شرکت امنیتی دریایی امبری: انفجار بندرعباس احتمالا بر اثر حمل نادرست سوخت موشک بوده است

در اطلاعیه وزارت بهداشت آمده است که دانشگاه علوم پزشکی هرمزگان موظف شده نسبت به اطلاع‌رسانی گسترده درباره ضرورت ماندن مردم در منازل، اجتناب از حضور در فضای آزاد و خودداری از انجام فعالیت‌های بدنی در محیط باز اقدام کند. همچنین توصیه شده است پنجره‌ها بسته نگه داشته شوند تا از نفوذ آلاینده‌ها به داخل منازل جلوگیری شود.

این وزارتخانه به شهروندان، به‌ویژه گروه‌های آسیب‌پذیر توصیه کرد هنگام خروج از منزل از ماسک‌ استفاده کنند.

در این اطلاعیه همچنین بر شستشوی مرتب صورت و استفاده از لباس‌های مقاوم به عنوان تدابیر محافظتی در برابر آلودگی‌های موجود تاکید شده است.

عراقچی اظهار داشت که «دو طرف اراده خود را برای پیشرفت نشان دادند، اما برخی مواقع اراده به تنهایی کافی نیست و ممکن است اختلافات به اندازه‌ای جدی باشد که مانع از دستیابی به نتیجه شود.»

او با اشاره به ماهیت اختلافات افزود: «برخی اختلافات جدی است و برخی دیگر پیچیدگی‌های خاص خود را دارد، اما امیدواریم روند مذاکرات به سرعت پیش برود. حرکت تا اینجا خوب بوده است.»

به گفته عراقچی، در جلسه روز شنبه کارشناسان اقتصادی برای نخستین بار حضور داشتند و احتمال دارد از جلسه بعدی کارشناسان انرژی اتمی نیز به تیم مذاکرات اضافه شوند.

او همچنین اعلام کرد که دور بعدی مذاکرات احتمالا شنبه آینده برگزار خواهد شد و جزئیات و مکان دقیق نشست را طرف عمانی تنظیم خواهد کرد.

عباس عراقچی در پایان با تاکید بر اینکه نسبت به نتیجه مذاکرات امیدوار است، گفت که این امیدواری «بسیار محتاطانه» است.

او گفت که در مذاکرات روز شنبه (امروز) دو طرف بر تمایل مشترک برای دستیابی به توافقی مبتنی بر احترام متقابل و تعهدات پایدار تاکید کردند.

البوسعيدی نوشت: «اصول اساسی، اهداف و نگرانی‌های فنی مورد بحث قرار گرفت.»

ورود و انبار حدود دو هزار تن سدیم پرکلرات در بندر رجایی بندر عباس باعث شده که سوالاتی در مورد آنچه شنبه شش اردیبهشت باعث انفجار مهیب در بندر عباس شد شکل بگیرد. مقامات جمهوری اسلامی تایید کرده‌اند که مواد شیمیایی باعث انفجار شده اما هنوز جزییات بیشتری در این زمینه منتشر نشده و روشن نیست که آیا مواد وارداتی از چین برای تولید سوخت موشک باعث انفجار مهیب شنبه شده است یا خیر.

نشریه نیوزویک، به نقل از وب‌سایت «ماریتایم اگزکیوتیو»، ۱۱ فروردین‌ماه گزارش داده بود که کشتی باری «جیران»، که تحت تحریم‌های آمریکاست، پس از ترک چین، در بندرعباس پهلو گرفته و مظنون به حمل مواد شیمیایی مورد استفاده در تولید سوخت لازم برای موشک‌های سوخت جامد بوده است.

طبق این گزارش، محموله این کشتی شامل سدیم پرکلرات بوده که کاربرد مستقیم در تولید سوخت موشکی دارد.

روزنامه فایننشال تایمز نیز پیش‌تر فاش کرده بود که کشتی‌های «جیران» و «گلبن» هر یک بیش از هزار تن سدیم پرکلرات از چین به ایران منتقل کرده‌اند؛ محموله‌ای که قرار بود به سپاه پاسداران تحویل داده شود.

هم‌زمان، منابع ایران‌اینترنشنال گزارش دادند که کانتینرهای منفجرشده در بندر رجایی متعلق به شرکت بناگستر بوده‌اند؛ شرکتی وابسته به هلدینگ سپهر انرژی که ۱۸ بهمن‌ماه به اتهام همکاری در فروش نفت جمهوری اسلامی، همکاری با برنامه‌های نظامی جمهوری اسلامی و نیز کمک به روسیه در جنگ با اوکراین تحت تحریم آمریکا قرار گرفت.

در حالی که مقام‌های گمرک جمهوری اسلامی منشاء انفجار را وجود کالاهای خطرناک و مواد شیمیایی عنوان کرده‌اند، پرسش‌های بی‌پاسخی درباره ماهیت دقیق محموله‌های انبارشده و نقش احتمالی آن‌ها در این حادثه وجود دارد.

براساس گزارشی که فایننشال‌تایمز چهارشنبه سوم بهمن منتشر کرد، اطلاعات امنیتی دو کشور غربی نشان می‌دهد دو کشتی با نام‌های «گلبن» و «جیران» با پرچم جمهوری اسلامی، حامل بیش از هزار تن سدیم پرکلرات هستند.از سدیم پرکلرات برای تولید آمونیوم پرکلرات استفاده می‌شود که ماده اصلی پیشران جامد موشک‌هاست.

ارتش اسرائیل پس از حملات روز پنجم آبان ۱۴۰۳ به اهدافی در ایران اعلام کرد که کارخانه‌های تولید سوخت جامد موشک را در نزدیکی تهران و غرب ایران نابود کرده است.

این روزنامه به نقل از دو مقام رسمی که نامشان را اعلام نکرد، نوشت که این مقدار سدیم پرکلرات می‌تواند ۹۶۰ تن آمونیوم پرکلرات تولید کند؛ ماده‌ای که ۷۰ درصد پیشران موشک‌های سوخت جامد را تشکیل می‌دهد. به گفته آنها، این میزان آمونیوم پرکلرات می‌تواند ۱۳۰۰ تن پیشران تولید کند که برای سوخت‌رسانی به ۲۶۰ موشک میان‌برد ایرانی مانند «خیبر شکن» یا «حاج قاسم» کافی است.

بر اساس داده‌های سایت ردیابی کشتی «مارین ترافیک»، کشتی «گلبن» چند روزی در نزدیکی جزیره دایشان مستقر بود و روز سه‌شنبه عازم بندرعباس شد. کشتی «جیران» نیز صبح چهارشنبه، سوم بهمن، در ۷۵ کیلومتری جنوب دایشان، در نزدیکی شهر نینگبو در استان ژجیانگ چین، دیده شده است.

مقامات گفتند که نمی‌توانند بگویند آیا دولت چین از این حمل‌ونقل‌ها آگاهی دارد یا خیر. ایالات متحده و متحدانش بارها چین را به حمایت از حکومت‌های ایران و روسیه متهم کرده‌اند.

سفارت چین در واشینگتن اعلام کرد که از این موضوع آگاه نیست و تأکید کرد که پکن به حفظ صلح و ثبات در خاورمیانه متعهد است و برای حل دیپلماتیک مسئله هسته‌ای ایران تلاش می‌کند.

بر اساس این گزارش، این اجماع نه ناشی از احساس قدرت جمهوری اسلامی، که ناشی از این نگرانی در میان مقامات است که در صورت کاهش نیافتن تحریم‌ها، کشور با خطر فروپاشی اقتصادی روبرو است.

به نوشته واشینگتن‌پست، پوشش رسانه‌ای در ایران درباره مذاکرات هسته‌ای میان واشنگتن و تهران، حتی در میان رسانه‌های محافظه‌کار عمدتا مثبت بوده است که بازتاب‌دهنده این اجماع در میان نخبگان حکومتی است.

گِرگوری برو، تحلیلگر مسائل ایران در گروه اوراسیا که رسانه‌های ایرانی را از نزدیک رصد می‌کند، به واشینگتن پست گفت: «قطعا این احساس وجود دارد که زمین بازی تغییر کرده است و در میان نخبگان اجماعی شکل گرفته که مذاکره با ایالات متحده برای گرفتن تخفیف‌های تحریمی باید در اولویت باشد.»

به نوشته واشینگتن‌پست، ائتلاف حامی تعامل در میان مقامات جمهوری‌ اسلامی ممکن است همزمان با شروع مذاکرات فنی هسته‌ای در عمان در روز شنبه، مورد آزمون قرار گیرد.

شنبه؛ روزهای تصمیم‌های سخت

بنا بر این گزارش، مذاکره‌کنندگان ایرانی که با سال‌ها تحریم‌های فلج‌کننده اقتصادی و افزایش فشار نظامی از سمت اسرائیل و ایالات متحده مواجه بوده‌اند، احتمالا باید درباره امتیازات دشواری تصمیم‌گیری کنند.

واشینگتن پست با اشاره به این‌که اظهارنظرهای مقامات حکومت ایران به‌طور قابل توجهی با دوره پیش از رسیدن به توافق هسته‌ای برجام در سال ۲۰۱۵ متفاوت است، نوشته در آن زمان علی خامنه‌ای، رهبر جمهوری اسلامی با حسن روحانی، رییس‌جمهور وقت در کشمکش بود.

او هرچند در نهایت توافق هسته‌ای موسوم به «برنامه جامع اقدام مشترک» را تائید کرد اما آن را «خسارت محض» خواند تا از مسئولیت خود در موافقت با انجام این مذاکرات و رسیدن به آن توافق شانه خالی کند.

در این گزارش به نقل از یک فرد آگاه از فضای فکری رهبران جمهوری اسلامی، گفته شده تمایل تهران برای تعامل با واشینگتن از زمان روی کار آمدن پزشکیان آغاز شد و پس از عملیات نظامی اسرائیل علیه ایران و متحدان منطقه‌ای‌اش، حمایت از تعامل با آمریکا، به‌ویژه در میان مقام‌های ارشد نظامی جمهوری اسلامی، افزایش یافت.

بیشتر بخوانید: واکنش خامنه‌ای به نامه ترامپ: اصرار دولت‌های قلدر برای مذاکره به‌منظور حل مسائل نیست

واشینگتن‌پست در همین حال یادآور شده که هرچند خامنه‌ای راه مذاکره را باز نگه داشته، اما می‌گوید همچنان نسبت به نیت‌های ایالات متحده بدبین است.

خامنه‌ای شنبه ۱۸ اسفند در دیدار با مسئولان حکومت جمهوری اسلامی گفت: «اصرار برخی از دولت‌های قلدر برای مذاکره به‌منظور حل مسائل نیست، بلکه برای تحکم و تحمیل توقعات خودشان است. جمهوری اسلامی قطعا توقعات آن‌ها را نخواهد پذیرفت.»

انتظار می‌رود همچون دو نشست پیشین، شنبه ۶ اردیبهشت، ویتکاف، فرستاده ویژه ترامپ برای خاورمیانه و عباس عراقچی، وزیر امور خارجه ایران، انتظار می‌رود دیداری کوتاه داشته باشند.

کار دشوار تیم‌های فنی هسته‌ای

در این میان، تیم‌های فنی دو طرف کار سنگین را برای مشخص کردن جزئیات توافق احتمالی آغاز خواهند کرد؛ توافقی که به گزارش واشینگتن‌پشت، دست‌کم تا حدی غنی‌سازی مواد هسته‌ای ایران را محدود کرده و نظارت بیشتری بر برنامه هسته‌ای ایجاد خواهد کرد و در ازای آن، تخفیف‌هایی در تحریم‌های ایران داده می‌شود.

بر اساس این گزارش، مذاکره‌کنندگان ایرانی به دنبال این تخفیف‌ها هستند تا روند سال‌ها رکود اقتصادی، سقوط مداوم ارزش پول ایران و ابر تورم را معکوس کنند.

ماهان هاشم‌پور، مالک شرکت «ماهان همراه»، یکی از عمده‌ترین توزیع‌کنندگان لوازم الکترونیکی مصرفی در شهر اصفهان، به واشینگتن پست گفت پایان تحریم‌ها به بازرگانانی مانند او اجازه دسترسی مستقیم به بازارهای خارجی را می‌دهد و انحصارهای فاسدی که در سال‌های اخیر رونق گرفته‌اند را تضعیف می‌کند.

تحریم‌های اقتصادی علیه ایران، بازار سیاه وسیعی از دلالان ایجاد کرده است که دسترسی به ارز خارجی و بازارهای بین‌المللی را تسهیل می‌کنند، اما برای این خدمات کارمزدهای سنگینی دریافت می‌کنند.

هاشم‌پور گفت اکنون همین افراد که از تحریم‌ها سود برده‌اند، به لابی قدرتمندی علیه مذاکرات با ایالات متحده تبدیل شده‌اند: «اگر روابط ما با اروپا، آمریکا و سایر جهان عادی شود، برخی افراد دسترسی به منبع درآمد خود را از دست خواهند داد و این بزرگ‌ترین مشکل ایران در حال حاضر است».