وزارت امور خارجه آلمان در پاسخ به پرسش ایراناینترنشنال درباره وضعیت فعالیت سفارت این کشور در تهران، اعلام کرد که بخشی از کادر سفارت فعالیت خود را از سرگرفته، اما سفارت تا اطلاع ثانوی برای مراجعات عمومی بسته خواهد ماند و حتی در موارد اضطراری نیز خدمات کنسولی حضوری ارائه نمیدهد.
در بیانیه وزارت خارجه آلمان آمده است که «گامهای اولیهای برای ازسرگیری فعالیتهای پایهای» در حال انجام است. از جمله این اقدامات، بازگرداندن گذرنامه متقاضیانی است که مدارکشان همچنان در سفارت نگهداری میشود. همچنین بررسی پروندههای ویزای پیشین، بهویژه ویزاهای دانشجویی که پیش از درگیری ثبت شده بودند، از سر گرفته شده است.
در مورد افرادی که ویزای آنها در جریان بحران اخیر منقضی شده، آلمان اعلام کرد که این افراد میتوانند بار دیگر برای دریافت ویزا اقدام کنند. وزارت خارجه آلمان همچنین تاکید کرده است که علیرغم بسته بودن حریم هوایی، مسیرهای خروج از ایران از طریق مرزهای زمینی به کشورهای همسایه همچنان باز بوده و اقدامات بعدی سفارت بسته به تحولات آینده اتخاذ خواهد شد.
خبرگزاری فارس، وابسته به سپاه پاسداران، چهارشنبه ۲۵ تیر گزارش داد که وزارت ارتباطات و فنآوری اطلاعات روز دوم تیر با ارسال نامهای به اتحادیه بینالمللی مخابرات (ITU)، از استارلینک شکایت کرد.
نسخهای از نامه که در گزارش خبرگزاری فارس منتشر شده ادعا میکند که فعالیت استارلینک «بدون داشتن مجوزهای لازم» در ایران مصداق نقض مقررات جهانی ارتباطات رادیویی است.
این شکایت در پی فعالسازی استارلینک در ایران طی جنگ ۱۲ روزه جمهوری اسلامی و اسراییل صورت گرفته است؛ زمانی که جمهوری اسلامی محدودیتهای گستردهای بر اینترنت اعمال کرده بود.
ایلان ماسک، بنیانگذار استارلینک، ۲۴ خرداد، همزمان با دومین روز جنگ، در شبکه اجتماعی ایکس نوشت: «پرتوها روشن هستند»؛ عبارتی که به فعال بودن سرویس اینترنت ماهوارهای در داخل ایران تعبیر شد.
نیمه دوم سال ۱۴۰۲ دولت ابراهیم رییسی نیز با ارسال نامهای مشابه به اتحادیه بینالمللی مخابرات از استارلینک شکایت کرد.
به دنبال این شکایت، کمیسیون فدرال ارتباطات آمریکا در نامهای به ITU پاسخ داد و نوشت: «ایالات متحده طبق قوانین هیچ الزامی برای ردیابی موقعیت ایستگاههای زمینی ندارد.»
توانمندی استارلینک و تمایل جمهوری اسلامی به کنترل اطلاعات
نقش استارلینک در ارتباطات اینترنتی کاربران ایرانی طی سالهای اخیر بهطور چشمگیری افزایش یافته است.
به گفته پویا پیرحسینلو، رئیس کمیته اینترنت انجمن تجارت الکترونیک، تعداد کاربران این سرویس در ایران از ۱۰۰ هزار نفر فراتر رفته است.
او دی ماه ۱۴۰۳ در گفتوگو با خبرگزاری ایلنا گفته بود: «بیش از ۳۰ هزار کاربر منحصربهفرد از اینترنت ماهوارهای استفاده میکنند که نشان میدهد مجموع کاربران این نوع اینترنت از ۱۰۰ هزار نفر عبور کرده است.»
مجلس شورای اسلامی بلافاصله پس از پایان یافتن تنش نظامی با اسراییل طرحی با عنوان «تشدید مجازات جاسوسی و همکاری با کشورهای متخاصم» را تصویب کرد. در این طرح به استارلینک هم اشاره شده است.
مادههای دو و سه این طرح «همکاریهای اقتصادی، رسانهای یا علمی با نهادهای وابسته به دشمنان جمهوری اسلامی» را نیز جرمانگاری میکند.
هرگونه همکاری اطلاعاتی، تحلیلی، عملیاتی یا حتی رسانهای با اسرائیل، آمریکا یا هر کشوری که شورای عالی امنیت ملی آن را «متخاصم» تشخیص دهد، میتواند مصداق «افساد فیالارض» تلقی شود.
ارسال خبر، تحلیل یا تصویر به رسانههایی که «وابسته یا همسو با دشمن» خوانده میشوند، تا ۱۰ سال زندان دارد و استفاده از تجهیزات «ارتباطی ماهوارهای» نظیر استارلینک نیز ممنوع شده و مجازات آن شامل شش ماه تا دو سال حبس است.
اصغر جهانگیر، سخنگوی قوه قضاییه، هفته پیش اعلام کرد که مقامات قضایی علیه افراد و نهادهایی که از استارلینک استفاده میکنند بهطور قانونی اقدام خواهند کرد.
این مقام جمهوری اسلامی که نخواست نامش فاش شود، پنجشنبه تصریح کرد که هرگونه مذاکره احتمالی باید با واقعیات امنیتی موجود در منطقه همخوانی داشته باشد و بر اساس آن طراحی شود.
او گفت که تهران حاضر نیست وارد مذاکرات جدیدی با ایالات متحده شود مگر آنکه چارچوب و دستور کار آن بهطور کامل با مذاکرات پیشین متفاوت باشد.
این مقام افزود: «اطلاعات ما نشان میدهد که واشینگتن بهدنبال مذاکراتی است که هدف آن آمادهسازی برای جنگ است، نه دستیابی به صلح. اگر اینگونه باشد، ما هیچ دلیلی برای اتلاف وقت نمیبینیم و ترجیح میدهیم تمرکز خود را بر آمادگی برای درگیری بگذاریم.»
او با بیان اینکه هرگونه دور تازهای از مذاکرات باید دارای «تضمینهای جدی و عملی» باشد، هشدار داد که بدون چنین تضمینهایی، مذاکرات میتواند صرفاً پوششی برای اقدامات فریبکارانه امنیتی آمریکا باشد.
پیش از این اسماعیل بقایی، سخنگوی وزارت امور خارجه جمهوری اسلامی، دوشنبه ۲۳ تیر در نشست خبری هفتگی خود گفت هنوز «تاریخ، زمان و مکانی» برای دیدار عباس عراقچی، وزیر امور خارجه جمهوری اسلامی و استیو ویتکاف، فرستاده ویژه آمریکا در امور خاورمیانه، مشخص نشده است.
او تاکید کرد: «مادامی که نسبت به اثربخشی دیپلماسی و روند مذاکره اطمینان حاصل نکنیم، وارد چنین روندی نخواهیم شد.»
مقام ارشد جمهوری اسلامی به پرستیوی گفت: «تهران شروط مشخصی را برای آغاز هرگونه مذاکره جدید مطرح کرده که از جمله آنها میتوان به توجه جدی به برنامه هستهای اسرائیل و تسلیحات کشتار جمعی این رژیم اشاره کرد.»
بهگزارش پرستیوی او تاکید کرد: «هیچکس در منطقه نخواهد پذیرفت که روند خلع سلاح تنها ایران یا سایر کشورهای منطقه را دربرگیرد، در حالی که رژیمی مانند اسرائیل که رویکردی خونریزانه دارد، هر روز به سلاحهای بیشتری دست مییابد.»
این مقام جمهوری اسلامی همچنین مجازات معتبر اسرائیل و پرداخت غرامت به ایران را از دیگر شروط اساسی تهران برای مذاکره عنوان کرد و هشدار داد که در غیر این صورت، هر مذاکرهای میتواند بار دیگر زمینهساز آغاز جنگی جدید باشد.
او تصریح کرد: «این یک معضل برای ایالات متحده است و ما هنوز نمیدانیم آنها قصد دارند این مشکل را چگونه حل کنند.»
روزنامه واشینگتنپست ۲۲ تیر به نقل از مقامهای آمریکایی گزارش داد انتظار میرود مذاکرات میان واشینگتن و تهران برای رسیدن به یک توافق هستهای، بهزودی از سر گرفته شود.
این روزنامه نوشت دولت ترامپ معتقد است جمهوری اسلامی حتی پس از حملات اخیر آمریکا و اسرائیل، همچنان به دستیابی به یک توافق دیپلماتیک در خصوص برنامه هستهای خود تمایل دارد.
عباس عراقچی، وزیر امور خارجه جمهوری اسلامی نیز، ۲۱ تیر اعلام کرد هیچ توافقی با آمریکا بدون به رسمیت شناختن «حق غنیسازی» در کار نخواهد بود.
این مقام ارشد در پایان به پرستیوی گفت: «ما باید تضمینهایی دریافت کنیم که آقای ویتکاف بهعنوان یک میانجی در راستای دستیابی به راهحل عمل میکند، نه اینکه آتشافروزی جدیدی علیه ایران در دستور کار او باشد. ارائه چنین تضمینهایی بسیار دشوار است، اما با این حال ما آمادهایم یک فرصت دیگر بدهیم، سخنان طرف آمریکایی را بشنویم و اقدامات عملی آنها را در این زمینه ارزیابی کنیم.»
در حالی که محمدی، پنجشنبه ۲۶ تیر، با بیان اینکه روزانه ۱۵۰ مورد آتشسوزی در تهران، در سامانه آتشنشانی ثبت میشود آنها را تلویحا طبیعی ارزیابی کرد، اما حسن عباسنژاد، مدیرکل حفاظت محیط زیست استان تهران، با ابراز نگرانی از آتشسوزیهای اخیر، گفت: «متاسفانه در برخی مناطق استان، عناصر معاند و افراد فرصت طلب با سواستفاده از شرایط پسا جنگ، اقدام به سوزاندن پسماند کردهاند که این اقدام نه تنها موجب آلودگی شدید هوا و ایجاد دود در منطقه شده، بلکه سبب نگرانی شهروندان نیز شده است.»
موضوع از مشاهده دود غلیظ در منطقه جنوب غرب تهران آغاز شد. صبح پنجشنبه، شهروندان از مشاهده دود غلیظی در محدوده پشت بیمارستان برکت چیتگر خبر دادند.محله کوهک در ضلع غربی بزرگراه آزادگان قرار دارد و از سمت شمالی به خیابان هوانیروز شهرک راه آهن منتهی میشود.
این محله در انتهای بلوار کوهک منتهی به جاده مخصوص، از سمت جنوبی توسط اتوبان تهران کرج از منطقه ۲۱ تهران تفکیک شده است. کوهک در ضلع غربی خود نیز به پارک و دریاچه چیتگر میرسد.
محدودهای که طی جنگ ۱۲ روزه، گزارشهایی از وقوع انفجار در حوالی آن منتشر شده بود. با گذشت حدود یکماه از جنگ ۱۲ روزه، روشن شده است جمهوری اسلامی، از اماکن به ظاهر غیرنظامی، برای پوشش یا اسکان چهرههای کلیدی خود استفاده کرده است.
با این حال، آتشنشانی و رسانههای رسمی جمهوری اسلامی، تاکید کردند آتشسوزی پنجشنبه، مربوط به یک سایت دپوی زباله بوده است. سازمان محیط زیست نیز، آتشسوزی را ناشی از اقدام «عناصر معاند» دانسته است. اما سایت دپوی زباله کوهک که صداوسیما از آن گزارش تهیه کرده است، یک سایت رسمی دپوی زباله است که شهریور ۱۴۰۲، به طور رسمی در این منطقه، واقع در خیابان نسیم چهارم تاسیس شده است. به نظر نمیرسد اداره این سایت رسمی، در دست «عناصر معاند» بوده باشد.
از سوم تیرماه، جمهوری اسلامی و اسرائیل در آتشبسی شکننده بهسر میبرند. جریان موسوم به اصولگرا، به دولت بابت پذیرش آتشبس انتقاد دارد، اما علی خامنهای در اولین سخنرانی عمومی خود در ۲۵ تیر، خطاب به این جریان تلویحا آنان را از اعتراض به دولت منع کرد.
از سوی دیگر، با اینکه رییس سازمان آتشنشانی گفته بروز این آتشسوزیها همیشه وجود داشته است، اما گزارشهای مشابهی از این حجم از آتشسوزی در تابستان به دلایلی نظیر نشتگاز، آتشزدن علفهای اطراف فرودگاه و در مورد اخیر، آتش زدن دپوی زباله، در سالهای گذشته وجود نداشته است.
در مورد آتشسوزی یک واحد از برجی در شهرک چیتگر که پنجشنبه ۱۹ تیر رخ داد، آتشنشانی به طور رسمی اعلام کرد که سانحه بهدلیل نشت گاز رخ داده است. اما گازکشی نشدن برج پامچال ۹، از سویی و از سوی دیگر، تصاویری که رسانههای رسمی از یک واحد نوساز بدون وسیله، بهعنوان محل وقوع انفجار منتشر کردند، ابهامات درباره روایت رسمی را افزایش داد.
یک روز پس از آن انفجار، رسانهها خبر دادند علی برادر حسین (حسن) طائب، فرمانده سابق سازمان اطلاعات سپاه پاسداران انقلاب اسلامی، نماینده سابق «ولیفقیه» در قرارگاه سرکوب «ثارالله» پنجشنبه ۱۹ تیر درگذشته است.
این خبر در حالی اعلام شد، که در زمان آتشسوزی برج پامچال، گزارشهایی از حضور نیروهای شبیه به نیروهای لباس شخصی در محل منتشر شده بود. حساب رسمی اسرائیل بهفارسی، پس از این انجار که جمهوری اسلامی آن را ناشی از نشتی گاز اعلام کرده بود، با انتشار تصویری از آن به کنایه نوشت «سلطان گاز هنوز دستگیر نشده؟»
تاکنون دستکم ۲۰ انفجار مشکوک در سطح کشور گزارش شده است، که مقامات جمهوری اسلامی، همه آنها را طبیعی و به دلایلی جز خرابکاری مربوط دانستند.
با این حال، شهروندان در فضای مجازی، با کنار هم قرار دادن اعلام خبر مرگ چهرههای نظامی و امنیتی ادعاهای جمهوری اسلامی را زیر سوال میبرند.
