دفتر کنترل داراییهای خارجی وزارت خزانهداری ایالات متحده، پنج شرکت و یک فرد را بهدلیل حمایت از نهادهای کلیدی ادارهکننده و ناظر بر برنامه هستهای جمهوری اسلامی از جمله سازمان انرژی اتمی و شرکت تکنولوژی سانتریفیوژ ایران (تسا) از شرکتهای زیرمجموعه این سازمان را تحریم کرد.
وزارت خزانهداری آمریکا، چهارشنبه ۲۰ فروردین با انتشار بیانیهای اعلام کرد که شرکت مهندسی و فنی آتبین ایستا و مجید مسلط مدیرعامل این شرکت، شرکت پگاه آلومینیوم اراک، شرکت ساخت و توسعه راکتورهای پارس، شرکت توریوم نیرو و شرکت صنایع آذرآب را در فهرست تحریمهای خود قرار داده است.
این تحریمها این تنها دو روز پس از آن وضع شده است که دونالد ترامپ خبر داد جمهوری اسلامی و آمریکا از روز شنبه، ۲۳ فروردین، در سطحی نسبتا بالا بهصورت مستقیم با هم مذاکره خواهند کرد. جمهوری اسلامی نیز این مذاکرات را تایید کرده اما آن را غیرمستقیم و با میانجیگری عمان خوانده است.
وزارت امور خارجه آمریکا نیز با اشاره به تحریمهای جدید این کشور علیه پنج نهاد و یک فرد به دلیل حمایت از برنامه اتمی حکومت ایران اعلام کرد که این تحریمها در راستای کارزار «فشار حداکثری» دولت ترامپ علیه جمهوری اسلامی وضع شده است.
در بیانیه وزارت امور خارجه آمریکا که چهارشنبه ۲۰ فروردین منتشر شد، آمده است که ایالات متحده همچنان به پاسخگو نگهداشتن تمامی کسانی که از برنامه هستهای حکومت ایران، بهویژه فعالیتهای حساس در حوزه غنیسازی اورانیوم حمایت میکنند، ادامه خواهد داد.
وزارت خزانهداری آمریکا در بیانیه خود تاکید کرده است که تحریمهای جدید نهادهای تامینکننده یا تولیدکننده فناوریهای حیاتی برای سازمان انرژی اتمی و شرکت تکنولوژی سانتریفیوژ ایران را هدف قرار میدهد و در راستای سیاست ایالات متحده مبنی بر جلوگیری از دستیابی ایران به سلاح هستهای انجام شده است.
در این بیانیه تاکید شده است که تحریم این پنج نهاد و یک فرد مرتبط با برنامه هستهای جمهوری اسلامی، در راستای اجرای فرمان اجرایی ۱۶ بهمن ماه سال گذشته دونالد ترامپ برای از سرگیری سیاست فشار حداکثری بر جمهوری اسلامی صورت گرفته است.
اسکات بسنت، وزیر خزانهداری آمریکا، در این باره گفت: «تلاش بیپروای حکومت ایران برای دستیابی به سلاح هستهای همچنان تهدیدی جدی برای ایالات متحده و خطری برای ثبات منطقهای و امنیت جهانی است. وزارت خزانهداری به استفاده از ابزارها و اختیارات خود برای مختل کردن هرگونه تلاش حکومت ایران برای پیشبرد برنامه هستهای و اقدامات گستردهترش برای بیثبات کردن منطقه ادامه خواهد داد.»
براساس بیانیه وزارت خزانهداری آمریکا، این تحریمها بر اساس فرمان اجرایی ۱۳۳۸۲ اعمال شده است که اشاعهدهندگان سلاحهای کشتار جمعی و ابزارهای حمل آنها را هدف قرار میدهد.
پیش از این، رییسجمهوری آمریکا سازمان انرژی اتمی ایران را در پیوست این فرمان قرار داده بود و وزارت امور خارجه ایالات متحده نیز این سازمان را در ۳۰ ژانویه ۲۰۲۰ مجددا تحریم کرد. وزارت خزانهداری هم شرکت تکنولوژی سانتریفیوژ ایران را در ۲۱ نوامبر ۲۰۱۱ تحریم کرده بود.
هدف قرار دادن تولید سانتریفیوژ ایران
بهگفته وزارت خزانهداری آمریکا، شرکت تکنولوژی سانتریفیوژ ایران نقشی حیاتی در تلاشهای جمهوری اسلامی برای غنیسازی اورانیوم ایفا میکند و سانتریفیوژهای مورد استفاده در تاسیسات تحت مدیریت سازمان انرژی اتمی ایران را تولید میکند.
براساس بیانیه وزارت خزانهداری آمریکا، شرکت فنی و مهندسی آتبین ایستا مستقر در ایران، از طریق تسهیل خرید قطعات از تامینکنندگان خارجی، از شرکت تکنولوژی سانتریفیوژ ایران پشتیبانی میکند. مجید مسلط، رییس هیئتمدیره و مدیرعامل شرکت فنی و مهندسی آتبین نظارت بر خرید و ارسال اقلام به شرکت تکنولوژی سانتریفیوژ ایران را بر عهده داشته است.
در بیانیه وزارت خزانهداری گفته شده است که شرکت پگاه آلومینیوم اراک نیز محصولات آلومینیومی را برای شرکت تکنولوژی سانتریفیوژ ایران تولید میکند.
شرکتهای پشتیبان سازمان انرژی اتمی ایران
بهگفته وزارت خزانهداری آمریکا، سازمان انرژی اتمی ایران، اصلیترین نهاد مسئول تحقیقات و توسعه در حوزه فناوری هستهای ایران، از جمله برنامههای غنیسازی با سانتریفیوژ و غنیسازی آزمایشی اورانیوم با لیزر است. این سازمان بر چندین شرکت ایرانی که در زمینههای مرتبط با فعالیتهای هستهای فعالیت دارند، نظارت میکند.
در ژوئیه ۲۰۲۳، سازمان انرژی اتمی ایران، شرکت توریم نیرو را تاسیس کرد و مأموریت توسعه فناوریهای راکتورهای سوخت توریم را به این شرکت سپرد. سوختهای توریم میتوانند برای تولید اورانیوم-۲۳۳ قابل شکافت که کاربردهای مختلف هستهای دارد، به کار روند.
شرکت ساخت و توسعه راکتورهای پارس (سترا پارس)، نیز که زیرمجموعه سازمان انرژی اتمی ایران است، مسئولیت اجرای چندین پروژه راکتور هستهای را بر عهده دارد.
شرکت صنایع آذرآب (آذرآب) نیز که پیمانکار عمومی ساخت نیروگاهها، پالایشگاهها، پروژههای پتروشیمی و سیمان است، تحت کنترل سازمان انرژی اتمی است و قراردادهایی برای تولید تجهیزات نیروگاههای هستهای دارد.
