بازتاب بین‌المللی بحران ارزی جمهوری اسلامی و تغییر رییس کل بانک مرکزی ایران

روز جمعه نهم دی، وزارت امور خارجه اسرائیل در بیانیه‌ای به حکم اعدام مهدی بهمن واکنش نشان داد و اعلام کرد: «در ایران می‌توانند شما را به خاطر زن بودن، دانشجو بودن، کودک بودن و حتی دگرباش بودن اعدام کنند.»

در این بیانیه آمده است: «مهدی بهمن، نویسنده ایرانی نیز که مدافع گفت‌وگوی ادیان بود، تنها به دلیل این که با یک خبرگزاری اسرائیلی مصاحبه کرده، به اعدام محکوم شده است.»

وزارت امور خارجه اسرائیل همچنین این اقدام جمهوری اسلامی را محکوم کرد و نوشت: «نباید مهدی بهمن را تنها بگذاریم و باید این خبر را پخش کنیم.»

از سوی دیگر، بیش از ۲۰ رسانه اسرائیلی هم با شگفت‌زدگی، خبر اعدام این شهروند ایرانی را به دلیل «مصاحبه» منعکس کردند.

مهدی بهمن به دلیل «ابراز تاسف از دشمنی جمهوری اسلامی با اسرائیل» در گفت‌وگو با شبکه تلویزیونی این کشور، به جاسوسی متهم شده است.

بر اساس گزارش‌ها، نیروهای حکومتی شامگاه ۱۹ مهر به منزل این نویسنده یورش برده و او را با خشونت بازداشت کردند.

این نویسنده و نگارگر از زمان بازداشت تاکنون در بند امنیتی ۲۰۹ زندان اوین که تحت نظارت وزارت اطلاعات است، نگهداری می‌شود.

روز شنبه سوم دی ماه در حالی دادگاه مهدی بهمن در تهران برگزار شد که همچون دیگر معترضان، او نیز در این مدت از حق داشتن وکیل تعیینی محروم بوده است.

او نویسنده مجموعه داستان «سرمای استخوان سوز» است که به دلیل سانسور، سال ۲۰۱۹ از سوی «نشر روناک» در آمستردام منتشر شد.

مهدی بهمن تاکنون دو بار با شبکه ۱۳ اسرائیل مصاحبه کرده بود؛ اقدامی که به گفته نزدیکانش از دغدغه‌مندی و فعالیت‌هایش در حوزه «هم‌زیستی مسالمت‌آمیز ادیان» نشات گرفته بود.

او در دو دهه گذشته کتاب‌های تورات، زبور، انجیل و نسخه‌ای از صحیفه عزرا در کتاب مقدس یهود را تذهیب کرده است.

این نگارگر، در سال‌های اخیر همچنین همراه با عبدالحمید معصومی تهرانی، روحانی منتقد جمهوری اسلامی، فعالیت‎‌های مشترکی در راستای گفت‌وگوی ادیان انجام داده است.

علاوه بر مهدی بهمن، عبدالحمید معصومی تهرانی هم از روز ۲۴ مهر بازداشت شده است.

از آغاز خیزش انقلابی ایرانیان علیه جمهوری اسلامی تاکنون حدود ۲۰ هزار نفر در جریان اعتراضات ایران بازداشت شده‌اند.

در میان بازداشتی‌ها اقشار مختلفی چون روزنامه‌نگار، وکیل، استاد، دانشجو، دانش‌آموز، شخصیت‌های دینی، نویسنده و هنرمند هستند.

از سوی دیگر، بنا بر گزارش سازمان‌های حقوق بشری، دست‌کم ۱۰۰ تن از بازداشتی‌ها با اتهام محاربه و فساد فی‌الارض در معرض صدور یا اجرای حکم اعدام قرار دارند.

سازمان هواشناسی کشور با صدور هشدار آلودگی سطح نارنجی از افزایش غلظت آلاینده‌ها از روز جمعه تا یک‌شنبه، ۹ تا ۱۱ دی و کاهش کیفیت هوا در تهران و کرج خبر داد.

این سازمان کیفیت وضع هوا در این شهرها را در حد ناسالم برای تمام گروه‌ها و بسیار ناسالم در مناطق پرتردد پیش‌بینی کرد.

از سوی دیگر صادق ضیاییان، رییس مرکز ملی پیش‌بینی و مدیریت بحران مخاطرات وضع هوا اعلام کرد در پنج روز آینده کیفیت هوا در شهرهای صنعتی کرج، تهران، اصفهان، اراک و تبریز کاهش و غلظت آلاینده‌های جوی افزایش خواهد یافت.

هوای برخی دیگر از شهرها از جمله اهواز و سوسنگرد نیز ناسالم اعلام شده است.

همزمان با افزایش آلودگی هوا در شهرهای ایران، مصرف مازوت در نیروگاه‌ها ادامه دارد.

در همین حال کمیته پژوهش و فناوری «مدیریت کیفیت هوا» در اصفهان خواستار توقف مصرف مازوت به‌ عنوان سوخت شد.

در اطلاعیه این کمیته تاکید شده است که میزان گوگرد مازوت مورد استفاده در نیروگاه محمد منتظری اصفهان، شش و غلظت دی‌ اکسید گوگرد خروجی از آن نیز هشت برابر بیشتر از استاندارد اروپاست.

در چند سال اخیر به دلیل کمبود گاز، نیروگاه‌های ایران در پاییز و زمستان مازوت مصرف می‌کنند.

فریدون عباسی، عضو کمیسیون انرژی مجلس نیز سال گذشته گفته بود اگر مازوت مصرف نکنیم، ۲۵ درصد کشور در خاموشی فرو‌ می‌رود.

رسانه‌های ایران روز جمعه نهم دی گزارش دادند هیات ‌رییسه دانشگاه صنعتی‌ شریف درباره ساعت ورود و خروج دانشجویان به این دانشگاه، مقررات جدید وضع کرد.

بر اساس تصمیم هیات ‌رییسه این مرکز آموزشی، دانشجویان مقطع کارشناسی تا ساعت ۱۸ اجازه ورود به دانشگاه را دارند و ورود به دانشگاه پس از ساعت ۱۸، منوط به صدور مجوز از معاونت آموزشی و تحصیلات تکمیلی است.

این تصمیم از فردا شنبه ۱۰ دی ماه تا پایان سال جاری یعنی دوشنبه ۲۹ اسفند ماه ۱۴۰۱ اجرا می‌شود.

این تصمیم یکی از تازه‌ترین اقدامات این دانشگاه برای پیشبرد سرکوب دانشجویان است.

پیشتر و در اقدام دیگری در راستای سرکوب، رسول جلیلی، رییس دانشگاه صنعتی شریف اعلام کرده بود کارکنان حراست این دانشگاه با جذب نیرو از یک شرکت امنیتی خصوصی افزایش پیدا کرده‌اند.

جلیلی در یک جلسه با موضوع «حال این روزهای دانشگاه صنعتی شریف»، از افزایش ماموریت‌های حراست این دانشگاه خبر داده و گفته بود: «ورود هر گونه اطلاعات به کمیته انضباطی باید از کانال حراست دانشگاه باشد.»

با آغاز خیزش انقلابی علیه جمهوری اسلامی، حمله شبانه به دانشگاه صنعتی شریف در عصر روز یک‌شنبه ۱۰ مهر ماه، بازتاب گسترده‌ای در داخل و همچنین عرصه بین‌المللی داشت و پس از این حمله، دانشگاه‌های مختلف جهان خواستار پایان دادن به سرکوب اعتراضات دانشجویی در ایران شدند.

هادی نوبهاری، مدیر کل حوزه ریاست دانشگاه صنعتی شریف به تازگی اعلام کرده است ۳۳ حکم اولیه کمیته انضباطی صادر شده و برخی دانشجویان این دانشگاه به یک یا دو نیم سال منع از تحصیل محروم شده‌اند اما با وجود این سرکوب‌ها، اعتراضات در دانشگاه صنعتی شریف همچنان ادامه دارد.

در روزهای گذشته دانشجویان در اعتراض به احضار علی شریفی زارچی، استاد این دانشگاه به وزارت اطلاعات، در لابی دانشکده مهندسی کامپیوتر تحصن کردند.

مادر عزادار حسین سعیدی در ویدیویی که روز جمعه نهم دی منتشر شده، با گریه و زاری این موضوع را مطرح می‌کند.

مادر محمود احمدی، دیگر شهروندی که در این حمله سپاه و نیروی انتظامی به همراه حسین سعیدی کشته شد نیز در ویدیویی می‌گوید تنها خواسته‌اش این است که حکومت پیکر پسر ۲۱ ساله‌اش را به او تحویل دهد.

روز ۲۹ آذر ماه، سپاه و نیروی انتظامی، به روستای پَرسوراخ در نزدیکی ایذه حمله کردند و با آتش‌بار سنگین، دو نفر را کشتند و دو نفر را دستگیر کردند.

جمهوری اسلامی همچنین به دنبال گرفتن اعتراف اجباری از مجاهد کورکور، یکی از دستگیرشدگان است.

اما این اولین بار نیست که جمهوری اسلامی از تحویل جنازه کشته‌شدگان اعتراضات یا مخالفان جمهوری اسلامی به خانواده‌هایشان خودداری می‌کند.

پیشتر ماموران امنیتی چنین اقدامی را در مورد اجساد نیکا شاکرمی، نوجوان جان‌باخته در اعتراضات و همچنین رضا حقیقت‌نژاد، روزنامه‌نگار درگذشته در برلین، انجام داده بودند.

میخائیل اولیانوف، نماینده روسیه در سازمان‌های بین‌المللی در وین، در توییتی نوشت که آلمان اهمیت عدم اشاعه هسته‌ای و خطرات تشدید غیرقابل کنترلی را که ممکن است در صورت شکست مذاکرات احیای برجام به‌ وجود بیاید، دست‌کم می‌گیرد.

کریستوفر برگر، سخنگوی وزارت امور خارجه آلمان، روز چهارشنبه هفتم دی گفته بود: «در حال حاضر هیچ نشانه یا دلیلی برای از سر گرفتن مذاکرات هسته‌ای ایران وجود ندارد.»

او تاکید کرده بود که تمرکز اصلی برلین در حال حاضر «حمایت از مردم در خیابان» در ایران است، نه عجله برای آغاز مجدد مذاکرات برجام و این کشور از طریق دور جدید احتمالی تحریم‌ها، فشار را بر تهران زیاد خواهد کرد تا سرکوب مردم را متوقف کند.

مذاکرات احیای برجام از چند ماه پیش متوقف شده و آمریکا هم اعلام کرده که دیگر این مذاکرات در اولویت برنامه‌های کاخ سفید قرار ندارد.

دو هفته پیش نیز ویدیویی قدیمی از بایدن به شکلی فراگیر منتشر شد که او در آن می‌گوید برجام مرده اما واشینگتن بنا به دلایلی نمی‌خواهد در حال حاضر مرگ آن را اعلام کند.

با این حال حسین امیرعبداللهیان، وزیر امور خارجه جمهوری اسلامی، روز چهارشنبه در سفر به عمان پیام ابراهیم رئیسی را به هیثم بن طارق آل سعید، پادشاه این کشور ارائه کرد و از این کشور به عنوان یکی از میانجی‌های اصلی برجام نام برد.

در روزهای گذشته برخی از چهره‌های سیاسی در ایران اعلام کرده‌اند جمهوری اسلامی در شرایط فعلی مجبور است برای احیای برجام امتیازات بیشتری بدهد.

از جمله جلال ساداتیان، سفیر پیشین ایران در بریتانیا، گفته است: «ما مدت‌هاست به همان برجام ۲۰۱۵ هم راضی شده‌ایم و دنبال همان هستیم اما به همان هم نمی‌توانیم دسترسی پیدا کنیم.»

یکی از موضوعات مورد اختلاف برای برجام سایت‌های مشکوک ایران است اما سفر هیات آژانس به ایران، بدون نتیجه پایان یافت.

در همین حال محمد اسلامی، رییس سازمان انرژی اتمی ایران، از سفر احتمالی رافائل گروسی، مدیر کل آژانس بین‌المللی انرژی اتمی به ایران، در سال جدید میلادی خبر داده است.

گروسی پیش از این از تورقوزآباد، ورامین و مریوان به عنوان سه مکان اعلام نشده ایران که در آن فعالیت‌های اتمی انجام شده، نام برده بود.