دونالد ترامپ، رئیسجمهوری آمریکا، پنجشنبه با امضای یک فرمان اجرایی روند فروش داراییهای تیکتاک در ایالات متحده را به سرمایهگذاران آمریکایی و بینالمللی آغاز کرد؛ اقدامی که مطابق قانون سال ۲۰۲۴ برای رفع نگرانیهای امنیت ملی الزامی شده بود.
بر اساس این فرمان، شرکت جدیدی با ارزش حدود ۱۴ میلیارد دلار تشکیل خواهد شد؛ رقمی که به گفته معاون رئیسجمهوری جیدی ونس، بسیار پایینتر از برآورد ۳۰ تا ۴۰ میلیارد دلاری برخی تحلیلگران است.
ترامپ که در کاخ سفید سخن میگفت، تاکید کرد هدف اصلی این معامله «حفاظت از دادههای کاربران آمریکایی» است و افزود: «این شرکت کاملاً تحت اداره آمریکاییها خواهد بود.» او اعلام کرد مایکل دل، روبرت مرداک و چند سرمایهگذار جهانی برجسته در این پروژه حضور خواهند داشت. ترامپ همچنین گفت در گفتوگویی مستقیم با شی جینپینگ، رئیسجمهوری چین، موضوع را مطرح کرده و او نیز با پیشبرد این روند موافقت کرده است.
بر اساس توافق اولیه، شرکت اوراکل و صندوق سرمایهگذاری سیلورلیک حدود ۵۰ درصد سهام تیکتاک آمریکا را در اختیار خواهند گرفت و سهامداران فعلی بایتدنس نیز حدود ۳۰ درصد سهم خواهند داشت. سهم بایتدنس – شرکت مادر چینی تیکتاک – به کمتر از ۲۰ درصد کاهش مییابد تا با الزامات قانون ۲۰۲۴ هماهنگ باشد؛ قانونی که تصریح کرده در صورت عدم فروش داراییهای آمریکایی تیکتاک، این اپلیکیشن باید تا ژانویه ۲۰۲۵ تعطیل شود.
این تغییر ساختار در حالی صورت میگیرد که تیکتاک در آمریکا ۱۷۰ میلیون کاربر دارد و ترامپ خود این شبکه اجتماعی را یکی از عوامل کلیدی پیروزی انتخاباتیاش معرفی کرده است. با این حال، برخی قانونگذاران جمهوریخواه خواستار شفافیت بیشتر در جزئیات معامله شدهاند تا مطمئن شوند ارتباط این پلتفرم با گروههای نزدیک به حزب کمونیست چین بهطور کامل قطع خواهد شد. به گفته یک مقام کاخ سفید، هیئتمدیره شرکت جدید هفت عضو خواهد داشت که شش نفر از آنان آمریکایی و تنها یک نفر نماینده بایتدنس خواهد بود.
این موضوع در شرایطی مطرح میشود که تنشها بر سر جنگ غزه وارد دومین سال خود شده و فشارهای بینالمللی برای یافتن راهحل صلح افزایش یافته است.
ترامپ روز سهشنبه در نیویورک با رهبران و مقاماتی از عربستان سعودی، امارات، قطر، مصر، اردن، ترکیه، اندونزی و پاکستان دیدار کرد. محور این گفتوگوها جنگ غزه و آینده روابط اسرائیل و فلسطین بود.
او روز پنجشنبه در جمع خبرنگاران در کاخ سفید گفت: «اجازه نخواهم داد اسرائیل کرانه باختری را الحاق کند.»
این موضع پس از آن مطرح شد که ایتمار بنگویر، وزیر امنیت داخلی اسرائیل، اعلام کرده قصد دارد کابینه اسرائیل را به اعمال حاکمیت بر کرانه باختری ترغیب کند؛ اقدامی که به معنای الحاق عملی سرزمینی است که در جنگ ۱۹۶۷ از اعراب تصرف شد.
شاهزاده فیصل بن فرحان، وزیر خارجه عربستان سعودی، در سخنانی در سازمان ملل تاکید کرد: «کشورهای عرب و مسلمان بهروشنی به رئیسجمهوری [آمریکا] توضیح دادند که الحاق هر بخشی از کرانه باختری نه تنها صلح احتمالی در غزه بلکه هرگونه صلح پایدار را تهدید میکند. من مطمئنم که ترامپ موضع ما را فهمیده و میداند الحاق چه خطراتی دارد.»
او همچنین گفت پایان دادن به جنگ غزه پیششرطی برای پیشبرد موضوع تشکیل کشور فلسطین است.
همزمان، دولت ترامپ طرحی ۲۱ مادهای برای صلح خاورمیانه به رهبران عرب و مسلمان ارائه داده است که بنا بر گفته استیو ویتکاف، فرستاده ویژه آمریکا، شامل موضوع غزه نیز میشود، هرچند جزئیات آن هنوز منتشر نشده است.
ترامپ قرار است روز دوشنبه در واشینگتن با بنیامین نتانیاهو، نخستوزیر اسرائیل، دیدار کند.
از سوی دیگر، مجمع عمومی سازمان ملل در سپتامبر با اکثریت قاطع یک بیانیه هفتصفحهای را تصویب کرد که راهحل دو کشوری و پایان جنگ غزه را پیگیری میکند؛ بیانیهای که ریشه در کنفرانس بینالمللی ماه ژوئیه به میزبانی عربستان سعودی و فرانسه داشت، اما با تحریم آمریکا و اسرائیل مواجه شد.
جنگ غزه در پی حمله ۷ اکتبر ۲۰۲۳ حماس به اسرائیل آغاز شد؛ حملهای که به کشته شدن ۱۲۰۰ نفر، عمدتاً غیرنظامی، و گروگانگیری بیش از ۲۵۰ نفر انجامید.
در مقابل، حملات اسرائیل به غزه تاکنون به گفته مقامات بهداشتی محلی بیش از ۶۵ هزار کشته بر جای گذاشته است.
در چنین شرایطی، همزمانی طرح ۲۱ مادهای آمریکا و بیانیه سازمان ملل – به گفته وزیر خارجه عربستان سعودی – «مکمل یکدیگر» تلقی میشود و میتواند چشماندازی برای باز شدن مسیر دیپلماسی در یکی از پیچیدهترین بحرانهای خاورمیانه فراهم آورد.
طبق اعلام شرکت اپل پس از لغو برخی تحریمهای ایالات متحده علیه سوریه و معافیت جدید وزارت بازرگانی آمریکا با عنوان «صلح و شکوفایی سوریه» محصولات این شرکت از ۱۱ شهریور بهطور رسمی و از طریق فروشگاه مجاز اپل در سوریه عرضه میشوند.
به دنبال این تغییرات، کاربران سوری میتوانند بدون نیاز به ویپیاِن به اپاستور، فروشگاه آنلاین رسمی اپل، یا اشتراک خدمات مرتبط با محصولات این شرکت دسترسی پیدا کنند.
افزون بر این، بانک مرکزی سوریه بهتازگی توافقی با شرکت مسترکارت، ادارهکننده یکی از بزرگترین شبکههای پرداخت الکترونیکی در جهان، امضا کرده است. دو منبع بانکی سوری به رسانهها گفتهاند که این توافق بر توسعه زیرساختهای پرداخت دیجیتال و صدور کارتهای بانکی محلی و بینالمللی متمرکز است.
مسترکارت ۱۴ سال پیش، در پی فشار تحریمهای غرب علیه دولت بشار اسد به دلیل سرکوب اعتراضهای مسالمتآمیز شهروندان، از سوریه خارج شد. تحلیلگران بهاتفاق بر این باورند که آغاز همکاری مجدد این شرکت با سوریه میتواند اقتصاد سوریه را ظرف مدتی کوتاه متحول کند.
در صورت اجرایی شدن این توافق، سیستم پرداخت بانکهای سوریه مدرن خواهد شد و اعتبار جهانی آنها افزایش خواهد یافت. به دنبال این تغییرات، شهروندان سوری که سالهاست با تکیه بر پول نقد زندگی میکنند و از دسترسی به سیستم بانکی جهانی محرومند، میتوانند داخل و خارج از کشورشان از کارتهای اعتباری استفاده کنند.
تحریمهای گسترده علیه حاکمیت استبدادی سوریه سبب فروپاشی سیستم مالی در این کشور شد و اقتصاد آن را تحت فشاری شدید قرار داد. طبق گزارش سازمان ملل هنگام فروپاشی حکومت اسد، از هر ۱۰ سوری، ۹ نفر زیر خط فقر بودند.
پس از سقوط بشار اسد، بخش قابل توجهی از تحریمهای ایالات متحده علیه سوریه لغو شد. مجوز «صلح و شکوفایی در سوریه» هم برای صادرات رده خاصی از محصولات فنآوری که حساسیت امنیتی آنها «پایین» تلقی میشود، معافیتهایی در نظر گرفته است.
به نقل از وبسایت اپل، از آنجا که بیشتر محصولات این شرکت از نظر امنیتی «کمحساسیت» به شمار میآیند، صادرات آنها به سوریه تسهیل شده است.
با این حال، اپل تاکید کرده است که وزارت خارجه ایالات متحده هنوز نام سوریه را از فهرست «کشورهای حامی تروریسم» حذف نکرده است. این بدان معناست که محدودیتها علیه برخی گروهها یا نهادهایی در این کشور همچنان برقرار است و معافیتهای تجاری جدید، تعامل با «کاربرانِ ممنوع» را شامل نمیشود.
به دلیل تحریمهای جهانی علیه سوریه، محصولات اپل با چندین واسطه و بهندرت در دسترس کاربران سوری قرار میگرفت و کاربران برای دسترسی به اپاستور مجبور بودند از ویپیان استفاده کنند.
عبیده ابوقیدر، تولیدکننده محتوا و سلبریتی سوری در حوزه فنآوری که در شبکههای اجتماعی به نام عبیده-اِی کِی شناخته میشود، بهتازگی ویدیویی منتشر کرده است که نشان میدهد کاربران اپل در این کشور اکنون میتوانند بدون نیاز به ویپیان از دستگاههای خود استفاده کنند.
در ماه مارس گذشته، اپل پرچمی را که در دوران بشار اسد استفاده میشد، با پرچم استقلال سوریه جایگزین کرد. این پرچم پیشتر از سوی معترضان ضداسد استفاده میشد و دولت کنونی سوریه هم آن را
به عنوان پرچم رسمی کشور اعلام کرده است.
افزون بر این اقدامات، وزارت ارتباطات سوریه در ماههای گذشته از پروژهای با عنوان «سیلکلینک» رونمایی کرد که در همکاری با شرکتهای جهانی شکل گرفته است و بر توسعه زیرساخت فیبر نوری و ایجاد یک مرکز اینترنت منطقهای در کشور متمرکز است.
