وزارت خزانهداری آمریکا با اعمال تحریمهای جدید علیه جمهوری اسلامی، اعلام کرد علی لاریجانی، دبیر شورای عالی امنیت ملی جمهوری اسلامی، مسئول هماهنگی واکنش به اعتراضها از سوی خامنهای بود و علنا از نیروهای امنیتی خواست برای سرکوب معترضان مسالمتآمیز از زور استفاده کنند.
وزارت خزانهداری آمریکا افزود لاریجانی از نخستین مقامهای جمهوری اسلامی بود که در واکنش به مطالبات مشروع مردم ایران، خواستار استفاده از خشونت شد.
امید نوریپور، نایبرییس پارلمان فدرال آلمان، پنجشنبه ۲۵ دی گفت: «روزهاست در ایران سرکوبهای وحشیانه و کشتار جریان دارد.»
او ادامه داد: «آنچه اکنون لازم است، اعمال فشار مالی و قرار دادن سپاه پاسداران در فهرست گروههای تروریستی اتحادیه اروپاست.»
نوربرت روتگن، نماینده پارلمان آلمان، نیز در شبکه ایکس نوشت: «قرار دادن سپاه پاسداران در فهرست گروههای تروریستی تاثیر ملموسی خواهد داشت.»
او در ادامه تاکید کرد: «این اقدام سرآمدان دستگاه سرکوب را از نظر مالی و سیاسی تحت فشار قرار میدهد و میزان فشار بر رژیمی را که تنها به خشونت متکی است، افزایش میدهد.»
سپاه پاسداران از سوی آمریکا به عنوان یک گروه تروریستی شناخته شده، اما هنوز اتحادیه اروپا و بریتانیا این نیروی نظامی جمهوری اسلامی را در فهرست سازمانهای تروریستی قرار ندادهاند.
هانا نویمان، نماینده آلمان در پارلمان اروپا، یکشنبه در حساب ایکس خود نوشت که به نظر میرسد فرانسه، ایتالیا و اسپانیا در حال جلوگیری از قرار گرفتن سپاه پاسداران در فهرست سازمانهای تروریستی اروپا هستند.
پیشتر امانوئل مکرون، رییسجمهوری فرانسه، خواهان توقف سرکوب و خشونت غیرنظامیان ایران شد و همزمان بر پرهیز از افزایش تنش در منطقه تاکید کرد.
ریستوف هویسگن، رییس پیشین کنفرانس امنیتی مونیخ، نیز پنجشنبه نقش اتحادیه اروپا را در قبال موج سرکوب معترضان در ایران مورد انتقاد قرار داد و گفت: «این که اتحادیه اروپا به دلیل مخالفت کشورهایی مثل اسپانیا، فرانسه و ایتالیا با قرار دادن نام سپاه پاسداران در فهرست گروههای تروریستی دچار اختلاف شده، نشانه ضعف اتحادیه اروپاست.»
روبرتا متسولا، رییس پارلمان اروپا، چهارشنبه خطاب به ایرانیان گفت زمان آن فرارسیده که سپاه پاسداران انقلاب اسلامی سرانجام بهعنوان یک سازمان تروریستی شناخته شود.
پیشتر شورای سردبیری ایراناینترنشنال اعلام کرد «بزرگترین کشتار تاریخ معاصر ایران» که در جریان آن، دستکم ۱۲ هزار شهروند ایرانی در ۱۸ و ۱۹ دی عمدتا به دست نیروهای سپاه پاسداران و بسیج به قتل رسیدند، «با دستور شخص علی خامنهای» صورت گرفت.
همچنین ایراناینترنشنال گزارش داده نیروهای لباس شخصی حکومت و عوامل سرکوبگر سپاه پاسداران به خانههای کشتهشدگان انقلاب ملی و همسایگان آنها در مناطق شرق تهران یورش بردهاند.
انتقادها از اتحادیه اروپا و بریتانیا
پیش از اعتراضات اخیر نیز انتقادها از اتحادیه اروپا و بریتانیا برای عدم اقدام در این زمینه ادامه داشت.
در آبانماه، یان دانکن اسمیت، نماینده محافظهکار و لرد مککیب، از حزب کارگر بریتانیا، از دولت این کشور بهدلیل خودداری از قرار دادن نام سپاه پاسداران انقلاب اسلامی در فهرست نهادهای تروریستی انتقاد کردند و گفتند سپاه پاسداران در بریتانیا دست به اعمال خشونتبار میزند.
پیش از این و در ۲۷ اردیبهشت، بیش از ۵۵۰ نماینده پارلمان و عضو مجلس اعیان بریتانیا در نامهای از کییر استارمر، نخستوزیر این کشور، خواسته بودند سپاه پاسداران را در فهرست سازمانهای تروریستی قرار دهد.
مدتهاست که سیاستمداران و فعالان بریتانیایی خواهان قرار گرفتن نام سپاه پاسداران در فهرست گروههای تروریستی هستند اما این درخواستها با افزایش نگرانیها درباره نقض حقوق بشر در ایران و تفهیم اتهام جاسوسی به سه شهروند ایرانی در بریتانیا شدت گرفته است.
سال گذشته نیز اولف کریسترسون، نخستوزیر سوئد از اتحادیه اروپا خواست سپاه پاسداران را در فهرست سازمانهای تروریستی قرار دهد. سپاه پاسداران پیش از این و در دوران ریاستجمهوری دونالد ترامپ، از سوی دولت آمریکا به عنوان یک سازمان تروریستی شناخته شده است.
دی ۱۴۰۱، نمایندگان پارلمان اروپا قطعنامه ۳۲ بندی محکومیت سرکوب اعتراضات آن سال در ایران و قرار دادن نام سپاه پاسداران انقلاب اسلامی در فهرست گروههای تروریستی را تصویب کردند.
سپاه پاسدران پس از تاسیس جمهوری اسلامی برای حفاظت از حکومت جدید ایران شکل گرفت و در بسیاری از اقدامات تروریستی و آدمربایی در خارج کشور و همچنین سرکوب مخالفان جمهوری اسلامی در داخل ایران نقش مستقیم و اصلای را داشته است.
این نمایندگان در این بیانیه که پنجشنبه ۲۵ دی منتشر شد، تاکید کردند: «شاهزاده رضا پهلوی بارها تعهد صریح خود را به گذار مسالمتآمیز، آشتی ملی، حفظ تمامیت ارضی، حاکمیت سکولار و این اصل اعلام کرده که تنها مردم ایران باید از طریق یک روند آزاد و دموکراتیک نظام حکمرانی خود را تعیین کنند.»
در این بیانیه آمده است جایگاه شاهزاده رضا پهلوی بهعنوان چهرهای ملی و وحدتبخش، بدون توسل به زور یا جناحگرایی برای کسب قدرت، در تضاد آشکار با پراکندگی و اجبار حاکم بر فضای سیاسی ایران از سال ۱۳۵۷ قرار دارد.
نام نیما غلامعلیپور، ماتس آرخم، آرین کاراپت، اریک پالمکویست، راسموس گیرتز و لودویگ آسپلینگ، در میان امضاکنندگان این بیانیه دیده میشود.
۱۱ نفر از این نمایندگان عضو حزب دموکراتهای سوئد و یک نفر از حزب محافظهکاران (مودرات) است.
پارلمان سوئد ۳۴۹ عضو دارد.
به گفته امضاکنندگان این بیانیه، ارجاع گسترده به هویت ملی ایران پیش از انقلاب و حمایت صریح از شاهزاده رضا پهلوی در جریان اعتراضات، بیانگر گرایش عمومی به «ثبات، مشروعیت و وحدت» است.
این نمایندگان افزودند این نشانهها را نباید صرفا «نوستالژی» دانست، بلکه باید آنها را نفی صریح ادعای جمهوری اسلامی در انحصار تاریخ، فرهنگ و آینده ایران تلقی کرد.
از آغاز انقلاب ملی ایرانیان، نشانهای هویت ملی مانند پرچم شیر و خورشید به نمادهایی برجسته در میان معترضان بدل شدهاند و شمار زیادی از شهروندان در داخل و خارج کشور آنها را در تجمعها و اعتراضات ضدحکومتی به همراه دارند.
شکاف میان جامعه و حکومت، عمیق و غیرقابل بازگشت است
۱۲ نماینده مجلس سوئد در ادامه بر مشروعیت قیام مردم ایران علیه نظام تمامیتخواه جمهوری اسلامی تاکید کردند و گفتند این خیزش، رویدادی مقطعی نیست، بلکه ادامه یک مبارزه طولانی برای حاکمیت ملی و حق تعیین سرنوشت دموکراتیک است.
در این بیانیه آمده است جمهوری اسلامی بیش از چهار دهه برای حفظ قدرت خود بر سرکوب سیستماتیک، اجبار ایدئولوژیک و خشونت تکیه کرده و تداوم اعتراضات پس از خیزش مهسا ژینا امینی، با وجود سرکوبهای خشونتبار، بیانگر «شکافی عمیق و غیرقابل بازگشت میان جامعه ایران و رژیم حاکم» است.
آنها خواستار مسئولیتپذیری دولتهای دموکراتیک برای «حمایت از مردم ایران از طریق فشار دیپلماتیک، تحریمهای هدفمند علیه نهادهای رژیم و حفاظت از کنشگران» شدند.
امضاکنندگان بیانیه افزودند: «مسئولیت جامعه بینالمللی این است که با همه ابزارهای مناسب از مبارزه مردم ایران برای دموکراسی و حق تعیین سرنوشت پشتیبانی کند.»
شورای سردبیری ایراناینترنشنال پیشتر در بیانیهای اعلام کرد در بزرگترین کشتار تاریخ معاصر ایران، نیروهای سرکوب جمهوری اسلامی عمدتا در دو شب پیاپی، پنجشنبه و جمعه ۱۸ و ۱۹ دی، دستکم ۱۲ هزار نفر را به قتل رساندند.
بر اساس اطلاعات رسیده به ایراناینترنشنال، این شهروندان عمدتا به دست نیروهای سپاه پاسداران و بسیج کشته شدند.
جمهوری اسلامی کمی پس از آغاز تظاهرات شامگاه ۱۸ دی که بهدنبال فراخوان شاهزاده رضا پهلوی برگزار شد، اینترنت را در سراسر ایران بهطور کامل قطع کرد.
روایتهای رسیده از ایران و گزارشهای نهادهای حقوق بشری نشان میدهد سرکوب گسترده معترضان، بهویژه پس از قطع اینترنت، شدت گرفته است.
در ادامه کارزار حمایت از انقلاب ملی ایرانیان، تجمعهای اعتراضی ایرانیان خارج از کشور در چند شهر برگزار شد؛ پنجشنبه ۲۵ دی، شماری از ایرانیان مقیم ملبورن و سیدنی مقابل سفارت جمهوری اسلامی در کانبرا گرد هم آمدند، حمایت خود را اعلام کردند و به احترام دستکم ۱۲ هزار کشته اعتراضات یک دقیقه سکوت کردند.
در واشینگتن تجمعی مقابل دفتر حفاظت منافع جمهوری اسلامی برگزار شد و در فرانکفورت نیز ایرانیان با تجمع مقابل دفتر رسانههای این شهر خواستار پوشش بیشتر رویدادهای ایران شدند.
همچنین گروهی از ایرانیان و اسرائیلیها در شهر خولون در جنوب تلآویو در حمایت از معترضان ایرانی تجمع کردند.
بر اساس گزارشهای منتشرشده، موج تازهای از بازداشتها، کشتار و فشار بر خانوادههای جانباختگان در شهرهای مختلف ایران ادامه دارد؛ ههنگاو از بازداشت سه عضو یک خانواده در فولادشهر و نیز بازداشت کیا مرادی، شهروند ۱۸ ساله اهل سنندج خبر داد.
همزمان پیامهای رسیده به ایراناینترنشنال نشان میدهد ماموران امنیتی در شهرضا خانواده معترضان کشتهشده را برای انجام مصاحبه اجباری یا پرداخت مبلغی موسوم به «حق تیر» تحت فشار قرار دادهاند و تحویل پیکرها و خاکسپاری را به ساعات بامدادی و بهصورت محدود مشروط کردهاند.
در کرج نیز سه عضو یک خانواده، از جمله یک دانشجوی ۱۹ ساله، در جریان تیراندازی ماموران حکومتی کشته شدهاند و وضعیت فرزند دیگر خانواده نامشخص است.
شاهدان عینی از تیراندازی نیروهای مسلح به معترضان بیسلاح خبر دادهاند و ویدیوهای تاییدشده نشان میدهد انتقال پیکر معترضان به پزشکی قانونی کهریزک همچنان ادامه دارد.
دکتر امین مبارز پرستار، رییس مرکز چشمپزشکی مونیخ، به ایراناینترنشنال گفت طی چند روز گذشته بیش از شش هزار آسیبدیده چشمی به کلینیک نور تهران مراجعه کردهاند.
همزمان آتیلا حجازی، بازیکن پیشین استقلال و فرزند ناصر حجازی، با انتشار استوری اینستاگرامی نوشت جوانانی که دغدغه آزادی داشتند شایسته مرگ نبودند.
اطلاعات رسیده به ایراناینترنشنال نشان میدهد مجتبی ترشیز، بازیکن پیشین تراکتورسازی و نساجی، در جریان اعتراضات شهرک اندیشه هنگام محافظت از همسرش آرزو مدنی با شلیک مستقیم نیروهای سرکوب جان باخته است؛ او بدن خود را سپر همسرش کرد و پس از اصابت گلوله ساچمهای به ریهاش، دقایقی بعد در آغوش او جان سپرد، در حالی که همسر و برادر همسرش با وجود جراحت زنده ماندهاند.
جمهوری اسلامی در روز نوزدهم
در این روز قوه قضاییه اعلام کرد برای عرفان سلطانی، معترض بازداشتشده، حکم اعدام صادر نشده و او با اتهامهای «اجتماع و تبانی علیه امنیت داخلی و فعالیت تبلیغی علیه نظام» در ندامتگاه مرکزی کرج نگهداری میشود.
فرمانده نیروی زمینی سپاه از آمادگی نیروهای مسلح برای «پاسخ قاطع» به هر اشتباه دشمن سخن گفت.
در همین حال سازمان هواپیمایی کشوری از تداوم پروازهای عبوری و ورودی و خروجی خبر داد.
همچنین عباس عراقچی، وزیر امور خارجه جمهوری اسلامی، در نامهای به دبیرکل سازمان ملل خواستار مخالفت با هرگونه دخالت خارجی شد.
علیرضا زاکانی، شهردار تهران، نیز اعلام کرد ۶۱ مسجد در ۱۶ منطقه پایتخت آسیب دیدهاند.
در این روز نشست خبری سفیر جمهوری اسلامی در اسلامآباد که قرار بود درباره تحولات ایران برگزار شود، بهطور ناگهانی لغو شد. بر اساس گزارشها، مخالفت وزارت خارجه پاکستان و ملاحظات امنیتی از دلایل احتمالی لغو برنامه رضا امیری مقدم عنوان شده است.
واکنشها در میان رهبران جهان
دونالد ترامپ، رییسجمهوری آمریکا، گزارش فاکسنیوز درباره صادرنشدن حکم اعدام برای معترضان در ایران را «خبر خوب» خواند و ابراز امیدواری کرد این روند ادامه یابد.
صفحه فارسی وزارت امور خارجه آمریکا، اعلام کرد جمهوری اسلامی در برابر مطالبات مردم برای آزادی و عدالت، خشونت بیرحمانه را جایگزین گفتوگو کرده و حتی منافع آمریکا و کشورهای همسایه را تهدید میکند.
وزارت امور خارجه آمریکا همچنین گزارش داد حکومت ایران از پهپادهای نظامی برای شناسایی، ردیابی و سرکوب معترضان مسالمتآمیز استفاده کرده و شهروندان خود را همچون دشمنان جنگی هدف قرار میدهد.
هاکان فیدان، وزیر امور خارجه ترکیه، نیز تاکید کرد آنکارا استفاده از خشونت علیه ایران را تایید یا توجیه نمیکند و اولویت خود را جلوگیری از بیثباتی از مسیر دیپلماسی میداند.
وینستون پیترز، وزیر امور خارجه نیوزیلند، سرکوب اعتراضات در ایران را «خشن و بیرحمانه» توصیف کرد و ضمن محکومکردن کشتار معترضان، از انتقال نگرانیهای جدی دولتش به سفارت ایران خبر داد و به شهروندان نیوزیلندی توصیه کرد در صورت امکان ایران را ترک کنند.
واکنش نمایندگان پارلمانها
کورنیلیا زاییلد، رییس پارلمان ایالتی برلین، با اعلام همبستگی با معترضان ایران گفت اعتراضات سراسری نشان میدهد «شجاعت میتواند از ترس نیرومندتر باشد» و تاکید کرد آزادی، پایه و اساس هر دموکراسی است.
الی کوهانیم، معاون سابق نماینده ویژه آمریکا در نظارت و مبارزه با یهودستیزی، با مقایسه نیروهای سرکوب در ایران با حماس نوشت تصاویر حضور مسلحانه آنها در خیابانها، یادآور نیروهای نیابتی جمهوری اسلامی است که در هفتم اکتبر دست به کشتار زدند.
سباستین تینکین، نماینده پارلمان اروپا، خواستار دعوت از شاهزاده رضا پهلوی برای سخنرانی در پارلمان اروپا شد و گفت پس از سالها گفتوگو با مقامهای جمهوری اسلامی، زمان شنیدن صدای معترضان ایرانی فرارسیده است.
همچنین امید نوریپور با اشاره به سرکوبهای گسترده در ایران گفت اتحادیه اروپا باید فشار مالی را افزایش دهد و سپاه پاسداران را در فهرست گروههای تروریستی قرار دهد؛ اقدامی که به گفته او پاسخ ضروری به «کشتار و خشونت عریان» است.
حمایتها در کره جنوبی
نمایندگان پارلمان کره جنوبی در حال آمادهسازی قطعنامهای برای محکوم کردن سرکوب اعتراضات در ایران هستند؛ لی آنجو، عضو ارشد حزب حاکم، اعلام کرد این قطعنامه با تاکید بر حفاظت از جان شهروندان ایرانی و واکنش مسئولانه و هماهنگ جامعه بینالمللی تدوین شده و تاکنون دستکم ۵۰ نماینده از آن حمایت کردهاند.
همزمان حزب «اصلاح میهن» با انتشار بیانیهای، جمهوری اسلامی را با دیکتاتور پیشین کره جنوبی، چان دوهوان، مقایسه و وضعیت کنونی ایران را مشابه دوران خیزش گوانگجو در ۱۹۸۰ توصیف کرد.
دولت کره جنوبی نیز در بیانیهای رسمی، سرکوب اعتراضات در ایران را نگرانکننده خواند، با استفاده از زور علیه معترضان مسالمتجو مخالفت کرد و خواستار حلوفصل مسالمتآمیز بحران از طریق گفتوگو، احترام به حقوق بنیادین و جلوگیری از تشدید تنشها شد.
در ادامه حمایت نمایندگان پارلمانها از اعتراضات ایران، لیندزی گراهام، سناتور جمهوریخواه نزدیک به ترامپ، در دیدار با شاهزاده رضا پهلوی گفت انتخاب رهبر آینده ایران بر عهده مردم این کشور است و ابراز امیدواری کرد روزی این فرصت فراهم شود.
او همچنین تاکید کرد: «با تمام وجود باور دارم که کمک در راه است». در استرالیا نیز آرون ویولی، عضو مجلس نمایندگان، سرکوب خشونتآمیز اعتراضات، شلیک مستقیم به معترضان و قطع اینترنت را بهشدت محکوم کرد و گفت هیچ حکومتی که مردم خود را میکشد مشروعیت ندارد و جمهوری اسلامی مشروعیت خود را از دست داده است.
همزمان در اروپا، نوربرت روتگن، نماینده پارلمان آلمان، تاکید کرد تروریستی خواندن سپاه پاسداران تاثیر ملموسی خواهد داشت و با افزایش فشار مالی و سیاسی بر سرآمدان دستگاه سرکوب، فشار بر رژیمی را که به گفته او تنها به خشونت متکی است، تشدید میکند.
او و دیگر مقامهای اروپایی خواستار پاسخگویی عاملان سرکوب و افزایش همبستگی بینالمللی برای حمایت از مردم ایران شدند.
