وزارت خارجه فرانسه از ایران خواست سه سینماگر زندانی را آزاد کند

رییس‌جمهوری آمریکا در نشستی خبری در جده گفت: «با توجه به تهدیدهای بسیار واقعی از سوی ایران و نیروهای نیابتی آن، ما به بررسی نیازهای امنیتی عربستان سعودی پرداختیم.»

همچنین پس از این دیدار، دو کشور در بیانیه‌ای مشترک بر ضرورت جلوگیری از دخالت‌های ایران در امور داخلی سایر کشورها، حمایت جمهوری اسلامی از تروریسم و شبه نظامیان نیابتی و اقدام‌های تهران علیه ثبات و امنیت منطقه تاکید کردند.

این بیانیه همچنین بر ضرورت جلوگیری از دستیابی ایران به سلاح هسته‌ای تاکید کرد.

بیانیه دو کشور همچنین اهمیت ادامه تردد آزادانه کشتی‌های تجاری از مسیرهای آبی بین‌المللی، به ویژه تنگه هرمز و باب‌المندب را مورد تاکید قرار داد.

بایدن در سخنرانی خود با اشاره به گشایش حریم هوایی عربستان سعودی به همه پروازهای تجاری به مبدا و مقصد اسرائیل، این اقدام را «اولین گام ملموس» در روند عادی‌سازی روابط عربستان سعودی و اسرائیل خواند.

رییس‌جمهوری آمریکا ابراز امیدواری کرد بازگشایی حریم هوایی عربستان سعودی منجر به عادی‌سازی گسترده‌تر در روابط ریاض و اورشلیم شود.

جو بایدن همچنین با اشاره به توافق آمریکا با عربستان سعودی برای اتصال شبکه برق عراق به شبکه شورای همکاری خلیج فارس از طریق کویت و عربستان سعودی گفت این اقدام به یکپارچه‌سازی عراق در منطقه و کاهش وابستگی این کشور به ایران کمک کند.

رییس جمهوری آمریکا با اشاره به گفت‌وگوی خود با مقام‌های عربستان سعودی درباره حقوق بشر و نیاز به اصلاحات سیاسی، گفت: «در جلسه با مقام‌های عربستان سعودی درباره قتل جمال خاشقجی صحبت و دیدگاهم را به‌طور شفاف بیان کردم.»

جو بایدن خاطرنشان کرد ولیعهد عربستان سعودی در این نشست به او گفته که او شخصا مسئول قتل خاشقجی نیست و علیه افرادی را که مسئول قتل او بوده‌اند، اقدام کرده است.

بایدن همچنین خاطرنشان کرد مقام‌های دو کشور درباره تضمین عرضه کافی جهانی انرژی انرژی به بازارهای جهانی گفت‌وگوهای خوبی داشته‌اند و تاکید کرد: «تمام تلاش خود را برای تضمین عرضه کافی نفت برای آمریکا انجام می‌دهم.»

رییس‌جمهوری آمریکا پیش‌بینی کرد تاثیر مذاکرات با ریاض بر قیمت‌های جهانی انرژی طی هفته‌های آینده ملموس شود.

بایدن همچنین گفت که در دیدارش با مقام‌های عربستان سعودی درباره کار برای «تعمیق و تمدید» آتش‌بس یمن موافقت کرده‌اند.

او با اشاره به اینکه آتش‌بس سه ماهه کنونی مسالمت‌آمیزترین شرایط را در هفت سال گذشته در یمن ایجاد کرده، گفت با مقام‌های عربستان سعودی توافق کردند که برای حل‌وفصل گسترده‌تر چالش‌های مرتبط با یمن، مسیر دیپلماسی را دنبال کنند.

به گفته بایدن، عربستان سعودی تاکید کرده که با ارسال غذا و کمک‌های انسان‌دوستانه به غیرنظامیان یمن ادامه خواهد داد.

جو بایدن همچنین از توافق برای هماهنگی در زمینه سرمایه‌گذاری عربستان سعودی در فناوری جدید آمریکا در گسترش نسل‌های پنجم و ششم شبکه ارتباطات سیار در عربستان سعودی و در مراحل بعدی در کشورهای در حال توسعه خبر داد.

او خاطرنشان کرد این فناوری جدید آمریکا در نسل جدید شبکه ارتباطات سیار از نظر توانمندسازی زیرساخت‌های جهانی از سایر پلتفرم‌ها، از جمله پلتفرم‌های چین، پیشی خواهند گرفت.

بایدن همچنین گفت که دو کشور در زمینه انرژی‌های پاک و انرژی هسته‌ای همکاری خواهند کرد.

آمریکا و عربستان سعودی در جریان سفر جو بایدن به این کشور ۱۸ توافق در زمینه انرژی، ارتباطات، فناوری هوا و فضا و خدمات درمانی امضا کردند.

رییس‌جمهوری آمریکا همچنین با اشاره به اینکه در نشست شنبه خود با سران منطقه، یک چارچوب محکم را برای نقش آینده آمریکا در خاورمیانه ارائه خواهد داد، گفت: «ما در خاورمیانه خلائی باقی نخواهیم گذاشت که روسیه و چین بخواهند آن را پر کنند و داریم در این زمینه به دستاوردهای مختلفی می‌رسیم.»

ادارههوانوردیغیرنظامیعربستانسعودیبامدادجمعهدربیانیه‌ایاعلامکرددرراستایکنوانسیون‌هایبین‌المللیمبنیبرعدمتبعیضبینهواپیماهایغیرنظامی،حریمهواییاینکشوربهرویهمههواپیماهاییکهالزاماتعبورازحریماینکشوررادارند،بازخواهدبود.

این سازمان در بیانیه‌اش افزود: «این تصمیم، مکمل تلاش‌ها با هدف تحکیم جایگاه عربستان سعودی به عنوان یک قطب جهانی برای اتصال سه قاره و تقویت ارتباط هوایی بین‌المللی خواهد بود.»

عربستان سعودی از زمان تاسیس اسرائیل در سال ۱۹۴۸، این کشور را به رسمیت نشناخته است.

جو بایدن، رییس‌جمهوری آمریکا، از این تصمیم استقبال کرد و گفت که این گام مهمی در جهت ایجاد منطقه‌ای یکپارچه‌تر و با ثبات‌تر در خاورمیانه است.

او افزود: «امروز، من اولین رییس‌جمهوری ایالات متحده خواهم بود که از اسرائیل به جده در عربستان سعودی پرواز می‌کنم. در حالی که این لحظه مهم را جشن می‌گیریم، تصمیم عربستان سعودی می‌تواند به ایجاد حرکت در جهت ادغام بیشتر اسرائیل در منطقه از جمله با عربستان سعودی، کمک کند.»

یائیر لاپید، نخست وزیر اسرائیل، در واکنش به این تصمیم در حساب توییتری خود نوشت: «پس از یک راه طولانی و مخفیانه و دیپلماسی شدید با عربستان سعودی و ایالات متحده، شبکه هواپیمایی عربستان سعودی از باز شدن حریم هوایی به روی خطوط هوایی اسرائیل خبر داد.»

پروازهای اسرائیلی برای سفر به مقاصد آسیایی تاکنون مجبور بودند شبه‌جزیره عربستان را دور بزنند و به همین خاطر زمان این سفرها بین دو تا سه ساعت بیشتر طول می‌کشید. از این پس اسرائیلی‌ها می‌توانند از پروازهای ارزان‌تر و کوتاه‌تر به مقصدهای شرق برخوددار شوند.

اوز برلوویچ، مدیرعامل شرکت هواپیمایی اسرائیلی «ارکیا»، این «حرکت چشمگیر» را ستود وپیش‌بینیکردکهاینتصمیم،کوتاهشدنمسیرپروازهابهشرقدست‌کم۱۰درصدکاهشمی‌یابد.

بایدن عصر جمعه با یک پرواز مستقیم از فرودگاه بن‌گوریون در تل‌آویو اسرائیل راهی شهر جده در عربستان سعودی شد. این پرواز نمادین، حاکی از تلاش دولت آمریکا برای عادی‌سازی بیشتر روابط اسرائیل با کشورهای عربی منطقه از جمله عربستان سعودی است.

پیش از این سفر، اسرائیل و عربستان سعودی نیز نشانه‌های مثبتی نشان دادند. اسرائیل اعلام کرد هیچ مخالفتی با واگذاری دو جزیره استراتژیک در دریای سرخ از سوی مصر به عربستان سعودی ندارد و عربستان سعودی نیز حریم هوایی خود را به روی هواپیماهای اسرائیلی گشود.

بایدن عصر جمعه ۲۴ تیر با یک پرواز مستقیم از فرودگاه بن‌گوریون در تل‌آویو اسرائیل راهی شهر جده در عربستان سعودی شد. این پرواز نمادین، حاکی از تلاش دولت آمریکا برای عادی‌سازی بیشتر روابط اسرائیل با کشورهای عربی منطقه از جمله عربستان سعودی است.

او در حالی وارد جده شد که سه موضوع بررسی تهدیدهای جمهوری اسلامی، کمک به برقراری روابط میان عربستان سعودی و اسرائیل و همچنین گفت‌وگو با مقام‌های سعودی درباره بازار نفت و انرژی، از مهم‌ترین اهداف این سفر اعلام شده است.

پیش از این سفر، اسرائیل و عربستان سعودی نیز نشانه‌های مثبتی نشان دادند. اسرائیل اعلام کرد هیچ مخالفتی با واگذاری دو جزیره استراتژیک در دریای سرخ از سوی مصر به عربستان سعودی ندارد و عربستان سعودی نیز حریم هوایی خود را به روی هواپیماهای اسرائیلی گشود.

اداره هوانوردی غیرنظامی عربستان سعودی بامداد جمعه و ساعاتی قبل از سفر جو بایدن به جده، از باز کردن حریم هوایی این کشور «به روی همه شرکت‌های هواپیمایی» که الزامات عبور از آسمان عربستان سعودی را رعایت می‌کنند خبر داد که این گشایش شامل هواپیماهای اسرائیلی نیز می‌شود.

نخست‌وزیر اسرائیل در واکنش به این اقدام، در توئیتی نوشت: «پس از طی یک راه طولانی و مخفیانه و دیپلماسی فعال با عربستان سعودی و آمریکا، امروز صبح برای خبرهای خوب از خواب بیدار می‌شویم.»

قبل از آن، کاخ سفید با قدردانی از تصمیم عربستان سعودی برای گشودن آسمان خود به روی پروازهای تجاری اسرائیل، این رویداد را باعث تقویت ثبات و امنیت خاورمیانه دانست.

همچنین یکی از اهداف این سفر، گفت‌وگوی بایدن با مقام‌های سعودی درباره عرضه بیشتر نفت به بازار است.

با این حال، رویترز روز جمعه و کمی پیش از آغاز سفر بایدن به عربستان سعودی، به نقل از یک مقام آمریکایی نوشت واشینگتن انتظار ندارد عربستان سعودی فورا تولید نفت خود را افزایش دهد.

اولین سفر بایدن در مقام ریاست جمهوری آمریکا به خاورمیانه در شرایطی انجام شد که واشینگتن خواهان افزایش تولید نفت عربستان سعودی است تا بتواند طیف وسیعی از تحریم‌ها را علیه نفت روسیه در بحبوحه جنگ جاری در اوکراین اعمال کند.

همچنین جنگ اوکراین موجب افزایش قیمت نفت و دیگر حامل‌های انرژی شده و تأثیر زیادی بر شتاب نرخ تورم در کشورهای صنعتی از جمله آمریکا داشته است.

پیشتر کاخ سفید با اشاره به پیشینه هشت دهه رابطه نزدیک میان واشینگتن و ریاض، اعلام کرده بود بایدن در عربستان سعودی درباره طیف وسیعی از مسائل دوجانبه، منطقه‌ای و جهانی گفت‌وگو خواهد کرد؛ از جمله حمایت از آتش‌بس با میانجی‌گری سازمان ملل متحد در یمن و همچنین راه‌های گسترش همکاری‌های اقتصادی و امنیتی در منطقه.

مسائل محیط زیستی، بازدارندگی در مقابل تهدیدهای جمهوری اسلامی، پیشبرد حقوق بشر و تضمین امنیت جهانی انرژی و غذا از دیگر موضوعاتی هستند که به گفته کاخ سفید، در سفر بایدن به آن‌ها پرداخته خواهد شد.

در این سفر بایدن با ملک سلمان، پادشاه عربستان سعودی و همچنین محمد بن سلمان، ولیعهد این کشور، دیدار خواهد داشت. این در حالی است که پیشتر انتشار یک گزارشِ از طبقه‌بندی خارج شده مربوط به سال ۲۰۱۸ درباره قتل جمال خاشقچی، روزنامه‌نگار منتقد سعودی و ستون‌نویس روزنامه واشینگتن پست، روابط دولت جو بایدن با ریاض را تیره کرد.

در حالی که بر اساس این گزارش، ولیعهد عربستان سعودی عملیات بازداشت یا کشتن خاشقچی را تأیید کرده، ریاض هر گونه دخالت بن سلمان در روند قتل خاشقچی را رد می‌کند.

نرگس محمدی، فعال حقوق بشر زندانی در زندان قرچک، در تازه‌ترین یادداشت خود از زندان که در صفحه اینستاگرامش منتشر شد، نوشت در این زندان خیار، موز و هویج برای زنان زندانی جزو اقلام ممنوعه هستند: «چون ما زن هستیم و اشکال این میوه‌ها تحریک‌کننده است!»

محمدی در این یادداشت که روز جمعه ۲۴ تیر منتشر شد، با تأکید بر ممنوعیت‌ها در زندان قرچک نوشت: «در این زندان اقلام بی‌شماری ممنوع هستند که دلیل آن زن بودن ماست».

او در ادامه یادداشت خود نوشت: «روزهای نخست وقتی مسئولان گفتند که این سه نوع میوه برای زنان ممنوع است و فروشگاه تحت هیچ شرایطی حتی برای زندانیان بیمار نخواهد آورد، به خیالم هم نمی‌رسید که دلیل آن فقط زن بودن ما و شکل ظاهری میوه‌هاست و نمی‌توانستم باور کنم که کارشناسان و مسئولان قضایی و امنیتی نظام با چنین رویکرد ابتذال‌گونه‌ای به زن می‌نگرند و با چنین معیار و ضوابطی برای زنان محدودیت و محرومیت ایجاد می‌کنند.»

او با اشاره به اینکه تلاش‌های زنان زندانی برای رفع ممنوعیت از این میوه‌ها هنوز نتیجه نداده، نوشت: «در این نظام سلطه‌گر، صدای زن ممنوع، موی زن ممنوع، حتی میوه برای زن ممنوع است. سزاوار است بگویم که زن "ممنوع" است. زن اگر میوه ممنوعه در زندان قرچک بخواهد بی‌عفت و فاحشه است. زن اگر در جامعه پوشش آزادانه بخواهد، بی‌حیاست. اگر در خانواده حق طلاق بخواهد ناشزه است و اگر زندگی شادی بخواهد، سزاوار مجازات است.»

او همچنین با اشاره به اظهارات اخیر غلامحسین محسنی اژه‌ای، رئیس قوه قضاییه که برخورداری از حق پوشش را ترویج بی‌حیایی خوانده، نوشت: «من، نرگس محمدی، به عنوان یک زن و یک مادر اعلام می‌کنم زیر بار حجاب اجباری حکومت نمی‌روم و اجبار را برنمی‌تابم. در زندان قرچک میوه موز، خیار و هویج می‌خواهم چرا که این محرومیت از میوه‌ها را توهین به زن می‌دانم؛ ناشی از ذهن بیماری که آن را قاعده کرده است.»

این زندانی سیاسی با تأکید بر اینکه «این حکومت استبدادی زن ستیز است که ارزش‌های انسانی را وارونه کرده»، نوشت: «آزادی، برابری، سرزندگی و نشاط حق ما زنان است حتی اگر بهای آن زندان و مرگ باشد.»

محمدی پیشتر در نامه به گزارشگر ویژه حقوق بشر سازمان ملل از او خواسته بود با تحت فشار قرار دادن جدی جمهوری اسلامی، مانع سرکوب و ریشه‌کنی نهادهای مدنی مستقل مردم ایران شود.

نرگس محمدی، فعال حقوق بشر و سخنگوی کانون مدافعان حقوق بشر و عالیه مطلب‌زاده، عکاس و نایب رئیس انجمن دفاع از آزادی مطبوعات صبح روز سه‌شنبه ۲۳ فروردین با هجوم نیروهای امنیتی به منزل نرگس محمدی بازداشت و برای تحمل حبس به زندان قرچک ورامین بازگردانده شدند.

او در تاریخ ۲۵ آبان ۱۴۰۰ و در جریان مراسم دومین سالگرد ابراهیم کتابدار، از جان‌باختگان آبان ۹۸ هم از سوی نیروهای امنیتی همراه با خشونت بازداشت و به بند امنیتی ۲۰۹ زندان اوین منتقل شده بود.

محمدی در مهر ماه سال ۹۹ پس از تحمل پنج سال و نیم حبس در زندان‌های اوین و زنجان، آزاد شد. نهادهای امنیتی اما پرونده‌ دیگری را در دوران حبس علیه او گشودند و این فعال حقوق بشر را به «فعالیت تبلیغی علیه نظام جمهوری اسلامی ایران از طریق انتشار بیانیه (بیانیه مبارزه با اعدام)»، «تحصن در دفتر زندان (تحصن دی ماه سال۹۸ در اعتراض به کشتار مردم در خیابان‌های سراسر کشور)»، «تمرد از ریاست و مقامات زندان (برای پایان دادن به تحصن اعتراضی)»، «تخریب شیشه‌ها» و «افترا نسبت به اتهام شکنجه‌گری و ایراد ضرب و جرح» متهم کردند.

نرگس محمدی ضمن اعتراض به «اراده نهادهای امنیتی برای نشاندن شاکی در جایگاه متهم»، از شرکت در جلسات رسیدگی سر باز زد.

در نهایت اما شعبه ۱۱۷۷ دادگاه کیفری دو مجتمع قضایی قدس تهران نرگس محمدی را به صورت غیابی در حکمی قطعی به تحمل ۸۰ ضربه شلاق تعزیری، ۳۰ ماه حبس تعزیری و پرداخت دو فقره جزای نقدی محکوم کرد.

محمدی اعلام کرد این حکم «ظالمانه و شرم‌آور»‌ را نمی‌پذیرد.

جو بایدن، رئیس‌جمهوری آمریکا روز جمعه ۲۴ تیر در سومین روز از سفر خود به خاورمیانه، با محمود عباس، رئیس‌ تشکیلات خودگردان فلسطینی دیدار کرد. این دیدار پیش از عزیمت بایدن به عربستان سعودی به عنوان آخرین مقصد از این سفر دوره‌ای صورت گرفت.

بایدن در یک نشست خبری مشترک با محمود عباس پس از دیدار با او در بیت‌لحم، با اشاره به اینکه «مردم فلسطین اکنون آسیب می‌بینند و شما می‌توانید آن را حس کنید»، گفت: «اکنون زمان تقویت نهادهای فلسطینی فرا رسیده است.»

او همچنین درباره تلاش‌ها برای صلح فلسطینیان و اسرائیل گفت: «حتی اگر بستر مذاکرات هنوز مناسب نباشد، آمریکا و دولت من از تلاش‌ها برای نزدیک‌ کردن طرفین دست نمی‌کشد.»

او خواست ایده صلح میان فلسطینیان و اسرائیل رها نشود و بر تشکیل یک دولت فلسطینی «مستقل» و با «تدوام سرزمینی» در کنار اسرائیل تأکید کرد.

این تأکید در حالی است که رویترز روز جمعه به نقل از مقام‌های آمریکایی نوشت هیچ پیشنهاد جدیدی برای احیای مذاکرات صلح میان اسرائیل و فلسطینیان ارائه نشده و انتظاری برای پیشرفت سیاسی بزرگ در این زمینه وجود ندارد.

این خبرگزاری اضافه کرد عباس از آنچه به نظرش شکست آمریکا در عمل به تعهداتش می‌داند ناامید شده است؛ به ویژه در مورد مسائلی چون بازگشایی کنسولگری آمریکا در بیت‌المقدس که در زمان ترامپ بسته شده بود.

حتی پیش از سفر بایدن، رهبران فلسطینی او را متهم کرده بودند که به ادغام اسرائیل در یک ائتلاف امنیتی منطقه‌ای با کشورهای عربی، بیش از نگرانی‌ فلسطینیان از جمله در زمینه تعیین سرنوشت خود و ادامه شهرک‌سازی‌های اسرائیل اهمیت می‌دهد.

با این حال بایدن در جریان سفر به خاورمیانه بر کمک اقتصادی آمریکا به فلسطینیان تأکید کرد.

بایدن پیش از دیدار با عباس، با حضور در بیمارستان آگوستا ویکتوریا در بیت‌المقدس شرقی از کمک آمریکا به بیمارستان‌های این بخش از بیت‌المقدس به عنوان بخشی از تعهد چندین ساله آمریکا به خدمات بهداشتی فلسطینی‌ها خبر داد.

او گفت: «امروز خوشحالم اعلام کنم آمریکا به پرداخت ۱۰۰ میلیون دلار دیگر برای حمایت از این بیمارستان‌ها، کارکنان شما که برای مردم فلسطینی کار می‌کنند، متعهد می‌شود.»

علاوه بر این کمک آمریکا، یک بسته مالی جداگانه بیش از ۲۰۰ میلیون دلاری از طریق سازمان ملل متحد برای کمک به پناهندگان فلسطینی داده خواهد شد.

تأکید بایدن بر رسیدگی به پرونده مرگ شیرین ابوعاقله

رئیس‌جمهوری آمریکا همچنین در نشست خبری مشترک خود با عباس، درباره مرگ شیرین ابوعاقله خبرنگار فلسطینی-آمریکایی شبکه قطری الجزیره، با اشاره به «کار حیاتی» این خبرنگار گفت: «آمریکا به اصرار بر رسیدگی کامل در مورد مرگ شیرین ابوعاقله ادامه خواهد داد.»

عباس نیز در این نشست، خواستار پاسخگو کردن عاملان قتل ابوعاقله شد.

در روزهای گذشته وزارت امور خارجه آمریکا نتیجه بررسی گلوله‌ای را که موجب مرگ ابوعاقله شد، منتشر و اعلام کرد این گلوله «احتمالا» از سوی نیروهای اسرائیلی شلیک شده است.

انتشار این گزارش خشم طرف فلسطینی و واکنش مقامات اسرائیلی را به همراه داشت و با اظهارنظرهایی در هر دو سو روبه‌رو شد.

دو ماه پیش، شیرین ابوعاقله، خبرنگار باسابقه شبکه الجزیره قطر، هنگام پوشش تحولات در اردوگاه جنین در کرانه باختری به ضرب گلوله کشته شد و همان زمان، فلسطینی‌ها و شماری از خبرنگاران حاضر در محل گفتند که او با گلوله سربازان اسرائیلی کشته شده است.