دانشجویان شماری از دانشگاههای ایران در سومین روز پیاپی تجمع اعتراضی برگزار کردند و شعارهایی علیه علی خامنهای و در حمایت از شاهزاده رضا پهلوی سردادند. در دانشگاههای امیرکبیر، تهران و الزهرا، دانشجویان پرچم جمهوری اسلامی را آتش زدند.
بر اساس ویدیوها و پیامهای رسیده به ایراناینترنشنال، دوشنبه چهارم اسفند تجمعهایی در دانشگاههای صنعتی اصفهان، فردوس کلاهدوز مشهد، سجاد مشهد، تربیت مدرس، امیرکبیر، علم و فرهنگ، شریف، تهران و الزهرا شکل گرفت.
در شماری از این دانشگاهها، از جمله تهران، نیروهای بسیجی به دانشجویان حمله کردند.
در ویدیویی دیگر، لحظه آتش زدن پرچم جمهوری اسلامی در دانشگاه تهران دیده میشود.
بر اساس ویدیوی رسیده به ایراناینترنشنال، دانشجویان تربیت مدرس تهران چهارم اسفند در تجمع خود شعار «تا آخوند کفن نشود، این وطن وطن نشود» سردادند.
دانشجویان دانشگاه غیرانتفاعی سجاد مشهد با شعارهایی چون «جاوید شاه» دست به تجمع زدند. معترضان نیروهای بسیجی را «بیشرف» خطاب کردند.
در دانشگاه صنعتی اصفهان نیز دانشجویان شعارهایی چون «جاوید شاه» سردادند.
دانشجویان معترض همچنین پرچم شیر و خورشید را در محوطه این دانشگاه برافراشتند.
ویدیوهای رسیده به ایراناینترنشنال نشان میدهند دانشجویان دانشگاه الزهرا شعارهایی چون «ما ملت کبیریم، ایران رو پس میگیریم»، «این آخرین نبرده، پهلوی برمیگرده»، «مرگ بر حکومت بچهکش» و «نه غزه نه لبنان، جانم فدای ایران» سردادند.
دانشجویان معترض مقابل دانشکده هنر «بگو: آزادی، آزادی آزادی» را فریاد زدند و خطاب به نیروهای بسیجی شعار «بیشرف» سردادند.
«الزهرا بسشه، فرح دیگه اسمشه» از دیگر شعارهای دانشجویان معترض بود.
نام قدیمی این دانشگاه که سال ۱۳۴۳ افتتاح شد، تا پیش از انقلاب ۵۷ «فرح پهلوی» بود.
سوم اسفند نیز دانشجویان دانشگاه صنعتی شریف در تجمع اعتراضی خود شعار «شریف دیگه بسشه، آریامهر اسمشه» سر داده بودند. اشاره آنها به نام پیشین این دانشگاه هنگام افتتاح آن در آبان سال ۱۳۴۴ است.
چهارم اسفند همچنین تجمعی اعتراضی در دانشگاه علم و فرهنگ تهران با شعار «جاوید شاه» برگزار شد.
بر اساس ویدیوی رسیده به ایراناینترنشنال، دانشجویان این دانشگاه شعار «مرگ بر دیکتاتور» را فریاد زدند.
بر اساس ویدیوی رسیده به ایراناینترنشنال، دانشجویان دانشگاه تهران چهارم اسفند در تجمعی برای حمایت از انقلاب ملی، شعار «شاه میاد به خونه، ضحاک سرنگونه» سردادند.
«مرگ بر دیکتاتور»، «زن، زندگی، آزادی»، «هر یه نفر کشته شه، هزار نفر پشتشه» و «تا آخوند کفن نشود، این وطن، وطن نشود» از دیگر شعارهای دانشجویان معترض بود.
همچنین مقابل دانشکده فنی شعار «جاوید شاه» سرداده شد.
دانشجویان معترض نیروهای بسیجی حاضر در محل تجمع را «بیشرف» خواندند.
دانشجویان دانشگاه امیرکبیر تهران نیز چهارم اسفند تجمع کردند و شعارهایی چون «خامنهای قاتله» و «مرگ بر سه فاسد، ملا چپی مجاهد» سردادند.
بر اساس گزارشها، نیروهای بسیجی در دانشگاه امیرکبیر به تجمع مسالمتآمیز دانشجویان حمله و ماسک روی صورت برخی از آنان را پاره کردند.
در این دانشگاه، دانشجویان شعار «شاه میاد به کشورش، دانشجوها پشت سرش» سردادند.
تهدید دانشجویان معترض
پیامهای رسیده به ایراناینترنشنال از تهدید دانشجویان معترض و تلاش برای شناسایی و بازداشت آنان حکایت دارد.
طبق این پیامها، دانشجویان معترض مشهد که در دانشگاههای این شهر تجمع کرده بودند، تهدید به اخراج شدهاند.
همچنین بر اساس گزارشها، نیروهای امنیتی و حراست دانشگاه بهشتی شامگاه سوم اسفند اتاقهای خوابگاه را برای بازداشت دانشجویان معترض بازرسی کردند.
برای شماری از دانشجویان این دانشگاه نیز پیامکهایی با این مضمون ارسال شده است: «طبق آییننامه انضباطی، بهدلیل ایجاد بلوا و آشوب در محیط دانشگاه پرونده تخلفات شما به کمیته انضباطی ارسال شد. لذا تا اتخاذ تصمیم کمیته، موقتا از ادامه تحصیل محروم خواهید شد.»
روزهای دوم و سوم اسفند دانشجویان دانشگاههایی مانند تهران، صنعتی شریف، بهشتی، خواجهنصیر، علم و صنعت، امیرکبیر، فردوسی مشهد و سجاد مشهد تجمع کردند.
در برخی از این تجمعها، نیروهای بسیجی به دانشجویان معترض حمله کردند.
برخی رسانهها در ایران گزارش دادند فروشگاه جینوست در خیابان فرشته تهران، شنبه ۱۹ مهر و پس از برگزاری جشنی در ۱۸ مهر و انتشار ویدیوهای آن، بهدست نیروی انتظامی پلمب شد.
وبسایت خبری «آسیانیوز ایران» با اشاره به این اقدام نوشت که به نظر میرسد این برخورد، صرفا یک واکنش مقطعی نیست، بلکه بخشی از یک کارزار بزرگتر برای «کنترل بیشتر بر فضای اجتماعی، مقابله با نمایش ثروت و اجرای سختگیرانهتر قوانین» است.
بسیاری از کسبوکارها نگران تاثیر این سیاست تازه بر معیشت، سلامت روان شهروندان و زندگی اجتماعی آنها هستند.
فشار اقتصادی حکومت بر مردم و استفاده از آنها برای سرکوب
در هفتههای اخیر فشار حکومت بر کسبوکارها و شهروندان به دلیل سرپیچی از قانون حجاب اجباری، رقص و سرو مشروبات الکلی افزایش چشمگیری پیدا کرده است. از جمله، در پی انتشار ویدیوهایی از برگزاری جشنی در جزیره کیش با عنوان «قهوهپارتی» در رسانههای اجتماعی، دادستان عمومی و انقلاب کیش، از تشکیل پرونده و بازداشت برگزارکنندگان آن خبر داد.
یکی از زنان کافهداری که تجربه برخورد عوامل انتظامی با چنین جشنهایی را دارد به ایراناینترنشنال گفت شاهد بوده که مقامات در بعضی موارد از افراد بازداشتشده - بدون توجه به موقعیت مالیشان - وثیقه چند میلیاردی دریافت کرده و آنها را از کار کردن منع کردهاند.
او افزود بر اساس مشاهداتش بر این باور است که حساسیت بیشتری روی تجمعات تفریحی با حضور جوانها و نسل زد وجود دارد و نیروهای امنیتی با چنین رویدادهایی خشنتر برخورد میکنند.
مقامهای جمهوری اسلامی همواره چنین جشنهایی را «برخلاف شئونات اسلامی» و «هنجارشکنی» توصیف کرده و به نظر میرسد نگران الگوبرداری کسبوکارها از یکدیگر در این زمینهاند.
در ماههای اخیر ویدیوهایی از صاحبان چندین کافه در دزفول و قم در رسانههای اجتماعی منتشر شده که در آن در سخنانی شبیه به اعتراف اجباری یا به دلیل برگزاری جشن همراه با رقص و موسیقی، از مسئولان عذرخواهی و ابراز ندامت میکنند یا از مشتریان خود میخواهند برای جلوگیری از پلمب شدن، حجاب را رعایت کنند.
کارمند یک کافه در تهران به ایراناینترنشنال گفت مقامهای جمهوری اسلامی تلاش میکنند با فشار بر صاحبان کسبوکارها و تهدید به برخورد و پلمب اماکن، مردم را در برابر هم قرار دهند و از آنها به عنوان وسیلهای برای سرکوب و سانسور خودشان و زنان استفاده کنند.
پلمب به مثابه ابزار فشار سیاسی
از طرف دیگر، شواهد و گزارشهای رسیده حاکی است حکومت از بستن کسبوکارها برای انتقامگیری از مخالفانش هم استفاده میکند.
اطلاعات و گزارشهای رسیده به ایراناینترنشنال نشان میدهند دستکم در دو مورد، کسبوکار شهروندان به دلیل فعالیت سیاسی خود آنها یا نزدیکانشان و با هدف اعمال فشار بر افراد، به دستور نهادهای حکومتی در تهران پلمب شدهاند.
این برخورد در گذشته هم سابقه داشته و به عنوان مثال در آذر ۱۴۰۱ و همزمان با اعتراضات سراسری در خیزش «زن، زندگی، آزادی»، اداره اماکن برای توقف اعتصاب در شهرهای مختلف کردستان و نیز در ایلام و کرمانشاه، مغازه کسبهای را که در اعتصاب شرکت کرده بودند، پلمب کردند.
کارمند یک کافه در مشهد به ایراناینترنشنال گفت حکومت فکر میکند با پلمب و بازداشت، باقی رستورانها و کافهها را «از برگزاری ایونت» بازمیدارد اما تعداد این رخدادها روز به روز بیشتر میشود و در نهایت حتی پلمب هم کارگر نیست و مراسم بسیاری از چشمش در میرود.
او افزود: «غول از چراغ جادو بیرون آمده و دیگر به آن برنمیگردد.»
مردم چه میگویند؟
رسانههای اجتماعی از جمله ایکس و اینستاگرام سرشار از روایت شهروندان از پلمب شدن کسبوکارها و فشار اجتماعی بر زنان برای حجاب اجباریاند.
گروهی از زنان با اشاره به پلمب کافه و رستورانها و جریمههای موجود، بر این باورند تنها زمانی میتوان گفت حجاب اجباری در ایران برچیده شده که زنان بتوانند آزادانه با پوشش دلخواه خود در مدرسه، دانشگاه، محل کار و اماکن دولتی حاضر شوند و مدارک هویتی بدون حجاب اجباری داشته باشند.
برخی دیگر از زنان هم با اشاره به فشار موجود بر آنها در محل کار برای حجاب اجباری، میگویند حجاب آزاد نشده، بلکه حکومت بهدلیل شجاعت زنها در سرپیچی از قانون حجاب اجباری و همچنین ترس از اعتراضات مردم بهخاطر فشارهای اجتماعی و شرایط سخت معیشتی، مستاصل شده است.
در کشوری با فرهنگ طولانی قهوهخانهداری در کنار نبود فضاهای تفریحی کافی و آزادیهای اجتماعی، کافهها جزو معدود مکانهای مورد علاقه جوانها برای جمع شدن و تنفساند.
فشار بر کافهها و رستورانها بر سر حجاب و بگیر و ببند زنان، ممکن است باعث جرقه خوردن دور جدید اعتراضات ضدحکومتی در ایران بشود.
