد اگر در ارمنستان دموکراسی حاکم نبود، این کشور «فلج می‌شد و استقلال و حاکمیت خود را از دست می‌داد».

پیش از این و در روز ۱۶ مهر الهام علی‌اف، رییس‌جمهوری آذربایجان گفت در صورت موافقت ارمنستان، باکو آماده است فورا با این کشور بر سر میز مذاکره بنشیند.

جمهوری آذربایجان و ارمنستان سه سال پیش و پس از حدود سه دهه، بار دیگر بر سر حاکمیت قره‌باغ کوهستانی با یکدیگر درگیر شدند و پس از چندین هفته، آتش‌بسی تحت حمایت مسکو امضا شد. با این حال تنش‌ها بین باکو و ایروان پس از آن همچنان ادامه یافت و هر از گاهی به درگیری نظامی منجر شد تا اینکه سرانجام نیروهای آذربایجان وارد قره‌باغ کوهستانی شدند و حاکمیت بر آن را از آن خود کردند.

قره‌باغ بر اساس قوانین بین‌المللی بخشی از جمهوری آذربایجان شناخته می‌شود اما اکثریت جمعیت در این منطقه را ۱۲۰ هزار ارمنی تشکیل می‌دادند که بسیاری از آن‌ها در پی مناقشه اخیر به ارمنستان گریختند.

این منطقه در جنگ اوایل دهه ۱۹۹۰ بین دو کشور از کنترل جمهوری آذربایجان خارج شده بود.

به گزارش واشینگتن‌پست، در این نامه که شب دوشنبه ۲۴ مهر به کاخ سفید ارسال شد، از دولت آمریکا خواسته شده با اتخاذ تدابیری مانع از فروش نفت ایران به کشورهایی مانند چین شود.

در این نامه آمده است جمهوری اسلامی باید به دلیل نقش مستمر خود در تامین مالی حماس و دیگر گروه‌های تروریستی اسلام‌گرا کاملا پاسخ‌گو باشد.

به گزارش واشینگتن‌پست، بایدن در پی حمله حماس، هم‌بستگی کامل خود را با اسرائیل اعلام کرده است. هم‌زمان این نگرانی در کاخ سفید وجود دارد که هر گونه اقدام ناگهانی و چشمگیر علیه جمهوری اسلامی در حمایت از اسرائیل، به تنش‌ها در منطقه دامن بزند.

اعمال تحریم‌های بیشتر علیه نفت ایران می‌تواند منجر به افزایش شدید قیمت جهانی بنزین در آستانه انتخابات ریاست‌جمهوری سال آینده آمریکا شود.

واشینگتن‌پست نوشت تصمیم نهایی دولت آمریکا در مورد تحریم تهران به نتیجه‌گیری سازمان‌های اطلاعاتی این کشور درباره نقش جمهوری اسلامی در حملات حماس به اسرائیل بستگی دارد.

روز ۱۸ مهر واشینگتن‌پست به نقل از مقام‌های امنیتی غربی و خاورمیانه‌ای گزارش داد حمله به اسرائیل با «حمایت عمده» جمهوری اسلامی که شامل «آموزش نظامی و کمک لجستیکی و همچنین ده‌ها میلیون دلار برای تسلیحات» می‌شود، از یک سال پیش‌ طراحی شده بود.

مقام‌های جمهوری اسلامی بارها دست داشتن تهران در این حملات را رد کرده‌اند.

علی خامنه‌ای، رهبر جمهوری اسلامی روز ۱۸ مهر گفت کسانی که معتقدند حملات حماس «کار غیر‌فلسطینی‌ها است، دچار محاسبه غلط شده‌اند».

در نامه ۱۱۰ عضو کنگره آمریکا از دولت بایدن خواسته شده تحریم‌های موجود را علیه برنامه موشک‌های بالیستیک جمهوری اسلامی که بر اساس برجام روز ۱۸ اکتبر منقضی می‌شود، تمدید کند.

اتحادیه اروپا روز ۲۵ مهر اعلام کرد تحریم‌های موشکی و تسلیحاتی جمهوری اسلامی را حفظ خواهد کرد.

توافق برجام (برنامه جامع اقدام مشترک) شامل یک سری از لغو محدودیت‌ها موسوم به بندهای غروب است که بر اساس آن، قرار بود محدودیت‌ها علیه جمهوری اسلامی کاهش یابد.

اعضای کنگره از بایدن خواستند با فشار بر ترکیه و قطر از این دو کشور بخواهد روابط خود را با گروه حماس متوقف کنند.

مقام‌های ارشد دولت آمریکا روز چهارشنبه ۲۶ مهر به سنای این کشور در مورد تهاجم حماس و عملیات نظامی اسرائیل در نوار غزه گزارش خواهند داد.

هم‌زمان خبرها از ادامه درگیری‌ها میان اسرائیل و حماس حکایت دارند و بیم آن می‌رود تنش‌ها در منطقه در صورت اضافه شدن ایران و حزب‌الله لبنان به این مناقشه، شدت یابد.

تاکنون هزاران غیرنظامی در جریان جنگ میان اسرائیل و حماس کشته، مجروح یا آواره شده‌اند.

کمیته حفاظت از روزنامه‌نگاران روز ۲۴ مهر اعلام کرد از زمان آغاز منازعه حماس و اسرائیل، ۱۵ خبرنگار جان خود را از دست داده‌اند.