اعمال خشونت نیروهای امنیتی در تجمع پرستاران معترض در بوشهر

فروردین ۱۳۸۷، محمود رضاییان، مدیرعامل وقت بهشت زهرا، با بیان اینکه از پنج ماه دیگر این سازمان برای دفن اموات با بحران روبه‌رو خواهد شد، گفت: «از ۱۰ ماه دیگر نیز بهشت زهرا برای دفن اموات جا ندارد.»

بیش از ۱۶ سال از این گفته‌ها می‌گذرد و هشدارهای مشابهی هم در سال‌های بعدی مطرح شد؛ از جمله خرداد ۱۳۹۲ که استانداری تهران اعلام کرد بهشت زهرا تا سه سال آینده جا دارد - که از آن سه سال، حالا حدود هشت سال گذشته است.

تغییر موضع مدیرعامل

مدیرعامل بهشت زهرا، آذر ماه ۱۴۰۱ در گفت‌وگویی با روزنامه اعتماد گفته بود دلیل ساخت گورستان جدید برای تهران، پروتکل‌های جهانی است: «بهشت زهرا طوری جانمایی نشده که در زمان بروز بلایای طبیعی مانند سیل و زلزله، بتواند پاسخگوی حجم بالایی از اجساد باشد.»

تاجیک هم‌زمان گفته بود با احداث گورهای دو و سه طبقه، بهشت زهرا تا ۴۰-۵۰ سال آینده پر نخواهد شد.

حالا همین مقام مسوول گفته است اگر گورستان جدیدی برای تهران ساخته نشود، سال آینده روزی ۴۰ جسد روی زمین خواهد ماند.

بهشت زهرا بر اساس آخرین آمارها روزانه حدود ۱۸۰ ورودی جدید دارد که از این تعداد ۵۰ مورد در قطعات جدید دفن می‌شوند. با این حساب ۱۳۰ ورودی دیگر در قطعات قدیمی دفن می‌شوند؛ یعنی همان چیزی که تاجیک سال ۱۴۰۱ گفته است و طبیعتا آن‌ها در گورهای دو یا سه طبقه دفن می‌شوند.

100%

تاریخچه بهشت زهرا

سال ۱۳۴۹، گورستان جدید تهران با مهندسی مدرن ساخته شد؛ نام گورستان از همان ابتدا بهشت زهرا بود.

شهرداری وقت تهران با تاسیس سالن‌های غسالخانه و انتظار کولر‌دار، همچنین ارائه خدمات رایگان تدفین و سالن‌های جدید سوگواری، در تلاش بود تدفین در گورستان‌های قدیمی را کاهش دهد.

در اطلاعیه سازمان جدید بهشت زهرا از شهروندان تهرانی خواسته شده بود برای رعایت بهداشت و حفظ روحیه شهروندان به خصوص کودکان، از تدفین مردگان در گورستان‌های پراکنده تهران خودداری کنند.

بهشت زهرا ابتدا ۳۱۴ هکتار بود اما در دو مقطع در سال‌های ۱۳۷۶ و ۱۳۸۷، به ترتیب از سمت شمال و شرق، ۱۱۰ و ۱۶۰ هکتار به آن اضافه شد و وسعت آن در حال حاضر حدود ۵۹۰ هکتار است.

جانمایی برای گورستان جدید

به گزارش خبرگزاری فارس، وابسته به سپاه پاسداران، شهرداری تهران مرداد ۱۴۰۳ برای احداث گورستان جدید، زمین گود آبعلی در مجاورت منطقه چهار به مساحت ۳۵۰ هکتار، زمینی در ابتدای جاده ساوه به مساحت ۲۰۰ هکتار، زمینی در محدوده ورد‌آورد با مساحت ۳۰۰ هکتار در منطقه ۲۲، زمینی در خاوران حوالی سه‌راه سیمان در منطقه ۱۵ با مساحت ۲۰۰ هکتار و زمینی در بی‌بی مریم با ۳۰۰ هکتار را برای احداث گورستان جدید تهران به شورای شهر پیشنهاد داد.

اعضای شورا یک فوریت لایحه را نپذیرفتند و تاکید کردند نباید در این زمینه «شتاب‌زده» تصمیم گرفت.

مهدی پیرهادی، رییس کمیسیون خدمات شهری شورای شهر تهران در این رابطه به فارس گفت: «از مکان‌های پیشنهادی شهرداری، دو نقطه مشکل ترافیکی دارد و ما اجازه احداث گورستان را در صورت تایید شورای عالی ترافیک خواهیم داد چرا که نمی‌خواهیم مشکل ترافیکی بهشت زهرا دوباره تکرار شود.»

تبعات مالی و زاویه مالی گورستان

تهران، پایتخت ایران، پر‌جمعیت‌ترین شهر کشور است و بهشت‌ زهرا بزرگ‌ترین گورستان است که بر خلاف بسیاری از سازمان‌های دولتی، سودآور محسوب می‌شود.

شهرداری تهران در بند پنجم از تبصره یک لایحه بودجه ۱۴۰۳، از سازمان بهشت‌ زهرا خواست نسبت به واریز ۲۷۰ میلیارد تومان سود انباشه به خزانه شهرداری اقدام کند.

صرف‌نظر از روزی ۱۸۰ ورودی جدید برای این گورستان، پروژه‌ای در ابعاد گورستان جدید پایتخت، ظرایف و ابعاد پرشماری دارد.

به جز بحث ترافیک، بودجه ساخت، پیمانکاران ساخت و نگهداری و موارد دیگر، این گورستان جدید در هر نقطه از تهران ساخته شود، روی قیمت املاک حاشیه آن تاثیر خواهد گذاشت.

با توجه به اظهارات قبلی مدیرعامل بهشت‌ زهرای تهران که گفته بود بهشت زهرا تا ۴۰-۵۰ سال آینده جا دارد و نیز امکان اضافه کردن زمین‌های جدید به آن مثل سنوات گذشته، به نظر می‌رسد اعلام تکمیل ظرفیت بهشت زهرا بیشتر توجیه ساخت گورستان جدید باشد تا اصل مساله.

در ویدیوی منتشر شده از این دانشگاه، مامور حراست با لگد به در ماشین دانشجوی دختر می‌کوبد و ماموری دیگر با در دست داشتن یک سنگ، به خودرو نزدیک می‌شود.

زمان این حمله مشخص نیست اما ویدیو روز دوشنبه پنجم شهریور منتشر شد.

در ادامه این تصاویر، مامور حراست دانشگاه از خودرو فاصله می‌گیرد اما به توهین و فحاشی ادامه می‌دهد.

انتشار این ویدیو با واکنش‌هایی از سوی کاربران رسانه‌های اجتماعی مواجه شد.

کاربری نوشت: «اگر کُلت هم درمی‌آورد و بهش شلیک می‌کرد تعجب نمی‌کردم. بعد با وقاحت می‌گویند به آرزو بدری به‌خاطر حجاب تیراندازی نشده.»

آرزو بدری، زن جوانی است که روز اول مرداد و هنگامی ‌که بعد از اتمام کار در شهرستان نور استان مازندران با خواهرش به سوی خانه می‌رفت، با ایست-بازرسی پلیس مواجه شد و مورد اصابت گلوله پلیس قرار گرفت.

شلیک به او یکی از جدیدترین نمونه‌ها از اعمال خشونت شدید و مرگبار نیروهای امنیتی جمهوری اسلامی برای وادار کردن زنان به رعایت حجاب اجباری است.

علاوه بر خیابان‌ها، در سال‌های اخیر و به ویژه پس از جنبش «زن، زندگی، آزادی»، سرکوب و برخوردهای شدید با زنان به دلیل حجاب اجباری در دانشگاه‌ها نیز شدت گرفته است.

اوایل اسفند سال گذشته نیز گزارش‌هایی از ضرب و جرح یک دختر دانشجو از سوی نیروی حراست دانشگاه آزاد واحد تهران مرکز منتشر شد.

پیش از آن و در اواسط آبان، کانال دانشجویان پیشرو از انتقال یک دانشجوی دختر واحد سوهانک دانشگاه آزاد به بیمارستان پس از درگیری بر سر حجاب اجباری خبر داده بود.

همان زمان ویدیویی از توهین غلامرضا جمشیدی‌ها، رییس دانشکده علوم اجتماعی دانشگاه تهران به دانشجویان منتشر شد که در آن او خطاب به دانشجویان آنان را «فاحشه» و دانشکده را «فاحشه‌خانه» خطاب می‌کرد.

دلیل این درگیری اقدام برای ضبط کارت دانشجویی یکی از دانشجویان بود.

روز دوشنبه نیز علی انتظاری، رییس دانشکده علوم اجتماعی دانشگاه طباطبایی در یک برنامه تلویزیونی، عبارت «نفله شدن یک دختر کُرد سنی» را برای اشاره به قتل حکومتی مهسا ژینا امینی به کار برد که با انتقادهای بسیاری مواجه شد.

او روز سه‌شنبه ششم شهریور به‌خاطر این سخنان عذرخواهی کرد.

نوع صحبت کردن و برخورد توهین‌آمیز روسای دانشکده‌ها و دانشگاه‌ها با دختران دانشجو و نگاهشان به حجاب اجباری، بارها مورد اعتراض دانشجویان قرار گرفته است.

فعالان دانشجویی دانشکده علوم اجتماعی دانشگاه طباطبایی اواسط آبان سال گذشته گفته بودند این توهین‌ها به ویژه در قبال دانشجویان معترض، اتفاق جدیدی نیست و به ویژه پس از شکل‌گیری جنبش‌های اعتراضی دانشجویی به دنبال خیزش انقلابی علیه جمهوری اسلامی، شدت گرفته است.

خامنه‌ای روز سه‌شنبه ششم شهریور در این دیدار گفت که صلاحیت برخی وزیران را که درباره آن‌ها از «طرق مورد وثوق» گزارش دریافت کرده بوده، تایید و بر حضور برخی تاکید کرده است.

این اظهارات رهبر جمهوری اسلامی پس از آن مطرح می‌شود که حسین شریعتمداری، نماینده خامنه‌ای در روزنامه کیهان، در یادداشتی سخنان پزشکیان را درباره انتخاب وزرا در هماهنگی با رهبر جمهوری اسلامی، «ادعای غیر‌واقعی» خواند که با استقبال گسترده «دشمنان قسم‌خورده نظام» روبه‌رو شد.

شریعتمداری از پزشکیان خواست این سخنان را تصحیح کند.

پزشکیان، رییس دولت چهاردهم، در نطق پایانی خود برای دفاع از کابینه پیشنهادی‌اش در مجلس در روز چهارشنبه ۳۱ مرداد گفت: «همه لیست را به خامنه‌ای دادم. همه با هماهنگی و تفاهم آمدند.»

شریعتمداری در یادداشت خود که روز پنج‌شنبه اول شهریور منتشر شد، نوشت که این سخنان «بلافاصله به دستاویز و بهانه‌ای برای دشمنان تابلودار نظام تبدیل شد» تا با استناد به آن «مردم‌سالاری و جایگاه مجلس و حتی اختیارات رییس‌جمهوری را در جمهوری اسلامی به زیر بکشند».

خامنه‌ای در دیدار با هیات دولت درباره کابینه پزشکیان گفت: «تعداد بیشتری [از وزرا] را هم نمی‌شناختم و گفتم نظری نسبت به آن‌ها ندارم.»

موضوع هماهنگی پزشکیان به عنوان رییس‌جمهوری با خامنه‌ای در این دوره از دولت جمهوری اسلامی در روزهای گذشته خبرساز بوده و توجه زیادی را به خود جلب کرده است اما مجتبی ذوالنوری، نماینده قم در مجلس در این باره گفت: «دولت‌های قبلی هم وزرای خود را با خامنه‌ای هماهنگ می‌کردند اما نمی‌گفتند.»

پزشکیان توضیحاتی جزیی درباره هماهنگی با خامنه‌ای داده است.

او پیش از این با اشاره به وزیر پیشنهادی خود برای وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی گفت: «او (عباس صالحی) را که معرفی کردیم، نمی‌آمد. [خامنه‌ای] تلفنی دستور دادند تا بیاید.»

پزشکیان درباره وزارت راه و شهرسازی نیز تاکید کرد: «لیست را بردم، خانم صادق (فرزانه صادق مالواجرد) را گفتند که باشد. من را مجبور نکنید برخی حرف‌ها را بزنم.»

حتی ابراهیم رئیسی، رییس کشته شده دولت سیزدهم هم در نطق معرفی کابینه‌اش که مرداد ۱۴۰۰ ایراد کرد، تا این حد روی تایید گرفتن از رهبر جمهوری اسلامی تاکید نکرده بود.

خامنه‌ای در دیدار با اعضای دولت چهاردهم بار دیگر از کارنامه دولت رئیسی دفاع کرد و او را از نظر زمان دولتش با امیرکبیر مقایسه کرد.

رهبر جمهوری اسلامی گفت: «امیرکبیر سه سال در کشور حکومت کرد؛ کارهای بزرگی را بنیانگذاری کرد. خود آقای رئیسی عزیز ما سه سال حکومت کرد و ریاست کرد. کارهای خوبی ایشان انجام داد و بعضی‌ کارها را پایه‌گذاری کرد.»

خامنه‌ای از دولت پزشکیان خواست که از افراد «جوان، مؤمن، انقلابی، متعهد» در بدنه دولت استفاده کند.

او گفت: «با آقای رییس‌جمهور هم ما صحبت می‌کردیم همین موضوع مطرح شد. اگر چنانچه ایشان بتوانند مثلا فرض کنید ۱۰۰ جوان مؤمن پرانگیزه‌ انقلابی و متعهد را آماده کنند و آخر دولتشان همین ۱۰۰ جوان را تحویل کشور بدهند به نظر من کار بسیار بزرگی انجام گرفته.»

رهبر جمهوری اسلامی همچنین از «عمق راهبردی» حکومتش سخن گفت و تاکید کرد: «یک روزی بود که ایران را با قالی و نفت می‌شناختند. امروز ایران را با علم می‌شناسند، با پیشرفت نظامی می‌شناسند، با قدرت منطقه‌ای می‌شناسند، با عمق راهبردی می‌شناسند در دنیا.»

جمهوری اسلامی در دهه‌های گذشته برای آن چه ایجاد «عمق راهبردی» خود خوانده، از گروه‌های مسلح منطقه حمایت و آن‌ها را به نیروهای نیابتی خود تبدیل کرده است.

تاکید جمهوری اسلامی بر «عمق راهبردی» در شرایطی است که تنش میان تهران و اسرائیل در هفته‌های اخیر و به ویژه پس از کشته شدن اسماعیل هنیه در تهران افزایش یافته است.

خامنه‌ای درباره بازداشت پاول دوروف، بنیان‌گذار و مدیرعامل تلگرام در فرانسه نیز گفت: «دیدید که این جوان بیچاره را در فرانسه گرفتند و تهدید به ۲۰ سال زندان کردند. این نشان می‌دهد که حکمرانی آن‌ها را نقض کرده. ما هم باید در فضای مجازی حکمرانی قانون‌مند داشته باشیم.»

این اظهارات در شرایطی است که ایران محدودیت‌های شدیدی را در عرصه دسترسی به اینترنت، وب‌سایت‌ها، پیام‌رسان‌ها و شبکه‌های اجتماعی اعمال می‌کند.

ستار هاشمی، وزیر ارتباطات و فناوری اطلاعات دولت پزشکیان به تازگی گفته است که این وزارت‌خانه در دوره او موضوع «شبکه ملی اطلاعات» را که از آن به عنوان اینترنت ملی یاد می‌شود، با جدیت دنبال خواهد کرد.

یک‌شنبه شب (چهارم شهریور ۱۴۰۳)، تصادف اتوبوس پاکستانی در جاده نی‌ریز به سیرجان ۴۸ مصدوم و سه فوتی بر جای گذاشت.

سه‌شنبه ۳۰ مرداد هم اتوبوس پاکستانی دیگری در جاده دهشیر به تفت، واژگون و دچار آتش‌سوزی شد که در آن حادثه ۲۸ نفر کشته و ۲۰ نفر مصدوم شدند.

پس از حادثه اول در مرداد ماه، وزارت امور خارجه پاکستان، ستاد ویژه مدیریت بحران خود را برای پشتیبانی از کمک به مصدوم شدگان پاکستانی در تصادف و تسهیل بازگرداندن اجساد به این کشور فعال کرد.

بخشی از شرکت‌کنندگان در راهپیمایی اربعین در سال‌های اخیر، شیعیان پاکستانی و افغان هستند.

مجید میراحمدی، رییس ستاد مرکزی اربعین، ۲۵ تیر ۱۴۰۳ پیش‌بینی کرد در راهپیمایی اربعین امسال، حدود ۵۰۰ هزار زائر خارجی از طریق مرزهای ایران به کشور عراق وارد شوند. بخش بزرگی از این تعداد را پاکستانی‌ها تشکیل دادند.

در سال‌های اخیر هم‌زمان با افزایش تبلیغات جمهوری اسلامی برای پر‌رونق کردن این مراسم، تعداد شرکت‌کنندگان خارجی آن هم افزایش یافته اما تا پیش از اربعین امسال، حمل و نقل زائران خارجی با وسایل نقلیه ایرانی انجام می‌شد.

حسن مومنی، رییس پلیس راه راهور فراجا، ۱۰ مرداد درباره تردد اتوبوس‌های پاکستانی گفت: «ستاد مرکزی اربعین تصمیم به اجازه تردد اتوبوس‌های پاکستانی در داخل کشور گرفته است.»

پس از این مجوز، دانیال اسداللهی، دبیر انجمن اسلامی دانشجویان دانشگاه سیستان و بلوچستان در گفت‌وگویی به انتقاد از این تصمیم پرداخت و گفت: «ورود اتوبوس‌های پاکستانی به داخل ایران چالش‌های جدیدی را ایجاد می‌کند. از جمله این مشکلات می‌توان به فرمان راست بودن خودروهای پاکستانی، نامناسب بودن مسیرها، ناهماهنگی در تامین سوخت و مشکلات بیمه‌ای اشاره کرد»

صرف‌نظر از مشکلات سوخت و بیمه، به دلیل استاندارد اتوبوس‌های پاکستانی و عادات رانندگی پاکستانی‌ها که هم جهت فرمان و هم جهت حرکتشان بر عکس ایران است، وقوع این تصادفات قابل پیش‌بینی بود. با این حال مسوولان جمهوری اسلامی بر تصمیم خود پافشاری کردند.

تعداد دقیق زائران پاکستانی که امسال در مراسم اربعین شرکت کردند مشخص نشده اما سال گذشته و در اربعین ۱۴۰۲، حدود ۱۰۰ هزار پاکستانی از طریق ایران راهی عراق شدند.

زائران امسال به تازگی راهپیمایی خود را در عراق به پایان رسانده‌اند و حالا باید دوباره از طریق ایران به پاکستان بازگردند.

امجد امینی در استوری خود در اینستاگرام حرف‌های انتظاری را «رکیک، توهین‌آمیز و سراسر کذب» خواند و افزود این اظهارات «برخاسته از ذهن یک سفله است.»‌

انتظاری در اشاره به جان‌باختن مهسا ژینا امینی، عبارت «نفله شدن یک دختر کرد سنی» را به کار برده، معترضان را «گروه شورش‌کرده»، و رفتار جمهوری اسلامی با آنها را «پدرانه» خوانده بود.