اتحادیه اروپا یکشنبه اعلام کرد که تعلیق اقدامات تلافیجویانه خود در برابر تعرفههای ایالات متحده را تا اوایل ماه میلادی آینده تمدید خواهد کرد و همچنان برای رسیدن به یک راهحل از طریق مذاکره تلاش میکند.
این در حالی است که دولت دونالد ترامپ، رییسجمهوری آمریکا، خواستار دریافت امتیازات بیشتری از شرکای تجاری خود در اتحادیه اروپا شده است.
ترامپ روز شنبه گفت از اول آگوست تعرفهای ۳۰ درصدی بر بیشتر واردات از اتحادیه اروپا و مکزیک اعمال خواهد کرد.
این اقدام در امتداد تهدیدات مشابه علیه سایر کشورها صورت میگیرد و کمتر از سه هفته به این کشورها فرصت داده شده تا توافقهای چارچوبی برای کاهش این نرخ پیشنهادی برای تعرفهها انجام دهند.
کوین هَستت، مشاور اقتصادی کاخ سفید، یکشنبه اعلام کرد پیشنهادهای ارائهشده از سوی کشورهای مختلف تاکنون رضایت ترامپ را جلب نکردهاند.
او گفت: «تعرفهها واقعی هستند، مگر اینکه بهبودهایی حاصل شود.»
هستت در گفتوگو با شبکه ایبیسی افزود: «رییسجمهوری معتقد است توافقها باید بهتر باشند. او برای مشخصکردن خط قرمز، این نامهها را برای کشورها ارسال کرده و باید ببینیم چه میشود.»
اورسولا فون در لاین، رییس کمیسیون اروپا که سیاست تجاری ۲۷ عضو اتحادیه اروپا را هدایت میکند، گفت اتحادیه به رویکرد دوگانه خود ادامه خواهد داد: ادامه گفتوگوها و آمادهسازی خود برای انجام اقدامات تلافیجویانه.
او در یک نشست خبری گفت: «همیشه بهصراحت اعلام کردهایم که مذاکره و رسیدن به راه حل از این طریق را ترجیح میدهیم. این موضع ما همچنان پابرجاست و از زمانی که در اختیار داریم استفاده خواهیم کرد.»
او افزود اتحادیه اروپا تعلیق اقدامات تلافیجویانه را تا اوایل ماه آگوست تمدید خواهد کرد.
تصمیم فون در لاین برای خودداری از اقدام فوری تلافیجویانه، نشانهای از تمایل کمیسیون اروپا برای جلوگیری از تشدید تنشهای تجاری است و هنوز امکان مذاکره برای رسیدن به نتیجهای بهتر وجود دارد.
فریدریش مرتس، صدراعظم آلمان، یکشنبه گفت عمیقاً متعهد به یافتن راهحلی تجاری با ایالات متحده است.
او به شبکه آر ار د (ARD) گفت در دو هفته و نیم آینده بهطور فشرده با فون در لاین و امانوئل مکرون، رییسجمهوری فرانسه، روی این موضوع کار خواهد کرد.
مرتس درباره تاثیر تعرفه ۳۰ درصدی آمریکا بر آلمان گفت: «اگر چنین اتفاقی بیفتد، باید بخش زیادی از تلاشهای سیاست اقتصادی خود را به تعویق بیندازیم، چرا که این امر در همه عرصهها اختلال ایجاد میکند و هسته صادراتی آلمان را هدف قرار میدهد.»
آزمون وحدت اروپا
تهدید تازه ترامپ و نحوه پاسخ به آن ممکن است وحدت اعضای اتحادیه را به چالش بکشد. فرانسه موضع سختگیرانهتری نسبت به آلمان اتخاذ کرده است. آلمان بهعنوان موتور صنعتی اروپا به صادرات بسیار وابسته است.
مکرون گفته است کمیسیون اروپا باید بیش از هر زمان دیگری «قاطعانه عزم اتحادیه برای دفاع از منافع اروپا را اعلام کند».
بهگفته مکرون، پاسخ متقابل ممکن است شامل استفاده از ابزار ضداجبار اتحادیه اروپا باشد.
لارس کلینگبیل، وزیر دارایی آلمان، یکشنبه گفت در صورت شکست مذاکرات، اتحادیه باید آماده اقدام قاطع باشد.
او به روزنامه زوددویچه تسایتونگ گفت: «اگر راهحل منصفانهای از طریق مذاکره حاصل نشود، باید اقدامات متقابل قاطعی برای محافظت از مشاغل و شرکتهای اروپایی انجام دهیم.»
در حالی که اتحادیه اروپا در ماههای اخیر از تلافی علیه آمریکا خودداری کرده، دو بسته اقدام آماده کرده که در مجموع میتواند ۹۳ میلیارد یورو از کالاهای آمریکایی را هدف قرار دهد.
بسته نخست، در پاسخ به تعرفههای ۵۰ درصدی آمریکا بر واردات فولاد و آلومینیوم که ۲۱ میلیارد یورو از کالاهای آمریکا را تحت تأثیر قرار میدهد، در ماه آوریل برای ۹۰ روز تعلیق شد تا فرصت مذاکره فراهم شود. این تعلیق قرار بود روز دوشنبه منقضی شود، اما حالا تمدید شده است.
بسته دوم، در واکنش به تعرفههای «متقابل» ترامپ، از ماه مه در دست تهیه است و قرار است ۷۲ میلیارد یورو از کالاهای آمریکا را هدف بگیرد. این اقدامات هنوز علنی نشدهاند و فهرست نهایی باید به تایید کشورهای عضو برسد.
ابزار ضداجبار
فون در لاین گفت هنوز استفاده از ابزار ضداجبار اتحادیه اروپا در دستور کار قرار نگرفته است. این ابزار به اتحادیه اروپا امکان میدهد در برابر کشورهایی که با فشار اقتصادی تلاش میکنند سیاست کشورهای عضو را تغییر دهند، واکنش نشان دهد.
او افزود: «این ابزار برای شرایط فوقالعاده طراحی شده است، و هنوز به آن نقطه نرسیدهایم.»
اقدامات احتمالی تلافیجویانه میتواند شامل محدودکردن دسترسی به بازار اتحادیه برای کالاها و خدمات، و سایر اقدامات اقتصادی مرتبط با سرمایهگذاری مستقیم خارجی، بازارهای مالی و کنترل صادرات باشد.
در نشانهای از تمایل اتحادیه اروپا به گسترش روابط تجاری با شرکای جدید در دورانی از بیثباتی روزافزون در روابط دو سوی آتلانتیک، فون در لاین اعلام کرد توافق سیاسی برای پیشبرد توافق تجاری با اندونزی حاصل شده است.
تولیدکنندگان پنیر در فرانسه درباره پیامدهای زیانبار تعرفه ۳۰ درصدی هشدار دادهاند، چرا که این صنعت نیمی از تولید خود را، از جمله به ایالات متحده، صادر میکند.
فرانسوا زاویه اوار، مدیرعامل انجمن صنایع لبنی فرانسه (FNIL) به رویترز گفت: «با محیطی جدید روبهرو هستیم که باید به آن عادت کنیم. بهنظر نمیرسد این وضعیت موقتی باشد.»
در این گزارش که یکشنبه ۲۲ تیر منتشر شد، دستگاه سرویس مخفی بهدلیل ضعف انضباطی و از جمله عدم اخراج افراد در پی این حادثه، بهشدت مورد انتقاد قرار گرفته است.
این گزارش، دقیقاً یک سال پس از آن منتشر شد که یک مهاجم ۲۰ ساله به نام توماس متیو کروکس در تاریخ ۲۳ تیر ۱۴۰۳ (۱۳ ژوئیه ۲۰۲۴) در گردهمایی انتخاباتی ترامپ در باتلر، در ایالت پنسیلوانیا، آتش گشود و گلولهای گوش ترامپ را خراش داد.
گزارش کمیته امنیت داخلی و امور دولتی سنا، سرویس مخفی را به الگویی از بیمبالاتی و نقص ارتباطی در برنامهریزی و اجرای این گردهمایی متهم کرده است.
در این تیراندازی، یک نفر از حاضران کشته و دو نفر دیگر زخمی شدند. مهاجم نیز بهدست ماموران سرویس مخفی کشته شد.
در این گزارش آمده است: «این فقط یک اشتباه نبود؛ بلکه زنجیرهای از شکستها و کوتاهیهای قابل پیشگیری بود که تقریباً به بهای جان رییسجمهوری ترامپ تمام شد.»
سرویس مخفی مسئول حفاظت از روسایجمهوری فعلی و پیشین ایالات متحده، خانوادههای آنان، رهبران خارجی در سفر، و برخی دیگر از مقامات ارشد است.
سناتور رند پل، رییس جمهوریخواه این کمیته از ایالت کنتاکی، در بیانیهای گفت: «این یک لغزش ساده در قضاوت نبود. این یک فروپاشی کامل امنیتی در همه سطوح و ناشی از بیتفاوتی بوروکراتیک، نبود پروتکلهای روشن، و امتناع شوکهکننده از پاسخ به تهدیدهای مستقیم بود.»
ده روز پس از این سوءقصد، کیمبرلی چیتل، مدیر وقت سرویس مخفی، در پی افزایش فشارهای عمومی و انتقادات گسترده از عملکرد آژانس، استعفا کرد. طبق اعلام این نهاد، شش مامور سرویس مخفی که در زمان حمله در محل حاضر بودند، با تعلیقهایی بین ۱۰ تا ۴۲ روز مواجه شدند.
کمیته سنا اما اعلام کرد که تعداد بیشتری از مسئولان باید مجازات میشدند و دستکم دو نفر از کسانی که تنبیه شدند، مجازاتهایی سبکتر از آنچه توصیه شده بود دریافت کردهاند. این کمیته تاکید کرد که هیچکس اخراج نشده است.
شان کوران، مدیر فعلی سرویس مخفی، در بیانیهای اعلام کرد این نهاد گزارش سنا را دریافت کرده است و همکاری با این کمیته را ادامه خواهد داد.
او گفت: «پس از وقایع ۱۳ ژوئیه، سرویس مخفی بهطور جدی عملیات خود را مورد بازبینی قرار داد و اصلاحاتی اساسی برای رفع کاستیهای آن روز انجام داد.»
این رمزارز که تحت تاثیر موجی از خوشبینی نهادهای مالی و سرمایهگذاران خرد قرار گرفته، صبح یکشنبه به وقت شرق آمریکا، به ۱۱۹ هزار و ۴۴۴ دلار رسید.
سپس اندکی از این رشد کاسته شد و در سطحی کمی پایینتر از این رکورد جدید تثبیت شد.
این جهش اخیر، روند صعودی قدرتمند بیتکوین را تقویت کرده و آن را در آستانه عبور از سطح نمادین بعدی یعنی ۱۲۰ هزار دلار قرار داده است.
این صعود بیامان نشاندهنده تعمیق باور نهادهای مالی به بیتکوین بهعنوان یک ذخیره ارزش مشروع و قابل اعتماد است.
پیشبینی جهشی ۱۱۲ درصدی تا پایان سال میلادی
مایکل فن د پوپه، معاملهگر و تحلیلگر معروف، پیشبینی جهشی ۱۱۲ درصدی برای بیتکوین تا پایان سال میلادی را مطرح کرده است.
او در آخرین اظهارنظر خود در شبکههای اجتماعی، آیندهای درخشان برای بیتکوین ترسیم و اعلام کرد که این رمزارز میتواند تا اواسط سال به ۱۲۵ هزار دلار برسد و تا اواخر سپتامبر از مرز ۱۵۰ هزار دلار عبور کند.
پیشبینی بلندمدت او حتی فراتر میرود: او قیمت ۲۵۰ هزار دلاری را برای سهماهه چهارم سال ۲۰۲۵برای هر بیتکوین پیشبینی کرده است.
در حال حاضر، بیتکوین افزایش ۱۰ درصدی را در یک هفته تجربه کرده است.
دلایل این رشد چیست؟
کارشناسان معتقدند که این صعود تحتتاثیر ترکیبی از عوامل بوده است: تقاضای نهادهای سرمایهگذاری، تحولات مثبت قانونی، و پذیرش روزافزون بیتکوین به عنوان ذخیره ارزش و دارایی استراتژیک.
در زمینه تغییر قابلتوجهی در نگرشهای قانونی نسبت به رمزارزها، باید به این تحول اشاره کرد که در ایالات متحده، قانونگذاران در حال آمادهسازی اصلاحات مهم در حوزه رمزارز هستند که انتظار میرود محیطی مطلوبتر برای بیتکوین و دیگر داراییهای دیجیتال فراهم کند.
این شفافیت قانونی، اعتماد سرمایهگذاران را تقویت کرده و منجر به افزایش تقاضا و بالا رفتن قیمتها شده است.
در زمینه پذیرش روزافزون بیتکوین به عنوان ذخیره ارزش و دارایی استراتژیک نیز بهعنوان نمونه میتوان به صندوق سرمایهگذاری «iShares Bitcoin Trust» متعلق به بلکراک (BlackRock) اشاره کرد که توانسته رکوردهای خود را در زمینه بیتکوین بشکند و تنها در مدت ۳۷۴ روز، از مرز ۸۰ میلیارد دلار دارایی تحت مدیریت عبور کند.
این رشد سریع، نشاندهنده حرکت شتابزده بهسوی پذیرش بیتکوین بهعنوان یک دارایی استراتژیک است. این صندوق اکنون بیش از ۷۰۶ هزار بیتکوین در اختیار دارد و ارزش داراییهای آن به ۸۳ میلیارد دلار رسیده است.
عملکرد بهتر در برابر ارزهای سنتی
قدرت روزافزون بیتکوین بهعنوان واحد پولی جهانی نیز با عملکرد آن در برابر ارزهای سنتی آشکار شده است.
بنا بر گزارشی جدید، بیتکوین در سال ۲۰۲۵، بهترین عملکرد را در میان ارزها داشته و سود ۱۸٫۲ درصدی در برابر دلار آمریکا ثبت کرده است.
افزایش اخیر قیمت، همچنین منجر به افزایش قابلتوجهی در ارزش بازار بیتکوین شده است. بیتکوین اکنون با عبور از آمازون، به پنجمین دارایی بزرگ جهان از نظر ارزش بازار تبدیل شده است.
با مجموع ارزش بازاری معادل ۲٫۳۶ تریلیون دلار و قیمت ۱۱۸ هزار و ۸۲۰ دلار، بیتکوین هماکنون درست پشت سر غولهای فناوری همچون اپل، مایکروسافت و انویدیا قرار گرفته است.
این نقطه عطف، اهمیت روزافزون بیتکوین را در منظومه مالی جهانی نشان میدهد و بر پتانسیل آن برای رقابت با داراییهای سنتی تاکید میکند.
فون در لاین یکشنبه ۲۲ تیر از تمدید تعلیق اقدامات تلافیجویانه علیه تعرفههای تجاری آمریکا خبر داد و در عین حال گفت: «اتحادیه اروپا به آمادهسازی گامهای تلافیجویانه بیشتر ادامه خواهد داد تا کاملا آماده باشیم.»
او افزود استفاده از سیاست موسوم به «ابزار ضد اجبار» اتحادیه اروپا هنوز مطرح نیست؛ ابزاری حقوقی و سیاسی که اتحادیه اروپا برای دفاع از خود در برابر فشارهای اقتصادی یا سیاسی کشورهای ثالث (غیر عضو اتحادیه) طراحی کرده است.
رییس کمیسیون اروپا گفت: «این ابزار برای موقعیتهای فوقالعاده طراحی شده است و هنوز به آن مرحله نرسیدهایم.»
در صورت استفاده اتحادیه اروپا از این ابزار، اقدامات تلافیجویانه اقتصادی علیه آمریکا به اجرا گذاشته خواهد شد.
این اقدامات میتوانند شامل محدود کردن دسترسی کالاها و خدمات آمریکایی به بازار اتحادیه اروپا و همچنین تدابیر اقتصادی دیگر در حوزههایی مانند سرمایهگذاری خارجی مستقیم، بازارهای مالی و کنترلهای صادراتی باشند.
دونالد ترامپ رییسجمهوری آمریکا، ۲۱ تیر جنگ تجاری جهانی خود را تشدید و تهدید کرد از ۱۰ مرداد تعرفهای ۳۰ درصدی بر واردات از اتحادیه اروپا اعمال خواهد کرد.
این تعرفهها در حالی مطرح شدهاند که ماهها گفتوگوهای فشرده میان دو طرف جریان داشته است.
سه مقام اتحادیه اروپا ۲۱ تیر به خبرگزاری رویترز گفتند تهدیدهای ترامپ بیشتر یک تاکتیک مذاکرهای است.
اتحادیه اروپا پیش از اعلام رسمی ترامپ از تصمیم او درباره افزایش تعرفهها مطلع شده بود.
هشدار وزیر دارایی آلمان
لارس کلینگبایل، وزیر دارایی آلمان، ۲۲ تیر هشدار داد سیاستهای تعرفهای ترامپ اقتصاد ایالات متحده را به اندازه شرکتهای اروپایی تهدید میکند و جنگ تعرفهها باید پایان یابد.
او گفت: «اتحادیه اروپا باید مذاکرات جدی و هدفمند با آمریکا را ادامه دهد. اگر مذاکرات تعرفهای با آمریکا در بحبوحه تشدید جنگ تجاری با شکست روبهرو شود، اتحادیه اروپا باید اقداماتی قاطع علیه ایالات متحده در پیش گیرد.»
اولین بسته اقدامات تلافیجویانه اتحادیه اروپا علیه تعرفههای تجاری آمریکا در ماه آوریل بهمدت ۹۰ روز به حالت تعلیق درآمد تا فرصتی برای مذاکرات فراهم شود.
این تعلیق قرار بود دوشنبه ۲۳ تیر به پایان برسد.
یک بسته دوم نیز از ماه مه در دست تهیه است که کالاهای آمریکایی به ارزش ۷۲ میلیارد یورو را هدف قرار خواهد داد. با این حال، این اقدامات هنوز بهصورت عمومی اعلام نشدهاند و فهرست نهایی آن نیازمند تایید کشورهای عضو اتحادیه است.
این روزنامه یکشنبه ۲۲ تیر به نقل از یک مقام آمریکایی نوشت دولت ترامپ معتقد است جمهوری اسلامی حتی پس از حملات اخیر آمریکا و اسرائیل، همچنان به دستیابی به یک توافق دیپلماتیک در خصوص برنامه هستهای خود تمایل دارد.
این دیدگاه در روزهای اخیر از طریق گفتوگوهای دیپلماتیک تقویت شده است.
واشینگتنپست با استناد به سخنان شماری از چهرههای سیاسی داخل و خارج از ایران افزود در صحنه سیاسی متشنج ایران، اجماعی در حال شکلگیری است مبنی بر اینکه تهران باید مذاکرات هستهای با واشینگتن را از سر بگیرد؛ حتی با وجود نگرانیهای جدی درباره اینکه «چنین گفتوگوهایی ممکن است تنها مقدمهای برای حملهای دیگر از سوی اسرائیل باشد».
حملهای سنگین به ایران مانند آنچه در جنگ ۱۲ روزه رخ افتاد، زمانی برای مقامهای ارشد جمهوری اسلامی امری غیرقابل تصور به نظر میرسید.
با این حال، این حملات چشمگیر تاکنون تغییری قابل توجه در مواضع رسمی تهران ایجاد نکرده است.
به گفته واشینگتنپست، جمهوری اسلامی در هفتههای اخیر نه نشانهای از تمایل بیشتر به ساخت سلاح هستهای نشان داده و نه نشانهای از آمادگی برای کنار گذاشتن کامل برنامه هستهای خود.
شاید مهمترین نکته این باشد که حملات آمریکا باعث نشده تهران از مسیر گفتوگو با واشینگتن صرف نظر کند.
رویکرد «عملگرایانه» تهران
حمیدرضا عزیزی، پژوهشگر مهمان در موسسه امور بینالملل و امنیتی آلمان، گفت: «با توجه به آنچه رخ داده، انتظار میرفت موضعی یکدست [در جمهوری اسلامی] در رد هرگونه تعامل با آمریکا شکل بگیرد، اما در واقع بهنظر میرسد که برعکس آن در حال رخ دادن است.»
او افزود: «نکته کلیدی، آشکار شدن آسیبپذیریهاست و همین باعث شده رویکردی عملگرایانه [در تهران] در پیش گرفته شود.»
حکومت ایران اکنون در موقعیتی دشوار قرار دارد، زیرا حملات اخیر نشان داد سامانههای پدافند موشکی و هوایی جمهوری اسلامی که پیشتر بارها مورد ستایش مقامهای نظامی و سیاسی حکومت قرار گرفته بودند، در برابر یورشهای هماهنگ دو ارتش پیشرفته ناتوان هستند.
کارزار اسرائیل همچنین میزان نفوذ اطلاعاتی این کشور را در ساختارهای امنیتی حکومت ایران آشکار کرد.
بهنام بنطالبلو، مدیر ارشد برنامه ایران در بنیاد دفاع از دموکراسیها در واشینگتن، گفت: «این نخستین جنگی است که پس از جنگ با عراق در خاک ایران رخ داد و حکومت آن را بهکلی به شکست کشاند.»
واشینگتنپست یادآور شد وضعیت اقتصادی ایران نیز مزید بر علت شده است و نرخ بالای تورم و بیکاری که مدتهاست ادامه دارد، اقتصاد کشور را فرسوده کرده است.
اگر کشورهای اروپایی تصمیم بگیرند با فعالسازی مکانیسم ماشه روند بازگشت خودکار تحریمها علیه ایران را کلید بزنند، این فشارها ممکن است در هفتههای پیش رو افزایش یابد.
مقامهای رسمی جمهوری اسلامی مانند مسعود پزشکیان و عباس عراقچی، احتمال بازگشت به میز مذاکرات را رد نکردهاند، اما مجلس شورای اسلامی اخیرا به تعلیق همکاری با آژانس بینالمللی انرژی اتمی رای داد و پزشکیان این مصوبه را اجرایی کرد.
